VII SA/Wa 314/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2005 r. sprawy ze skargi J B na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) stycznia 2005 r. znak (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala. Decyzją z dnia (...) stycznia 1988 roku, Nr (...) Wojewoda (...) udzielił Społecznemu (...) wsi (...) pozwolenia na użytkowanie sieci gazowej rozdzielczej średnioprężnej. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda (...) stwierdził, że gazociąg został wybudowany niezgodnie z projektem technicznym ale nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia co potwierdza inwentaryzacja powykonawcza. Pismem z dnia (...) lutego 2002 roku J B wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji podnosząc zarzut, iż zapadła ona z rażącym naruszeniem art. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 36 ust. 1 pkt. 1 i ust. 3 i art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) Decyzją z dnia (...) października 2002 roku, nr (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 1988 roku. Decyzją z dnia (...) stycznia 2003 roku, nr (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia (...) października 2002roku podtrzymując swoją wcześniejszą argumentację. Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył J B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 lipca 2004r syg. akt 7/IVSA 555/03 uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) stycznia 2003r. wyżej opisaną. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że projekt budowy sieci gazowej nie przewidywał budowy na terenie działki T B. Zgodnie z przepisem art. 37 ust.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane ( Dz. U. z 1974 roku Nr 38 poz. 229 ze zm.) obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegały przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa gdy zostało stwierdzone, że obiekt ten lub jego część: – znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub – powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałoby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, lub – zachodziły inne ważne przyczyny niż wyżej wymienione. Jeżeli nie zachodziły podstawy do nakazania rozbiórki lub przejęcia obiektu na rzecz Państwa istniała możliwość wydania na podstawie art. 42 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane ( Dz. U. z 1974 roku nr 38 poz. 229 ze zm. ) pozwolenia na użytkowanie takiego obiektu. W niniejszej sprawie Wojewoda (...) udzielając społecznemu (...) decyzją z dnia (...) stycznia 1988 roku pozwolenia na użytkowanie sieci gazowej rozdzielczej średnioprężnej wziął pod uwagę tylko jedną z przesłanek, od których uzależnione było udzielenie tego pozwolenia to jest, że sieć gazowa nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Nie wypowiedział się natomiast czy część sieci gazowej wybudowana na działce skarżącego nie narusza przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie realizacji inwestycji oraz czy nie zachodzą inne ważne przyczyny, które powodowałyby konieczność rozbiórki tej części sieci gazowej. Sąd wskazał , że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego winien więc przed dokonaniem oceny czy nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 1988 roku dokonać ustaleń czy spełnione zostały wszystkie przesłanki do udzielenia pozwolenia na użytkowanie sieci gazowej wymienionej w tej decyzji. Działając po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2004r., organ ponownie rozpatrzył wniosek J B o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 1988 r., znak: (...) i decyzją z dnia (...) grudnia 2004r. odmówiłem stwierdzenia jej nieważności. Następnie po ponownym rozpatrzeniu sprawy na podstawie wniosku J B, złożonego w trybie art. 127 § 3 Kpa, zapadła zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) stycznia 2005 r., w której organ utrzymał w mocy decyzję własną z dnia (...) grudnia 2004 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podniósł, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz 1270 ) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Organ wskazał, że nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 1988 r., znak: (...) w oparciu o art. 156 § 1 Kpa. Zdaniem organu z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż w przedmiotowej sprawie nie zaistniała żadna ze wskazanych w art. 37 ustawy Prawo budowlane przesłanek do nakazania rozbiórki inwestycji. Przedmiotowa inwestycja polegająca na budowie sieci gazowej rozdzielczej średnioprężnej w (...) zgodna jest z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy (...) zatwierdzonym uchwałą Gminnej Rady Narodowej w (...) z dnia (...) sierpnia 1987 r., nr (...). Inwentaryzacja powykonawcza oraz protokół Zespołu Uzgodnień Dokumentacji Projektowej w (...) z dnia (...) grudnia 1987 nr (...) wskazują, iż przedmiotowa sieć gazowa nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia ani niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. W ocenia organu nadzorczego w przedmiotowej sprawie nie można również stwierdzić istnienia " innych ważnych przyczyn", które zgodnie z przepisem art. 37 ust. 2 ustawy Prawo budowlane dawałoby organom nadzoru budowlanego możliwość nakazania rozbiórki sieci gazowej. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiotowej sprawie skoro nie było podstaw do nakazania rozbiórki sieci gazowej rozdzielczej średnioprężnej w (...), gm. (...) zatem decyzja Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 1988r., znak: (...), którą na podstawie przepisu art. 42 ustawy Prawo budowlane udzielono pozwolenia na użytkowanie w/w obiektu wydana została zgodnie z prawem i brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności w oparciu o przepis art. 156 K.p.a. Dodatkowo odnosząc się do zarzutu podnoszonego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy odnośnie budowy przedmiotowego gazociągu częściowo na gruntach rolnych, organ wskazał, że obowiązujące w dniu wydania, badanej w trybie stwierdzenia nieważności, decyzji Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 1988 r., znak: (...) przepisy Rozporządzenia Ministra Górnictwa z dnia (...) sierpnia 1978r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. u. nr 21,poz. 94) nie zabraniały bowiem budowania sieci gazowych na terenach rolnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J B wniósł "o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji" powołując się na art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności Rady Europy, art. 17 ust 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz 1269) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zdaniem Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa. Rozstrzygnięcia jakie zapadły w postępowaniu nieważnościowym a dotyczące decyzji z dnia (...) stycznia 1988 roku nr (...) Wojewody (...) w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie sieci gazowej były już przedmiotem rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i orzeczenie w wyżej powołanym wyroku. W powyższych okolicznościach zgodnie z przepisem art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyżej powołanej, ocena prawna i wskazana co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Zdaniem Sądu zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja zapadły z poszanowaniem w/w zasady związania. W uzasadnieniu w/w wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że dla ustalenia czy kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja o pozwoleniu na użytkowanie była zgodna z prawem niezbędne jest ustalenie czy nie zachodziły podstawy do rozbiórki ( art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974r.). Sąd wskazał, że organ nie wypowiedział się w szczególności: 1) czy część sieci gazowej wybudowana na działce skarżącego nie narusza przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie realizacji inwestycji. 2) czy nie zachodzą inne ważne przyczyny które powodowałyby konieczność rozbiórki tej części sieci gazowej . Kierując się powyższą argumentacją organ prawidłowo ustalił, że kontrolowana decyzja Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 1988 roku nie jest dotknięta rażącym a zatem kwalifikowanym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu w realiach niniejszej sprawy prawidłowo organ przyjął, że nie można stwierdzić istnienia innych ważnych przyczyn, które zgodnie z przepisem art. 37 ust 2 Prawa budowlanego dawałoby organom nadzoru budowlanego możliwość nakazania rozbiórki sieci gazowej. Prawidłowe jest ustalenie, że przedmiotowa inwestycja nie powodowała niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia ani niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Potwierdza to jednoznacznie inwentaryzacja powykonawcza oraz protokół Zespołu Uzgodnień Dokumentacji Projektowej w (...) z dnia (...) grudnia 1987 r. nr (...). Okoliczności tych nie kwestionuje tez skarżący. Wskazać należy, że w pełni zasadne jest też stanowisko organu, że przedmiotowa inwestycja nie narusza przepisów miejscowego planu zagospodarowani przestrzennego obowiązującego w dacie realizacji inwestycji. Dodatkowo potwierdza to dołączone przy piśmie skarżącego z dnia (...).10.2005 r. zaświadczenie o zapisach miejscowego planu zagospodarowani przestrzennego gminy (...) zatwierdzonego uchwała z dnia (...).07.1987 r. Skarżący od początku swój wniosek o stwierdzenie nieważności opierał na rażącym , jego zdaniem, naruszeniu art. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, później wskazał też art. 17 ust 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej. W nawiązaniu do wyżej opisanego stanowiska skarżącego wskazać należy, że ochrona własności jaką gwarantuje art. 1 Protokołu nr 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności ( Dz. U. 9536175) oraz art. 17 Protokołu nr 1 do Karty Praw Podstawowych Unii jest również przewidziana w systemie prawa polskiego, a odstępstwo od bezwzględnej ochrony własności może wynikać z interes publiczny. Podkreślenia wymaga, że niniejsze postępowanie administracyjne nie miało jednak za zadanie badania czy doszło do naruszenia prawa własności, czy było to w interesie publicznym czy towarzyszyło mu uczciwe odszkodowanie wypłacone we właściwym terminie. Niniejsze postępowanie miało na celu ocenę kontrolowanej decyzji w trybie nadzwyczajnym nieważnościowym, a więc przez pryzmat zamkniętego katalogu przesłanek nieważnościowych wymienionych w art. 156 Kpa. Sąd orzekła jak w sentencji kierując się powyższą argumentacją w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270).