VII SA/Wa 312/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 312/16 w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] listopada 2015 r. znak: [....] w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 312/16. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 lutego 2017 r. oddalił skargę skarżącego – A. Z. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [....] listopada 2015 r., znak: [...], w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Odpis postanowienia z dnia 3 kwietnia 2017 r. został doręczony skarżącemu w dniu 11 kwietnia 2017 r. W dniu 24 kwietnia 2017 r. (data stempla pocztowego) skarżący wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 3 kwietnia 2017 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na nieuzasadnionym przyjęciu, iż skarżący uchybił terminowi z własnej winy, a w konsekwencji naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. przez jego niezastosowanie. W uzasadnieniu podniósł, że z uwagi na doręczenie mu odpisu postanowienia tuż przed okresem świąt Wielkanocnych nie był w stanie dochować terminu do złożenia zażalenia. Podał, że mimo odbioru korespondencji tuż przed świętami, zapoznał się z treścią postanowienia po świętach, już po przypadającym terminie na złożenia środka zaskarżenia. Zdaniem skarżącego, z tego powodu uzasadnione jest przywrócenie terminu do jego wniesienia. Odnosząc się natomiast merytorycznie do zaskarżonego postanowienia, podkreślił, że nieuzasadniona jest odmowa przywrócenia terminu w sytuacji, gdy jego niedochowanie wynika z trudności wynikających z organizacji pracy Sądu. Trudności w uzyskaniu połączenia telefonicznego i brak informacji na stronie internetowej nie mogą obciążać skarżącego. Niczym nieuprawnione jest stanowisko nakazujące złożenie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku bez znajomości rozstrzygnięcia, co przecież zwiększa nakład pracy Sądu i może generować szereg czynności zbędnych. Skarżący uznał, że udowodnił, iż z zaskarżonym rozstrzygnięciem nie mógł zapoznać się za pośrednictwem portalu internetowego Sądu, a trudności w uzyskaniu połączenia telefonicznego w sytuacji, gdy swym zasięgiem Sąd obejmuje tysiące skarżących z całej Polski są wręcz naturalne. W związku z powyższym odmowa przywrócenia skarżącemu terminu skutkuje naruszeniem prawa skarżącego do sądu. Nie można bowiem przedstawić merytorycznych argumentów w sytuacji, gdy niemożliwe jest poznanie rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy, biorąc pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku oraz gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy (por.: postanowienie NSA z dnia 16 września 2011 r., sygn. akt II OZ 882/11; postanowienie NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OZ 996/09; postanowienie NSA z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt I OZ 989/09; postanowienie NSA z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt I OZ 738/09). W pierwszej kolejności wskazać należy, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie określonym w art. 87 § 1 p.p.s.a. Z akt sprawy wynika, że skarżącemu odpis postanowienia z dnia 3 kwietnia 2017 r. został doręczony w dniu 11 kwietnia 2017 r., zatem termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 18 kwietnia 2017 r. Natomiast, w dniu 24 kwietnia 2017 r. (data stempla pocztowego) skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Nie ulega również wątpliwości, że przywrócenie terminu jest w niniejszej sprawie dopuszczalne na gruncie art. 86 § 2 p.p.s.a., albowiem uchybienie terminu powoduje dla strony ujemne skutki w zakresie postępowania sądowego. Ocena okoliczności faktycznych wskazanych we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia doprowadziła Sąd do przekonania, że żądanie przywrócenia terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu było niezawinione. W odniesieniu do powołanych we wniosku okoliczności nie sposób uznać, by wystąpiła po stronie skarżącego przesłanka braku winy z art. 86 § 1 p.p.s.a. Okoliczność, że skarżący, pomimo odbioru w dniu 11 kwietnia 2017 r. odpisu postanowienia z dnia 3 kwietnia 2017 r., zapoznał się z treścią postanowienia już po terminie na wniesienie zażalenia - nie jest przesłanką usprawiedliwiającą dokonanie czynności z uchybieniem terminu. Wskazać należy, że skutki procesowe wywołuje samo doręczenie pisma, natomiast z punktu widzenia procesowego obojętne jest to, czy adresat pisma zapoznał się z jego treścią. Dla zaistnienia skutków procesowych czynności doręczenia istotne jest wyłącznie stworzenie adresatowi możliwości zapoznania się z pismem procesowym (por. M. Jagielska [w:] R. Hauser, M. Wierzbicki, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, 2011 r. str. 352). Zdaniem Sądu, niezapoznanie się przez skarżącego z korespondencją z Sądu po jej odebraniu nie może stanowić przesłanki do uznania, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia powstało wskutek okoliczności niezawinionych przez skarżącego. Działanie takie należy bowiem ocenić jako wynik niedostatecznej dbałości i staranności w prowadzeniu własnych spraw. Z całą pewnością od osoby dbającej o swoje interesy, wymagać można zapoznania się z treścią korespondencji kierowanej do niej z Sądu. Skarżący nie dołożył należytej staranności, gdyż po odbiorze przesyłki mógł zapoznać się z treścią postanowienia. Twierdzenia skarżącego, że dokonał należytej staranności, podejmując czynności mające na celu uzyskanie informacji o przebiegu rozprawy z dnia 8 lutego 2017 r., nie stanowią okoliczności świadczących o braku winy skarżącego w niezachowaniu terminu do wniesienia zażalenia. Nie można bowiem uznać za niezawinione niedochowanie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku w sytuacji, gdy skarżący wiedział lub mógł się dowiedzieć o treści zapadłego orzeczenia w związku z prawidłowym zawiadomieniem go o terminie rozprawy. Skarżący dobrowolnie skorzystał z przysługującego mu prawa nieuczestniczenia w rozprawie i powinien być świadomy konsekwencji takiego działania, jak również ryzyka związanego z nieuzyskaniem połączenia telefonicznego z Biurem Obsługi Interesanta WSA w Warszawie. Zdaniem Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, co więcej powyższe można uznać jako brak należytej staranności w prowadzeniu własnej sprawy, a tej okoliczności nie można kwalifikować jako braku winy. Powyższe stanowisko znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i dla przykładu można wskazać, że nieuwaga, zaniedbania, niezachowanie należytej staranności czy niedbałość w prowadzeniu własnej sprawy nie jest wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 24 września 2014 r, sygn. akt I FZ 266/14, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 1804/13, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Go 108/14, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Podkreślić należy, iż przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy strona skarżąca nie mogła dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Z przytoczonych przez skarżącego okoliczności nie wynika, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Mając powyższe na względzie należało uznać, że przedstawione we wniosku okoliczności niedostatecznie uprawdopodobniają, że do uchybienia terminu do wniesienia zażalenia doszło bez winy skarżącego. Z tej przyczyny, wobec braku przesłanek do przywrócenia terminu, na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało skarżącemu odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia.