VII SA/Wa 374/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-04-04

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który utrzymuje się z emerytury rolniczej i dochodu z dzierżawy w naturze, a także posiada dom i grunty rolne, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna jest trudna i nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego ani ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Niskie dochody z emerytury rolniczej i dzierżawy w naturze, przy jednoczesnym posiadaniu nieruchomości i ponoszeniu bieżących wydatków, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
H. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca utrzymuje się z emerytury rolniczej w wysokości 758,10 zł netto miesięcznie oraz dochodu z dzierżawy w naturze. Posiada dom mieszkalny i grunty rolne, z których część jest wydzierżawiona. Po wezwaniu do uzupełnienia braków, wnioskodawca przedstawił dodatkowe wyjaśnienia i dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano H. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 kwietnia 2012 r. po rozpoznaniu wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: przyznać H. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 2 marca 2012 r. do Sądu wpłynął wniosek H. S. o przyznanie prawa pomocy w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W nadesłanym formularzu wnioskodawca podał, że utrzymuje się z emerytury rolniczej w wysokości 758,10 złotych netto miesięcznie. Dodał, że uzyskuje także dochód z dzierżawy w naturze "100 kg za ha". Wnioskodawca oświadczył, że posiada dom mieszkalny o pow. 114 m ² oraz nieruchomość rolną o pow. 14,81 ha. Wskazał, że grunty rolne o pow. 14,05 ha przekazał w dzierżawę. Zarządzeniem z dnia 13 marca 2012 r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia braków dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie; czy wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, czy też razem z innymi osobami, jeśli tak należało wyszczególnić te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu. Wezwano także do podania miesięcznych stałych wydatków związanych z utrzymaniem domu (gaz, opłaty za energię, telefon, wodę, podatek od nieruchomości itp.) należało je wyszczególnić i podać ich wysokość oraz orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów bieżących potrzeb życia codziennego tj. na zakup żywności, leków, odzieży, środków chemicznych itp.). Zobowiązano wnioskodawcę również do wskazania jakie dochody uzyskuje z tytułu przekazania nieruchomości w dzierżawę, należało wskazać wysokość i formę czynszu, a także udzielenia informacji czy uzyskuje pomoc ze strony rodziny , dzieci lub innych osób, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Odpowiedzi na powyższe należało udzielić w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 21 marca 2012 r. do Sądu wpłynął wypełniony przez wnioskodawcę kolejny formularz z dodatkowymi wyjaśnieniami. Do wniosku załączył, umowę dzierżawy, kserokopie rachunków, zestawienie transakcji bankowych oraz zaświadczenie z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. i Kierownika Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu K. z siedzibą w S. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ww. ustawy.) Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W niniejszej sprawie oceniono, że wnioskodawca w nadesłanych formularzach i dołączonych do nich załącznikach wykazał, iż nie jest w stanie samodzielnie ponosić kosztów postępowania sądowego i ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z wniosków o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Podał, że utrzymuje się dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury w wysokości 758,10 netto miesięcznie. Skarżący wskazał, że posiada dom mieszkalny o pow. 114 m ² oraz nieruchomość rolną o pow. 14,81 ha. Zaznaczył, że grunty rolne o pow. 14,05 ha przekazał w dzierżawę. Wyjaśnił, że dochód z dzierżawy uzyskuje w naturze "100 kg żyta za ha" rocznie. Wnioskodawca wyszczególnił, że ponosi następujące opłaty w miesiącu w lutym 2012 r. tj. za energię elektryczną w wysokości 177,45 złotych, za telefon 73,90 złotych, w styczniu za wodę 68,43 złotych, podatek od nieruchomości 37,00 złotych za I kwartał, ubezpieczenie budynków 381,00 złotych rocznie, zakup butli z gazem 60 x 2 = 120 złotych na okres 3 miesiące, zajęcie komornicze 100,00 złotych. Oświadczył, że nie uzyskuje żadnej pomocy z organizacji społecznych i państwowych. Powyższe potwierdza przesłane zaświadczenie przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w G. z którego wynika, że wnioskodawca nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej. Z nadesłanego zaś zaświadczenia Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu K. z siedzibą w S. wynika, że wnioskodawca nie jest beneficjentem płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Nie uzyskuje zatem żadnych dopłat bezpośrednich. Mając na względzie powyższe dane uznano, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dochody z jakich utrzymuje się wnioskodawca są bowiem na tyle niskie, że nie jest możliwe poczynienie z nich jakichkolwiek oszczędności czy też wydatków niesłużących bieżącemu koniecznemu utrzymaniu. Z tych też względów uznano, że wnioskodawca kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło