VII SA/Wa 345/14

WyrokWSA w Warszawie2014-06-18

Skład orzekający: Paweł Groński, Maria Tarnowska, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samowolnie rozbudowana i nadbudowana część budynku gospodarczego, która przekracza granicę działki sąsiedniej, może zostać zalegalizowana, czy też podlega nakazowi rozbiórki na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że samowolnie rozbudowana i nadbudowana część budynku gospodarczego, która przekracza granicę działki sąsiedniej, stanowi niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia i w związku z tym podlega nakazowi rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Legalizacja takiej samowoli budowlanej nie jest możliwa, gdy zachodzą przesłanki z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki części budynku gospodarczego, który został samowolnie rozbudowany i nadbudowany, przekraczając granicę działki sąsiedniej. Skarżąca kwestionowała zasadność nakazu rozbiórki, twierdząc, że złożyła dokumenty do legalizacji obiektu i że spór dotyczy granic działki. Organy administracji uznały, że samowolnie wybudowana część budynku narusza przepisy techniczno-budowlane i powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla sąsiedniej działki, co skutkuje koniecznością rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę I. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), , Sędzia WSA Maria Tarnowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi I. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: [...]WINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 (organ wskazał wprawdzie literalnie na art. 138 § 1 pkt 2, jednakże nie ulega wątpliwości, że jest to oczywista omyłka) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., 267) – dalej kpa, oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) – dalej Prawo budowlane z 1994 r., po rozpatrzeniu odwołania L. J. oraz I. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej PINB [...]) z dnia [...] września 2013r. Nr [...] nakazującej I. L. rozbiórkę części budynku gospodarczego, usytuowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...]w [...] w Dzielnicy [...], powstałej w wyniku samowolnie dokonanej rozbudowy i nadbudowy – utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie dokonanej rozbudowy i nadbudowy budynku gospodarczego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] w Dzielnicy [...], zostało wszczęte na wniosek L. J. - właściciela sąsiedniej nieruchomości. Po dokonaniu ustaleń faktycznych PINB [...] podjął działania w trybie przepisów art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. nałożone zostały na inwestora określone obowiązki, o jakich mowa w art. 48 ust. 2 i ust. 3 ww. ustawy, a następnie postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. wydanym w oparciu o przepisy art. 49 ust. 1 i 2 ww. ustawy, organ nałożył na inwestora opłatę legalizacyjną. W wyniku postępowania odwoławczego [...]WINB postanowieniem Nr [...]z dnia [...] maja 2006r. uchylił zaskarżone postanowienie nr [...], wskazując, że inwestorzy uchybili terminowi do złożenia dokumentów wymaganych postanowieniem nr [...]. Z tych względów PINB [...]decyzją Nr [...]z dnia [...] stycznia 2007 r. nakazał rozbiórkę części budynku gospodarczego powstałych w wyniku samowolnie dokonanej rozbudowy i nadbudowy. [...]WINB decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008 r. uchylił w całości zaskarżoną przez inwestora decyzję nr [...]i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał na konieczność ustalenia daty dokonanej rozbudowy i nadbudowy przedmiotowego budynku gospodarczego. Opierając się na ustaleniach dokonanych na podstawie przyjętych oświadczeń stron i świadków odnośnie daty wykonanych robót polegających na rozbudowie i nadbudowie budynku, PINB [...]zastosował przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane – dalej Prawo budowlane z 1974 r., nakładając na inwestora: K. B.-R. postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. określone obowiązki na podstawie art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r., a następnie decyzją Nr [...]z dnia [...] grudnia 2010 r. udzielił pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu. [...]WINB decyzją nr [...]z dnia [...] lutego 2011 r. uchylił zaskarżoną decyzję Nr [...] w całości oraz poprzedzające ją postanowienie Nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Przeprowadzone ponownie postępowanie dowodowe przez PINB [...], w ramach którego w dniu [...] maja 2011 r. dokonano oględzin przedmiotowego obiektu, wykazało, iż na działce nr ew. [...]w jej północnej części znajduje się budynek gospodarczy, nie użytkowany. Ustalono, że obiekt został wybudowany jako parterowy wraz ze stykającą się z nim wiatą, na podstawie decyzji Nr [...][...] z dnia [...] kwietnia 1987 r. Naczelnika Miasta [...] i przyjęty do użytkowania (zgłoszenie z dnia [...] lipca 1991 r.), a następnie budynek wraz z wiatą został samowolnie rozbudowany i nadbudowany. W oparciu o te ustalenia PINB [...], postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2012 r. nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedłożenia inwentaryzacji budowlanej zawierającej opinię techniczną o zgodności wykonanych robót z obowiązującymi przepisami budowlanymi, zaświadczenia właściwego organu o zgodności lokalizacji obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w okresie budowy ww. budynku oraz inwentaryzacji geodezyjnej uwzględniającej przedmiotowy budynek sporządzonej przez uprawnionego geodetę, a inwestor wypełnił nałożone obowiązki. Z przedłożonej inwentaryzacji budowlanej i oceny technicznej sporządzonej przez tech. bud. W. K., posiadającej uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej i konstrukcyjno-budowlanej nr [...] i legitymującej się przynależnością do [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa nr ew. [...] wynika, że przedmiotowy budynek gospodarczy wybudowany jest prawidłowo zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi i nadaje się do użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. E. D. zaopiniował inwentaryzację budowlaną bez uwag. Stwierdzono także, że usytuowanie budynku gospodarczego spełnia warunki określone w § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Obiekt nie narusza ustaleń Miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Narodowej [...]z dnia [...] maja 1980 r., według którego przedmiotowa działka o nr ew[...]z obrębu [...]znajduje się w obszarze funkcjonalnym oznaczonym symbolem C6.MNL - "Zabudowa mieszkaniowa niska jednorodzinna. Adaptacja istniejących zgrupowań zabudowy w dobrym stanie". Wytyczne funkcjonalno-przestrzenne i programowe planu ogólnego nie zabraniają legalizacji budynków gospodarczych na zabudowanych działkach budynkami jednorodzinnymi". Ponadto inwestor przedłożył inwentaryzację geodezyjną uwzględniającą przedmiotowy budynek, sporządzoną przez uprawnionego geodetę. Przedmiotowy budynek gospodarczy znajduje się na działce nr ew. [...]i wg przedłożonego przez L. J. "Operatu technicznego wytyczenia granic" sporządzonego przez uprawnionego geodetę, pasem o długości 23,00 m i szerokości 0,6 m zajmuje działkę sąsiednią nr ew. [...] przy ul. [...]w [...]. PINB [...] decyzją nr [...] r. z dnia 14 września 2012 r. wydaną w oparciu o art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r., stwierdził zdatność obiektu do użytkowania. [...]WINB decyzją nr [...]z dnia [...] stycznia 2013 r. uchylił ww. decyzję PINB [...], który następnie wydał w dniu [...] września 2013 r. decyzję nr [...], którą nakazał I. L. rozbiórkę części budynku gospodarczego, usytuowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] w Dzielnicy [...], powstałej w wyniku samowolnie dokonanej nadbudowy i rozbudowy. PINB [...] rozpatrując ponownie sprawę, uwzględnił ustalenia obowiązującego obecnie Miejscowego Planu zagospodarowania Przestrzennego zatwierdzonego Uchwałą nr [...] Rady Miasta [...]z dnia [...] lipca 2009r. Z ustaleń tych wynika, że działka ew. nr [...]obręb [...], znajduje się w obszarze funkcjonalnym oznaczonym symbolem K5.2, z przeznaczeniem dla zabudowy jednorodzinnej ekstensywnej (MNE). Wg ustaleń szczegółowych tego planu "ustala się zachowanie i uzupełnienie istniejącej zabudowy; dopuszcza się remonty, modernizację przebudowy i rozbudowy istniejących budynków". W tym zakresie organ stwierdził, iż występuje zgodność inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym, zatem należy wykluczyć przesłankę określoną w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Odnośnie przesłanki określonej w art. 37 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, to badanie jej wystąpienia organ przeprowadził także z uwzględnieniem oceny prawnej [...]WINB zawartej w uzasadnieniu decyzji nr [...]. Orzekając w przedmiotowej sprawie z uwzględnieniem stanowiska organu odwoławczego, PINB [...] uznał, iż fakt usytuowania obiektu z przekroczeniem granicy nie tylko narusza przepisy techniczno-budowlane, ale przede wszystkim powoduje niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, co skutkuje rozbiórką obiektu lub jego części, o jakiej mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. PINB [...] podkreślił, iż zakres samowoli budowlanej będącej przedmiotem niniejszego postępowania to samowolnie dokonana rozbudowa i nadbudowa budynku gospodarczego, wybudowanego w oparciu o pozwolenie na budowę i przyjętego do użytkowania. W takiej sytuacji rozstrzygnięcie - wydanie nakazu rozbiórki, dotyczyć może tylko części budynku powstałych w wyniku samowolnej rozbudowy i nadbudowy, nie zaś obiektu wybudowanego legalnie, o co wnoszą skarżący w pismach procesowych z dnia 29 lipca 2013 r. Organ wskazał, że ponieważ aktualnym właścicielem obiektu jest I. L., na nią został nałożony obowiązek wskazany w decyzji. Odwołania od powyższej decyzji wnieśli L. J. oraz I. L.. Na skutek rozpoznania odwołania zapadła opisana na wstępie zaskarżona decyzja [...]WINB z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]. W jej uzasadnieniu [...]WINB wskazał, że L. J. domagał się rozbiórki części budynku gospodarczego, usytuowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...], wybudowanego na działce należącej m.in. do L. J., bez rozróżnienia na to, czy część ta została wybudowana na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, czy też samowolnie. [...]WINB wyjaśnił, iż sprawa dotycząca obiektu wybudowanego samowolnie podlega rozstrzyganiu na podstawie innych przepisów Prawa budowlanego, niż sprawa, której przedmiotem są roboty budowlane objęte prawomocnym pozwoleniem na budowę. Ocenił, że zastosowanie przewidzianej w art. 62 kpa instytucji współuczestnictwa formalnego w stosunku do części budynku przy ul. [...] w [...], objętej decyzją Naczelnika Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1987 r. i części zrealizowanej bez pozwolenia na budowę byłoby błędne. [...]WINB podkreślił, że sprawa samowolnie dokonanej rozbudowy i nadbudowy części budynku gospodarczego, usytuowanego przy ul. [...]w [...] w [...]oraz sprawa budynku gospodarczego znajdującego się na terenie ww. działki, na którego budowę zezwolił na mocy decyzji Nr [...]Naczelnik Miasta [...] nie są pod względem materialnoprawnym jednego rodzaju, gdyż różni je stan faktyczny oraz podlegają rozstrzyganiu w oparciu o różne przepisy ustawy Prawo budowlane. Postępując zatem zgodnie z wnioskiem strony w sprawie "przekroczenia granicy nieruchomości" przy budowie budynku gospodarczego objętego decyzją Naczelnika Miasta [...] o pozwoleniu na budowę Nr [...], PINB [...] winien wszcząć odrębne postępowanie administracyjne w tej sprawie. Odnosząc się zaś do zarzutów dotyczących nieprecyzyjnego sformułowania w sentencji decyzji Nr [...], iż obowiązek rozbiórki dotyczy rozbudowy i nadbudowy budynku znajdującej się zarówno na terenie działki o nr ew. [...], jak i działki nr ew. [...],[...]WINB zauważył, że sporna rozbudowa i nadbudowa została określona jako samowolnie zrealizowana części budynku gospodarczego, usytuowanego przy ul. [...] w [...], co w opinii [...]WINB nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Odnosząc się do odwołania wniesionego przez I. L., a w szczególności argumentu dotyczącego braku wiedzy skarżącej przy nabywaniu nieruchomości przy ul. [...] w [...] o istniejącym stanie prawnym z nią związanym, [...]WINB wyjaśnił, że nabywając nieruchomość nabywca przejmuje wszelkie prawa i obowiązki z nią związane. Tym samym wszelkie rozstrzygnięcia, w tym decyzja zmierzająca do usunięcia skutków samowoli budowlanej na nieruchomości powinny być kierowane do jej właściciela. [...]WINB podkreślił, że części budynku gospodarczego, usytuowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...], będąca przedmiotem niniejszego postępowania powstała w wyniku samowolnie dokonanej w latach 1993-1994 rozbudowy i nadbudowy ww. budynku. Dlatego właściwym w przedmiotowej sprawie jest tryb przewidziany w art. 37-40 Prawa budowlanego z 1974 r. Wskazał, że według "Operatu technicznego wytyczenia granic" sporządzonego przez uprawnionego geodetę, budynek gospodarczy budowany na działce nr ew. [...], pasem o długości 23,00 m i szerokości 0,60 m zajmuje działkę sąsiednią nr ewid. [...], położoną przy ul. [...]w [...]. Tym samym, usytuowanie części budynku gospodarczego powstałej w wyniku samowolnie dokonanej rozbudowy i nadbudowy nie spełnia warunków określonych w § 13 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. [...]WINB uznał, iż samowolnie wybudowana część ww. budynku gospodarczego stwarza niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia - w tym przypadku dla właścicieli działki sąsiedniej przy ul. [...]- co stanowi przesłankę do nakazania na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. rozbiórki przedmiotowej nadbudowy i rozbudowy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła I. L. reprezentowana przez pełnomocnika K. ., domagając się jej uchylenia. Skarżąca zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że zabudowa i nadbudowa powoduje lub w razie budowy powodowałaby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, a szczególnie dla działki nr [...]. Skarżąca wskazała także, że złożyła wszystkie dokumenty wymagane do legalizacji ww. obiektu, a sprawa toczy się od wielu lat, z uwagi na spór co do przebiegu granic, niebędącego przedmiotem postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym datowanym na dzień 4 czerwca 2014 r. pełnomocnik skarżącej r.pr. A. A., w uzupełnieniu skargi, zarzucił naruszenie at. 7 kpa w zw. z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 1994 r., poprzez nieustalenie istotnych w sprawie okoliczności, a także § 13 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, poprzez jego błędne zastosowanie. Na rozprawie w dniu 5 czerwca 2014 r. pełnomocnik strony skarżącej oświadczył, że popiera skargę. Wskazał, że przed Sądem Rejonowym [...] zawisły dwie sprawy z powództwa uczestnika postępowania L. J. przeciwko skarżącej, z których jedna dotyczy wydania części działki zajętej nadbudowaną i rozbudowaną częścią budynku gospodarczego, a druga dotyczy zapłaty za bezumowne korzystanie z działki. Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi, a na pytanie Sądu, czy rozważał jedynie nakazanie rozbiórki rozbudowanej i nadbudowanej części budynku gospodarczego, która została zrealizowana na sąsiedniej granicy, wskazał, że w ocenie organu część ta jest na tyle trwale połączona z resztą budynku, że rozbiórka technicznie nie byłaby wykonalna. Uczestnik postępowania L. J. wniósł o oddalenie skargi, wskazał, że wybudował budynek (warsztat) w odległości 16 m od granicy działki należącej obecnie do skarżącej. Oświadczył, że prócz zajęcia działki o 0,60 m, nastąpiło ocieplenie ścian budynku gospodarczego. Uczestnik wskazał, że samowola została zrealizowana od strony południowej i powoduje zacienienie jego działki. Uczestnicy postępowania D. J. i A. J. wnieśli o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm. (dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż na podstawie decyzji nr [...] Naczelnika [...] z dnia [...] kwietnia 1987 r. na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] (działka [...]) został wybudowany budynek gospodarczy wraz z wiatą. Z akt sprawy bezspornie wynika, że następnie ww. budynek gospodarczy został nadbudowany i rozbudowany w warunkach samowoli budowlanej – tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. stanowił, że roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Taka decyzja nie została wydana. Z uwagi na to, że rozbudowa i nadbudowa ww. obiektu nastąpiła w okresie 1993-1994 r., na podstawie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., zastosowanie znajdują przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Jak wynika z "Operatu technicznego wytyczenia granic" sporządzonego przez uprawnionego geodetę, ww. budynek gospodarczy pasem o długości 23 mi szerokości 60 cm zajmuje działkę sąsiednią nr ew. [...], położoną przy ul. [...]w Warszawie, stanowiącą własność Leszka Jaworowskiego. Należy wskazać, że zgodnie z § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 2 ze zm.) – wydanego na podstawie art. 6 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., do którego zasadnie w zaskarżonej decyzji odwołał się MWINB, dopuszcza się sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i z dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych, jeżeli nie utrudni to prawidłowej zabudowy działki sąsiedniej, a ponadto jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Na terenach zabudowy zagrodowej w indywidualnych gospodarstwach rolnych zgodę na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy wyraża terenowy organ administracji państwowej, właściwy w sprawach pozwoleń na budowę. Niewątpliwie, na podstawie ustalonych w sprawie okoliczności należało uznać, że usytuowanie budynku gospodarczego powstałego w wyniku samowolnie dokonanej rozbudowy i nadbudowy z przekroczeniem granicy działki sąsiedniej stanowi naruszenie ww. przepisu. Jak ponadto ustalono, właściciel działki nr [...]przy ul. [...] w [...] w odległości 16 m od granicy z działką skarżącej wybudował warsztat, dodatkowo samowolnie rozbudowany i nadbudowany budynek gospodarczy został ocieplony styropianem, a przedmiotowy budynek o wysokości ok. 9 m powoduje zacienienie działki L. J.. W tym stanie rzeczy należy zgodzić się ze stanowiskiem [...]WINB, że samowolnie nadbudowana i rozbudowana część budynku gospodarczego stwarza niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych dla otoczenia, a mianowicie dla właściciela działki sąsiedniej znajdującej się przy ul. [...]w [...]. Zarówno PINB [...], jak i [...]WINB słusznie przyjęły powyższą opinię jako podstawę ustaleń faktycznych co do przekroczenia granicy z działką sąsiednią, w oparciu o powyższe ustalenia organy dokonały oceny prawnej i prawidłowo wyprowadziły wniosek, że zaistniała przesłanka niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych dla otoczenia, a konkretnie dla możliwości zagospodarowania zgodnie z prawem działki nr [...]przy ul. [...]w [...]. Nie można zatem zgodzić się z zarzutem skarżącej, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 kpa, albowiem wszystkie istotne okoliczności mające dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenie zostały wyjaśnione. Bez wpływu na wynik sprawy jest okoliczność, że skarżąca nabyła nieruchomość przy ul. [...] wraz z budynkiem w 1991 r. w dobrej wierze, nie mając wiedzy o tym, że naruszona jest granica z działką sąsiednią należącą obecnie do L. J. Nabycie przez skarżącą nieruchomości przy ul. [...] w [...] na podstawie umowy sprzedaży, spowodowało przeniesienie na nią wszystkich praw i obowiązków (ciężarów) związanych z ww. nieruchomością. Zatem jako aktualny właściciel ww. nieruchomości stała się podmiotem obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją, wydanej w oparciu o art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Kwestia ewentualnej odpowiedzialności za wady nabytej przez skarżącą nieruchomości należy do materii stosunku cywilnoprawnego pomiędzy nią a sprzedawcą, co pozostaje poza kognicją organów nadzoru budowlanego. Nie zasługuje również na uwzględnienie argument, że istnieje podstawa do zalegalizowania samowoli budowlanej, ponieważ skarżąca złożyła wszystkie wymagane dokumenty potrzebne do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. W analizowanym przypadku, wobec stwierdzenia zaistnienia przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., nie jest możliwa legalizacja zgodnie z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Wskazany przepis znajduje zastosowanie jedynie wówczas, gdy nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. Nie bez znaczenia pozostaje również fakt, że poprzedni właściciel działki przy ul. [...] zmienił sposób zagospodarowania działki rezygnując z budowy budynku mieszkalnego w innej części tej działki. Z kolei sposób i charakter samowolnej rozbudowy i nadbudowy spornego budynku usytuowanego z przekroczeniem granicy działki sąsiedniej nr ew. [...], położonej przy ul. [...] w [...], stanowiącej własność L. J., sugeruje wolę przeznaczenia tej inwestycji na inny cel, niż gospodarczy. Powstała inwestycja wykazuje bowiem cechy budynku przeznaczonego na cele mieszkalne. Wprawdzie dodatkowe ustalenia organu nadzoru poczynione w tym zakresie wskazują, iż obiekt w ogóle nie jest użytkowany. Nie zmienia to jednak konkluzji, że powstała inwestycja w warunkach samowoli budowlanej, ze względu na swój charakter i usytuowanie, nie może zostać zalegalizowana biorąc pod uwagę treść art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Sąd podzielił również pogląd [...]WINB, że nie jest możliwe objęcie jedną decyzją kwestii części budynku przy ul. [...] w [...] zrealizowanej w oparciu o decyzję Naczelnika [...] nr [...]z dnia [...] kwietnia 1987 r. i tej części budynku, którego rozbudowa i nadbudowa została zrealizowana bez pozwolenia na budowę. Obie te kwestie rozpatrywane są w oparciu o odmienne podstawy faktyczne i prawne, w konsekwencji zastosowanie art. 62 kpa nie jest dopuszczalne. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ppsa należało orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło