VII SA/Wa 413/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi J. i B. T. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) grudnia 2010 r. znak (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Decyzją z dnia (...) listopada 2010r., znak: (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 105 § 1 oraz art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku B. T. o stwierdzenie nieważności decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2006r., znak: (...), utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lipca 2006r., znak: (...), - umorzył postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2006r., utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lipca 2006r. W uzasadnieniu organ przedstawił następujący przebieg postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...) decyzją z dnia (...) lipca 2006r., orzekł o braku podstaw do rozstrzygania w trybie art. 51 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, w sprawie dotyczącej zgodności realizacji budowy budynku garażowego położonego na dz. nr (...), przy ul. (...), w K., z warunkami pozwolenia na budowę z dnia (...) lutego 1993r. wydanego przez Burmistrza Miasta K. (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia (...) września 2006r., utrzymał w mocy w/w decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lipca 2006r. Prawomocnym wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2007r., sygn. akt II SA/Gd 625/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę B. T. i J. T. na w/w decyzję. Pismem z dnia 28 lipca 2010r. B. T., wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2006r., oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lipca 2006r., podnosząc zarzut braku wykonania wskazań Sądu zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 marca 2006r., sygn. akt II SA/Gd 201/04, który był dla niej korzystny. Wobec powyższych ustaleń Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż wszczęte na wniosek B. T. postępowanie było bezprzedmiotowe, gdyż nie można wszcząć postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, która wyrokiem sądu została uznana za zgodną z prawem. Organ powołał uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009r., sygn. akt I OSP 6/09 ( orzeczenia.nsa.gov.pl), w której Sąd stwierdził, że " żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 kpa) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wstępnie - z uwagi na wydany uprzednio wyrok Sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym". Decyzją z dnia (...) grudnia 2009r., znak: (...) po rozpatrzeniu wniosku B. T. o ponowne rozpatrzenie sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 127 § 3 kpa. - utrzymał w mocy własną decyzję z dnia (...) listopada 2010r. Organ powtórzył swoją argumentacje zawartą w decyzji z (...) listopada 2010r. i podkreślił, że wobec oddalenia przez sąd skargi na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2006r. wszczęte na wniosek B. T. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji należało umorzyć. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnieśli J. i B. T. W obszernej skardze przedstawili przebieg postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego w sprawie budowy garażu na sąsiedniej działce nr (...). Zakwestionowali legalizację tego obiektu, która ich zdaniem dokonana została z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją argumentacje przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Stosownie do art. 157 § 2 kpa postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wszczęcie tego postępowania wymaga uprzedniej kontroli organu, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne, warunkujące jego dopuszczalność – art. 157 § 3 kpa. Na podstawie tego przepisu organ orzeka co do niedopuszczalności wszczęcia postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych. W niniejszej sprawie skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2006r. utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) lipca 2006r., orzekającej o braku podstaw do rozstrzygania w trybie art. 51 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane w sprawie dotyczącej budynku garażowego położonego na działce nr (...) w K. Kluczowe dla oceny dopuszczalności wszczęcia postępowania nadzwyczajnego było ustalenie, że w/w decyzja z dnia (...) września 2006r. była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który prawomocnym wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2007r., w sprawie o sygn. II SA/Gd 625/06 oddalił skargę B. T. i J. T. Okoliczność ta, jak niewadliwie uznał organ , przesądza o niedopuszczalności wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia (...) września 2006r. z przyczyn przedmiotowych. W tym miejscu wskazać należy, że zagadnienia tego dotyczy powołana przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009r., sygn. akt I OPS 6/09. W uchwale przyjęto, że żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 K.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie - ze względu na wydany uprzednio wyrok sądu - przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 K.p.a. W motywach tejże uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że możliwość wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, której zgodność z prawem była już pozytywnie zweryfikowana przez sąd administracyjny, podlega tylko takim ograniczeniom, które z jednej strony wyznacza zakres dokonanej przez sąd kontroli, z drugiej fakt korzystania przez kształtujące je wyroki z przymiotu powagi rzeczy osądzonej. W uchwale wskazano, że związanie organu oceną prawną odnosi się do uzasadnienia zapadłego wyroku, gdyż w uzasadnieniu przedstawione jest rozumowanie, które doprowadziło sąd do określonej konkluzji prawnej. Treść uzasadnienia pozwala na ustalenie, co sąd wziął pod uwagę uwzględniając lub oddalając skargę. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd, iż utrzymanie w mocy decyzji na skutek oddalenia wniesionej skargi przez sąd zamyka organom - w postępowaniu nieważnościowym - możliwość pozbawienia jej mocy wiążącej. Następuje to jednak tylko "w takim zakresie, w jakim przyczyny tej wadliwości objęte są zakresem rozpoznania i orzekania sądu administracyjnego". W związku z tym w uchwale podkreślono niezbędność ustalenia, czy oddalenie skargi nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd również okoliczności wskazanych w żądaniu stwierdzenia nieważności. Jeśli tak, to wyrok zamknie organowi drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż wniesione żądanie wkraczałoby w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej. W uchwale wskazano na możliwość wystąpienia sytuacji, w której strona wnosząca o stwierdzenie nieważności decyzji wskaże okoliczności, które nie były objęte orzeczeniem sądu, np. fakt uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy inną decyzją ostateczną albo zwróci uwagę na fakt oddalenia skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. W przedstawionych okolicznościach obiektywny brak wiedzy sądu o istotnych dla wyniku postępowania okolicznościach spowoduje, że poza zakresem jego kontroli - objętej powagą rzeczy osądzonej - znajdzie się to, na co powoła się wnioskodawca. Tylko w takim wypadku, prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie stanowiłby przeszkody dla przeprowadzenia postępowania w celu merytorycznego rozpoznania złożonego do organu żądania. Uwzględniając przedstawione wyżej stanowisko stwierdzić należy, że taka sytuacja nie miała miejsca w kontrolowanej sprawie. W skardze nie podniesiono żadnych zarzutów dotyczących kwalifikowanej wadliwości decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2006r. W związku z powyższym jako prawidłowe należało ocenić stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 kwietnia 2007r. stanowi przeszkodę do rozpoznania co do istoty wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzory Budowlanego z dnia (...) września 2006r. Wobec braku podstaw do kwestionowania zaskarżonej decyzji, skargę jako bezzasadną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).