VII SA/Wa 357/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-05-29
Skład orzekający: Maciej Majewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który utracił pracę i utrzymuje się z pomocy rodziny, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który utracił pracę, nie posiada oszczędności i utrzymuje się z pomocy rodziny, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca oświadczył, że utrzymuje się z pracy na 1/4 etatu za 350 zł, posiada mieszkanie, nie ma oszczędności i utrzymuje się z pomocy rodziny. Po wezwaniach do uzupełnienia wniosku, podał swoje wydatki, wskazał na pomoc rodziny i załączył wypowiedzenie umowy o pracę oraz PIT 37. Sąd ocenił jego sytuację materialną jako uzasadniającą przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. P. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Maciej Majewski referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wpłacenia zaliczki na poczet sporządzenia kosztorysu postanawia: przyznać J. P. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez J. P. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z nadesłanego formularza wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z dochodu z tytułu umowy o pracę (1/4 etatu) w wysokości 350 zł. Dodał, że posiada mieszkanie o pow. 41 m2, we współwłasności z byłą żoną. Oświadczył, że nie posiada oszczędności i utrzymuje się dzięki pomocy rodziny. Wnioskodawca nie podał innych okoliczności wskazujących na swoją sytuację materialną.
Z uwagi na okoliczność, iż dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do ustalenia faktycznej sytuacji materialnej i tym samym do podjęcia decyzji w zakresie przyznania prawa pomocy, na mocy zarządzenia z dnia 20 marca 2012 r. wezwano wnioskodawcę na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej też p.p.s.a., do nadesłania dodatkowych informacji w związku z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy PPF, poprzez:
- podanie stałych miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem własnym (żywność, leki, odzież itp.) oraz domu i mieszkania (opłaty stałe media, telewizja, telefon itp.),
- wskazanie czy otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, jeśli tak, należy nadesłać ostatnie decyzje przyznające pomoc,
- podanie na czym polega pomoc otrzymywana od rodziny (materialna, finansowa) i ew. w jakiej jest wysokości,
- nadesłanie kopii wyciągu z rachunku bankowego za ostatnie 3 miesiące.
W odpowiedzi na ww. zarządzenie wnioskodawca wskazał, że stałe miesięczne wydatki na utrzymanie własne to opłaty za mieszkanie 175 zł., media (gaz, światło, tv, telefon) 170 zł. Nie otrzymuje świadczeń z pomocy społecznej. Rodzina zapewnia wnioskodawcy żywność, kupują środki czystości i ew. wspomaga finansowo. Wnioskodawca dodał, że od dnia 31 marca 2012 r. otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę z uwagi na likwidację stacji tankowania na której pracował. Na tę okoliczność załączył kopie dokumentu wypowiedzenia. Wnioskodawca dołączył ponadto kopię formularza PIT 11.
W dniu 27 kwietnia 2011 r. ponownie wezwano J. P. na podstawie art. 255 p.p.s.a., do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF, poprzez:
- nadesłanie kopii dokumentu PIT z rozliczeniem podatku za rok 2011 (nadesłana kopia dokumentu PIT 11 wskazywała na dochód uzyskany u pracodawcy, który dokument ten wystawił),
- nadesłanie wyciągu ze stanu konta bankowego za ostatnie 3 miesiące jeżeli taki rachunek posiada.
Wnioskodawca nadesłał w odpowiedzi na ww. wezwanie kopię dokumentu PIT 37 oraz oświadczył, że nie posiada konta bankowego.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że znajduje się on w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Obecnie wnioskodawca pozostaje bez pracy, nie posiada oszczędności, utrzymuje się przy pomocy członków rodziny, z dokumentu PIT 37 wynika, że strona osiągnęła w roku 2011 dochód w wysokości 3850 zł. W tej sytuacji niewątpliwie J. P. nie stać na samodzielne poniesienie kosztów postępowania sądowego bez spowodowania uszczerbku w środkach przeznaczonych na własne konieczne utrzymanie.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło