VII SA/Wa 358/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-21

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Joanna Gierak-Podsiadły, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności obowiązku nałożonego decyzją administracyjną, który jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego, czy też jego kompetencje ograniczają się do badania dopuszczalności samej egzekucji?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, gdyż jego kompetencje ograniczają się do badania dopuszczalności samej egzekucji administracyjnej. Weryfikacja prawidłowości nałożonego obowiązku mogłaby nastąpić jedynie w ramach postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją, a nie w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą dotyczyć jedynie okoliczności ściśle określonych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie PINB odrzucające zarzuty J. P. wniesione w związku z postępowaniem egzekucyjnym nakazującym rozbiórkę przybudówki. J. P. kwestionował prawidłowość tytułu wykonawczego, powołując się na niespełnienie wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organy administracyjne uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując na ostateczność decyzji nakazującej rozbiórkę i ograniczoną kognicję organu egzekucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. P.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione skargę oddala Postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98. poz. 1071 ze zm.), dalej: "kpa" oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j.- Dz. U. z 2010 r. Nr 243. poz. 1623 ze zm.), dalej: "Prawo budowlane" po rozpatrzeniu zażalenia J. P. na postanowienie PINB dla [...] z dnia [...] czerwca 2011r., Nr [...], w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów J. P. wniesionych w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym mającym na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...] nałożonego decyzją Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] lutego 1986 r., Nr [...], nakazującą J. P. rozbiórkę obiektu budowlanego - przybudówki o konstrukcji mieszanej drewniano - murowanej usytuowanej przy ul. P. w [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w związku z niewykonaniem przez J. P. obowiązku wskazanego w w/w decyzji z dnia [...] lutego 1986 r. Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...], w dniu [...] maja 2011 r. doręczono zobowiązanemu upomnienie wzywające do wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego - przybudówki o konstrukcji mieszanej drewniano - murowanej usytuowanej przy ul. P. w [...]. Następnie po doręczeniu tytułu wykonawczego PINB dla [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...] J. P. wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...], działając na podstawie art. 34 § 1 i 4 oraz art. 20 §1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.), po rozpatrzeniu zarzutów J. P., do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego TYT-[...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. w sprawie wynikającej z decyzji z dnia [...] lutego 1986 r. wydanej przez Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...], uznał zarzuty za nieuzasadnione. Na skutek wniesionego przez J. P. zażalenia, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Rozpoznając zażalenie, organ II instancji wskazał, że PINB dla [...] zasadnie nie uwzględnił zarzutu zobowiązanego wniesionego na podstawie pkt 10 art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z uwagi na to, że tytuł wykonawczy Nr [...], którego doręczenie zobowiązanemu wszczęło przedmiotowe postępowanie egzekucyjne wystawiony został prawidłowo. W ocenie organu wojewódzkiego, organ I instancji w sposób nie budzący wątpliwości uzasadnił również kwestię uznania za bezpodstawne pozostałych zarzutów, które odnoszą się do zasadności egzekwowanej decyzji Nr [...]. Organ II instancji wskazał, że decyzja ta jest ostateczna i podlega wykonaniu. W myśl przepisu art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności samego obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J. P. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W skardze skarżący wskazał, że podtrzymuje wszystkie swoje zarzuty wskazane w zażaleniu na postanowienie organu I instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: "ppsa" sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując zaskarżone postanowienie w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd orzekający w niniejszej spawie nie dopatrzył się naruszenia przez organy egzekucyjne przepisów prawa. Wobec tego skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia z dnia [...] listopada 2011 r., którym organ utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] czerwca 2011r., Nr [...], w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów J. P. wniesionych w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym mającym na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...] nałożonego decyzją Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...]lutego 1986 r., Nr [...], nakazującą J. P. rozbiórkę obiektu budowlanego - przybudówki o konstrukcji mieszanej drewniano - murowanej usytuowanej przy ul. P. w [...]. Egzekucyjne postępowanie administracyjne toczy się według zasad określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), dalej "u.p.e.a.". Jedną z nich jest ograniczenie kompetencji organu egzekucyjnego do badania wyłącznie dopuszczalności egzekucji administracyjnej z wyłączeniem oceny zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (art. 29 § 1 u.p.e.a.). Innymi słowy na etapie postępowania egzekucyjnego nie jest możliwa ponowna weryfikacja prawidłowości (słuszności) nałożonego nakazu rozbiórki. W innym wypadku doszłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 kpa). Ponadto zgodnie z art. 16 kpa wzruszenie decyzji administracyjnej (m.in. o charakterze ostatecznym), np. nakazującej rozbiórkę, może nastąpić wyłącznie w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych. Z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie wynika żadne uprawnienie organu administracyjnego (wierzyciela) do takich działań. Wręcz odwrotnie, w przypadku nie wykonania określonego w decyzji obowiązku (nakazu) stosuje się egzekucję administracyjną (patrz: art. 3 § 1 ww. ustawy). Oznacza to, że organ administracyjny, jako wierzyciel obowiązku, na tym etapie postępowania przystępuje nie do oceny prawidłowości jego nałożenia, lecz podejmuje działania i stosuje środki przewidziane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, celem wyegzekwowania ciążącego na zobowiązanym obowiązku (nakazu) wymienionego w tytule wykonawczym. Badanie dopuszczalności egzekucji obejmuje sprawdzenie prawidłowości wszczęcia egzekucji tj. istnienie wniosku wierzyciela, o ile wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym oraz poprzedzenie wszczęcia egzekucji wcześniejszym upomnieniem (zgodnie z art. 15 u.p.e.a. egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel po upływie terminu do wykonania obowiązku przez zobowiązanego przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do realizacji obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego). Jest oczywistym też, że egzekucję można wszcząć dopiero po upewnieniu się, iż nie doszło do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji a sam obowiązek podlega egzekucji administracyjnej. Środkiem prawnym zwalczania przez zobowiązanego niezgodności z prawem egzekucji administracyjnej są natomiast zarzuty, mające na celu ochronę uczestników postępowania egzekucyjnego w zakresie prawidłowości samego postępowania egzekucyjnego. Podstawą zarzutu do postępowania egzekucyjnego mogą być tylko ściśle określone okoliczności, których zamknięty katalog określony został w art. 33 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą być: 1. wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie albo nieistnienie obowiązku 2. odroczenia terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty płatności pieniężnej; 3. określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, którym mowa w art. 3 i 4 ; 4. błąd co do osoby zobowiązanego; 5. niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6. niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8. zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10. niespełnienie wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. W niniejszej sprawie strona skarżąca zgłosiła zarzut wymieniony w art. 33 pkt 10 u.p.e.a., a zatem zarzut, którego podstawą może być niespełnienie wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Zdaniem Sądu twierdzenie strony skarżącej, iż tytuł wykonawczy na podstawie którego prowadzona była egzekucja, nie spełniał wymogów określonych w art. 27 jest błędne. W ocenie Sądu, znajdujący się w aktach sprawy tytuł wykonawczy zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 27 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z art. 27 § 1 u.p.e.a. tytuł wykonawczy zawiera: 1) oznaczenie wierzyciela; 2) wskazanie imienia i nazwiska lub firmy zobowiązanego i jego adresu, a także określenie zatrudniającego go pracodawcy i jego adresu, jeżeli wierzyciel posiada taką informację; 3) treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej — także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek; 4) wskazanie zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową albo przez ustanowienie zastawu skarbowego lub rejestrowego lub zastawu nieujawnionego w żadnym rejestrze, ze wskazaniem terminów powstania tych zabezpieczeń; 5) wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, jeżeli należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej; 6) wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej; 7) datę wystawienia tytułu, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci urzędowej wierzyciela; 8) pouczenie zobowiązanego o skutkach niezawiadomienia organu egzekucyjnego o zmianie miejsca pobytu; 9) pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego; 10) klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej; 11) wskazanie środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych. Jak stanowi natomiast art. 29 § 2 zd. 1 u.p.e.a., jeżeli obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy, nie podlega egzekucji administracyjnej lub tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 i 2, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji, zwracając tytuł wierzycielowi. W ocenie Sądu, Tytuł wykonawczy spełniał bowiem wymogi określone w art. 27 § 1 u.p.e.a., a przy tym obowiązek objęty tym tytułem podlegał egzekucji administracyjnej. Zatem zarzut naruszenia art. 33 pkt 10 u.p.e.a., zdaniem Sądu, nie zasługuje na uwzględnienie. Wobec niezasadności zarzutu skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które sąd ma obowiązek badać z urzędu, rozpoznawaną skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło