VII SA/Wa 3050/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędziowie sędzia WSA Artur Kuś, sędzia WSA Andrzej Siwek, Protokolant sekr. sąd. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2019 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2018 r. znak [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę Prezydent [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...], na podstawie art. 104 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.) oraz art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541 z późn. zm.) w związku z art. 4 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 957), orzekł z urzędu o zatrzymaniu T. W., prawa jazdy kategorii A, B - z powodu przekroczenia liczby 24 punktów otrzymanych za wielokrotne naruszenie przepisów ruchu drogowego. Uzasadniając decyzję organ I instancji wskazał, że Komendant Wojewódzki Policji w [...] wnioskiem z [...] października 2015 r. wystąpił do Starosty Powiatowego w [...] o skierowanie T. W. na badania psychologiczne w zakresie psychologii transportu oraz na egzamin kontrolny w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych. Starosta [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...], zatrzymał T. W. prawo jazdy kat. A, B w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. stwierdziło nieważność decyzji Starosty [...] z [...] grudnia 2015 r. o zatrzymaniu T. W. prawa jazdy. Wobec ustalenia, że T. W. ze względów osobistych i zawodowych przebywa na terenie [...] wnioski Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] oraz akta spraw zostały przekazane organowi właściwemu, tj. Prezydentowi [...]. W dniu [...] października 2017 r. do Prezydenta [...] wpłynęły wnioski Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] rozpoznawane uprzednio przez Starostę [...] o skierowanie T. W. na badania psychologiczne oraz na egzamin kontrolny w zakresie kategorii A i B. Prezydent [...] pismem z [...] kwietnia 2018 r. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy kat. A, B w związku z przekroczeniem 24 punktów. W dniu [...] kwietnia 2018 r. Prezydent [...] skierował do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] zapytanie o zasadność i aktualność wniosku o skierowanie T. W. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, badania psychologiczne oraz zatrzymanie prawa jazdy. W dniu [...] kwietnia 2018 r. wpłynęło do organu pismo T. W., w którym wniósł, m.in. o umorzenie przedmiotowego postępowania lub jego zawieszenie, wskazując, że nie otrzymał stosownej decyzji o skierowaniu na badania psychologiczne w celu ustalenia istnienia bądź braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami w zakresie kategorii A i B prawa jazdy. Ponadto wniósł, o wystąpienie do organów Policji w celu zweryfikowania liczby punktów karnych nabytych w okresie od [...] lutego 2014 r. do [...] stycznia 2015 r. Dnia [...] maja 2018r. do Prezydenta [...] wpłynęło pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z którego wynikało, że T. W. przekroczył limit 24 karnych punktów w następujących datach: [...] lutego 2014 r. - 5 punktów tymczasowych, [...] sierpnia 2014 r. - 10 punktów, [...] stycznia 2015 r. - 5 punktów, [...] stycznia 2015 r. - 5 punktów tymczasowych. W dniu [...] października 2015 r. suma punktów karnych wynosiła 25. Zatem organ potwierdził fakt przekroczenia liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. Prezydent [...] odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego. Dalej Prezydent [...] wskazał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw - starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1260 z późn. zm.). Zgodnie z art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym - Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. W kontekście żądania umorzenia postępowania, organ wskazał, że postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe. T. W. w okresie nieprzekraczającym jednego roku otrzymał łącznie 25 punktów za wielokrotne naruszenie przepisów ruchu drogowego, skutkujących przekroczeniem dozwolonego limitu 24 punktów - a zatem spełniona została ustawowa przesłanka dająca podstawę do zatrzymania prawa jazdy. Przy spełnieniu ustawowych wymogów, decyzja wydana w tym zakresie ma charakter związany i nie należy do sfery uznania administracyjnego organu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] września 2018 r., znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017r., poz. 1257), po rozpatrzeniu odwołania T. W. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. w sprawie zatrzymania prawa jazdy kategorii A, B - utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał m. in., że niniejsza sprawa została przekazana Prezydentowi [...] jako organowi właściwemu w trybie art. 65 k.p.a. Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt. 5 ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw - starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 130 ustawy Prawo o ruchu drogowym - Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. W ewidencji policja wpisuje także naruszenia przepisów ruchu drogowego, którym nie przypisano wartości punktowej. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty (...). Natomiast art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi, że Policjant zatrzymuje prawo jazdy za pokwitowaniem w razie przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, Z uzyskanych informacji niewątpliwie wynikało, że strona przekroczyła limit 24 punktów w dniach: [...] lutego 2014 r. - 5 punktów tymczasowych, [...] sierpnia 2014 r. - 10 punktów, [...] stycznia 2015 r. - 5 punktów, [...] stycznia 2015 r. - 5 punktów tymczasowych. Przepisy nie wprowadzają dowolności tylko obligują starostę (Prezydenta [...]) do określonego zachowania się. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2018 r., znak [...], wniósł T. W., zarzucając naruszenie przepisów mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. przez odmowę zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy toczy się postępowanie w sprawie o przywrócenia terminu do złożenia sprzeciwu od wyroku Sądu Rejonowego [...], sygn. akt [...], wobec czego może okazać się, że nie przekroczył 24 punktów karnych w jednym roku; - błędne ustalenie stanu faktycznego, mające wpływ na treść decyzji, polegające na przyjęciu, że przekroczył limit 24 punktów karnych w ciągu jednego roku; - art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 k.p.a., mające wpływ na treść rozstrzygnięcia polegające na tym, że organ odwoławczy nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest: - art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami wobec braku przesłanek do zatrzymania prawa jazdy, gdyż decyzja o skierowaniu na badania psychologiczne została wydana tego samego dnia co decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy, tj. dnia [...] czerwca 2018 r. Skarżący nie miał możliwości przedłożenia stosownego zaświadczenia przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. - art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 4 ustawy z dnia 9 maja 2018 r., bowiem Starosta miał prawo wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy tylko do dnia [...] stycznia 2016 r., a zaskarżona decyzja została wydana [...] czerwca 2018 r. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Skarga nie była zasadna i jako taka podlegała oddaleniu. Odnosząc się do jej zarzutów, w pierwszej kolejności należy stwierdzić, że organ dokonał właściwego ustalenia stanu faktycznego, polegającego na przyjęciu, że T. W. przekroczył limit 24 punktów karnych w ciągu jednego roku, to jest w okresie od [...] lutego 2014 r. do [...] stycznia 2015 r. Analiza informacji Policji, wykazała że T. W. został ukarany w dniu [...] lutego 2014 r. - 5-cioma punktami karnymi, w dniu [...] sierpnia 2014r. - 10-cioma punktami karnymi, w dniu [...] stycznia 2015 r. - 5-cioma punktami karnymi, a w dniu [...] stycznia 2015 r. - 5-cioma punktami karnymi, czyli na przestrzeni 1 roku uzyskał 25 punkty karne. Spełniły się zatem ustawowe przesłanki do zatrzymania prawa jazdy. Organ zobligowany był do wydania decyzji mającej charakter związany. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie miało podstaw (ani instrumentów) do tego, żeby prowadzić własne ustalenia, co do okoliczności związanych z konkretnymi naruszeniami prawa drogowego oraz przypisanymi im punktami karnymi. Wskazane były bowiem we wniosku organu policji - stanowiącym jednocześnie dokument obrazujący liczbę punktów, o którym mowa w art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., w skrócie p.r.d.). Nieuzasadnione były zarzuty naruszenia przepisów postępowania w zakresie braku wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 kwietnia 2019 r. II SA/Gl 927/18 LEX nr 2664922). W orzecznictwie wskazuje się, że przypisywanie punktów karnych w ewidencji prowadzonej na podstawie art. 130 ust. 1 p.r.d. należy do organów policji. Ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowanie w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy. Odmienne stanowisko mogłoby skutkować tym, że nie byłoby żadnej pewności ile punktów karnych zostało danemu kierowcy przyznane. Inna ich ilość wynikałaby z wpisów zawartych w ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego policji, a inna byłaby przyjmowana w prowadzonym przez dany organ postępowaniu administracyjnym. Nadto, taki stan rzeczy prowadziłby do obejścia przepisów prawa, gdyż organ niebędący komendantem wojewódzkim policji, prowadząc własne postępowanie dowodowe na okoliczność ilości naliczonych kierowcy punktów karnych, decydowałby o ich ilości (wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1733/17, wyrok NSA z dnia 8 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 1593/16, wyrok NSA z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 941/16, wyrok NSA z dnia 15 września 2017 r., sygn. akt I OSK 447/17). Wskazuje się, że policja ma także wyłączną kompetencję do usuwania z ewidencji punktów karnych. Ostateczne wpisy do ewidencji o popełnionych przez kierowcę naruszeniach przepisów ruchu drogowego decydują o przypisaniu określonej liczby punktów karnych. Z kolei liczba takich punktów przesądza o obowiązku sporządzenia wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, wniosku o skierowanie na badania psychologiczne, a także o obowiązku zatrzymania w takim przypadku prawa jazdy (wyrok NSA z dnia 24 października 2018 r., sygn. akt I OSK 1078/18). Reasumując, w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że żaden inny organ poza policją nie jest co do zasady uprawniony do badania prawidłowości orzeczeń, na podstawie których dokonano w ewidencji wpisów, gdyż kwestie te należą do wyłącznej kompetencji organów prowadzących ewidencję (wyrok NSA z dnia 24 października 2018 r., sygn. akt I OSK 1078/18). Nie było też podstaw do zawieszenia postępowania, gdyż skarżący nie wykazał aby rzeczywiście toczyło się postępowanie karne w przedmiocie zasadności ukarania go za wykroczenie drogowe, jednak przede wszystkim dlatego, że takie postępowanie nie stanowiłoby zagadnienia wstępnego (podobnie w uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2019r., sygn. I OPS 3/18). Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi, tj. naruszenia art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 4 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 957), Sąd stwierdza, że w myśl art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r., poz. 541 ze zm.) - do dnia wskazanego w komunikacie, (który minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej), określającego termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa rozdziale 15 ustawy zmienianej w art. 5: starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 4 to jest ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Przepis art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2015r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, był wielokrotnie nowelizowany w zakresie terminu, który w nim wskazano. W dacie orzekania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, termin ten wynikał z art. 4 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 9 maja 2018 r. (Dz.U.2018r., poz. 957) zmieniającej ww. ustawę z dnia 20 marca 2015r. - z dniem 4 czerwca 2018 r. Określono go wówczas jako "do dnia wskazanego w komunikacie". Należy podkreślić, że zawarty w art. 7 ust. 1 punkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw zwrot "wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy" wyraźnie wskazuje, że decyzja wydana na jego podstawie jest decyzją o charakterze związanym. Organ administracji publicznej w takiej sytuacji nie ma żadnej dowolności i uznaniowości, w przypadku złożenia stosownego wniosku przez komendanta. Nie budzi wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie zaistniała wskazana wyżej przesłanka obligująca organ do zatrzymania prawa jazdy. Niezrozumiały był zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Przepis ten stanowi, że starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 84 ust. 1. W niniejszej sprawie kwestionowana decyzja z dnia [...] czerwca 2018 r. o zatrzymaniu prawa jazdy, nie została wydana z powodu braku przedstawienia orzeczenia psychologicznego, lecz z powodu przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Są to niezależne od siebie przesłanki prawne dla wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Wbrew twierdzeniom skargi nie doszło do naruszenia wskazywanych przepisów prawa procesowego i materialnego, które uniemożliwiałyby zaaprobowanie wydanej decyzji. Mając na uwadze powyższą argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.