VII SA/Wa 391/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 października 2006 r. sprawy ze skargi Z. M., B. D., J. B., W. S., M. C., R. R. oraz partii [...] RP na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2005 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Z. M., B. D., J. B., R. R. oraz partii [...] RP po 440 (czterysta czterdzieści) złotych oraz na rzecz M. C. i W. S. po 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2004r. nr [...] na podstawie art. 105 § 1 kpa po rozpatrzeniu wniosku [...] Rzeczpospolitej Polskiej Zarząd Regionu z siedzibą przy ul. [...] w [...] o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1998r. dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę inwestycji: budowa oczyszczalni ścieków [...] w [...] – etap I; umorzył wszczęte w dniu 22 października 2003r. postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnoszący nie są stroną w sprawie. Stronami, bowiem w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są jedynie: inwestor, oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu (art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane). Partia [...] Rzeczpospolitej Polskiej jako dobrowolna organizacja zgodnie z definicją określoną w ustawie z dnia 27 czerwca 1997r. o partiach politycznych (Dz. U. z 2001r. Nr 79 poz. 857) stawiająca sobie za cel udział w życiu publicznym poprzez wywieranie metodami demokratycznymi wpływu na kształtowanie polityki państwa lub sprawowanie władzy politycznej nie mieści się w dyspozycji w/w art. Prawa budowlanego, a gdyby nawet przyjąć, iż jest to organizacja społeczna to zgodnie z art. 28 ust. 3 Prawa budowlanego również nie byłaby stroną w sprawie.. Odwołanie od decyzji Wojewody [...] złożyli mieszkańcy J. B., Z. M., R. R., W. S., M. C. i B. D., a także [...] Rzeczpospolitej Polskiej Zarząd Regionu w [...] podnosząc, iż oczyszczalnia ścieków została zlokalizowana na terenie strefy ochronnej z naruszeniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzją z dnia [...] lipca 2004r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania [...] RP od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W opinii organu odwoławczego partie polityczne podobnie jak organizacje społeczne nie mają przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli J. B., Z. M., R. R., W. S., M. C. i B. D. podnosząc, że posiadają przymiot strony jako właściciele nieruchomości, mieszkańcy sąsiadujący z przedmiotową oczyszczalnią. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 lipca 2005r. Sygn. akt. VII SA/Wa 1294/04 uchylił zaskarżoną decyzję wskazując w uzasadnieniu, że organ odwoławczy w niniejszej sprawie nie rozpoznał odwołania osób fizycznych nazywających siebie pokrzywdzonymi mieszkańcami tj. J. B., Z. M., R. R., W. S., M. C. i B. D.. Zdaniem Sądu, osobom tym nie można odmówić przymiotu strony, jeśli legitymują się one interesem prawnym wynikającym z sąsiedztwa z wymienioną inwestycją. Ustalenie braku legitymacji procesowej [...] RP nie może, bowiem mieć wpływu na ocenę interesu prawnego wymienionych osób. Nierozpoznanie zaś ich odwołania stanowi naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 138 kpa, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Organ winien, więc rozpoznać odwołanie tych osób i podniesione w min zarzuty merytoryczne. Decyzją z dnia [...] grudnia 2005r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po ponownym rozpatrzeniu odwołania Z. M., J. B., R. R., W. S., M. C., B. D., oraz [...] RP od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004r. ponownie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie można wskazać na interes prawny, upoważniający [...] RP, będących partia polityczną, co wynika z akt sprawy oraz ustaleń WSA w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 12 lipca 2005r., sygn. akt VII S.A./Wa 1294/04, do występowania w charakterze strony w sprawie zakończonej wydaniem inkryminowanej decyzji o pozwoleniu na budowę w myśl przywołanego art. 28 ust 2 Prawa budowlanego z 1994r. Także przepisy regulujące uprawnienia partii politycznych określone min. w ustawie z dnia 27 czerwca 1997r., o partiach politycznych (Dz.U. z 2001r., nr 79, poz. 857 z późn. zm.), nie nadają przymiotu strony partiom politycznym w postępowaniach dotyczących udzielonego pozwolenia na budowę. Biorąc pod uwagę wskazaną wyżej okoliczność, iż partia polityczna [...] RP w niniejszej sprawie nie posiada przymiotu strony postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności inkryminowanej decyzji o pozwoleniu na budowę, wszczęte zatem postępowanie na wniosek [...] RP należało umorzyć jako bezprzedmiotowe, co też uczynił organ wojewódzki w skarżonej decyzji. Organ wskazał również w uzasadnieniu, że Z. M., J. B., R. R., W. S. i M. C. zostali uznani za strony postępowania dot. wydanego w niniejszej sprawie pozwolenia na budowę (vide: pismo UM [...] z dnia 30 listopada 2005r., znak: [...]). Podkreślił jednak, że postępowanie było prowadzone z wniosku [...] PR, tj. podmiotu nie będącego stroną postępowania i dlatego nie jest zatem możliwe pozytywne uwzględnienie odwołania w/w podmiotów uznanych za strony postępowania, co nie stoi na przeszkodzie złożeniu przez nich odrębnego wniosku o stwierdzenie nieważności inkryminowanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skargę do Sądu Administracyjnego złożyli J. B., Z. M., R. R., W. S., M. C. i B. D., M. C. i [...] RP podnosząc, że pomimo przesądzenia legitymacji czynnej osób fizycznych (poza legitymacją B. D.), organ administracyjny odwołania tych osób nie uwzględnił i utrzymał w całości w mocy decyzję organu administracyjnego pierwszej instancji. Oznacza to , zdaniem skarżących , że tak samo potraktował osoby posiadające, także według niego legitymację czynną, jak i też osoby , które w jego ocenie takiej legitymacji nie posiadają. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł, jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie Organ II instancji wyjaśnił, że rozstrzygnięcie to zostało podjęte z uwagi na brak formalnych podstaw do dokonania merytorycznej oceny przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę z uwagi na fakt, że skarżący nie posiadają przymiotu strony odnosząc to jedynie do partii [...] RP. Organy obu instancji popełniły jednak podstawowy błąd nie ustalając dokładnie wnioskodawców podjętego postępowania nieważnościowego, a wnioskodawcą w sprawie była nie tylko partia [...], ale również osoby fizyczne które przez organ uznane zostały za stronę opisywanego postępowania. Organowi II instancji uszedł uwadze fakt, że aktach sprawy znajduje się pismo z dnia 2 października 2003r. skierowane do Prezydenta Miasta [...] w którym podpisujące się osoby wnioskują o stwierdzenie nieważności m. innymi decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1998r. dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę oczyszczalni. Pismo podpisane jest przez pełnomocników partii [...] RP oraz przez J. B., R. R., W. S. i M. C. Obowiązkiem organu odwoławczego jest przede wszystkim ustalenie czy odwołanie jest dopuszczalne a więc m.in. czy zostało wniesione przez podmiot mający legitymację do wniesienia tego środka zaskarżenia. Oczywiście niedopuszczalnym jest odwołanie wniesione przez osobę niemającą takiej legitymacji. Jeśli jednak organ stwierdza, że Z. M., J. B., R. R., W. S. i M. C. zostali uznani za strony postępowania dot. wydanego w niniejszej sprawie pozwolenia na budowę a dodatkowo osoby te są współwnioskodawcami postępowania nadzorczego to nie ulega wątpliwości, że obie decyzje organów wydane są z istotnym naruszeniem przepisów k.p.a., dającym podstawę do wznowienia postępowania. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że postępowanie nadzwyczajne w niniejszej sprawie wszczęte zostało na wspólny wniosek partii [...] RP oraz osób fizycznych. Uznać więc należy, że osoby te były wnioskodawcami postępowania nadzwyczajnego i nie jest konieczny nowy wniosek stron postępowania co sugeruje w swoim uzasadnieniu organ odwoławczy. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 152 zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, zaś z mocy art. 200 w/w ustawy zasądzono od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania poniesionych z tytułu wpisu sądowego.