VII SA/Wa 369/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński ( spr.), , Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Sylwia Mackiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2005r sprawy ze skargi L. i L. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2004 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Na skutek czynności kontrolnych, Kierownik Urzędu Rejonowego w S. decyzją z dnia [...] sierpnia 1997 r. nakazał w terminie do [...] września 1997 r. doprowadzenie robót budowlanych przy budowie sklepu ogólnoprzemysłowego w S. przy ulicy K. na działce nr [...] do stanu zgodnego z prawem. Następnie organ ten decyzją z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...]udzielił pozwolenia na wznowienie robot budowlanych. Decyzja ta została uchylona w trybie instancyjnym, gdyż uznano, że inwestycja nie spełnia wymagań w zakresie odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami, określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. (§ 12 ust. l pkt 4), a projekt nie spełnia warunków przewidzianych w zarządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (§ 8 i 12). Po przejściu ponownej kontroli instancyjnej sprawa wróciła do organu I instancji i ostatecznie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2002 r., znak: [...], na podstawie art. 51 ust. 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 106 z 2000 r., poz. 1126 tekst jednolity z późn. zm.) udzielił L. i L. małż. S. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na wniosek B. i J. małż. M., decyzją z dnia [...] marca 2003 r. znak: [...] stwierdził nieważność tej decyzji, wobec rażącego naruszenia art. 51 ust. 1a Prawa budowlanego. Rażącość naruszenia prawa polegała, zdaniem organu I instancji, na tym, iż decyzję wydano nie przedkładając właściwego projektu budowlanego. Po uchyleniu tej decyzji przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który uznał ją za przedwczesną i po ponownym rozpoznaniu sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. ponownie stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] października 2002 r., upatrując tym razem przesłanki rażącego naruszenia art. 51 ust 1a Prawa budowlanego w tym, iż ocena materiału dowodowego zawarta w decyzji z dnia [...] października 2002 r. została przeprowadzona w sposób całkowicie dowolny i nieuprawniony. L. i L. małż S. złożyli odwołanie od tej decyzji, zarzucając wadliwą ocenę okoliczności sprawy przez organ nadzoru I instancji i podnosząc, że w dacie wydania decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru był on w posiadaniu projektu budowlanego, a adresaci decyzji wykonali nałożone na nich obowiązki. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, przyjmując, że w decyzji Kierownika Rejonu z dnia [...] sierpnia 1997 r., wadliwie oceniono materiał dowodowy, nie wszystkie też żądane dokumenty zostały złożone oraz nie dotrzymano terminu dostarczenia dokumentacji. L. i L. małż. S. złożyli skargę na tę decyzję, ponawiając argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach, organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach. Sprawa niniejsza na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, gdyż zgodnie z treścią tego przepisu sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skargę należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Oceniając zaskarżoną decyzję z tego punktu widzenia, należało dojść do wniosku, że nie narusza ona art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest wyjątkowo stosowanym środkiem, służącym eliminacji z obrotu prawnego aktów administracyjnych dotkniętych wadami, których nie sposób zaakceptować w ramach istniejącego porządku prawnego. Kompetencja organu nadzorczego ogranicza się jedynie do ustalenia i oceny przesłanki powodującej nieważność decyzji, nie dotyczy zaś słuszności tej decyzji czy poprzedzającego ją postępowania. Ocena rażącego naruszenia prawa przez decyzję administracyjną uwarunkowana jest zaś tym, że wada powinna tkwić w samej decyzji, musi ponadto być ona jednoznacznie sprzeczna z prawem, nie wynikająca z wątpliwości interpretacyjnych i wprost godząca w zasadę praworządności. Zasada trwałości decyzji administracyjnych wyrażona w art. 16 k.p.a. dopuszcza zatem możliwość istnienia w obrocie prawnym decyzji administracyjnych dotkniętych mniej istotnymi wadami prawnymi, które nie noszą cech jednak rażącego naruszenia prawa w znaczeniu wyżej podanym. Ponadto dla eliminacji decyzji, które powstały w wyniku wad proceduralnych związanych z tokiem postępowania, kodeks postępowania administracyjnego przewiduje instytucję wznowienia postępowania, przy czym katalog przesłanek umożliwiających wzruszenie decyzji ostatecznych również jest ograniczony do wad istotnych. Postępowania zakończone zaś decyzjami ostatecznymi, wydanymi po przeprowadzeniu postępowania, w którym popełniono błędy nie objęte katalogiem wymienionym w kodeksie postępowania administracyjnego, również nie podlegają wzruszeniu w trybach nadzwyczajnych. W sprawie ocenianej obecnie przez Sąd, organ prowadzący postępowanie nadzorcze dokonał analizy decyzji i ustalił że zawiera poważne wady rażąco naruszające prawo wady te mają charakter oczywisty i godzą w porządek prawny w stopniu nie dającym się z nim pogodzić. Organy nadzorcze wskazały jako przesłankę nieważności decyzji zezwalającej na wznowienie robót, rażące naruszenie art. 51 ust. 1a Prawa budowlanego wynikłe z wadliwej oceny materiału dowodowego przyjętej za podstawę decyzji. Wadliwość ta polegała na zezwoleniu na prowadzenie robót budowlanych w sytuacji, w której nie wszystkie obowiązki nałożone wcześniej przez organ zostały spełnione, nie zachodziła zatem podstawa faktyczna do wydania takiej decyzji. Nadto ustalono, że decyzja w trybie art. 51 ust. 1a, wydana została z przekroczeniem terminu wyznaczonego w poprzedzającej ją decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Wprawdzie kwestia terminu w jakim czynności legalizacyjne mają zostać dokonane, uzależniona jest od uznania organu, lecz niewykonanie obowiązków w ustalonym decyzją poprzedzającą terminie, zobowiązuje organ do wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części (art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego). O ile zatem sfera ustalenia lub przedłużenia terminu wykonania obowiązków zależy do uznania organu, to w razie niewykonanie nałożonych obowiązków w terminie organ powinien wydać decyzję na podstawie art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego. Wydanie zatem decyzji na podstawie art. 51 ust. 1a w sytuacji, kiedy powinna zapaść decyzja zawierająca rozstrzygnięcie w oparciu o art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego, jest wystarczające do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1a Prawa budowlanego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.