VII SA/Wa 380/12

WyrokWSA w Warszawie2012-07-17

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Daria Gawlak-Nowakowska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku samowolnie zainstalowanej reklamy na elewacji budynku mieszkalnego, która ogranicza dostęp światła dziennego do mieszkań, właściwe jest zastosowanie przepisów dotyczących utrzymania obiektów budowlanych (art. 66 Prawa budowlanego), czy też przepisów dotyczących robót budowlanych (art. 50-51 Prawa budowlanego)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zastosowanie art. 66 Prawa budowlanego jest nieprawidłowe, ponieważ przepis ten dotyczy utrzymania obiektów budowlanych i ich eksploatacji, a nie samowolnie wykonanych nowych działań inwestycyjnych, takich jak instalacja reklamy. Właściwym trybem postępowania w takiej sytuacji jest art. 50-51 Prawa budowlanego, dotyczący robót budowlanych. Ponadto, sąd wskazał na niekonsekwencję organu odwoławczego w stosowaniu przepisów oraz na potrzebę dokładniejszego ustalenia stron postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu demontażu wielkoformatowej reklamy (siatki winylowej z konstrukcją wsporczą) umieszczonej na elewacji budynku mieszkalnego wielorodzinnego, która ograniczała dostęp światła dziennego do mieszkań. Po wielokrotnych postępowaniach przed organami nadzoru budowlanego, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że sprawa powinna być rozpatrywana na podstawie art. 66 Prawa budowlanego. Skarżący S. P. kwestionował to stanowisko, podnosząc m.in. zarzut bezprzedmiotowości postępowania i błędnego ustalenia stron.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2012 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie nakazu demontażu reklamy I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz S. P. kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...]lipca 2011 r., nr [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 50 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r.Nr 243, poz. 1623, zwanej dalej Prawo budowlane) i § 14a ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999r. - w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. z 1999r. Nr 74, poz. 836 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej K.p.a.) - nakazał firmie B.z siedzibą w W. demontaż reklamy wielkoformatowej - siatki winylowej wraz z konstrukcją wsporczą na elewacji budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy Al. [...] w W.. W uzasadnieniu organ omówił stan faktyczny sprawy i wskazał, że w trakcie przeprowadzonych z urzędu w dniu 2 lutego 2009 r. oględzin, stwierdzono, że od strony północnej na elewacji budynku mieszkalnego przy Al. [...] w W., umieszczono wielkoformatowy nośnik reklamowy (siatkę). Biuro Naczelnego Architekta Miasta Urzędu W. pismem z dnia 5 mara 2007 r. poinformowało organ, iż inwestor nie zgłosił zamiaru wykonania ww. bannera reklamowego. Prezydent W. postanowieniem z dnia [...]marca 2009 r., nr [...]odmówił inwestorowi wydania zaświadczenia potwierdzającego zgodność bannera reklamowego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub warunkami zabudowy udzielonymi w drodze decyzji dla tej inwestycji. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]decyzją z dnia [...]marca 2009 r., nr [...]nakazał firmie B.z siedzibą w W. rozbiórkę samowolnie wykonanego ww. bannera reklamowego. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]czerwca 2009 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania inwestora, uchylił w całości ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponownie rozpoznając sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]postanowieniem z dnia [...]lipca 2009 r., nr [...]na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego nałożył na inwestora – S. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "B." obowiązek przedstawienia dokumentów. Wobec nie przedłożenia w terminie dokumentów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...]nakazał inwestorowi rozbiórkę ww. bannera reklamowego. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]marca 2010 r., nr [...]uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2009 r. oraz postanowienie z dnia [...]lipca 2009 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu 9 kwietnia 2010 r. oraz w dniu przeprowadzono wizję w terenie 13 maja 2010 r. i stwierdzono, iż "na elewacji budynku od strony Al. [...]znajduje się reklama winylowa oświetlana lampami halogenowymi. Reklama przesiania okna lokali mieszkalnych, ograniczając dostęp światła do lokali". Wobec czego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]decyzją z dnia [...]maja 2010 r., nr [...]nakazał firmie B. rozbiórkę ww. banera reklamowego. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]września 2010 r., nr [...]uchylił decyzję z dnia [...]maja 2010 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W ocenie organu II instancji w sytuacji wykonywania robót budowlanych, polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych właściwe jest prowadzenie postępowania w trybie przewidzianym przez art. 50-51 Prawa budowlanego. Organ pierwszej instancji stwierdził, że przedmiotowa reklama wielkoformatowa - siatka winylowa umocowana na konstrukcji wsporczej została zamontowana na elewacji budynku, powodując przesłanianie okien znajdujących się w tych ścianach i ograniczając światło dzienne mieszkań. Wskazał, że zgodnie z dyspozycją § 14a ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz.U. z 1999 r., Nr 74, poz. 836 ze zm.) "Budynek mieszkalny wielorodzinny powinien być użytkowany w sposób zapewniający nieograniczanie światła dziennego mieszkań". Zmiana wprowadzona rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 27 listopada 2009 r., zmieniająca rozporządzenie w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. z dnia 4 grudnia 2009r.) przewidywała w § 2 do urządzeń i nośników reklamowych oraz innych urządzeń niezwiązanych z użytkowaniem obiektu lub mieszkania, zainstalowanych na budynku mieszkalnym wielorodzinnym przed wejściem w życie rozporządzenia, zastosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż przez 18 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Z dniem 18czerwca 2010 r., kończy się vacatio legis dla reklam zamontowanych na elewacjach budynków mieszkalnych. Nowela wprowadza zasadę "nieograniczania światła dziennego mieszkań". Organ pierwszej instancji stwierdził, że w zaistniałej sytuacji, w której to stwierdzono fakt montażu reklamy wielkoformatowej na elewacji budynku z oknami w sposób ograniczający dostęp światła dziennego do mieszkań, nie ma podstaw do prowadzenia postępowania legalizującego taki stan rzeczy. A zatem nie ma zastosowania przepis art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, umożliwiający prowadzenie procedur legalizacyjnych. W niniejszym przypadku wprowadzenie § 14a ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r., uniemożliwia zastosowanie procedur przewidzianych art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem).. Wobec braku możliwości legalizacji przedmiotowych robót należy zastosować przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, w myśl którego (...) właściwy organ, w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowanego lub jego części bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (...). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]uznał, że zaistniały stan faktyczny wypełnia dyspozycję art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zatem biorąc powyższe ustalenia pod uwagę organ orzekł jak w sentencji. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]grudnia 2011 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. oraz na podstawie art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania S. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą B., uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...]lipca 2011 r., nr [...]i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że jego zdaniem, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]dokonał nieprawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego przedmiotowej sprawy. Organ odwoławczy wskazał, że w postępowaniu administracyjnym wydanie orzeczenia administracyjnego w formie postanowienia lub decyzji, w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do wymogów art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego tak, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. 3 Powołując się na zasady wyrażone w art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. wskazał, że organ winien dokładnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy, że jest związany żądaniem zawartym we wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego, który określa przedmiot postępowania i zarazem determinuje zakres działania tego organu, winien wyczerpująco zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy, a następnie dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji poprzez wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia w danej sprawie, w szczególności poprzez ocenę materiału zebranego w postępowaniu dowodowym, wykładnię stosowanych przepisów i ocenę stanu faktycznego dokonanego w świetle obowiązującego prawa. Następnie organ odwoławczy podał, że z treści zawiadomienia z dnia 13 lutego 2009 r. wynika, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte i prowadzone w sprawie samowolnego zamontowania bannera reklamowego na elewacji budynku mieszkalnego przy Al. [...]w W.. Organ w trakcie prowadzonego postępowania może jednak dokonać zmiany trybu prowadzenia postępowania jeżeli uzna to za niezbędne dla wydania właściwego rozstrzygnięcia kończącego postępowanie. Organ odwoławczy stwierdził, że istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie ma wejście w życie przepisu § 14a rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. (Dz. U. z 1999 r., Nr 74, poz. 836 ze zm.) stanowiącego, iż 1. Budynek mieszkalny wielorodzinny powinien być użytkowany w sposób zapewniający nieograniczanie oświetlenia dziennego mieszkań. 2. Na budynku mieszkalnym wielorodzinnym mogą być instalowane urządzenia związane z użytkowaniem budynku lub mieszkania, jak: kraty, żaluzje, rolety, zabudowy balkonów i loggii. 3. Na budynku mieszkalnym wielorodzinnym mogą być instalowane urządzenia i nośniki reklamowe oraz inne urządzenia niezwiązane z użytkowaniem budynku lub mieszkania, o ile nie ograniczają oświetlenia dziennego mieszkania, przy czym przepis nie określa stopnia tego ograniczenia, może on być minimalny, a wskazuje na sam fakt jego wystąpienia, dlatego też nie ma znaczenia czy siatka winylowa przepuszcza określoną ilość światła zgodną z § 57 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Postanowienia w/w przepisu nie dotyczą przypadku wykonywania robót budowlanych dotyczących elewacji tego budynku (4. Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku wykonywania robót budowlanych dotyczących elewacji tego budynku). Organ odwoławczy wskazał, że materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych wskazuje jednoznacznie, iż przedmiotowa reklama wielkoformatowa ograniczała dostęp światła dziennego do mieszkań w budynku mieszkalnym wielorodzinnym usytuowanym przy Al. [...]w W.. Organ stwierdził, że powyższe ustalenia stanowią o użytkowaniu budynku w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, co obliguje organy nadzoru budowlanego do wydania stosownego rozstrzygnięcia na podstawie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości poprzez: demontaż reklamy wielkoformatowej - siatki winylowej wraz z konstrukcją wsporczą umieszczonej na elewacji w/w budynku. Zagrożenie dla zdrowia polega na niedopuszczalnym ograniczeniu światła dziennego dla pomieszczeń mieszkalnych budynku. Niezgodność inwestycji z obowiązującymi przepisami prawa w tym ww. rozporządzenia uniemożliwia jej legalizację, ponadto nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek wydania decyzji nakazującej demontaż nośnika reklamowego wraz z konstrukcją wsporczą i oświetleniem. Przywołane rozporządzenie nie wskazuje stopnia ograniczenia oświetlenia, z czego wynika, iż ustawodawca miał na myśli każde ograniczenie oświetlenia dziennego mieszkań. W aktach sprawy znajduje się pismo Biura Naczelnego Architekta Miasta Urzędu W. z dnia 5 marca 2007 r. zawierające prośbę wszczęcia postępowania w sprawie samowolnie zamontowanego bannera reklamowego. Z treści tego pisma wynika, iż taki stan faktyczny został stwierdzony podczas przeprowadzonych w dniu 5 marca 2007 r. oględzin i do tego dnia nie wpłynęło zgłoszenie zamiaru wykonania takiej inwestycji. Brak wniesionego do właściwego organu zamiaru montażu reklamy wielkoformatowej do dnia stwierdzenia jej zamontowania świadczy o przeprowadzeniu robót budowlanych związanych z realizacją w sposób samowolny. W aktach sprawy znajduje się postanowienie Prezydenta W. z dnia [...]marca 2009 r., nr [...]odmawiające wydania zaświadczenia potwierdzającego zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub warunkami zabudowy ustalonymi w drodze decyzji dla tej inwestycji. Postanowienie to wydane zostało w wyniku rozpatrzenia wniosku B.. Pismem z dnia 2 kwietnia 2009 r. Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...]W.przekazał zgłoszenie B. Sp. z o.o., zamiaru wykonania robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę, polegających na montażu konstrukcji wsporczej pod dwa bannery reklamowe, podświetlane na elewacji wschodniej i północnej budynku w Al. [...] w W.. Organ architektoniczny przeprowadził w dniu 1 kwietnia 2009 r. oględziny przedmiotowego budynku stwierdzając zamontowane urządzenie reklamowe. W dniu 15 czerwca 2009 r. do organu powiatowego wpłynęło pismo B. przekazujące opinię dotyczącą nośności ogniowej przedmiotowej konstrukcji nośnej, podpisane przez S.D. z pieczątką B.Sp. z o.o. Organ odwoławczy wskazał, że powyższa rozbieżność wskazuje na zmianę formy prawnej pierwotnego inwestora przedmiotowej inwestycji (która została zrealizowana w warunkach samowoli budowlanej). W zaistniałej sytuacji brak jest podstaw do twierdzenia, że B.Sp. z o.o. jest innym inwestorem niż pierwotny inwestor B.. B.Sp. z o.o. jest w tej sytuacji następcą prawnym B. M.. W związku z powyższym stwierdził, że za nieskuteczne należy uznać zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę w sytuacji gdy inwestycja została już zrealizowana, a zmiana formy prawnej faktycznie działających osób fizycznych ma na celu obejście przepisów prawa i uniknięcie odpowiedzialności prawnej za dokonaną samowolę budowlaną. W aktach sprawy znajduje się kolejne zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę z dnia 28 czerwca 2011 r. wniesione przez B.Sp. o.o. Sp. k., w której imieniu działał S. P.. Roboty te miałyby polegać na montażu siatki zabezpieczającej z nadrukiem reklamowym wraz z oświetleniem, w okresie robót budowlanych dotyczących elewacji budynku (do budowy obiektu inwestor zamierza przystąpić z dniem 1 sierpnia 2011 r.). Z odpisu Krajowego Rejestru Sądowego załączonego do ww, zgłoszenia wynika, iż B.Sp. z o.o. jest wspólnikiem spółki B.Sp. z o.o. Sp. k. co stanowi, iż nowy inwestor jest również następcą prawnym B. Sp. z o.o. Organ odwoławczy stwierdził, że w związku z brakiem możliwości jednoznacznego ustalenia osoby inwestora przedmiotowej reklamy obowiązki należy nałożyć zgodnie z przepisami art. 51 Prawa budowlanego na właściciela budynku mieszkalnego przy Al. [...]w W.. Zauważył, iż dalsza próba jednoznacznego ustalenia osoby inwestora w sytuacji braku możliwości jej legalizacji i obligatoryjnego nakazu jej demontażu stanowiłoby nieuzasadnione przedłużanie postępowania administracyjnego. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane organy nadzoru budowlanego w zaistniałej sytuacji mają zgodnie z art. 52 ustawy Prawo budowlane możliwość nałożenia obowiązku na inwestora, właściciela lub zarządcę. Z tego względu zasadne będzie nałożenie obowiązku na podmiot wymieniony w tym przepisie jako kolejny, czyli na właściciela budynku. Podkreślił, iż przedmiotem postępowania jest pozostała na budynku mieszkalnym konstrukcja wsporczą wraz z oświetleniem. Organ powiatowy w trakcie przeprowadzonych oględzin w dniu 18 listopada 2011 r. stwierdził zdemontowaną siatkę reklamową oraz wskazał, iż na elewacji przedmiotowego budynku pozostała konstrukcja wsporczą wraz z oświetleniem. Sposób zamocowania konstrukcji wskazuje jednoznacznie na jej tożsamość z konstrukcją wsporczą istniejącą na budynku już w okresie przed dokonaniem przez B.Sp. z o.o. Sp. k. zgłoszenia zamiaru montażu siatki zabezpieczającej w okresie robót budowlanych związanych z elewacją budynku. Dla umożliwienia realizacji nowej inwestycji polegającej na montażu siatki zabezpieczającej z nadrukiem reklamowym wraz z oświetleniem, w okresie robót budowlanych dotyczących elewacji budynku, zasadnym jest nakazanie demontażu obecnie istniejącej konstrukcji wsporczej wraz z oświetleniem. Konstrukcja ta umożliwia zamontowanie płachty reklamowej w sposób bezpośrednio przylegający do elewacji budynku, przez co uniemożliwi prowadzenie robót budowlanych, nie obejmuje ona również całej ściany budynku a jedynie jej niewielki fragment. Z treści ww. zgłoszenia wynika zamiar montażu przez inwestora siatki zabezpieczającej na okres prowadzonych robót budowlanych. Z protokołu oględzin przeprowadzonych przez pracownika organu powiatowego w dniu 18 listopada 2011 r. oraz dołączonego do niego materiału zdjęciowego nie wynika rozpoczęcie prowadzenia robót budowlanych. Ponadto w toku postępowania dowodowego w przedmiotowej sprawie nie stwierdzono prowadzenia robót budowlanych dotyczących elewacji (potwierdza to materiał zdjęciowy). Brak jest chociażby rusztowań oraz innych urządzeń niezbędnych do wykonywania robót budowlanych polegających na remoncie elewacji budynku. Zamontowanie siatki zabezpieczającej na tak zamontowanej konstrukcji wsporczej nie spełniłoby swojego celu i nie zabezpieczałoby robót budowlanych we właściwy sposób. W związku z tym, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, należało, zdaniem organu odwoławczego, zgodnie z art. 138 § 2 K.p.a., uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Na powyższą decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]grudnia 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył S. P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą B.wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. W skardze zarzucił naruszenie: - art. 6 K.p.a. zasady legalności działania organów, - art. 7 K.p.a. zasady prawdy obiektywnej, - art. 8 K.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz ich kultury prawnej, - art. 28 K.p.a. poprzez błędne ustalenie stron postępowania i w konsekwencji procedowanie z udziałem podmiotu nie mającego interesu prawnego w rozpoznaniu sprawy, - art. 105 § 1 K.p.a. poprzez rozpoznanie sprawy, mimo iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe, z uwagi na fakt prowadzenia go w stosunku do osoby nie mającej interesu do rozpoznania sprawy, - art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, mimo bezprzedmiotowości postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazał, że stanowisko organu odwoławczego jest wadliwe i niezgodne z prawem. Całkowicie błędnym jest stanowisko organu orzekającego, jakoby w stosunku do inwestora doszło do zmiany formy prawnej. Skarżący do dnia dzisiejszego prowadzi działalność gospodarczą i nie uległ przekształceniu w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Co więcej, do dnia 1 lipca 2011 roku, takie przekształcenie nie było dopuszczalne. Dopiero zmiany wprowadzone do Kodeksu spółek handlowych ustawą z dnia 25 marca 2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców, wprowadziły możliwość przekształcenia jednoosobowej działalności gospodarczej w jednoosobową spółkę kapitałową, czyli też spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym była decyzja [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]grudnia 2011 r., wydana w oparciu o art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z dyspozycją art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Organ odwoławczy, uchylając decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]z dnia [...]lipca 2011 r., wydaną w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, stanął na stanowisku, iż w niniejszym przypadku mamy do czynienia z sytuacją, która wyczerpuje przesłankę z art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, z uwagi na użytkowanie budynku w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, co obliguje organy nadzoru budowlanego do wydania stosownego rozstrzygnięcia na podstawie tego przepisu, tj. nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości poprzez: demontaż reklamy wielkoformatowej - siatki winylowej wraz z konstrukcją wsporczą umieszczonej na elewacji w/w budynku. Zagrożenie dla zdrowia polega na niedopuszczalnym ograniczeniu światła dziennego dla pomieszczeń mieszkalnych budynku. Powołał się przy tym na przepis § 14a rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych. Ponadto zauważył, iż w związku z brakiem możliwości jednoznacznego ustalenia osoby inwestora przedmiotowej reklamy obowiązki należy nałożyć zgodnie z przepisami art. 51 Prawa budowlanego na właściciela budynku mieszkalnego przy Al. [...]w W., albowiem dalsza próba jednoznacznego ustalenia osoby inwestora w sytuacji braku możliwości jej legalizacji i obligatoryjnego nakazu jej demontażu stanowiłoby nieuzasadnione przedłużanie postępowania administracyjnego. Stwierdził, iż zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane organy nadzoru budowlanego w zaistniałej sytuacji mają w oparciu o art. 52 Prawa budowlanego możliwość nałożenia obowiązku na inwestora, właściciela lub zarządcę. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, organ odwoławczy bezpodstawnie dopatrzył się możliwości zastosowania art. 66 Prawa budowlanego. Wskazać należy, iż powołany przepis znajduje się w rozdziale 6 ustawy - Prawo budowlane zatytułowanym "Utrzymanie obiektów budowlanych". W rozdziale tym ustawodawca uregulował sprawy związane z użytkowanymi obiektami budowlanymi, ich utrzymaniem i zagrożeniami z tym użytkowaniem związanymi. W tym miejscu warto przywołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydany w sprawie nielegalnego wykonania otworów okiennych w istniejącym budynku. W uzasadnieniu tego orzeczenia wyrażono pogląd, który należy podzielić, że skoro przepisy art. 66 Prawa budowlanego zostały zamieszczone w rozdziale zatytułowanym "Utrzymanie obiektów budowlanych", to z góry przesądza to o tym, że przepisy te powinny mieć zastosowanie w przypadkach, kiedy obiekt budowlany jest nieprawidłowo eksploatowany, nie remontowany, nie konserwowany, przez zaniechanie, niedbalstwo, brak kontroli, przez bierność właściciela lub zarządcy, doprowadzony do stanu opisanego w hipotezie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Nie mają więc one zastosowania do samowolnego wykonania okien, a zatem do sytuacji, w których podejmowane są nowe działania inwestycyjne, ingerujące w strukturę obiektu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 1100/10). Ponadto, należy zaznaczyć, iż w ugruntowanym orzecznictwie sądowym, które Sąd orzekający podziela, wyrażano niejednokrotnie pogląd, że dyspozycja przepisu art. 66 Prawa budowlanego odnosi się do obiektu budowlanego jako całości, nie zaś jego części, poszczególnych mieszkań, czy też urządzeń, które nie są związane z funkcją tego obiektu. W ocenie Sądu, nie ma żadnych podstaw prawnych do tego, aby w odniesieniu do urządzenia reklamowego nie związanego z funkcją obiektu budowlanego, chociaż związanego z jego strukturą (przez zamocowanie reklamy) przyjmować możliwość zastosowania art. 66 Prawa budowlanego. Zainstalowanie na elewacji budynku urządzenia reklamowego należy określić jako roboty budowlane (w tym te objęte zwolnieniem z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego), a więc nowe działanie inwestycyjne. W sytuacji gdy dochodzi do takich działań właściwy będzie zaś inny tryb postępowania i ustalania skutków podjętych robót budowlanych, a mianowicie tryb przewidziany w art. 51 Prawa budowlanego (w zw. z art. 51 ust. 7 i art. 50 ust. 1 tej ustawy), a więc tryb, który został zastosowany przez organ pierwszej instancji. Wskazać należy, iż tryb ten został zastosowany przez organ pierwszej instancji, gdyż [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...]września 2010 r. wydanej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. wskazał, że w sytuacji wykonywania robót budowlanych, polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych właściwe jest prowadzenie postępowania w trybie przewidzianym przez art. 50-51 Prawa budowlanego. Zauważyć także należy na niekonsekwencję organu odwoławczego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Z jednej strony organ wskazuje na konieczność wydania rozstrzygnięcia na podstawie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, z drugiej zaś wskazuje, że z uwagi na brak możliwości jednoznacznego ustalenia osoby inwestora przedmiotowej reklamy obowiązki należy nałożyć zgodnie z przepisem art. 52 Prawa budowlanego. Przypomnieć należy, że artykuł 52 Prawa budowlanego stanowi, że inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Natomiast adresatów obowiązków wskazanych w przepisie art. 66 Prawa budowlanego określa przepis art. 61 Prawa budowlanego, wskazując, że może nim być właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. W tym miejscu należy odnieść się do drugiej kwestii podniesionej przez [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji, odnośnie braku możliwości jednoznacznego ustalenia osoby inwestora przedmiotowej reklamy oraz powinności nałożenia obowiązków na właściciela budynku mieszkalnego przy Al. [...] w W., w celu nieprzedłużania postępowania administracyjnego. W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy doszedł do wniosku, że nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie inwestora przedmiotowej reklamy, wskazując, iż po stronie inwestora doszło do zmiany formy prawnej działalności. W ocenie Sądu przekształcenie prawne po stronie inwestora nie jest tożsame z brakiem możliwości ustalenia osoby inwestora. Inwestor istnieje nadal, choć pod inną formą prawną. Rzeczą organu było podjęcie wszelkich niezbędnych kroków, aby tę kwestię wyjaśnić Wskazać należy, że w każdej sytuacji organ może skorzystać z regulacji przewidzianej w art. 50 § 1 K.p.a., art. 89 K.p.a., jak również, w przypadku organu odwoławczego z regulacji art. 136 K.p.a., jeżeli prowadzi to do należytego wyjaśnienia sprawy (art. 7 K.p.a.). Organ ma możliwość zwrócenia się do Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego o nadesłanie pełnych odpisów z KRS konkretnych podmiotów, bądź dokonania sprawdzenia podmiotu w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, co umożliwi prawidłowe określenie stron postępowania i adresata decyzji w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Również organ nie ustosunkował się do informacji wskazanych przez I. W. pełnomocnika S. P. podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 8 listopada 2011 r. Wskazane uchybienia i wady powodują konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę powyższe wskazania Sądu i wyda stosowne rozstrzygnięcie. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło