VII SA/Wa 387/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia NSA Anna Żak, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi B. U. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] listopada 2001 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] nakazał B. U. usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W.. Decyzją z dnia [...] marca 2002 roku, Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania B. U. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2001 roku. Pismem z dnia [...] stycznia 2002 roku B. U. wystąpiła do Burmistrza Gminy [...] z wnioskiem o wydanie pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. z powodu nieopłacalności remontu. Postanowieniem z dnia [...] marca 2003 roku, Nr [...] Prezydent Miasta [...] na podstawie art.35 ust.3 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) nałożył na B. U. obowiązek uzupełnienia wniosku poprzez: a. przedłożenie zaświadczenia Urzędu [...] o opróżnieniu budynku i zapewnieniu najemcom lokali zamiennych oraz pokryciu kosztów przeprowadzki przez Urząd [...] , b. przedłożenie kopii uprawnień projektanta z poświadczeniem wpisu na listę członków właściwej izby samorządu terytorialnego, c. przedłożenie projektu rozbiórki wraz z planem prowadzenia robót, w terminie do [...] kwietnia 2003 roku. Decyzją z dnia [...] maja 2003 roku, Nr [...] Prezydent [...] odmówił B. U. pozwolenia na rozbiórkę stwierdzając, iż nie wykonała ona obowiązków wymienionych w postanowieniu z dnia [...] marca 2003 roku. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 roku, Nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2003 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, że obowiązek zapewnienia lokali zastępczych dla lokatorów budynku, którego dotyczy wniosek o pozwolenie na rozbiórkę spoczywa na organie administracji i nie można uzależniać wydania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę od tego rodzaju warunku. Odnośnie pozostałych warunków to zdaniem Wojewody Mazowieckiego organ I instancji nie wyjaśnił z jakich powodów właścicielka nieruchomości nie przedstawiła żądanych od niej dokumentów. Postanowieniem z dnia [...] października 2003 roku, Nr [...] [...] Konserwator Zabytków z upoważnienia Prezydenta [...] postanowił negatywnie zaopiniować decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę budynku mieszkalnego przy ul. [...] . Decyzją z dnia [...] października 2003 roku, Nr [...] Prezydent [...] odmówił B. U. pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego przy ul. [...] w W.. W uzasadnieniu swojej decyzji Prezydent [...] stwierdził, że [...] Konserwator Zabytków negatywnie zaopiniował możliwość rozbiórki budynku pod względem konserwatorskim. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła B. U. podnosząc zarzut, iż zaskarżyła postanowienie [...] Konserwatora Zabytków. Nadto podniosła zarzut, iż negatywna opinia konserwatora zabytków nie może być podstawą do odmowy udzielenia pozwolenia na rozbiórkę, gdyż zgoda tego organu na rozbiórkę wymagana jest tylko w stosunku do obiektów wpisanych do rejestru zabytków. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 roku, [...] Minister Kultury uchylił postanowienie Stołecznego Konserwatora Zabytków i umorzył postępowanie organu I instancji. Decyzją z dnia [...] marca 2004 roku, Nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2003 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, że postanowienie Stołecznego Konserwatora Zabytków zostało uchylone przez Ministra Kultury. Niezależnie od tego zdaniem Wojewody [...] wskazać należy, iż w obiegu prawnym oraz egzekucji pozostają decyzje organów nadzoru budowlanego nakazujące wykonanie B. U. wykonanie remontu w zakresie przedmiotowej inwestycji. W aktach sprawy znajduje się również opinia techniczna uzasadniająca wykonanie rozbiórki budynku z powodu nieopłacalności wykonania remontu. W tej sytuacji w materiale dowodowym znajdują się dwa sprzeczne ze sobą orzeczenia dotyczące stanu technicznego przedmiotowego budynku. W związku z powyższym wskazane jest przeprowadzenie przez organ I instancji ponownej ekspertyzy dotyczącej tego budynku wykonanej przez rzeczoznawcę z listy Wojewody [...] . Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła B. U. podnosząc zarzut, iż nie było potrzeby uchylania decyzji organu I instancji do ponownego rozpoznania. Za bezpodstawny uznać należy zdaniem skarżącej pogląd Wojewody [...] o konieczności zbadania stanu technicznego budynku, gdyż prawo budowlane dopuszcza rozbiórkę każdego obiektu w tym także obiektu nowego, którego stan techniczny jest w pełni zgodny z przepisami technicznymi. Nadto zdaniem skarżącej znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy w sposób jednoznaczny wskazuje, na zły stan techniczny należącego do niej budynku. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Nadto stwierdził, iż w sprawie występuje także aspekt społeczny związany faktem, iż nie jest jeszcze rozstrzygnięta sprawa lokali zastępczych dla osób zamieszkujących budynek Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138§2 kpa. Zgodnie z treścią wyżej wymienionego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W wypadku gdy przedmiotem zaskarżenia decyzji do sądu administracyjnego jest decyzja kasatoryjna rolą sądu jest dokonanie oceny czy organ wydający decyzję nie przekroczył swoich uprawnień określonych w art.138§2 kpa. W wyroku z dnia 17 października 1996 roku, sygn. akt I SA/Gd 234/96 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że wydawanie decyzji o charakterze kasatoryjnym dopuszczalne jest zupełnie wyjątkowo, gdyż stanowi wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy i nie jest w tej kwestii dopuszczalna wykładnia rozszerzająca. Konieczność zatem przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów (np. zasięgnięcie opinii biegłego czy przesłuchanie kilku świadków) mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego (art. 136 kpa), wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji. W niniejszej sprawie zdaniem Sądu nie zachodziły przesłanki pozwalające organowi odwoławczemu na uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skoro uchylone zostało postanowienie [...] Konserwatora Zabytków i postępowanie zostało umorzone to niezrozumiałym jest by z tego powodu decyzja odmawiająca skarżącej pozwolenia na dokonanie rozbiórki była uchylana do ponownego rozpoznania. Jeśli ta podstawa odmowy wydania pozwolenia na rozbiórkę przestała istnieć to nic nie stoi na przeszkodzie by organ odwoławczy sam wyciągnął z tego faktu odpowiednie wnioski. Za błędny zdaniem Sądu uznać należy pogląd Wojewody [...] , iż istnieje konieczność przeprowadzenia dowodu z opinii rzeczoznawcy w celu oceny stanu technicznego budynku. Przepisy prawa budowlanego (art.31 i art.32 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) nie uzależniają wydania decyzji o pozwoleniu na dokonanie rozbiórki od tego czy budynek, który inwestor chce rozebrać jest w złym stanie technicznym. Można również dokonać rozbiórki budynku, którego stan techniczny nie budzi zastrzeżeń. Przeprowadzanie dodatkowej ekspertyzy technicznej w celu dokonania oceny stanu technicznego jest więc zbędne. Również powołane przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę tzw. względy społeczne związane z koniecznością zapewnienia mieszkań zastępczych dla lokatorów budynku nie może być podstawą odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę budynku. Jest to bowiem kwestia związana z wykonaniem decyzji zezwalającej na dokonanie rozbiórki. Jeśli, lokatorom nie zostaną zapewnione mieszkania zastępcze to inwestor nie będzie mógł przystąpić do realizacji rozbiórki, gdyż groziłoby to niebezpieczeństwem dla ludzi zamieszkujących budynek i narażałoby inwestora na odpowiedzialność karną. Nie stoi również na przeszkodzie wydaniu decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę budynku okoliczność, iż skarżąca otrzymała nakaz wykonania usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego budynku. Przepisy prawa budowlanego nie zabraniają wydania pozwolenia na rozbiórkę budynku przez organ architektoniczno – budowlany w sytuacji gdy organy nadzoru budowlanego wydały decyzję nakazującą usunięcie nieprawidłowości technicznych w budynku. Uzyskanie przez skarżącą pozwolenia na rozbiórkę może być ewentualnie podstawą do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji wydanych przez organy nadzoru budowlanego. Powyższe względy zdaniem Sądu przemawiają za tym, że Wojewoda [...] może samodzielnie rozstrzygnąć sprawę skarżącej o udzielenie pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w W. i nie istnieje potrzeba uchylania decyzji organu I instancji do ponownego rozpoznania. Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.1 c, art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.