VII SA/Wa 363/08
WyrokWSA w Warszawie2008-05-20
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może żądać od inwestora przedstawienia opinii, która nie jest wymagana przepisami prawa, a następnie wydać decyzję o sprzeciwie wobec zgłoszenia robót budowlanych z powodu nieuzupełnienia tego obowiązku?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może żądać od inwestora przedstawienia opinii, która nie jest wymagana przepisami prawa. W przypadku wydania takiego nieuprawnionego postanowienia i nałożenia obowiązku uzupełnienia braków, decyzja o sprzeciwie wobec zgłoszenia robót budowlanych jest wadliwa. Organ odwoławczy, stwierdzając takie uchybienie, powinien uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, a nie stosować art. 138 § 2 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu Prezydenta wobec zgłoszenia przez A. S.A. zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na ustawieniu nośnika reklamowego. Prezydent nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o opinię Wydziału Estetyki, pod rygorem sprzeciwu. Po nieuzupełnieniu tego obowiązku, Prezydent wniósł sprzeciw. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na przedwczesne wydanie decyzji przez organ I instancji. A. S.A. zaskarżyła decyzję Wojewody, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w tym żądanie opinii niewymaganej prawem oraz wniesienie sprzeciwu po terminie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta, a także postanowienie Prezydenta. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr), Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2008 r. sprawy ze skargi A. S.A. w P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, a także postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...], nr [...] , II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego A. S.A. w P. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Prezydent [...] decyzją z dnia [...] (nr [...]),działając na podstawie art. 30 ust. 2 i 82 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.), dalej Prawo budowlane, art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. Nr98z2000r. poz. 1071 ze zm.), dalej kpa, w związku z art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. - o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1592 ze zm.) oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia [...] ([...]) - wniósł sprzeciw do zgłoszenia A. S.A. dotyczącego zamiaru wykonania robót budowlanych, polegających na ustawieniu nośnika reklamowego o wym. 8,00 x 4,00 m, na działce nr. ew. [...] z obrębu [...], przy ul. G. w W..
W uzasadnieniu wskazano, że postanowieniem z dnia [...] (nr [...]) Prezydent [...] nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia, w terminie 5 dni, o opinię Wydziału Estetyki i Przestrzeni Publicznej Biura Architektury i Planowania Urzędu [...], pod rygorem wniesienia sprzeciwu.
Organ stwierdził, że z uwagi na niewypełnienie nałożonego obowiązku przez inwestora oraz okoliczność, że w dniu 26 maja 2007r. upływa termin do wniesienia sprzeciwu, należało orzec jak na wstępie.
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożył inwestor – A. S.A.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 2 kpa, po rozpatrzeniu ww. odwołania - uchylił decyzję z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył stan faktyczny w sprawie i wskazał, że postanowienie z dnia [...], nakładające obowiązek uzupełnienia zgłoszenia zostało doręczone pełnomocnikowi inwestora w dniu [...], a zatem decyzja organu I instancji została wydana w tym samym dniu, w którym pełnomocnik otrzymał ww. postanowienie. Oznacza to, że organ I instancji przy wydaniu decyzji o sprzeciwie nie uwzględnił pięciodniowego terminu, wyznaczonego inwestorowi na uzupełnienie braków zgłoszenia.
Powyższe ustalenia uzasadniały zastosowanie art. 138 § 2 kpa, gdyż - jak wskazał organ, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych - przepis ten ma zastosowanie, gdy organ odwoławczy stwierdzi istnienie podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, ale rozstrzygnięcie to wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
Skargę na powyższą decyzję złożyła A. S.A. i wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu i instancji zarzuciła naruszenie:
* art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez zaakceptowanie, że organ I instancji
mógł w postanowieniu żądać opinii Wydziału Estetyki i Przestrzeni Publicznej Biura
Architektury i Planowania Urzędu [...] oraz
* art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego poprzez zaakceptowanie, że organ I instancji
wniósł sprzeciw, po upływie 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia.
W uzasadnieniu skargi, skarżąca wskazała, że z treści art. 30 ust 2 Prawa budowlanego jednoznacznie wynika, iż do zgłoszenia należy dołączyć opinie, jeżeli są one wymagane prawem. Skoro zatem opinia Wydziału Estetyki i Przestrzeni Publicznej Biura Architektury i Planowania Urzędu [...] nie jest wymagana prawem, to wydanie i doręczenie postanowienia nr [...] należy uznać za bezprawne i tym samym nie wywołujące skutków prawnych. Doręczenie zatem tego postanowienia nie spowodowało przerwania terminu do wniesienia sprzeciwu, ani nie uprawniało do wniesienia sprzeciwu z uwagi na nieuzupełnienie braków.
Skarżąca podniosła, że zgłoszenia dokonała w dniu 26 kwietnia 2007r., natomiast organ doręczył sprzeciw pełnomocnikowi skarżącej dopiero w dniu [...], a więc po terminie określonym w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Zdaniem skarżącej, jeśli od dnia zgłoszenia zamiaru montażu reklamy do dnia doręczenia sprzeciwu upłynęło 30 dni, to zaskarżona decyzja winna być uchylona. Na poparcie swego stanowiska skarżąca przytoczyła orzecznictwo sądów administracyjnych, w którym zaprezentowano pogląd, że sprzeciw zgłoszony po wymaganym, trzydziestodniowym terminie należy uznać za bezskuteczny.
Zdaniem A. SA, nie jest właściwe przyjęcie, że do wniesienia sprzeciwu w terminie, wystarczające jest samo wydanie decyzji, ponieważ dopóki decyzja nie zostanie doręczona pełnomocnikowi wnioskodawcy, dopóty nie wywołuje ona żadnych skutków prawnych. Niewniesienie zatem sprzeciwu w terminie, oznacza milczące udzielenie zgody na realizację zgłoszonej inwestycji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 2169, ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej ppsa.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem art. 7, 77, 107 § 3 kpa w zw. z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, a w konsekwencji również z naruszeniem art. 138 § 2 kpa.
Na wstępie wskazać trzeba, iż zgodnie z art. 30 ust 2 Prawa budowlanego w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw, w drodze decyzji.
Z brzmienia powołanego przepisu wynika zatem, że obowiązkiem inwestora jest dołączenie do zgłoszenia - między innymi - opinii pod warunkiem, że są one wymagane odrębnymi przepisami prawa.
Jak słusznie wskazano w skardze, opinia Wydziału Estetyki i Przestrzeni Publicznej Biura Architektury i Planowania Urzędu [...] niewątpliwie nie jest opinią wymaganą przepisami prawa, zatem organ architektoniczno - budowlany w sposób nieuprawniony postanowieniem z dnia [...] zażądał jej przedstawienia. W konsekwencji powyższego Prezydent [...] niezasadnie wydał również decyzję o sprzeciwie, skoro nie było podstaw prawnych do nałożenia na inwestora takiego obowiązku.
W przedstawionej sytuacji, okoliczność przedwczesnego wydania decyzji o sprzeciwie, była okolicznością wtórną, co umknęło uwadze organu odwoławczego.
Zdaniem Sądu, skutkiem wskazanych uchybień było naruszenie art. 138 § 2 kpa przez Wojewodę [...], który ww. sytuacji, zobligowany był do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 kpa tj. uchylenia decyzji i umorzenia postępowania przed organem I instancji, gdyż postępowanie to było bezprzedmiotowe, w rozumieniu art. 105 kpa.
W świetle poczynionych ustaleń, przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu odwoławczego będzie przeprowadzenie postępowania zgodnie z przedstawionym stanowiskiem Sądu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ppsa orzekł jak w pkt I i II sentencji.
O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło