VII SA/Wa 2974/14

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 maja 2015r. po rozpoznaniu wniosku A. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. Ł. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2014r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku postanawia: 1). przyznać A. Ł. prawo pomocy poprzez zwolnienie od części wpisu sądowego od skargi w wysokości 250,00 złotych (dwieście pięćdziesiąt złotych), 2). w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500,00 złotych A. Ł. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, załączając formularz wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych obowiązujący w sądach powszechnych. Pismem z dnia 4 lutego 2015r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 30 stycznia 2015r. przesłano wnioskodawcy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF celem jego uzupełnienia i podpisania w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 20 lutego 2015r. do Sądu wpłynął wypełniony przez A. Ł. formularz PPF w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku wnioskodawca podał, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną i synem. Wspólnie z rodziną utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez żonę z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 3.109,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca podał, iż jest osobą bezrobotną. Posiada dom o pow. 87 m², nieruchomość rolną o pow. 1,40 ha oraz drewniany budynek gospodarczy. Wnioskodawca oświadczył, iż innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. Poinformował, że nie podejmuje żadnych prac dodatkowych, dorywczych sezonowych, lub z tytułu umów zlecenia czy o dzieło. Nie otrzymuje pomocy od rodziny, znajomych, organizacji społecznych lub państwowych. Wskazał, że syn Jakub nie pracuje i nie osiąga dochodu, gdyż studiuje w systemie dziennym. Wnioskodawca wyszczególnił we wniosku, że ponosi miesięcznie następujące koszty z tytułu utrzymania domu i rodziny tj.: opłatę za wodę w wysokości 140,00 złotych, opłatę za gaz 50,00 złotych, wywóz śmieci 17,00 złotych, opłatę za energię elektryczną w wysokości 240,00 złotych, opłatę za telefon + internet 130,00 złotych. Nadto ponosi wydatki związane z opałem (węgiel + drewno) rocznie 3300 rocznie, w skali miesiąca zaś 275,00 złotych, koszty dojazdu syna na uczelnię 416,00 złotych, bilet miesięczny żony 171,50 złotych, leczenie żony 120,00 złotych, nieprzewidziane wydatki (odzież+ środki czystości-400 złotych), bieżące potrzeby życia codziennego ok. 1.100 złotych. Zarządzeniem z dnia 1 kwietnia 2015r. wezwano wnioskodawcę do ustosunkowania się do treści pisma uczestnika postępowania A.J. z dnia 13 lutego 2015r. oraz do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - czy posiada pojazdy mechaniczne, jeśli tak, należało podać markę i rok produkcji oraz koszty związane z utrzymaniem (paliwo, ubezpieczenie, naprawy), - czy pobiera stałe bądź okresowe świadczenia, jeśli tak, należało podać w jakiej wysokości, - czy jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, a jeśli tak, to czy ma przyznane prawo do zasiłku dla osób bezrobotnych, czy też nie, jeśli tak, należało wskazać jego wysokość, - czy podejmuje próby znalezienia pracy, jeśli tak, należało wskazać ile prób podjął, -czy uzyskuje dopłaty do posiadanej nieruchomości rolnej, jeśli tak, należało wskazać od kogo, jakiego rodzaju dopłaty i w jakiej wysokości, - czy syn wnioskodawcy pobiera stypendium naukowe lub socjalne, jeśli tak należało podać ich wysokość, oraz do nadesłania - wyciągów z konta lub kont bankowych wnioskodawcy i małżonki z dwóch ostatnich miesięcy, jeśli je posiadają. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem, rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 20 kwietnia 2015r. (data wpływu do Sądu) wpłynęły do Sądu dodatkowe wyjaśnienia. W powyższym piśmie wnioskodawca podał, że posiada samochód Volkswagen Passat rok produkcji 1996 o wartości 3000 złotych. Wyjaśnił, że nie zgłaszał w formularzu jego posiadania, gdyż zgodnie z poleceniem należało podać przedmioty o wartości do 10000 złotych. Koszty związane z utrzymaniem samochodu wynoszą do 100 złotych miesięcznie. Podał, że naprawy wykonuje we własnym zakresie w warsztacie znajomego. Odnosząc się do kolejnych z pytań wnioskodawca wyjaśnił, że jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w W., ale nie pobiera żadnych świadczeń. Wnioskodawca podkreślił, że obecnie nie może podjąć pracy zawodowej, gdyż opiekuje się chorą na Parkinsona 81 – letnią matką, zamieszkującą w domu brata po przeciwnej stronie ulicy. Brat jest wdowcem samotnie wychowującym od 2013r. córkę – uczennicę czwartej klasy. Dodał, iż w związku z faktem, że brat dojeżdża codziennie do pracy w Warszawie, sprawuje także opiekę nad jego córką. Wnioskodawca wskazał, że posiada działkę rolną o pow. 0.5947 ha oraz dwie działki – łąki i pastwiska, o łącznej powierzchni 0.8124 ha, co daje 0,94 hektara przeliczeniowego. Podał, że nie posiada żadnego sprzętu rolniczego i nie uprawia wymienionych gruntów. Przekazał je sąsiadowi w dzierżawę. Oświadczył, że otrzymaną dopłatę z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w kwocie 970,00 złotych przekazał dzierżawcy. W dalszych wyjaśnieniach wnioskodawca wskazał, że posiada dwie działki leśne o łącznej pow. 1.122 ha, porośnięte młodymi drzewami, na których wycięcie nie zezwala nadleśnictwo leśne. W związku z tym nie korzysta z tych zasobów. Skarżący poinformował, że syn J. Ł jest studentem [...] w W. i nie pobiera żadnego stypendium. Wyjaśnił także, że łączna powierzchnia domu wynosi 89 m ². Wnioskodawca nie przedstawił wyciągów z konta bankowego. Podał, iż przedstawi je osobiście na rozprawie. Wskazał, że w dniu 6 marca 2013r. na rozprawie w Sądzie Rejonowym w W. zeznawała jako świadek jego siostra i dane przez nią przedstawione, łącznie z numerem dowodu i numerem pesel notował uczestnik niniejszego postępowania. Wnioskodawca podał, że w związku z legalizacją budynku poniósł następujące koszty: sporządzenie mapy geodezyjnej do celów projektowych - 600 złotych, sporządzenie projektu budowlanego budynku 600 złotych, sporządzenie dokumentacji instalacji elektrycznej 400 złotych. Nadto dodał, iż w związku z zasiedzeniem gruntu poniósł koszty powyżej 5.000 złotych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Może być więc przyznane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych zapłaty kosztów sądowych bądź też zapłata przez nią kosztów związanych z postępowaniem sądowym spowodowałaby utratę płynności finansowej i mogłaby przyczynić się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawcy i jego rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na wnioskodawcy. Oceniając dane przedstawione przez wnioskodawcę uznano, że wykazał, że nie jest w stanie ponieść w całości kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Wnioskodawca obecnie nie uzyskuje dochodów, jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Trzyosobowa rodzina utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu wynagrodzenia za pracę przez małżonkę wnioskodawcy w wysokości 3.109,00 złotych miesięcznie, co daje 1.036 złotych w przeliczeniu na jedną osobę. Wnioskodawca wyszczególnił we wniosku koszty jakie ponoszą na stałe opłaty i bieżące utrzymanie. Część dochodów przeznaczana jest na utrzymanie studiującego syna. Podał, iż posiada działki z których nie wynika, aby poza niewielką kwotą dopłaty rocznej do posiadanej nieruchomości uzyskiwał dochody. Dokonując analizy sytuacji finansowej wnioskodawcy jego zdolności płatniczych uznano, że nie jest on w stanie bez spowodowania uszczerbku w koniecznym dla siebie i rodziny utrzymaniu jednorazowo uiścić wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 500,00 złotych. Stwierdzono, że byłby to wydatek wykraczający poza jego rzeczywiste możliwości finansowe. W związku z powyższym, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez zwolnienie od części wpisu sądowego od skargi w wysokości 250,00 złotych. Jednocześnie uznano, że brak jest brak podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Zauważyć należy, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe z małżonką, która uzyskuje stały miesięczny dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 3.109,00 złotych miesięcznie. Sytuacja taka pozwala na sukcesywne czynienie oszczędności na pokrycie choćby części kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Należy bowiem podkreślić, że wszczynając spór przed Sądem, skarżący powinien mieć na uwadze, że prowadzenie postępowania sądowego wiązać się będzie z koniecznością ponoszenia niezbędnych kosztów. Winien on zatem poczynić odpowiednie starania w celu zabezpieczenia środków finansowych niezbędnych do pokrycia choćby części kosztów postępowania sądowego. Wskutek powyższego stwierdzono, że wnioskodawca przy pomocy małżonki która uzyskuje stały dochód miesięczny w wysokości wskazanej wyżej powinien partycypować w kosztach sądowych. Oceniono, że będzie w stanie samodzielnie ponieść koszty pozostałej części wpisu sądowego w wysokości 250,00 złotych i ewentualne późniejsze koszty postępowania. Wnioskodawca wprawdzie nie nadesłał wyciągów bankowych z posiadanego konta bankowego jednakże uznano, że przedstawił sytuację finansową w sposób pozwalający na przyjęcie, że nie jest w stanie ponieść w całości kosztów postępowania sądowego. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.