VII SA/Wa 400/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego J. W. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] po ponownym rozpatrzeniu wniosku "[...]" Powszechnej Spółdzielni Spożywców w [...] decyzją z dnia [...] października 2009 r., Nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2003r zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. W. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego na działce o nr ewid. [...], obręb [...], położonej przy ul. [...] w [...]. Zdaniem organu I instancji akta dotyczące zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę pawilonu handlowego nie wykazały jednoznacznie, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] lipca 2003 r. została dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Kontrolowana decyzja nie narusza, w sposób rażący przepisów prawa budowlanego, co stanowiłoby podstawę do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, poprzez stwierdzenie nieważności. W ocenie organu w sprawie zachodzą jedynie przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 punkt 5 Kpa. Organ ustalił, iż z projektu podziału nieruchomości zatwierdzonego decyzją Burmistrza [...][...] i [...] z dnia [...] listopada 2007 r. wpisanego do ewidencji zasobu Starostwa Powiatu [...] w dniu [...] listopada 2006r. nr ewidencyjny [...], oraz mapy sytuacyjno - wysokościowej z naniesionym wyżej opisanym podziałem, działka, na której zostało wydane pozwolenie na budowę pawilonu handlowego jest oznaczona nr ewidencyjnym [...] i [...]. Zatem powstały one z dwóch działek o różnych numerach macierzystych [...] i [...]. Organ I instancji wskazał, iż z twierdzeń Starosty Powiatu [...] wynika, iż w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę pawilonu handlowego na działce nr [...] obr. [...] położonej przy ul. [...] w [...], nie był znany organowi fakt, że pawilon został usytuowany poza granicami działki o nr [...] Podniósł, iż projekt zagospodarowania został sporządzony na kopii mapy zasadniczej wykonanej dla działki o nr ewid. [...], zaktualizowanej do celów projektowych, przyjętej do zasobu w dniu [...] lipca 2002 r. i zarejestrowanej pod nr DER [...]. Na mapie tej nie zostało uwidocznione, że pawilon został usytuowany na innej działce niż [...]. Dla działki inwestycyjnej została również zawarta umowa dzierżawy pomiędzy dzierżawcą i wydzierżawiającym. Z tego względu organ stwierdził, że w sprawie tej zachodzi przesłanka do wznowienia postępowania wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. tj. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Przesłanka wznowieniowa nie może stanowić samodzielnej przyczyny do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania "[...]" Powszechnej Spółdzielni Spożywców w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2003 r., nr [...]. Organ odwoławczy podniósł, iż z projektu zagospodarowania terenu, stanowiącego załącznik do decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2003 r., nr [...], wynika, że planowany budynek został usytuowany ścianą z otworami okiennymi i drzwiowymi w odległości 1 m od granicy z działką budowlaną o nr ewid. [...]. Ponadto wskazał, że na projekcie zagospodarowania terenu nie oznaczono granicy pomiędzy działkami sąsiednimi o nr ewid. [...] i [...]. Zdaniem organu odwoławczego stanowi to naruszenie § 8 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 1998 r., nr 140, poz. 906), zgodnie z którym część rysunkowa projektu powinna zawierać granice działki budowlanej lub terenu usytuowanie, obrys i układ istniejących i projektowanych obiektów Organ odwoławczy zauważył, że na projekcie zagospodarowania terenu znajduje się linia, która prawdopodobnie została błędnie odczytana przez organ I instancji udzielający pozwolenia na budowę, jako granica pomiędzy działkami [...] a [...]. Jednocześnie projektant nie zaznaczył odległości planowanego budynku od ww. linii. Odczytując wielkość odległości ze skali mapy, na której wrysowano przedmiotowy obiekt wyraźnie widać, że planowany budynek został zbliżony do tej linii ścianą z otworami okiennymi na odległość około 1 metra. Organ podkreślił, iż powyższe usytuowanie omawianej inwestycji narusza w sposób rażący art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., Prawo budowlane ( Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z późn. zm., wg stanu na dzień 10 lipca 2003 r.) w związku z przepisem § 12 ust. 3 pkt. 1 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz .U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 z późn. zm. wg stanu na dzień 10 lipca 2003 r.). Oceniając skutki społeczno-gospodarcze stwierdzonego naruszenia, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że z dostarczonych organowi I instancji map sytuacyjnych wynika, że granica pomiędzy działkami, noszącymi w czasie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nr ewid. [...] i [...], przebiega przez planowany budynek. Podkreślił, iż wskazana wyżej granica przecina projektowany obiekt na dwie nierówne części tak, że większa jego część znajduje się na działce o nr ewid. [...] a mniejsza na działce o nr ewid. [...]. Wskazał, iż w stosunku do działki o nr ewid. [...] inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zdaniem organu odwoławczego stanowi to rażące naruszenie przepisu art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył inwestor J. W.. Kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) z uwagi na przyjęcie, iż usytuowanie inwestycji narusza § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), - naruszenie art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego przez przyjęcie, że inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, - naruszenie art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., przez stwierdzenie nieważności decyzji w sytuacji, gdy brak jest jednoznacznych dowodów na to, aby decyzja Starosty [...] z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę pawilonu handlowego zawierała jakąkolwiek wadę wymienioną w cytowanym przepisie prawa, a w szczególności - aby naruszała prawo w sposób rażący, - naruszenie art. 7, 77 § 1 k.p.a. przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i wydanie rozstrzygnięcia pomimo istniejących wątpliwości w tym zakresie, czego wyrazem jest chociażby zawarte w uzasadnieniu decyzji sformułowanie na budowę linii znajdującej się na projekcie zagospodarowania terenu, - naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. przez niepełne wskazanie w sentencji decyzji podstawy prawnej rozstrzygnięcia ze względu na brak podania w związku z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. odpowiedniego punktu art. 156 § 1 k.p.a. stanowiącego podstawę prawną decyzji wydanej w postępowaniu nieważnościowym, a także przez nieprawidłowe określenie w sentencji decyzji organu, którego decyzja została unieważniona (zamiast Starosty "[...]" wpisano "[...]"), - naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przez brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji z uwagi na brak wskazania faktów, które organ II instancji uznał za udowodnione i powołanie się na bliżej nie określone "mapy sytuacyjne". W piśmie procesowym z dnia 9 czerwca 2010 r. stanowiącym uzupełnienie skargi pełnomocnik inwestora zarzucił wszczęcie postępowania na wniosek "[...]" Powszechnej Spółdzielni Spożywców w [...] , która nie jest właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym sąsiedniej nieruchomości, a jedynie przysługuje jej spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego sąsiadującego ze sporną inwestycją. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu (art. 157 § 2 kpa ). Wszczęcie tego postępowania wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu administracji, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność. W rozpoznawanej sprawie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. W. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego zostało wszczęte na wniosek "[...]" Powszechnej Spółdzielni Spożywców w [...]. Przed wszczęciem postępowania organ nie ustalił czy jednostka składająca żądanie wszczęcia postępowania spełnia przesłanki przyznania jej statusu strony w postępowaniu. Przesłanki przyznania statusu strony ustanawia art. 28 kpa zgodnie z którym " stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". Jednostka ma status strony jeżeli w sprawie ma interes prawny, który ustalony jest na podstawie przepisów prawa materialnego. Organ obowiązany był ustalić czy "[...]" Powszechna Spółdzielnia Spożywców w [...] ma interes prawny w sprawie, czyli ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu. Z uzasadnienia decyzji obu organów nie wynika jaki interes prawny w stwierdzeniu nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę posiada "[...]" Powszechna Spółdzielnia Spożywców w [...]. Spółdzielnia "[...]" nie była stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Z załączonych do akt sprawy dokumentów wynika, że Spółdzielnia "[...]" posiada przydziały lokali sklepowych na warunkach spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego. Z przydziałów lokali użytkowych wynika, że mają do nich zastosowanie odpowiednie przepisy dotyczące własnościowego prawa do lokalu. Przydziały te wystawione są przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową, która jest użytkownikiem wieczystym działki na której usytuowany jest pawilon handlowy. Spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego jest ograniczonym prawem rzeczowym nie dającym tytułu prawnego do nieruchomości gruntowej [...] Spółdzielni Mieszkaniowej. Spółdzielcze prawo do lokalu świadczy jedynie o posiadanym przez Spółdzielnię "[...]" interesie faktycznym, co nie pozwala jednak na przyznanie przymiotu strony ze względu na brak wymaganego interesu prawnego. Z uwagi na wadliwie przeprowadzone postępowanie bez wyjaśnienia czy Spółdzielni "[...]" przysługuje status strony postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz 1270 ) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie art. 152 w/w ustawy.