VII SA/Wa 38/04
WyrokWSA w Warszawie2005-12-09
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Wojciech Mazur, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę tymczasowego pawilonu handlowego, która zawierała termin rozbiórki obiektu, jest bezprzedmiotowe po upływie terminu rozbiórki?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę tymczasowego pawilonu handlowego nie jest bezprzedmiotowe po upływie terminu rozbiórki obiektu. Decyzja o pozwoleniu na budowę, nawet z terminem rozbiórki, nadal istnieje w obrocie prawnym i może być przedmiotem weryfikacji w postępowaniu nadzorczym, jeśli istnieją podstawy do stwierdzenia jej nieważności.Stan faktyczny
J. S. wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji z 1984 r. udzielającej pozwolenia na budowę tymczasowego pawilonu handlowego, która jednocześnie zobowiązywała do rozbiórki obiektu do 1989 r. Wojewoda umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, uznając, że uprawnienie wygasło po terminie rozbiórki. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili, że decyzja nie utraciła skuteczności i może być podstawą do stwierdzenia jej nieważności.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi B. i J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2003 roku, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
VII SA/Wa 38/04
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 10.10.2003r. J. S. wystąpił do Wojewody [...] o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnik Miasta i Gminy S. Nr [...] z dnia [...] maja 1984r. udzielającej mu pozwolenia na budowę pawilonu handlowego tymczasowego, na działce położonej w L., ozn. nr geod. [...]. W decyzji tej zobowiązano inwestora do rozbiórki pawilonu w terminie do dnia [...].05.1989r.
Wojewoda [...] wszczął postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji, a następnie decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. znak: [...], na podstawie art. 105 § 1 KPA umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe.
W uzasadnieniu wskazał, że pozwolenia J. S. udzielono na budowę budynku tymczasowego określając jednocześnie termin jego rozbiórki tj. do [...].05.1989r. Inwestor powinien zgodnie z tą decyzją dokonać rozbiórki tego obiektu i przywrócić teren do stanu pierwotnego. Zdaniem organu w 1989r. uprawnienie opisane w spornej decyzji wygasło. W tym stanie rzeczy, zdaniem organu , domaganie się o stwierdzenie nieważności decyzji po tej dacie staje się bezprzedmiotowe, bowiem decyzja nie rodzi już pozytywnych skutków prawnych. Jest to, zdaniem organu , przypadek , gdy przedmiot rozstrzygnięcia [ pozwolenie na budowę] w sprawie nie istnieje. Zdaniem organu, występuje tu klasyczny przypadek bezprzedmiotowości postępowania.
Po rozpatrzeniu odwołania B. i J. S. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2004r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody stwierdzając , iż decyzja Wojewody [...] jest słuszna i należy ją utrzymać w mocy.
Zdaniem organu odwoławczego, przedmiot rozstrzygnięcia przestał istnieć, a zamiast uprawnienia spoczywa na inwestorze obowiązek dokonania rozbiórki powyższego pawilonu handlowego.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 r. Nr [...] wnieśli B. i J. małż. S.
wnosząc o jej uchylenie.
Skarżący wskazują, że decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w S. nie utraciła swej skuteczności a zamiast uprawnienia spoczywa na inwestorze obowiązek rozbiórki. Podnoszą ,że decyzja jest aktem występującym nadal w obrocie prawnym. Jest podstawą do stosowania środków egzekucyjnych itd.
Skarżący domagali się przeprowadzenia postępowania nadzorczego bowiem, przedłożyli dowody, z których wynika, że powołana wyżej decyzja była wydana niezgodnie z przepisami prawa budowlanego. Decyzja ta dotyczyła budowy pawilonu tymczasowego na działce w L. i określała termin jego rozbiórki na [...] maj 1989 r. i była wydana w czasie kiedy skarżący wznieśli już pawilon handlowy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w motywach zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona. Trafne są wywody skargi dotyczące braku bezprzedmiotowości w sprawie.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 K.p.a. to brak przedmiotu postępowania.
Klasyczna postać bezprzedmiotowości postępowania ujawni się wtedy, gdy przedmiot rozstrzygnięcia w sprawie prawnie nie istnieje (wyrok NSA z 1.3.1984 r., II SA 2085/83, ONSA 1984, Nr 1, poz. 23).
Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego.
Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Bezprzedmiotowość wynika z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych i nie może być utożsamiana z wynikającą z przepisów zmianą właściwości organu podatkowego.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Nie istnieją bowiem okoliczności, które czyniłyby wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwe. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., to brak przedmiotu postępowania.
W niniejszej sprawie tym przedmiotem jest zaś konkretna decyzja Naczelnika Miasta i Gminy S. decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 1984r. udzielająca stronie pozwolenia na budowę pawilonu handlowego tymczasowego, na działce położonej w L., ozn. nr geod. [...], a jednocześnie zobowiązująca inwestora do rozbiórki pawilonu w określonym terminie, która ww wszczętym postępowaniu podlega weryfikacji.
W sprawie tej organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnoprawnego; takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień lub zobowiązań wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego (B. Adamiak i J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz Warszawa 1996 r., s. 462).
Z tych wszystkich względów, należy uznać, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] z dnia [...].11.2003r., zapadły z naruszeniem art. 105 § 1 kpa, co obliguje Sąd do ich uchylenia w oparciu o art. 145 § 1 pkt lc ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło