VII SA/Wa 340/09

WyrokWSA w Warszawie2009-06-09

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Krystyna Tomaszewska, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (ujawnienie nowych okoliczności faktycznych), a następnie uznał, że ujawniona okoliczność nie spełnia kryteriów do wznowienia postępowania, powinien wydać decyzję o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej, czy też decyzję o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego?
Ratio decidendi
Jeśli organ administracji publicznej wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a następnie stwierdził, że ujawniona okoliczność nie spełnia kryteriów do wznowienia postępowania, powinien wydać decyzję o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Odmowa uchylenia decyzji ostatecznej w takiej sytuacji stanowi naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie nakazu rozbiórki części muru ogrodzeniowego. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie z urzędu, traktując jako nową okoliczność ustalenie, że mur znajduje się od strony północnej budynku, a nie południowej, jak pierwotnie wskazano. Jednakże uznał, że ta pomyłka nie ma wpływu na treść decyzji i odmówił uchylenia decyzji ostatecznej. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stwierdził również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] czerwca 2002 r, znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...] stycznia 2002r nakazującą R. C. rozbiórkę części pełnego muru ogrodzeniowego poprzez obniżenie go do wysokości 2,20 m na odcinku długości 1,25 m od południowej ściany zewnętrznej budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] położonej w J. przy ul. [...]. W uzasadnieniu podał, iż postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] czerwca 2002 r., znak: [...]. Jako nową okoliczność potraktował ustalenie na etapie postępowania egzekucyjnego, że mur ogrodzeniowy przeznaczony do rozbiórki znajduje się od strony północnej budynku mieszkalnego inwestora, a nie od strony południowej. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie akt sprawy stwierdził, że postępowanie dotyczyło ogrodzenia - muru ogrodzeniowego, zbudowanego pomiędzy działką inwestora R. C. o numerze ewidencyjnym [...] i działką należącą do A. i G. S. o numerze ewidencyjnym [...], położonymi w J. przy ul. [...]. Z akt sprawy wynika, że na przedmiotowej działce inwestora nie istnieje inne ogrodzenie, a więc zdaniem organu nie ma żadnych wątpliwości co do określenia ogrodzenia podlegającego nakazowi rozbiórki. W ocenie organu brak jest podstaw do uchylenie decyzji ostatecznej gdyż zaistniała pomyłka w określeniu " stron świata nie ma znaczenia i wpływu na treść decyzji". Zdaniem organu, wskazana okoliczność, która została uznana jako przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie spełnia kryteriów koniecznych do wznowienia postępowania. 1 sygn. akt VII S.A./Wa 340/09 W związku z powyższym brak jest podstaw do uchylenia decyzji własnej z dnia [...] czerwca 2002 r. z powodu braku podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 i art. 145 a kpa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania R. C., decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r, znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w całości podzielił stanowisko organu pierwszej instancji stwierdzając, że omyłka organu nadzoru budowlanego co do lokalizacji spornego muru ogrodzeniowego nie stanowi podstawy do uchylenia w trybie wznowieniowym ostatecznej decyzji. Stwierdzenie bowiem, iż ogrodzenie znajduje się od strony północnej budynku mieszkalnego, a nie jak wcześniej ustalono w decyzji rozbiórkowej od strony południowej nie rzutuje na ocenę legalności decyzji ostatecznej. Organ odwoławczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do wznowienia postępowania co z kolei powoduje brak możliwości merytorycznego rozpoznania sprawy, nie można bowiem w takiej sytuacji nawet w przypadku ewentualnego stwierdzenia innego rodzaju wadliwości decyzji, uchylić decyzji ostatecznej w trybie wznowieniowym. W tym stanie rzeczy zawarte w odwołaniu zarzuty i kwestie nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł R. C. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji rażące naruszenie przepisu art. 107 § 1 i 3 kpa w zw z art. 7 i 77 kpa oraz naruszenie art. 138 §1 pkt 1 w zw z art. 151 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 5 kpa jak również art. 2, art. 7, art. 91 Konstytucji RP i art. 6 ust 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności domagając się stwierdzenia nieważności obu decyzji względnie ich uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego bez wątpienia wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne co do lokalizacji ogrodzenia oraz po raz pierwszy zgłoszone przez skarżącego w toku postępowania wznowieniowego nowe okoliczności co do wysokości ogrodzenia. sygn. akt VII S.A./Wa 340/09 Skarżący zarzucił organowi brak przeprowadzenia nowych zgłoszonych dowodów i ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 ze zm ) sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższy przepis sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie z innych przyczyn niż w niej wskazane. Podkreślić należy, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem postępowania, w którym można dochodzić wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji ostatecznej jeżeli postępowanie w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną wyczerpująco w przepisie art. 145 § 1 k.p.a. Celem postępowania wznowieniowego jest po pierwsze zbadanie, czy występują przesłanki określone w art. 145 § 1 Kpa, a w przypadku ich wystąpienia organ rozstrzyga sprawę co do istoty. W rozpoznawanej sprawie organy przyjęły, iż wyszły na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Przesłanką do wszczęcia postępowania wznowieniowego postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. było ujawnienie podczas postępowania egzekucyjnego, że przedmiotowy mur ogrodzeniowy znajduje się od strony północnej budynku mieszkalnego, a nie od strony południowej. Powyższe stało się przyczyną wznowienia postępowania, a następnie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej gdyż wskazana okoliczność, która została uznana jako sygn. akt VII S.A./Wa 340/09 przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 kpa zdaniem organu nie spełnia kryteriów koniecznych do wznowienia postępowania. W ocenie sądu takie rozstrzygnięcie narusza art. 151 § 1 pkt 1 kpa. Skoro organ uznał, że przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie spełnia kryteriów koniecznych do wznowienia postępowania powinien zakończyć postępowanie w sprawie wznowienia decyzją o umorzeniu postępowania. Zgodnie z art. 105 § 1 Kpa gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 24.04.2003 r, sygn.akt. III S.A. 2225/01 przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Jeżeli w toku wznowieniowego postępowania okazało się, że nie podlegało ono wznowieniu to organ powinien zastosować art. 105 § 1 kpa i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe. Umorzenie postępowania w sprawie wznowienia na podstawie art. 105 § 1 kpa ma miejsce gdy postępowanie w ogóle nie podlegało wznowieniu. Przesłanka wznowieniowa zawarta w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa stanowi, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Ustalenie w wyniku postępowania egzekucyjnego, że przedmiotowy mur ogrodzeniowy znajduje się od strony północnej budynku mieszkalnego, a nie od strony południowej nie stanowi przesłanki o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Skoro zatem brak było podstaw do wznowienia postępowania należało umorzyć wznowione postępowanie bowiem bezprzedmiotowe jest jego prowadzenie. W związku z naruszeniem prawa mającym wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pk 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 ) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło