VII SA/Wa 357/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-04-26

Skład orzekający: Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego czteroosobowa rodzina utrzymuje się z dochodów w wysokości około 3.000,00 złotych brutto miesięcznie, co nie wystarcza na bieżące opłaty związane z utrzymaniem domu, edukacją dzieci oraz podstawowe potrzeby życiowe. Posiada również zadłużenie z tytułu niezapłaconych rat podatku rolnego. W związku z tym, wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawca J.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację finansową, wskazując na dochody rodziny, posiadany majątek oraz zobowiązania. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawił szczegółowe dane dotyczące dochodów, wydatków na utrzymanie domu, edukację dzieci oraz posiadanych zadłużeń. Sąd ocenił przedstawione dowody i uznał, że sytuacja finansowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J.W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J.W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia : przyznać J.W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu 14 marca 2013 r. (data stempla biura podawczego) uzupełniony przez wnioskodawcę formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą pozostaje żona oraz dwoje dzieci. Wnioskodawca wskazał, że wraz z rodziną utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez żonę z tytułu zatrudnienia w wysokości około 2.000,00 złotych brutto miesięcznie oraz z dochodu uzyskiwanego przez siebie z gospodarstwa rolnego w wysokości około 1.000,00 złotych miesięcznie, co łącznie stanowi kwotę w wysokości 3.000,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, iż synowie nie pracują nie uzyskują żadnych dochodów, gdyż jeden jest studentem czwartego roku studiów, a drugi uczy się w liceum ogólnokształcącym. Wnioskodawca wskazał, że posiada dom o powierzchni 240 m ² z 1930 r., który wymaga remontu, dlatego użytkuje jego niewielką część oraz nieruchomość rolną o powierzchni około 4,5 ha. Wnioskodawca oświadczył, że wraz z rodziną utrzymuje się z bieżących dochodów, jednak są one nieadekwatne do posiadanych zobowiązań. Wskazał, iż ze względu na niewystarczające dochody nie jest w stanie płacić rachunków na bieżąco. Wnioskodawca dodał, iż jako posiadacz gospodarstwa rolnego na terenie Gminy jest pozbawiony jakichkolwiek programów restrukturyzacyjnych. Oznajmił, że jedynym wsparciem jakie otrzymuje jest dopłata bezpośrednia, którą ujął w swoich dochodach miesięcznych. Do nadesłanego formularza wnioskodawca dołączył tytuł wykonawczy wystawiony przez Prezydenta Miasta G. z dnia [...] oraz wezwanie do zapłaty z dnia 4 marca 2013 r. wystawione przez Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o. o. Zarządzeniem z dnia 8 kwietnia 2013 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie czy wskazany przez dochód uzyskiwany przez wnioskodawcę oraz małżonkę wynoszący w sumie około 3.000,00 złotych miesięcznie jest kwotą brutto, czy też jest to kwota netto. Zobowiązano wnioskodawcę do podania czy on lub małżonka podejmują prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, z tytułu umów zlecenia czy o dzieło, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanych dochodów. Zapytano wnioskodawcę także jaką część domu o powierzchni 240 m ² wraz z rodziną zamieszkuje należało podać przybliżoną wielkość w m ² oraz jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem domu (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, wywóz nieczystości stałych i płynnych, itp.) należało je wyszczególnić i podać ich wysokość. Wezwano wnioskodawcę do podania z jakiego tytułu wystawiono mu tytuł wykonawczy z dnia 4 lutego 2013 r. i czy uregulował już należne zobowiązanie pieniężne, jak również zapytano jakie zadłużenie na chwilę obecną posiada z tytułu płatności za bieżące rachunki, należało wskazać tytuł oraz wysokość zadłużenia. Zwrócono się do wnioskodawcy z zapytaniem, czy uzyskuje jakiekolwiek dochody z tytułu posiadanego gospodarstwa rolnego o powierzchni 4,5 ha, np. ze sprzedaży płodów rolnych lub z tytułu dzierżawy, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanych dochodów. Zapytano także, jakie wnioskodawca ponosi koszty związane z edukacją dwóch synów, należało je wymienić i podać ich wysokość, (np. koszty dojazdu do szkół, opłat za obiady, akademik lub stancję w przypadku studiującego syna, inne). Wezwano wnioskodawcę do podania jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego (tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp.). Ponadto wezwano wnioskodawcę do nadesłania wyciągów z konta bankowego jego oraz małżonki z dwóch ostatnich miesięcy, jeśli wnioskodawca wraz z małżonką je posiadają. W dniu 25 kwietnia 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane dodatkowe wyjaśnienia. Z nadesłanych informacji wynika, że dochód małżonki wnioskodawcy uzyskiwany z tytułu zatrudnienia wynosi 2.000,00 zł brutto miesięcznie plus 150,00 złotych premii, jeśli jest dodana. Na dochód wnioskodawcy składają się otrzymywane płatności bezpośrednie w wysokości około 3.000,00 złotych jednorazowo w skali roku oraz dochody osiągnięte z gospodarstwa rolnego wynoszące w skali roku około 8.000,00-9.000,00 złotych w sumie, co w sumie daje dochód wynoszący 12.000,00 złotych brutto rocznie. Wnioskodawca oświadczył, iż zarówno on jak i małżonka nie podejmowali i nie podejmują żadnych dodatkowych prac. Wskazał, iż wystawiony tytuł wykonawczy dotyczy niezapłaconych składek na rzecz KRUS –u, które obecnie spłaca w systemie ratalnym. Podał, iż niezapłacone raty podatku rolnego na dzień 15 marca 2013 r. i innych zobowiązań wynoszą około 1.500,00 złotych. Wnioskodawca oznajmił, że koszty związane z edukacją dwóch synów to wydatek w wysokości około 500,00 – 600,00 złotych w skali miesiąca, w skład którego wchodzą wydatki związane z opłatami jak i dojazdem. Dodał, iż oprócz tych wydatków dochodzą jeszcze wydatki związane z zakupem podręczników i pomocy naukowych. Wnioskodawca wskazał, iż na bieżące potrzeby życia codziennego dla siebie oraz rodziny przeznacza kwotę w wysokości około 1.200,00 – 1.500,00 złotych miesięcznie. Oznajmił, iż użytkuje część domu o powierzchni około 100 m ² w miesiące cieplejsze, a w chłodniejsze miesiące powierzchnię około 50-60 m ² ze względu na koszty ogrzewania. Wskazał, iż ponosi następujące koszty stałe : z tytułu opłat za energię elektryczną w wysokości około 250,00 złotych, zakup butli z gazem w wysokości około 90,00 złotych, za wodę w wysokości około 50,00 złotych, wywóz nieczystości w wysokości 20,00 złotych, co łacnie stanowi kwotę w wysokości 410,00złotych. Do pisma wnioskodawca dołączył kserokopię umowy o pracę żony z dnia 31 grudnia 2012 r. potwierdzającą wysokość uzyskiwanych przez nią dochodów, wezwanie do zapłaty za energię elektryczną z dnia 5 kwietnia 2013 r. na łaczną kwotę 172,38 złotych, potwierdzenie pobierania zasiłku chorobowego w okresie od 28 lutego do 29 marca 2013 r. w kwocie 300,00 złotych, potwierdzenie wysokości raty tytułem składek zdrowotnych na rzecz kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego KRUS PT w G. w wysokości 100,00 złotych, wyciąg z konta bankowego za okres od 28 lutego do 31 marca 2013 r. z którego wynika, iż na koncie wnioskodawcy pozostaje kwota w wysokości 86,95 złotych, oraz potwierdzenie zalegania z płatnościami za wywóz śmieci w wysokości 51,54 złotych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).Z treści powołanego wyżej przepisu wynika zatem, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że wnioskodawca wykazał i szczegółowo udokumentował, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Czteroosobowa rodzina utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawcę oraz jego małżonkę o łącznej wysokości 3.000,00 złotych brutto miesięcznie. Wysokość uzyskiwanych dochodów jak oświadczył i udokumentował wnioskodawca nie wystarcza mu na regulowanie na bieżąco płatności związanych z utrzymaniem domu, takich jak wywóz śmieci, wodę czy płatność za energię elektryczną. Wnioskodawca posiada także zadłużenie z tytułu niezapłaconych w terminie rat podatku rolnego i innych zobowiązań wynoszące w sumie 1.500,00 złotych. Uzyskiwany przez wnioskodawcę oraz małżonkę dochód wynoszący około 3.000,00 złotych brutto miesięcznie jest w całości przeznaczany na bieżące potrzeby życia codziennego rodziny wynoszące około 1.200,00 – 1.500,00 złotych oraz na edukację synów (500,00 – 600,00 złotych). Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy stwierdzono, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego samodzielnie, bez spowodowania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym siebie i rodziny. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło