VII SA/Wa 314/15

WyrokWSA w Warszawie2015-10-22

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Mirosława Kowalska, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie robót budowlanych, została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego i prawa budowlanego, w szczególności w zakresie oceny dowodów i uzasadnienia decyzji?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 11, 77, 107 § 3 k.p.a.) oraz prawa budowlanego (art. 81 pkt 1), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy nie dokonał wszechstronnej analizy materiału dowodowego, w szczególności nie odniósł się do rozbieżności między opiniami technicznymi, a jego uzasadnienie było lakoniczne i nie przekonywało o zasadności rozstrzygnięcia. Ponadto, organ nie zbadał, czy wykonane roboty budowlane wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, co jest kluczowe dla oceny, czy inwestor działał w warunkach samowoli budowlanej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła robót budowlanych wykonanych w lokalu usługowym nr [...] w budynku przy ul. R. w W., obejmujących m.in. wykonanie otworu drzwiowego w ścianie konstrukcyjnej, aranżację pomieszczeń, wykonanie otworów w stropie nad garażem oraz montaż jednostek klimatyzacyjnych na elewacji. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając roboty za wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i nie stanowiące zagrożenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Wspólnota Mieszkaniowa [...] zaskarżyła decyzję organu odwoławczego, zarzucając m.in. nierozważenie wszystkich istotnych okoliczności, oparcie się na jednej ekspertyzie oraz brak analizy, czy roboty wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2015 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót remontowych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 51 ust 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej robót budowlanych wykonanych w lokalu usługowym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. R. w W. odmówił nakazania obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniach [...] września 2013 r. oraz [...] grudnia 2013 r. upoważniony przedstawiciel Inspektoratu przeprowadził czynności kontrolne na ww. nieruchomości, w czasie których stwierdzono, że przy ul. R. w W. znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny z usługami, zaś w północno-zachodniej części budynku w poziomie parteru lokal usługowy nr [...]. W lokalu wykonano roboty budowlane: otwór drzwiowy w ścianie wewnętrznej konstrukcyjnej pomiędzy lokalami nr [...] i [...] (o wysokości ok. 2,60m szerokości ok. 1,20m). Wewnątrz lokalu nr [...] dokonane aranżacji pomieszczeń. W poziomie posadzki lokalu nr [...] poprzez strop nad garażem wykonano 2 otwory o średnicy 150mm celem wprowadzenia 2 poziomych przewodów instalacji kanalizacji sanitarnej z lokalu nr [...] i połączenia ich z istniejącymi poziomymi przewodami instalacji kanalizacyjnej w garażu. Na ścianie zewnętrznej budynku w rejonie witryny i drzwi wejściowych do lokalu nr [...] znajduje się 2 zewnętrzne jednostki klimatyzacyjna. Jednostki usytuowane obok siebie na stalowych wspornikach przymocowanych do ściany zewnętrznej budynku za pomocą stalowych śrub. Wysokość usytuowania - wspornika od poziomu utwardzonego terenu wynosi ok. 2,60m i 2,90m. W trakcie kontroli nie stwierdzono zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. W dniu [...] września 2013 r. zostało wszczęte na wniosek strony postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych, wykonanych w lokalu usługowym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. R. w W. . W związku z pismem Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. z dnia [...] października 2013 r., upoważniony przedstawiciel Inspektoratu dokonał w dniu [...] grudnia 2013 r. ponownych oględzin na nieruchomości w sprawie "wybicia otworu i połączenia lokali nr [...] i [...]". Jak wynika z protokołu oględzin Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. na skutek wykonania otworu "przejściowego" dokonano połączenia istniejącego już lokalu usługowego nr [...] z lokalem usługowym [...]. W dniu [...] listopada 2013 r. inwestor – M. Sp. J. [...] , złożył ocenę techniczną dotyczącą przeprowadzonych robót budowlanych wraz z oceną stanu wykonaną w październiku 2013 r., przez mgr inż. J. G. (upr. bud. [...], legitymującego się przynależnością do [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa pod nr [...]. Wspólnota Mieszkaniowa [...] - właściciel budynku, złożyła opinię techniczną budynku mieszkalnego przy ul. R. w W. pod kątem określenia zgodności z przepisami prawa budowlanego oraz warunkami technicznymi odbioru robót zamontowania przez właściciela lokalu nr [...] klimatyzatorów na elewacji budynku i poprawności wykonania podłączenia instalacji kanalizacji sanitarnej z lokalu nr [...] do pionu instalacji kanalizacji sanitarnej zainstalowanego w pomieszczeniu garażu podziemnego, wykonaną w lipcu 2013 r. przez inż. A. B. (upr. bud. nr [...]), legitymującego się przynależnością do [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa pod nr [...]. Organ dopuścił dowód z obu ww. dokumentów. Na podstawie oceny technicznej, wykonanej w październiku 2013 r. przez mgr inż. J. G. organ ustalił, że ww. roboty zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, obowiązującymi przepisami oraz nie stanowią zagrożenia ludzi i mienia. Poziom hałasu klimatyzatorów jest mniejszy od poziomu hałasu ulicy. Otwory instalacyjne w stropie nad garażem zostały wykonane bez konieczności skuwania betonu. Otwory wykonane są poza strefą przebicia słupów żelbetowych i nie oddziaływają na nośność konstrukcji. Otwory przy rurach instalacyjnych zostały zabezpieczone rurami stalowymi o średnicy 110, zapewniając przejściom instalacyjnym klasę odporności ogniowej EI-120, wymaganą dla przejść między strefami pożarowymi budynku. Ponadto, autor ww. opracowania ocenił roboty budowlane, polegające na wybiciu otworu drzwiowego pomiędzy lokalami nr [...] i [...], stwierdził wykonanie otworu pomiędzy lokalami nr [...] i [...] w ścianie działowej z pustaków betonowych, nadproże zostało wzmocnione dwoma kątownikami L100x50x8 połączonymi ze sobą, nie wykazuje ugięć ani zarysowań. W świetle powyższych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. - umorzył postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej ww. robót budowlanych Decyzją Nr [...] z dnia [...].04.2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ pierwszej instancji po ponownym zbadaniu sprawy stwierdził, że ocena techniczna wykonana przez mgr inż. J. G. jest wiarygodna i logiczna ale nie zupełna. Jak wynika z treści opinii technicznej autorstwa A. B. sposób montażu klimatyzatorów stanowi źródło niebezpieczeństwa, ponieważ mogą one w każdej chwili odpaść od elewacji budynku. Tego typu elementy powinny być montowane na podstawie projektu konstrukcyjnego konstrukcji wsporczych, w większości na dachach budynków lub też w naturalnych wnękach obiektu, prowadząc przewody wewnętrznymi zamaskowanymi szachtami instalacyjnymi. W dniu [...] lipca 2013 r. do Inspektoratu wpłynęło pismo mgr inż. J. G., jako uzupełnienie oceny technicznej. Wskazano w nim, że opinia z dnia [...] lipca 2013 r. wykonana przez inż. A. B. dotycząca montażu klimatyzatorów przy oknach lokalu nr [...], została wykonana w momencie kiedy montaż ten nie był zakończony. Tymczasem ocena techniczna przedłożona przez mgr inż. J. G. została wykonana w październiku 2013 r., już po dokonaniu montażu. Z oceny tej wynika, iż roboty modernizacyjne w lokalu nr [...] zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, obowiązującymi przepisami, nie stanowią zagrożenia dla ludzi i mienia. Zdaniem organu pierwszej instancji kontrolowane roboty budowlane wykonane w lokalu [...], polegające na wykonaniu ścianek działowych kartonowo - gipsowych, modernizacji instalacji elektrycznych, wykonaniu instalacji sanitarnej, montażu 2 sztuk klimatyzatorów, wybiciu otworu drzwiowego pomiędzy lokalami nr [...] i [...] oraz wykonaniu otworu w stropie nad garażem, zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną oraz nie stwarzają zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Ten fakt również został potwierdzony przez upoważnionego inspektora w trakcie dokonywania czynności kontrolnych w dniach [...] września 2013 r. oraz [...] grudnia 2013 r. Organ wskazał ponadto, że nie ma podstaw prawnych i faktycznych do prowadzenia postępowania administracyjnego w zakresie "zmiany parametrów użytkowych istniejącego obiektu budowlanego" oraz "uwzględnienia w postępowaniu przepisów art. 71 i 71a Prawa budowlanego", ponieważ na skutek wybicia otworu pomiędzy lokalami usługowymi [...] i [...], a tym samym połączeniu przedmiotowych lokali, nie zmieniły się parametry istniejącego obiektu budowlanego oraz nie uległ zmianie sposób ich użytkowania - są to nadal lokale pełniące funkcję usług. W tych warunkach zapadła opisana na wstępie decyzja organu pierwszej instancji. Odwołanie od ww. decyzji złożyła Wspólnota Mieszkaniowa [...] w W.. Dochodząc uchylenia decyzji organu pierwszej instancji wskazała, że organ nie rozważył istotnych okoliczności sprawy, oparł się tylko na analizie jednej ekspertyzie nie odnosząc się do tej, którą przedłożyła Wspólnota. Tymczasem z treści opinii technicznej autorstwa inż. A. B. wynika, że sposób montażu klimatyzatorów stanowi źródło niebezpieczeństwa, ponieważ mogą one w każdej chwili odpaść od elewacji budynku, ponadto tego typu elementy powinny być montowane na podstawie projektu konstrukcyjnego konstrukcji wsporczych, w większości na dachach budynków lub też naturalnych wnękach obiektu, takich jak: loggie, prowadząc przewody wewnętrznymi zamaskowanymi szachtami instalacyjnymi. Opierając się na jednej opinii a nie odnosząc się do drugiej organ nie dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych naruszając przepisy 7 i 77 k.p.a. Zdaniem Wspólnoty organ nie rozważył, czy wykonane roboty wymagały zgłoszenia bądź uzyskania pozwolenia na budowę. Tymczasem, inwestorzy nie dokonali wymaganego prawem zgłoszenie do właściwego organu administracji budowlanej modernizacji sieci elektrycznej lub wodno-kanalizacyjnej - czyli działali niezgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 11 ustawy Prawo Budowlane. Ponadto, klimatyzatory zamontowane są w świetle okna oraz w bardzo bliskiej odległości od okien lokali mieszkalnych położonych na tej samej ścianie (a więc niezgodnie z założeniami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). W związku z wykonanymi robotami nie przewidziano prawidłowego odprowadzenia skroplin podczas montażu klimatyzatorów, co powoduje zagrożenie dla zdrowia przechodniów, gdyż bezpośrednio pod klimatyzatorami na chodniku tworzy się w zimie warstwa lodu (niewątpliwie zjawisko to można było zaobserwować podczas wizji dokonanej przez pracowników organu w grudniu 2013 r., a co zostało pominięte w dokumentacji), montaż klimatyzatorów odbył się bez uzyskania wymaganej zgody projektanta budynku (wizualizacja jaką posiadają inwestorzy z zamieszczoną tam zgodą projektanta z dnia [...] lipca 2013 r. dotyczy zgody na montaż klimatyzatorów w innym miejscu na elewacji budynku), montaż klimatyzatorów odbył się bez wymaganych projektów ich montażu i podłączenia (inwestorzy posługują się wyłącznie wizualizacją oraz projektem aranżacji wnętrz oraz projektem konstrukcji podciągu stalowego nad przejściem pomiędzy pomieszczeniami). Wyjaśnienia wymagała także kwestia dopuszczalności wykonania bez pozwolenia na budowę prac polegających na połączeniu powyższych lokali, "wcince do instalacji kanalizacyjnej na poziomie garażu" i wywierceniu dwóch otworów o średnicy 15 cm. Inwestorzy nie przedłożyli także zgód odpowiednich służb (m.in. PPOŻ) tymczasem roboty wykonano w przestrzeni garażu, który jest strefą pożarową w rozumieniu Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz.U. Nr 75, poz. 690) oraz musi spełniać odpowiedni wymóg odporności ogniowej. W ocenie Wspólnoty organ nie odniósł się do samowoli budowlanej w postaci połączenia dwóch lokali bez wymaganych dokumentów, a tym samym zmiany parametrów użytkowych istniejącego obiektu budowlanego. Rozpoznano wyłącznie sprawę robót budowlanych wykonanych w lokalu usługowym [...] - natomiast roboty przeprowadzono również w lokalu [...] (lokale te zostały trwale połączone). Organ w uzasadnieniu decyzji potwierdził dokonanie połączenia tych dwóch lokali, ale nie odniósł się w zakresie uregulowań prawnych w tym zakresie np. braku dysponowania nieruchomością na cele budowlane wymaganych na podst. art. 4 ustawy Prawo Budowlane. W wyniku połączenia dwóch odrębnych lokali - [...] i [...] w jeden lokal doszło do zmiany parametrów użytkowych istniejącego obiektu budowlanego - brak jest więc podstaw do odrzucenia przepisów art. 71 i 71 a prawa budowlanego. Organ powołał w decyzji opinię J. G. odnośnie odporności ogniowej wymaganej dla przejść między strefami pożarowymi budynku pomimo, iż mgr inż J. G. nie jest uprawnionym rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Projekt robót budowlanych polegających na naruszeniu dwóch stref ogniowych powinien zawierać stosowną akceptację rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu omówionego powyżej odwołania Wspólnoty - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ wskazał na dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, a następnie stwierdził, że odwołanie Wspólnoty cyt. "nie jest zasadne". Organ powiatowy zastosował się do wskazań i zaleceń zawartych w poprzednim rozstrzygnięciu organu drugiej instancji, decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Ustalił, że opinia techniczne wykonana została przez inż. A. B. w dniu [...] lipca 2013 r., kiedy montaż klimatyzatorów nie był jeszcze zakończony. Opinia mgr inż. J. G. została natomiast wykonana w październiku 2013 r., czyli już po zakończeniu montażu. Organ powiatowy prawidłowo wziął pod uwagę jako dowód bardziej wartościowy dla postępowania opinię techniczną mgr inż. J. G., gdyż ta opinia została wykonana po zakończeniu wszystkich robót budowlanych i w związku z tym (łącznie z jej uzupełnieniem) jest bardziej kompletna w stosunku do opinii inż. A. B.. Organy administracyjne korzystają z zasady swobodnej oceny dowodów, mają obowiązek rozpatrzenia i przeanalizowania materiału dowodowego w oparciu o swoją wiedzę techniczną, doświadczenie życiowe i zasady logicznego rozumowania. Przy tym konieczne jest odniesienie się do dowodów zgromadzonych w sprawie i uzasadnienie, dlaczego jedne z nich zostały uznane za wiarygodne, a inne nie. W przekonaniu organu odwoławczego ten obowiązek został wypełniony. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Przepisy procedury administracyjnej nie różnicują wartości dowodu ze względu na kryterium, na czyje żądanie (zlecenie) dowód został przeprowadzony. Wreszcie nie znajduje uzasadnienia również zarzut dotyczący naruszenia art. 10 k.p.a. - w dniu [...] lipca 2014 r. przedstawiciel wspólnoty zapoznał się z dokumentacją sprawy, w tym również z uzupełnieniem opinii technicznej. Nie jest więc zasadne twierdzenie odwołującego, jakoby organ uniemożliwił zapoznanie z całokształtem materiału dowodowego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła Wspólnota Mieszkaniowa [...] w W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi zarzucono, że organ drugiej instancji nie dostrzegł braku zastosowania się Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego do zaleceń wynikających z wcześniejszej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], w której wskazano na konieczność zbadania rozbieżności pomiędzy dwiema opiniami złożonymi do akt sprawy. Sam fakt, iż opinia J. G. wstała później, nie może oznaczać, że jest bardziej wiarygodna i rzetelna. Wspólnota ponownie przywołała stanowisko prezentowane w odwołaniu i zarzuciła organowi drugiej instancji, że nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do wskazanych zarzutów, kwitując je tylko jednym zdaniem –"roboty budowlane zostały wykonane prawidłowo". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentacje. Na rozprawie pełnomocnik uczestników postępowania – inwestorów wniósł o odrzucenie skargi. Powołując się na pogląd prawny wyrażony w uzasadnieniu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 października 2011 r., w sprawie o sygnaturze akt IISA/Kr 1368/11 podniósł, że skarżąca Wspólnota nie ma przymiotu strony w niniejszym postepowaniu. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył ,co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonego orzeczenia (decyzji bądź postanowienia) następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdza - zaskarżona decyzja nie odpowiada przepisom prawa, zapadła z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 81 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania. W myśl art. 81 pkt 1 ustawy Prawo budowlane organ nadzoru budowlanego ma obowiązek sprawować nadzór i kontrolę nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego. Przepis art. 7 k.p.a. nakazuje organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Zgodnie z dyspozycją art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W świetle zaś art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Podstawą prawną kontrolowanej w postepowaniu sądowym decyzji był przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - organ odwoławczy może utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Czyni to wówczas, gdy po ponownym rozpoznaniu sprawy dochodzi do przekonania, że rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne odpowiada przepisom prawa. Wydanie decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. jest możliwe wyłącznie, gdy organ I instancji prawidłowo zastosował w sprawie przepisy prawa materialnego, tj. wówczas, gdy organ II instancji dochodzi do analogicznych ustaleń i na tej podstawie może odeprzeć zarzuty odwołania. Przy takim stanowisku organ drugiej instancji zobowiązany jest do bardzo starannego wyjaśniania podstawy faktycznej i prawnej decyzji, tym samym wyjaśnianie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. Prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienia ma zasadnicze znaczenie dla stosowania zasady przekonywania, określonej w art. 11 k.p.a. Elementem decydującym o przekonaniu strony, co do trafności podjętego rozstrzygnięcia jest właśnie uzasadnienie zawierające wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem podnoszone w toku postępowania aspekty sprawy lub nie odniesie się do okoliczności istotnych dla danej sprawy. Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja organu drugiej instancji nie spełnia opisanych wymogów. Tymczasem tylko realizując ww. zasady, organ prowadząc postępowanie administracyjne może trafnie ocenić istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawidłowo rozstrzygnąć o prawach strony. Jak wskazano powyżej, w okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło do jej rozpoznania w całokształcie przez organ drugiej instancji, a zaprezentowane stanowisko nie znalazło właściwego uzasadnienia. Organ nie przeanalizował zakresu ustalonych robót pod kątem tego czy inwestor miał obowiązek uzyskania na nie decyzji pozwolenia na budowę bądź miał obowiązek dokonania ich zgłoszenia. Dopiero taka analiza pozwalałaby na ocenę tego czy inwestor działał w warunkach samowoli budowlanej, czy też nie. W przypadku ustalenia braku ww. obowiązków inwestora rola organu nadzoru budowlanego nie polega na przeprowadzeniu postępowania legalizacyjnego, a li tylko wiązałaby się ze zbadaniem prawidłowości wykonanych robót pod względem zgodności z przepisami prawa i braku zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. W tym miejscu wskazać należy, że obowiązkiem organu było odniesienie się do obu opinii złożonych w sprawie. Wyczerpująca analiza obu prezentowanych tam stanowisk, co do prawidłowości wykonanych robót w świetle przepisów prawa, powinna być podstawą dla uzasadnienia stanowiska przyjętego przez organ. Szczególnej uwagi organu w powyższym zakresie wymagają te roboty budowlane, które dotyczyły elementów konstrukcji budynku. Jak chodzi o instalowanie klimatyzatorów to nie wymagały ani zgłoszenia, ani tym bardziej pozwolenia na budowę. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane w wersji obowiązującej na datę inwestycji: roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę - art. 28 ust. 1, z zastrzeżeniem art. 29 – 31, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych, art. 30 ust. 1 pkt 2 nie wymienia tych robót jako podlegających obowiązkowi zgłoszenia. Co prawda w art. 30 ust. 1 pkt 3 lit b) przewidziano, że zgłoszenia wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych, jednakże tylko wtedy, gdy ich wysokość wynosi ponad 3m. W tym kontekście wskazać jednak należy, że nawet w przypadku braku konieczności uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia właściwemu organowi, inwestor nadal związany jest zasadami kształtowania zabudowy terenu zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Konieczne jest zatem zbadanie, czy na danym terenie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz czy w świetle jego ustalań dopuszczalne jest instalowanie klimatyzatorów na elewacji budynku od strony ulic. Ponadto, instalacja takich urządzeń powinna być zgodna z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Ocena w tym zakresie musi zostać przeprowadzona przez pryzmat właściwych przepisów oraz poparta właściwym uzasadnieniem, nie może ono ograniczać się do tezy – roboty są wykonane zgodnie z przepisami. Nawet tak brzmiący wniosek opinii musi być, jak każdy inny dowód, omówiony w uzasadnieniu, w taki sposób żeby strony znały przyczyny dla których organ uznał za zasadne przyjęcie go. Organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie miał na uwadze powyższe wskazania Sądu. Sąd rozpoznał przedmiotową skargę nie podzielając stanowiska pełnomocnika inwestorów – uczestników niniejszego postępowania – zgodnie z którym powinna zostać odrzucona, ponieważ skarżąca Wspólnota nie ma w niniejszym postepowaniu przymiotu strony. Zgodnie z art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. W myśl art. 50. p.p.s.a. - uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. O istnieniu legitymacji procesowej strony w postępowaniu sądowo administracyjnym decyduje interes prawny, którego istotę stanowi żądanie oceny przez właściwy sąd administracyjny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z obiektywnym stanem prawnym. Musi istnieć związek między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego a zaskarżonym aktem lub czynnością. Jak stanowi art. 22 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. (Dz.U. z 2000 r. Nr 80 poz. 903 ze zm.) czynności zwykłego zarządu podejmuje zarząd wspólnoty mieszkaniowej samodzielnie. Dopiero do podjęcia przez zarząd czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca zarządowi pełnomocnictwa do zawierania umów stanowiących czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu w formie prawem przewidzianej. Czynnościami przekraczającymi zakres zwykłego zarządu są w szczególności: ustalenie wynagrodzenia zarządu lub zarządcy nieruchomości wspólnej, przyjęcie rocznego planu gospodarczego, ustalenie wysokości opłat na pokrycie kosztów zarządu, zmiana przeznaczenia części nieruchomości wspólnej, udzielenie zgody na nadbudowę lub przebudowę nieruchomości wspólnej, na ustanowienie odrębnej własności lokalu powstałego w następstwie nadbudowy lub przebudowy i rozporządzenie tym lokalem oraz na zmianę wysokości udziałów w następstwie powstania odrębnej własności lokalu nadbudowanego lub przebudowanego, udzielenie zgody na zmianę wysokości udziałów we współwłasności nieruchomości wspólnej, dokonanie podziału nieruchomości wspólnej, nabycie nieruchomości, wytoczenie powództwa, o którym mowa w art. 16, ustalenie, w wypadkach nieuregulowanych przepisami, części kosztów związanych z eksploatacją urządzeń lub części budynku służących zarówno do użytku poszczególnych właścicieli lokali, jak i do wspólnego użytku właścicieli co najmniej dwóch lokali, które zaliczane będą do kosztów zarządu nieruchomością wspólną, udzielenie zgody na podział nieruchomości gruntowej zabudowanej więcej niż jednym budynkiem mieszkalnym i związane z tym zmiany udziałów w nieruchomości wspólnej oraz ustalenie wysokości udziałów w nowo powstałych, odrębnych nieruchomościach wspólnych, określenie zakresu i sposobu prowadzenia przez zarząd lub zarządcę, któremu zarząd nieruchomością wspólną powierzono w sposób określony w art. 18 ust. 1, ewidencji pozaksięgowej kosztów zarządu nieruchomością wspólną, zaliczek uiszczanych na pokrycie tych kosztów, a także rozliczeń z innych tytułów na rzecz nieruchomości wspólnej. Analiza opisanego powyżej stanu prawnego wskazuje, że katalog czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu zawarty w art. 22 ww. ustawy jest otwarty przy czym jedynie do podjęcia przez zarząd czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca zarządowi pełnomocnictwa do zawierania umów stanowiących czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu w formie prawem przewidzianej. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd zgodnie z którym, czynności polegające na reprezentowaniu przed organami administracyjnymi i sądami, zmierzające do ochrony rzeczy wspólnej, są czynnościami zachowawczymi, a co za tym idzie są czynnościami zwykłego zarządu. W ocenie Sądu skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa, reprezentowana przez zarząd, ma legitymację sądowo skargową w niniejszej sprawie. Reprezentuje na zewnątrz ogół współwłaścicieli lokali w sprawie związanej z ochroną rzeczy wspólnej. Taką bowiem sprawą jest niniejsza – przedmiotowe roboty budowlane dotyczą wspólnych części budynku, ścian nośnych, elewacji. Prezentowanego powyżej stanowiska Sądu nie może zmienić, dotyczący odmiennego stanu faktycznego, pogląd wyrażony ww. postanowieniu powoływanym przez pełnomocnika uczestników postępowania – inwestorów. Dodatkowo Sąd zauważa, że nie można odrzucić skargi z tego powodu, że została wniesiona przez podmiot niebędący stroną, jeżeli został on uznany za stronę w postępowaniu przed organem. Wylegitymowanie się przez skarżących istnieniem decyzji administracyjnej, którą im doręczono, jest wystarczającym powodem do rozpoznania skargi – uwzględnienia bądź oddalania, a nie odrzucenia skargi. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art.145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło