VII SA/Wa 2887/11

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 lutego 2012 r. po rozpoznaniu wniosku J. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia opłaty legalizacyjnej postanawia: 1. przyznać J. C. prawo pomocy poprzez zwolnienie z wpisu sądowego od skargi w wysokości 1.200,00 złotych oraz poprzez zwolnienie od ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 500,00 złotych, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 13 lutego 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy J. C., w których wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia z kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy wykazanej we wniosku, tak aby można było jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z powyższego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Mając powołane wyżej regulacje prawne jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie sprawy stanowi wpis od skargi w kwocie 1.500,00 złotych oraz stan majątkowy wnioskodawcy uznano, że nie są on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Z nadesłanego formularza wynika, że wnioskodawca utrzymuje się z dochodów w wysokości 3.375,27 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się wynagrodzenie wnioskodawcy z tytułu pracy w wysokości 2.445,27 złotych oraz dochód uzyskiwany z tytułu prowadzenia gospodarstwa domowego w wysokości 930,00 złotych. Wnioskodawca podał, że uzyskuje dopłaty rolnicze w wysokości ok. 14.000,00 złotych. Wskazał we wniosku, że posiada dom o pow. 123 m², nieruchomość rolną o pow. 14,34 ha oraz budynki gospodarcze. Nadmienił, że mieszkają z nim rodzice, którzy są osobami schorowanymi. W piśmie z dnia 17 lutego 2012 r. wskazał, że rodzice pobierają renty chorobowe z których nie są w stanie utrzymać się i wykupić lekarstwa. Wnioskodawca podkreślił, że z uzyskiwanych dochodów wspomaga rodziców. W nadesłanym formularzu wniosku wnioskodawca wskazał, że ponosi następujące wydatki: opłatę za rachunki w wysokości 350,00 złotych, zakup nawozów sztucznych ok. 5.300,00 rocznie, zakup paliwa (oleju napędowego) ok. 6.000,00 złotych rocznie, zakup węgla ok. 1.000 złotych, zakup zboża i pasz ok. 1000 złotych miesięcznie, najem maszyn do zbioru zbóż ok. 4.500,00 złotych rocznie. Nadto podał, że spłaca kredyt konsumencki, zaciągnięty w wysokości 5.953,63 złotych. Dokonując oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy z punktu widzenia możliwości ponoszenia przez niego kosztów sądowych porównano wysokość miesięcznych dochodów z ponoszonymi przez stronę wydatkami i stwierdzono, iż nie jest on w stanie jednorazowo uiścić wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 1.500,00 złotych oraz ewentualnego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 750,00 złotych. Stwierdzono, że byłby to wydatek wykraczający poza jego rzeczywiste możliwości finansowe. W związku z powyższym, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez zwolnienie od części wpisu sądowego od skargi w wysokości 1.200,00 złotych oraz od części ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 500,00 złotych. Do powyższej oceny nie uwzględniono dopłat do gospodarstwa rolnego, gdyż przeznaczone są one na cele produkcji rolnej. Jednocześnie uznano, że brak jest brak podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Skarżący posiada stały dochód w postaci wynagrodzenia za pracę w wysokości 2.445,27 złotych oraz z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w wysokości 930,00 złotych, łącznie kwotę w wysokości 3.375,27 złotych. Nadto jest właścicielem nieruchomości rolnej wraz z domem i budynkami gospodarczymi. Sytuacja taka pozwala na sukcesywne czynienie oszczędności na pokrycie choćby części kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Należy bowiem podkreślić, że wszczynając spór przed Sądem, skarżący powinien mieć na uwadze, że prowadzenie postępowania sądowego wiązać się będzie z koniecznością ponoszenia niezbędnych kosztów. Winien on zatem poczynić odpowiednie starania w celu zabezpieczenia środków finansowych niezbędnych do pokrycia choćby części kosztów postępowania sądowego. Mając na względzie powyższe rozważania stwierdzono, że wnioskodawca będzie w stanie samodzielnie ponieść koszty pozostałej części wpisu sądowego w wysokości 300,00 złotych i pozostałej części wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 250,00 złotych oraz inne koszty postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.