VII SA/Wa 365/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA sędzia WSA Maria Tarnowska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant ref. staż. Patryk Wernio, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę Decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2015r. Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 ze zm.), dalej kpa, oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U z 2013r. poz. 1409 ze zm.), w związku z odwołaniem M. W., reprezentowanego przez radcę prawnego B. A., od decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] października 2015r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku biurowo - usługowego z garażem podziemnym wraz z budową 39 miejsc postojowych, dróg wewnętrznych i budową pylonu reklamowego (dz. nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] z obrębu [...]) przy ul. M. w W. w Dzielnicy [...], umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] października 2015r.. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2015r. odwołanie złożył M. W., któremu nie doręczono decyzji organu I instancji. Ponieważ odwołanie zostało złożone z zachowaniem terminu otwartego dla strony , której jako ostatniej doręczono decyzję z dnia [...] października 2015r., konieczne było zbadania czy skarżący posiada przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę budynku biurowo - usługowego z garażem podziemnym wraz z budową 39 miejsc postojowych, dróg wewnętrznych i budową pylonu reklamowego (dz. nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] z obrębu [...]) przy ul. M. w W. w Dzielnicy [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, odwołując się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, że ustalenie kręgu stron postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę następuje na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który stanowi lex specialis do art. 28 kpa. Wzajemna relacja pomiędzy obiema regulacjami polega na tym, że pojęcie strony w postępowaniu administracyjnym, o którym mowa w art. 28 kpa zostało zawężone przez art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jedynie do wymienionych tam podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości. W związku z wniesionym odwołaniem zwrócono się do skarżącego o wykazanie interesu prawnego w postępowaniu odwoławczym, poprzez: przedłożenie oryginału bądź poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii dokumentu, z którego wynika prawo własności, użytkowania wieczystego, bądź zarządu nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji; wykazanie indywidualnego interesu prawnego, poprzez wskazanie naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, który powodowałby ograniczenia w swobodnym korzystaniu z tej nieruchomości, na skutek wydania decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] października 2015r. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że M. W. jest współwłaścicielem nieruchomości przy ul. M., składającej się z działek [...],[...],[...],[...],[...],[...], i [...] z obrębu [...]. Nieruchomość ta została wywłaszczona w 1979r. z rażącym naruszeniem prawa. Od 1993r. M. W. prowadzi postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej i zwrot działek. [...] Sp. z o.o. S.K.A. nabyła użytkowanie wieczyste przedmiotowych działek ze świadomością wad prawnych. Roszczenia M. W. zostały wskazane w akcie notarialnym sporządzonym dnia [...] lutego 2009r. repertorium A Nr [...] oznacza to, że M. W. ma interes prawny w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, bowiem decyzja o pozwolenie na budowę ingeruje w jego prawa. Analizując przedłożoną dokumentację organ uznał, że M. W. nie wykazał, że posiada tytuł prawny do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji, tym samym nie należy do żadnej kategorii osób wymienionych w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Podkreślił, że z akt postępowania organu I instancji wynika, zgodnie z aktualnym stanem prawnym, że właścicielem działek: [...],[...],[...],[...],[...],[...], i [...] z obrębu [...] jest Skarb Państwa, zaś ich użytkownikiem wieczystym [...] Sp. z o.o. S.K.A. co potwierdza księga wieczysta o Nr [...]. Niezrealizowane roszczenia M. W. do wymienionych działek nie dają dochodzącemu ich zaspokojenia, przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł M. W. zarzucając: - naruszenie art. 6 i 7 kpa poprzez wydanie decyzji bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czego skutkiem było co najmniej przedwczesne ustalenie, że M. W. nie ma interesu prawnego związanego z działkami: [...],[...],[...],[...],[...],[...], i [...] z obrębu [...] przy ul. M. w W., - art. 10 kpa poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych zgłaszanych przez skarżącego na poparcie twierdzenia, że ma interes prawny w uczestniczeniu w postępowaniu dotyczącym zabudowy w/w działek, niewłaściwe zinterpretowanie art. 28 kpa oraz art. 28 Prawa budowlanego i bezpodstawną odmowę uznania za stronę postępowania. Podnosząc powyższe skarżący wniósł o: - uchylenie zaskarżonej decyzji, - wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji, - zawieszenie postępowania do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim jest dla niniejszej sprawy ustalenie, czy [...] Sp. z o.o. S.K.A. ma prawo do dysponowania przedmiotową nieruchomością. Skarżący wywodził, że ma interes prawny związany z jakimikolwiek postępowaniami administracyjnymi dotyczącymi działek: [...],[...],[...],[...],[...],[...], i [...] z obrębu [...] przy ul. M. w W., ponieważ ma roszczenie o zwrot wskazanych działek wynikające z ich wywłaszczenia z 1979r. dokonanego z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej i zwrot działek trwa nieprzerwanie od 1993r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Podstawę rozstrzygnięcia Wojewody [...] stanowi art. 138 § 1 pkt 3 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może zakończyć postępowanie odwoławcze wydając decyzję o jego umorzeniu. Bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego zachodzi w przypadku skutecznego cofnięcia odwołania, a także stwierdzenia przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 kpa to znaczy, że jego interesu prawnego nie dotyczy dany akt lub czynność będące przedmiotem postępowania zakończonego decyzją organu I instancji. Pojęcie "interes prawny", na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalić według norm prawa materialnego. Mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby, albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania (art. 28 kpa). Interes prawny jest określany jako osobisty, konkretny i aktualny, prawnie chroniony na podstawie określonego przepisu, bezpośrednio wiążący się z indywidualnie i prawnie chronioną sytuacją strony. W przypadku decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę interes prawny w kwestionowaniu takich decyzji (także w trybie odwoławczym ,ustala się na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stanowiący lex specialis do art. 28 kpa. Określa on, iż stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są : inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Art. 3 pkt 20 ustala treść pojęcia "obszar oddziaływania obiektu" przez który należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, w których przewidziano ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z tym obiektem. W świetle powołanego wyżej art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, nie wystarczy przekonanie właściciela sąsiedniej nieruchomości, że ma interes prawny uzasadniający udział w charakterze strony postępowania o pozwolenie na budowę. W przepisie tym przyjęto, że legitymacja procesowa ma charakter obiektywny, nakazujący ustalenie, przed wszczęciem postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, przepisów, które wprowadzają związane z danym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu i na tej podstawie ustalenia kręgu występujących w nim stron. W sprawie nie jest sporne, że skarżący M. W. w dacie wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2015r. nie miał żadnych formalnych uprawnień do nieruchomości zarówno przeznaczonej pod przedmiotową inwestycję, jak i do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji. Niezrealizowane roszczenia do nieruchomości będących w użytkowaniu wieczystym inwestora w żadnym przypadku nie dają podmiotowi dochodzącemu ich zaspokojenia przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 1998r. sygn. akt IV SA 2214/97 dostępny, Lex Nr 43718). W tak ustalonym stanie faktycznym organ odwoławczy niewadliwie przyjął, że M. W. nie wykazał w sprawie swojego interesu prawnego i tym samym nie miał przymiotu strony w postępowaniu odwoławczym, co skutkowało umorzeniem postępowania odwoławczego. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd na podstawie art, 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718) orzekł, jak w sentencji.