VII SA/Wa 343/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-10-14
Skład orzekający: Joanna Gierak - Podsiadły
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji majątkowej lub rodzinnej w stosunku do poprzedniego, prawomocnego postanowienia w tej sprawie?Ratio decidendi
Sąd odmówił zmiany postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji majątkowej lub rodzinnej, która uzasadniałaby zmianę poprzedniego, prawomocnego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 165 PPSA, zmiana postanowienia jest możliwa tylko w przypadku zmiany okoliczności sprawy, a strona nie przedstawiła nowych faktów ani dowodów wskazujących na pogorszenie jej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżąca J. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, w tym zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2013 r. przyznał prawo pomocy w ograniczonym zakresie (zwolnienie od wpisu i ustanowienie radcy prawnego), oddalając wniosek w pozostałym zakresie. Skarżąca nie złożyła sprzeciwu od tego postanowienia. Następnie, w dniu 22 lipca 2013 r., złożyła kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, przedstawiając swoją sytuację materialną. Sąd rozpoznał ten wniosek, oceniając, czy nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca zmianę poprzedniego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 343/13.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Joanna Gierak - Podsiadły po rozpoznaniu w dniu 14 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego postanawia: odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 343/13.
Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał J. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi oraz poprzez ustanowienie radcy prawnego, w pozostałym zakresie wniosek oddalił.
Na powyższe postanowienie wnioskodawczyni nie złożyła sprzeciwu. W dniu 22 lipca 2013 r. do Sądu wpłynął natomiast kolejny wniosek skarżącej, w którym wniosła ona o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z uwagi na powyższe, wniosek ten należało rozpoznać w trybie przewidzianym w art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a..
W formularzu z dnia 22 lipca 2013 r. wnioskodawczyni podała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.769,97 złotych. Posiada dom o pow. 117 m², nieruchomość rolną o pow. 0,50 ha. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Do miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem domu skarżąca zaliczyła opłatę za prąd w wysokości 40,00 złotych, opłatę za opał w wysokości 400,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 70,00 złotych, opłatę za wodę 30,00 złotych, opłatę za kanalizację 40,00 złotych oraz za wywóz odpadów w wysokości 12,00 złotych. Nadto wskazała, że ponosi wydatki na lekarstwa w wysokości 70,00 złotych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania ( pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Z powołanego wyżej przepisu wynika, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
Zgodnie z art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Pod pojęciem "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie, jednakże muszą to być takie zmiany okoliczności, które uzasadniają zmianę rozstrzygnięcia wydanego w sprawie. Jeżeli brak jest podstaw do stwierdzenia, iż okoliczności sprawy uległy zmianie (tj., że istotnemu pogorszeniu uległa sytuacja materialna), kolejny wniosek tej samej strony, dotyczący przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie, nie może zostać uwzględniony.
Z formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 13 marca 2013 r. oraz nadesłanych do Sądu wyjaśnień ( pismo z dnia 27 marzec 2013 r. ) wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.769,97 złotych. Posiada dom o pow. 117 m², nieruchomość rolną o pow. 0,50 ha. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada przedmiotów wartościowych. Wnioskodawczyni wyszczególniła miesięczne wydatki, tj. opłatę za prąd w wysokości 40,00 złotych, opłatę za opał w wysokości 400,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 70,00 złotych, opłatę za wodę w wysokości 30,00 złotych, opłatę za kanalizację w wysokości 40,00 złotych, a za wywóz śmieci w wysokości 12,00 złotych, w sumie określiła wydatki na kwotę 592,00 złotych. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że nie wynajmuje pomieszczeń w domu i nie uzyskuje z tego tytułu żadnych dochodów. Dodała, że w domu zamieszkuje sama, natomiast małżonek pracuje i mieszka w Ząbkach, i nie partycypuje w kosztach utrzymania domu.
Z powyższego w ocenie Sądu wynika, że wnioskodawczyni wnioskując ponownie o przyznanie prawa pomocy i składając formularz w dniu 22 lipca 2013 r. (i ubiegając się tym samym ponownie o zwolnienie od koszów sądowych w całości) nie wskazała żadnych zmian w zakresie uzyskiwanego dochodu, posiadanego majątku nieruchomego, jak i ruchomości. Nie przedstawiła także żadnych nowych okoliczności, które pozwoliłyby inaczej ocenić jej sytuację niż w postanowieniu referendarza sądowego z dnia 18 kwietnia 2013 r. W szczególności nie wykazała, że jej sytuacja majątkowa i rodzinna uległa istotnej zmianie (tj. pogorszeniu), w stosunku do tej, jaka była przedmiotem oceny zawartej w ww. postanowieniu. W tej sytuacji, rozpoznając obecnie złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 22 lipca 2013 r. Sąd nie mógł odstąpić od oceny sytuacji materialnej strony zawartej w prawomocnym postanowieniu referendarza sądowego z dnia 18 kwietnia 2013 r. Podkreślić bowiem należy, że zmiana rozstrzygnięcia w przedmiocie aktualnie rozpatrywanego wniosku z dnia 22 lipca 2013 r. byłaby możliwa wyłącznie przy spełnieniu warunku w postaci zmiany okoliczności sprawy. Z analizy danych podanych przez wnioskodawczynię we wniosku z dnia 13 marca 2013 r. jak i obecnie rozpatrywanym nie wynika zaś, że takie zmiany w sytuacji skarżącej nastąpiły oraz, że są tego rodzaju, iż uzasadniają one zmianę orzeczenia referendarza sądowego z dnia 18 kwietnia 2013 r.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 165 w związku z art. 246 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło