VII SA/Wa 392/13

Maciej Majewski referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. Ż. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi L. Ż. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2012 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia opłaty legalizacyjnej w części postanawia : odmówić L. Ż. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek L. Ż. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek ten został uzupełniony wyjaśnieniami złożonymi na wezwanie Sądu. Wnioskodawca podaje, że w skład jego gospodarstwa domowego wchodzi sześć osób. Czwórka dzieci jest w wieku 15 i 12 lat oraz dwójka w wieku 8 lat. Zadeklarowany wspólny dochód w rodzinie wynosi około 5 574 zł. i stanowi go kwota dochodu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej wnioskodawcy (ok. 5 000 zł.) oraz zasiłki rodzinne na dzieci (574 zł.). Strona wykazała posiadanie nieruchomości – mieszkania – o pow. 47 m2 oraz nieruchomości gruntowej o pow. 700 m2. Strona nie wykazała posiadania oszczędności, ani innego majątku. Dodała, że ponosi miesięczne koszty utrzymania mieszkania w wysokości około 760 zł. Posiada na koncie debet w wysokości 23 000 zł. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca dodał, że jest jedynym żywicielem rodziny. Dochody wnioskodawcy są ściśle związane z gospodarką leśną. W dodatkowym piśmie złożonym na wezwanie Sądu wnioskodawca wyjaśnił, że prowadzi działalność gospodarczą Zakład U. w ramach której wykonuje prace w lesie i jest to praca sezonowa, przy czym wnioskodawca zaznaczył, że w grudniu i styczniu nie ma zleceń. Rozbudowy budynku stanowiącego przedmiot sprawy strona dokonała z własnych oszczędności i materiałów. Koszt inwestycji określono na około 5 000 zł. Stałe miesięczne wydatki związane z utrzymaniem rodziny to kwota około 2 500 zł. Również na tyle wnioskodawca ocenił koszt prowadzenia firmy. Do pisma dołączono kopię dokumentu PIT, kopię decyzji dot. zasiłków rodzinnych, kopię umowy kredytowej oraz wyciąg z rachunku bankowego za ostatnie trzy miesiące. W niniejszej sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową L. Ż. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wskazać należy, że na obecnym etapie sprawy na wnioskodawcy nie spoczywa żaden koszt w sprawie. Stąd nie jest zasadnym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Natomiast w kwestii ustanowienia zawodowego pełnomocnika, zdaniem orzekającego stronę stać jest na samodzielne poniesienie tego wydatku. Z załączonej do pisma z dodatkowymi wyjaśnieniami kopii wyciągu bankowego wynika, że strona przez okres 3 miesięcy uzyskała dochód 37 598,75 zł. Natomiast poniosła wydatki w kwocie 27 154,48 zł. Oznacza to, że strona posiada płynność finansową, potrafi wygospodarować wolne środki, które można przeznaczyć na opłacenie zawodowego pełnomocnika. Okoliczności te świadczą, że strona posiada środki nie tylko na bieżące utrzymanie, ale potrafi zgromadzić oszczędności. Z tych względów uznano, że strona jest w stanie opłacić zawodowego pełnomocnika i odmówiono przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Z uwagi na powyższe wniosek nie został uwzględniony. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.