VII SA/Wa 349/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, , Protokolant ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2015 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia określonego obowiązku I. oddala skargę, II. przyznaje ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz r. pr. P. W. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w dniu 06.06.2014 r. przeprowadził kontrolę na działce oznaczonej nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...] i ustalił, że na działce znajduje się m. in. budynek mieszkalny z poddaszem nieużytkowym o wymiarze rzutu 12,46 mx 12,21 m konstrukcji murowanej. Budynek częściowo podpiwniczony z dachem dwuspadowym, krytym blachą trapezową i lukarną dachową od strony południowej. Od strony południowej budynku istnieje ganek o wymiarze rzutu 3,85 m x 2,86 m kryty stropodachem, który jednocześnie pełni funkcję tarasu bez balustrad. Od strony wschodniej ganku istnieją zadaszone schody zewnętrzne o wymiarze rzutu 1,00 m x 3,00 m z dachem jednospadowym krytym tworzywem sztucznym wspartym na dwóch słupach stalowych. W poziomie poddasza od strony wschodniej istnieje otwór okienny. Budynek bez otworów okiennych i drzwiowych oraz bez okapu dachowego i muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej. Wysokość ścianki kolankowej wynosi 0,95 m. Wysokość w świetle pomieszczeń w poziomie parteru wynosi od 2,67 m do 2,72, a w poziomie piwnic od 1,65 m do l,84m. PINB w [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...].09.2014 r. wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy przedmiotowej rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia oceny technicznej stanu technicznego w/w rozbudowy. Następnie organ I instancji decyzją Nr [...] z dnia [...].09.2014 r. nałożył na inwestorów – J. i Z. M. obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...]. Po rozpatrzeniu odwołania Z. M., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1409) dalej Prawo budowlane nałożył na inwestorów – J. i Z. M. obowiązek wykonania muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...] W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nałożenie na inwestorów obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego nie znajduje uzasadnienia, stąd należało orzec o uchyleniu decyzji Nr [...] z dnia [...].09.2014 r. i nałożyć obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy stwierdził, ze z akt sprawy wynika, że inwestorzy roboty budowlane przy budowie przedmiotowej rozbudowie budynku prowadzili na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] Nr [...] z dnia [...].09.1998 r., znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego i udzielającej J. i Z. M. pozwolenia na w/w rozbudowę. W/w decyzja uprawniała inwestorów do rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, polegającej na wymianie więźby dachowej, podwyższeniu budynku o ok. 1,00 m i budowie attyki nad gankiem od strony południowej budynku. Ściana kolankowa w budynku zaprojektowana o wysokości 0,74 m. Od strony południowej w poziomie poddasza budynku zaprojektowano lukarnę dachową. Od strony południowej w poziomie poddasza budynku nad gankiem zaprojektowana balustrada. Od strony wschodniej ganku istniały schody zewnętrzne bez zadaszenia. Od strony zachodniej zaprojektowano mur wystający ponad połać dachową. Porównując stan projektowany ze stanem faktycznym stwierdzonym podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 6.06.2014 r. z warunkami wynikającymi z decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] Nr [...] z dnia [...].09.1998 r., znak: [...] organ powiatowy stwierdził, że inwestorzy roboty budowlane przy rozbudowie przedmiotowego budynku prowadzili z odstępstwami polegającymi na zmianie wysokości budynku oraz zadaszeniu istniejących schodów zewnętrznych. Ponadto Inwestorzy nie wykonali muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej i nie wykonali balustrady zabezpieczającej na tarasie od strony południowej, znajdującym się w poziomie poddasza budynku. Organ odwoławczy zauważył, że według zatwierdzonego projektu budowlanego ściankę kolankową w przedmiotowym budynku zaprojektowano o wysokości 0,74 m, a według pomiarów dokonanych na czynnościach kontrolnych wysokość ścianki kolankowej wynosi 0,95 m. Porównanie zapisów pierwotnej dokumentacji projektowej z ustaleniami dokonanymi przez organ powiatowy na podstawie w/w czynności kontrolnych wykazało, że podczas realizacji prac wysokość budynku uległa zmianie rzędu 0,21 m, co nie może stanowić o istotnym odstąpieniu. W ocenie organu odwoławczego nie jest to istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3, gdyż nie ma jakikolwiek wpływu na wartości, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. W ocenie organu odwoławczego odstępstwa polegające na wykonaniu zadaszenia (istniejących schodów zewnętrznych) nad wejściem do budynku oraz niewybudowaniu balustrady zabezpieczającej na tarasie mają charakter nieistotny. Wprawdzie w związku z niewybudowaniem balustrady zabezpieczającej balkon o wymiarze 2,86 m x 3,85 m zmniejszyła się kubatura obiektu, niemniej jednak w ocenie tutejszego organu w świetle powierzchni i kubatury całej inwestycji w/w zmiana jest na tyle niewielka, że nie stanowi istotnego odstępstwa od pierwotnej dokumentacji projektowej. Ponadto zdaniem organu wojewódzkiego niewykonanie muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej nie stanowi istotnego odstępstwa w świetle art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego. Niemniej jednak zauważa, że niewykonanie w/w muru uwzględnionego w dokumentacji projektowej narusza przepisy techniczno budowlane, tj. § 235 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690). W związku z powyższym, zdaniem organu odwoławczego powyższa nieprawidłowość nie może stanowić podstawy do nałożenia obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, niemniej jednak w ramach postępowania naprawczego prowadzonego na podstawie art. 50-51 Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego mają możliwość nakazania czynności, które doprowadzą obiekt do stanu zgodnego z przepisami. Organ odwoławczy, mając na uwadze art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego zasadnym jest nałożenie na inwestorów – J. i Z. M. obowiązku wykonania muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...] w celu doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem. Z. M. wniósł skargę do Sądu podnosząc, że wykonawca rozbudowy świadomie realizował rozbudowę korygując ustalenia projektu budowlanego po to by uniemożliwić zaleganie śniegu na dachu. Wskazał również na bardzo zły stan zdrowia, który uniemożliwia mu wykonanie nałożonego na niego obowiązku. Działając, jako pełnomocnik z urzędu skarżącego Z. M. i reprezentując stanowisko mandanta wyrażające się w woli dalszego prowadzenia postępowania na etapie sądowym, po przedstawieniu skarżącemu pisemnej opinii prawnej dotyczącej sprawy, radca prawny P. W. wniósł o uwzględnienie skargi. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Kontrola sprawowana przez sąd administracyjny rozpoznający skargę na akt lub czynność organów administracji publicznej polega na zbadaniu zgodności tej działalności z prawem administracyjnym procesowym i materialnym. Podstawowym kryterium tej kontroli jest legalność aktu (czynności), a postępowanie sądowo-administracyjne ma na celu sprawdzenie, czy organ administracji działał na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP, art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). W związku z powyższym usunięcie zaskarżonego aktu z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe wykaże, że przy wydawaniu aktu organy administracji naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania (art. 145 § pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - dalej p.p.s.a.). Sąd nie może opierać kontroli na kryterium słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. Dlatego skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w okolicznościach faktycznych i prawnym niniejszej sprawy organ odwoławczy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że inwestorzy J. i Z. M. realizując rozbudowę budynku mieszkalnego na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] Nr [...] z dnia [...].09.1998 r., znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany nie zrealizowali tej rozbudowy zgodnie z zatwierdzonym projektem. Porównując stan projektowany ze stanem faktycznym stwierdzonym podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 6.06.2014 r. z warunkami wynikającymi z decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] Nr [...] z dnia [...].09.1998 r., znak: [...] stwierdzono, że przy rozbudowie przedmiotowego budynku dokonano zmiany wysokości budynku oraz zadaszenie istniejących schodów zewnętrznych. Ponadto Inwestorzy nie wykonali muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej i nie wykonali balustrady zabezpieczającej na tarasie od strony południowej, znajdującym się w poziomie poddasza budynku. Stan ten nie budzi wątpliwości i został również potwierdzony przez stronę skarżącą. Według zatwierdzonego projektu budowlanego ściankę kolankową w przedmiotowym budynku zaprojektowano o wysokości 0,74 m, a według pomiarów dokonanych na czynnościach kontrolnych wysokość ścianki kolankowej wynosi 0,95 m. Porównanie zapisów pierwotnej dokumentacji projektowej z ustaleniami dokonanymi przez organ powiatowy na podstawie w/w czynności kontrolnych wykazało, że podczas realizacji prac wysokość budynku uległa zmianie rzędu 0,21 m. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że nie może to stanowić o istotnym odstąpieniu. Również w ocenie Sądu nie jest to istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3, gdyż nie ma jakikolwiek wpływu na wartości, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Odstępstwa polegające na wykonaniu zadaszenia (istniejących schodów zewnętrznych) nad wejściem do budynku oraz niewybudowaniu balustrady zabezpieczającej na tarasie również mają charakter nieistotny. Wprawdzie w związku z niewybudowaniem balustrady zabezpieczającej balkon o wymiarze 2,86 m x 3,85 m zmniejszyła się kubatura obiektu, niemniej jednak w ocenie tutejszego organu w świetle powierzchni i kubatury całej inwestycji w/w zmiana jest na tyle niewielka, że nie stanowi istotnego odstępstwa od pierwotnej dokumentacji projektowej. Inaczej jednak należy ocenić niewykonanie muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej. Niewykonanie muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej można byłoby potraktować również jako nieistotne odstępstwo w świetle art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego. Niemniej jednak słusznie organ odwoławczy zauważa, że niewykonanie w/w muru uwzględnionego w dokumentacji projektowej narusza przepisy techniczno budowlane, tj. § 235 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690). Zgodnie z w/w przepisem§ 235 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690). " 1. Ścianą oddzielenia przeciwpożarowego należy wznosić na własnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji nośnej o klasie odporności ogniowej nie niższej od odporności ogniowej tej ściany. Ścianą oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej E160. W budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 1 m i klasie odporności ogniowej E160, bezpośrednio pod pokryciem; przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia. W budynku, z wyjątkiem zabudowy jednorodzinnej, w dachu którego znajdują się świetliki lub klapy dymowe, ściany oddzielenia przeciwpożarowego usytuowane od nich w odległości poziomej mniejszej niż 5 m, należy wyprowadzić ponad górną ich krawędź na wysokość co najmniej 0,3 m, przy czym wymaganie to nie dotyczy świetlików nieotwieranych o klasie odporności ogniowej co najmniej E 30". Słusznie zauważył organ odwoławczy, ze powyższa nieprawidłowość nie może stanowić podstawy do nałożenia obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, skoro projekt zakładał realizację muru zgodnie z w/w przepisem, niemniej jednak w ramach postępowania naprawczego prowadzonego na podstawie art. 50-51 Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego mają możliwość nakazania czynności, które doprowadzą obiekt do stanu zgodnego z przepisami. Istotą postępowania unormowanego w art. 51 Prawa budowlanego jest doprowadzenie wykonywanych lub już wykonanych (zakończonych) robót do stanu zgodnego z prawem. Jeżeli możliwe jest doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, wówczas organ mając na uwadze art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakłada obowiązek wykonania określonych robót w tym przypadku wykonania muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...] w celu doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem. Zgodnie z w/w przepisem właściwy organ w drodze decyzji "(...) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania " Zgodnie z art. 7 i art. 77 k.p.a., organy administracji publicznej zobowiązane są do wszechstronnego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z obowiązku tego organ odwoławczy wywiązał się, ponieważ prawidłowo ocenił materiał dowodowy zebrany w sprawie. W ocenie Sądu, stan faktyczny i prawny został jednoznacznie wyjaśniony i zbadany przez organ odwoławczy nadzoru budowlanego jak również prawidłowo oceniony w trybie przepisów obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy. W tej sytuacji uzasadnione było skorzystanie przez organ odwoławczy z możliwości wydania decyzji reformatoryjnej i nakazanie inwestorom wykonania muru wystającego ponad połać dachową od strony zachodniej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...] W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. Nr 153, poz. 1270), skargę oddalił.