VII SA/Wa 356/10
WyrokWSA w Warszawie2010-04-26
Skład orzekający: Daria Gawlak – Nowakowska, Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Włodzimierz Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdy strona skarżąca w rzeczywistości domagała się wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym zasady legalności, pogłębiania zaufania, obowiązku informowania oraz zasady przekonywania, poprzez wadliwe sformułowanie wezwania do uzupełnienia braków formalnych podania. Zamiast pomóc stronie skonkretyzować żądanie dotyczące wzruszenia ostatecznej decyzji, organ zadał pytanie wprowadzające w błąd co do możliwości zastosowania art. 127 § 3 K.p.a. do wzruszenia decyzji ostatecznej. W konsekwencji, strona, wprowadzona w błąd, potwierdziła żądanie ponownego rozpatrzenia sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a., podczas gdy w rzeczywistości domagała się wznowienia postępowania. Stwierdzenie niedopuszczalności wniosku w oparciu o błędną interpretację żądania strony było zatem nieprawidłowe.Stan faktyczny
P. S.A. złożyła pismo z dnia 26 listopada 2009 r. domagając się ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] marca 2009 r., wskazując na pojawienie się nowych okoliczności. GINB wezwał stronę do uzupełnienia podania, pytając, czy jest to wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a., czy wniosek o inne działania. Strona w odpowiedzi sprecyzowała, że chodzi o ponowną analizę sprawy w celu ustalenia alternatywy dla rozbiórki wiaduktu, wskazując na potrzebę wstrzymania procedury administracyjnej. GINB postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uznając, że od ostatecznej decyzji GINB nie przysługuje taki wniosek. Strona skarżąca wniosła skargę do WSA, twierdząc, że organ błędnie przyjął, iż domagała się ponownego rozpatrzenia sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a., podczas gdy chodziło jej o wznowienie postępowania z uwagi na nowe dowody.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r. Stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz P. S.A. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak – Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. Oddział G. w S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy I. uchyla zaskarżone postanowienie ; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz P. S.A. w W. - Oddział G. w S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 26 listopada 2009 r. P. w S. wniosły "o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r. z uwagi na pojawienie się nowych okoliczności. Równocześnie wniosły o akceptację terminu 30.06.2010 r. jako ostatecznego dla rozwiązania problemu warunków dalszej eksploatacji tego obiektu budowlanego".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 10 grudnia 2009 r. wezwał P. w S. do uzupełnienia opisanego powyżej podania w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. przez wskazanie, czy pismo z dnia 26 listopada 2009 r. stanowi wniosek w trybie art. 127 § 3 K.p.a. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r., czy też stanowi wniosek o podjęcie innych działań przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i w jakim trybie w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia pisma z dnia 26 listopada 2009 r. bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 K.p.a.
P. w S. w piśmie z dnia 18 grudnia 2009 wskazały, że "w przedmiotowej sprawie zaszły nowe okoliczności, które uzasadniają ponowne rozpatrzenie sprawy. Z tego względu P. SA zwróciła się o ponowną analizę sprawy, aby ustalić, czy nie ma alternatywy do rozbiórki tego wiaduktu kolejowego. Jak bowiem już informowaliśmy, P. SA zwróciła się pisemnie do właściwych organów Miasta S. oraz Gminy S. o jednoznaczne wypowiedzenie się, co do potrzeby utrzymania tego wiaduktu w przypadku wykazania braku zainteresowania tym obiektem, nie będzie innej możliwości jak jego rozbiórka. Tym niemniej celowe jest wcześniejsze zorientowanie się, czy nie będzie on przydatny do potrzeb lokalnej społeczności. Konieczne jest wstrzymanie procedury administracyjnej, do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia dalszych losów tego wiaduktu. Wobec powyższego P. SA zwróciła się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy i wstrzymanie się z wszczęciem nieodwracalnych kroków, do czasu wskazanego w piśmie P. SAS z dnia 26.11.2009 r.".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przyjął, że P. SA Odział G. w S. złożyło wniosek w trybie art. 127 § 1 K.p.a. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r., znak: [....] i w związku z tym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., znak: [....] na podstawie art. 134 w związku z art. 127 § 3 K.p.a. stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Przedmiotowa sprawa została zakończona ostateczną i wydaną w wyniku rozpatrzenia odwołania decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r., znak: [...] , utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] stycznia 2009 r., znak: [...] nakazującą P. S.A. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym wiaduktu drogowego zlokalizowanego na działce nr [...] w obr. S., gm. S. w terminie do dnia 31 grudnia 2009 r. poprzez wykonanie określonych w tej decyzji robót budowlanych. Prawomocnym następnie wyrokiem z dnia 9 września 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 761/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na tę decyzję przesądzając tym samym o jej zgodności z prawem.
Organ wskazał, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od ww. decyzji ostatecznej Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydanej w drugiej instancji, tj. wydanej po rozpatrzeniu odwołania, gdyż zostały wyczerpane zwykłe środki jej zaskarżenia w administracyjnym toku instancji.
W tej mierze powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 1997 r., sygn. akt II SA/Gd 538/96, w którym Sąd stwierdził, że "niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn przedmiotowych, jak też z przyczyn podmiotowych. W pierwszej grupie wymienić można brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego czy też wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych". Wskazał również na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Krakowie z dnia 23 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 137/08. Zdaniem organu powyższe należy też odnieść do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, albowiem na mocy art. 127 § 3 K.p.a. do takiego wniosku mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań.
Z tych też względów organ przyjął, iż od decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [....] marca 2009 nie przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, co stosownie do brzmienia art. 134 K.p.a. skutkuje stwierdzeniem, że wniosek ten jest niedopuszczalny.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie złożyły P. Spółka Akcyjna w Warszawie - Oddział G. w S. wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zdaniem strony skarżącej organ błędnie przyjął, że wnosiła ona o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a., kiedy chodziło jej o wznowienie postępowania, powołując się na istnienie dowodów, które nie były znane organowi. W sprawie ustalenia czy przedmiotowy wiadukt stanowi ciąg drogi publicznej zajął już uprzednio stanowisko Minister Infrastruktury – pismem z dnia 24 marca 2003 r. Z treści zapadłego rozstrzygnięcia wynika, że przedmiotowy wiadukt jest elementem drogi publicznej i że posiada kategorię gminną. Wojewoda [...] złożył wniosek z dnia 18 lutego 2003 r. do Ministra Infrastruktury o zaliczenie omawianego wiaduktu do kategorii drogi gminnej Gminy S. Również z decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] lipca 1992 r. Wojewody [...] wynika, że Gmina S. z mocy prawa nabyła działkę nr [...] o pow. 0,74 ha położoną w obr. S. stanowiąca drogę gminną. Nieruchomość ta została ujęta w załączniku stanowiącym integralną część decyzji uwłaszczeniowej. W ciągu tej drogi znajduje się wiadukt nad torami nad działką nr [...]. Wiadukt przeznaczony jest do ruchu pieszego - i nie jest samoistnym obiektem, ale częścią drogi, na której się znajduje. Zdaniem strony skarżącej z powyższego wynika, że w sprawie ustalenia osoby zobowiązanej do utrzymania wiaduktu toczyło się już uprzednio postępowanie i zapadły rozstrzygnięcia. Dlatego też zachodzi więc potrzeba wznowienia postępowania.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 63 K.p.a. reguluje formułę i treść podania. Ustanawia w art. 63 § 1 K.p.a. zasadę ograniczonego formalizmu co do formy podania i wskazuje na sposoby jego wniesienia. Ograniczony formalizm oznacza, że podanie może być wniesione w szerokim katalogu dostępnych form, lecz dla osiągnięcia skutku procesowego konieczne jest zachowanie form wskazanych w powołanym przepisie.
Skarżący P. w S. wniósł podanie na piśmie, spełniając wymagania co do prawidłowego określenia podmiotu wnoszącego podanie, natomiast wniesione przez niego pismo nie odpowiadało wymaganiom z punktu widzenia przedmiotowego, bowiem w sposób nieprecyzyjny i ogólnikowy zostało określone żądanie.
Prawidłowo zatem organ przyjął, że zachodzi konieczność usunięcia braków formalnych podania w zakresie jego aspektu przedmiotowego i właściwie na podstawie art. 64 K.p.a. uznał, że należy wezwać P. w S. do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nie usunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Natomiast samo wykonanie tej czynności procesowej przez organ było nieprawidłowe, bowiem naruszało podstawowe zasady postępowania administracyjnego, między innymi zasadę legalności (art. 6 K.p.a.), pogłębiania zaufania (art. 8 K.p.a.), obowiązek informowania stron i innych uczestników postępowania (art. 9 K.p.a.) i zasadę przekonywania (art. 11 K.p.a.) oraz zasadę trwałości decyzji ostatecznej (art. 16 § 1 K.p.a.). Polegało to na tym, że organ zamiast ułatwić wnoszącemu podanie, skonkretyzowanie żądania odnoszącego się do wzruszenia ostatecznej decyzji, zadał pytanie niedopuszczalne z punktu widzenia prawidłowego stosowania przepisów o postępowaniu administracyjnym, tj. czy skarżący żąda wzruszenia ostatecznej decyzji w trybie art. 127 § 3 K.p.a., wprowadzając tym samym skarżącego w błąd, co do możliwości zastosowania tego przepisu do wzruszenia decyzji ostatecznej.
W tej mierze organ winien zdawać sobie sprawę, że "decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych" (art. 16 § 1 K.p.a.). Powinien był zatem, pouczyć P. w S., że uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznej może nastąpić tylko w trybach nadzwyczajnych przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych. Z tej powinności się nie wywiązał, wadliwie formułując wezwanie do usunięcie braków podania. Skarżący będąc wprowadzony przez organ w błąd, że może domagać się ponownego rozpatrzenia sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a., potwierdził, iż domaga się ponownego rozpatrzenia sprawy w tym trybie. W rzeczywistości jednak, jak podnosi w skardze, pod pojęciem ponownego rozpatrzenia sprawy rozumiał wznowienie postępowania.
Tym samym należy przyjąć, że skarżący domaga się wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r., znak: [...], a nie jak wadliwie przyjął organ, ponownego rozpatrzenia sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a.
Opisane wyżej uchybienia procesowe, których dopuścił się organ, doprowadziły w konsekwencji do wydania niekorzystnego dla strony postanowienia w trybie art. 134 K.p.a.
Z tych względów należy stwierdzić, że organ naruszył przepisy kodeksu postępowania administracyjnego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy i w związku z tym skargę należało uwzględnić.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ będzie miał na uwadze, że skarżący w swoim podaniu domaga się wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r., znak: [...], któremu winien nadać właściwy bieg procesowy.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach zostało wydane w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło