VII SA/Wa 346/12

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W.S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie : nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych postanawia : przyznać W.S. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 2 marca 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez W.S. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą pozostaje żona i czworo dzieci oraz matka z ojcem. Ośmioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez rodziców wnioskodawcy z tytułu emerytur rolniczych o łącznej wysokości 1.718,52 złotych netto miesięcznie oraz z zasiłków rodzinnych jakie wnioskodawca otrzymuje na dzieci o łącznej wysokości 501,00 złotych miesięcznie. Łączny miesięczny dochód ośmioosobowej rodziny wynosi 2.219,52 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca podał, że posiada dom o powierzchni 200 m ² oraz nieruchomość rolną o powierzchni 10,8845 ha fizycznych, w tym 1,6 ha lasu. Oświadczył, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. Wnioskodawca wskazał, że zarówno on jak i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają żadnych oszczędności, rachunków bankowych, lokat dewizowych, akcji na giełdzie, kosztowności, antyków, samochodów o wartości powyżej 300 euro ani innych szczególnie wartościowych przedmiotów. Zaznaczył, że nikt z jego członków rodziny nie posiada rachunków bankowych oprócz żony, która założyła konto bankowe ze względu na wymogi Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej dla wypłat przyznanych zasiłków na dzieci. Dodał, że konto żony to jest wykorzystywane wyłącznie do tych celów, w załączeniu przesyłając wyciąg z konta za ostatnie miesiące. Wnioskodawca wyjaśnił, że razem z żoną zajmują się prowadzeniem gospodarstwa rolnego, wychowaniem dzieci oraz opieką nad rodzicami. Oświadczył, że żaden z domowników nie jest nigdzie dodatkowo zatrudniony, jak również nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna i nie pobiera z tego tytułu żadnych zasiłków. Dodał, iż prowadzone gospodarstwo rolne nie przynosi żadnego dochodu pieniężnego, a uzyskiwane plony przeznaczane są wyłącznie na potrzeby licznej rodziny, jak również drewno pozyskiwane z własnego lasu. Oznajmił, iż do posiadanego gospodarstwa rolnego nie otrzymuje żadnych dopłat unijnych. Wnioskodawca nadesłał zaświadczenie o dochodowości gospodarstwa rolnego za 2010 r. z Urzędu Gminy w [...] i z Urzędu Miasta i Gminy [...]. Dołączył także aktualną kartę informacyjną z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Z nadesłanych dokumentów wynika, że wnioskodawca w 2010 r. uzyskał roczny dochód z gospodarstwa rolnego posiadanego na terenie Gminy [...] w wysokości 9.305,55 złotych oraz z gospodarstwa rolnego położonego na terenie Gminy [...] w wysokości 2.484,16 złotych, co łącznie stanowi dochód w wysokości 11.789,71 złotych. Wnioskodawca wyjaśnił, że rozbieżność w powierzchni gruntów wskazana w formularzu PPF i na karcie informacyjnej jest pozorna, gdyż wynika z zastosowania przez Gminę tzw. hektarów przeliczeniowych dla ustalenia teoretycznej dochodowości gruntów dla celów podatku rolnego. Podkreślił, że ustalony dochód w wysokości 11.789,71 złotych nie jest więc czystym dochodem miesięcznym w środkach pieniężnych, lecz dochodem możliwym do uzyskania wg. urzędu w równowartości pieniężnej plonów. Wnioskodawca zaznaczył, że nie jest to dochód pieniężny, bowiem plony są w całości konsumowane przez liczną rodzinę. Wnioskodawca wskazał, że nie jest możliwe dostarczenie zaświadczeń wskazujących wysokość dochodu osiągniętego z tytułu gospodarstwa rolnego za ostatnie miesiące, gdyż w roku bieżącym nie uzyskał żadnych dochodów z gospodarstwa rolnego. Wnioskodawca dodał, że w 2010 r. otrzymał kwotę o łącznej wysokości 4.000,00 złotych przyznaną wyrokami Sądu Okręgowego w [...] jako przyznane odszkodowania z tytułu przewlekłości postępowań przed Sądem Rejonowym w [...], jednak w jego ocenie została ona niesłusznie zakwalifikowana jako jego dochód podlegający opodatkowaniu. Wnioskodawca podał, że ponosi miesięczne koszty stałe tytułem opłat za energię elektryczną w wysokości około 400,00 złotych, za gaz z butli w wysokości około 100,00 – 150,00 złotych miesięcznie, a pozostała kwota przeznaczana jest na bieżące potrzeby życia codziennego. Wnioskodawca zaznaczył, że nie ponosi opłat za wodę, gdyż czerpie ją z własnej studni oraz kosztów związanych z zakupem opału, gdyż posiada drewno z własnego lasu. Wnioskodawca dodał, że w dniu 28 lipca 2011 r. doznał poważnego wypadku przy pracy na roli, w którym o mało co nie stracił nogi. Zaznaczył, że doznane obrażenia będą wiązać się z długotrwałym i kosztownym leczeniem i rehabilitacją, co dodatkowo wpłynie niekorzystnie i znacznie pogorszy sytuację materialną jego rodziny. Wnioskodawca zaznaczył, że niedawne gwałtowne wiatry huraganowe i ulewne deszcze spowodowały podtopienia gruntów i poważne straty w uprawach, dlatego zmuszony został wystąpić o pomoc w ramach Programu Rządowego, na potwierdzenie czego dołączył wniosek o oszacowanie szkód złożony do Urzędu Gminy w [...]. Do nadesłanego formularza wnioskodawca dołączył następujące dokumenty : zaświadczenie z Urzędu Gminy [...] z dnia [...] z którego wynika, że wnioskodawca jest zarejestrowany w rejestrach ewidencji podatkowej jako podatnik na terenie tej Gminy o dochodowości rocznej za 2010 r. w wysokości 9.305,55 złotych, zaświadczenie z Urzędu Miasta i Gminy [...] z dnia [...] o dochodach uzyskanych z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego na tym terenie za 2010 r. w wysokości 2.484,16 złotych, wyciąg z konta bankowego małżonki za okres od 1 września 2011 r. do 6 grudnia 2011 r. z którego wynika, iż łączna suma obrotów na koncie w tym okresie wyniosła 1.799,00 złotych, zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego przez wnioskodawcę w roku kalendarzowym 2010 r., Kartę informacyjną z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej o nie korzystaniu przez ojca wnioskodawcy z pomocy Ośrodka, kserokopię odcinków emerytur rodziców za lipiec i sierpień 2011 r., kserokopię opłat za energię elektryczną za miesiąc kwiecień, maj, czerwiec 2011 r. o średniej wysokości około 400,00 złotych miesięcznie, kartę informacyjną Samodzielnego Zespołu Publicznego Zakładów Opieki Zdrowotnej z dnia 29 lipca 2011 r. potwierdzającą wypadek przy pracy na roli, kserokopię zwolnień lekarskich wnioskodawcy, fakturę VAT za gaz z dnia 27 stycznia 2012 r. na kwotę w wysokości 100,00 złotych, kserokopię wniosku o oszacowanie szkód złożonego do Urzędu Gminy w [...], zawiadomienie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej o przesunięciu terminu załatwienia wniosku o przyznanie zasiłku celowego w związku z wystąpieniem huraganu, deszczu nawalnego lub przymrozków wiosennych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art.199 ww. ustawy. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że wykazał on, iż zachodzą przesłanki do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Przy ocenie sytuacji finansowej wnioskodawcy uwzględniono przede wszystkim fakt, iż ośmioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez rodziców wnioskodawcy z tytułu emerytur rolniczych oraz przyznanych dla dzieci zasiłków rodzinnych o łącznej wysokości 2.219,52 złotych netto miesięcznie. Uwzględniono także fakt posiadania przez wnioskodawcę czworga dzieci, co wiąże się z koniecznością ponoszenia dodatkowych kosztów związanymi z ich wykształceniem, ubraniem czy wyżywieniem. Jak wskazał wnioskodawca z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego nie uzyskuje żadnego dochodu, a zebrane płody rolne w całości przeznaczane są na własne potrzeby licznej rodziny. Oświadczył, że oboje z żoną nie posiadają żadnych innych źródeł utrzymania poza wskazanym dochodem. Rozpoznając wniosek wzięto także pod uwagę fakt, iż w lipcu 2011 r. wnioskodawca uległ wypadkowi przy pracy na roli, co wiążę się z koniecznością poniesienia dodatkowych kosztów związanych z leczeniem i dalszą rehabilitacją. Stwierdzono zatem, że przy wysokości uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatkach, mając na utrzymaniu osiem osób wnioskodawca nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego w całości, jak również ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Uznano, że byłby to wydatek przekraczający obecne możliwości finansowe wnioskodawcy. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.