VII SA/Wa 421/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr), Sędzia WSA Leszek Kamiński, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2007 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w S. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych kopii dokumentów. I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, Pismem z dnia [...] sierpnia 2006r., sprecyzowanym w piśmie z dnia [...] września 2006r. Wspólnota Mieszkaniowa [...] w S., wniosła o wydania uwierzytelnionych kserokopii projektu budowlanego instalacji elektrycznej w budynku mieszkalno - usługowym oraz decyzji i kserokopii projektowo - inwentaryzacyjnej dotyczącej zmiany przeznaczenia lokalu mieszkalnego na biurowy i zabudowy tarasu przez J. i A. L. w budynku przy ul. [...] w S. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006r. ([...]) Prezydent Miasta S., na podstawie art. 74 § 2 kpa - po rozpatrzeniu ww. wniosków - odmówił wydania uwierzytelnionych kserokopii projektu budowlanego instalacji elektrycznej w budynku mieszkalno - usługowym oraz decyzji i kserokopii projektowo - inwentaryzacyjnej dotyczącej zmiany przeznaczenia lokalu mieszkalnego na biurowy i zabudowy tarasu przez J. i A. L. w budynku przy ul. [...] w S. W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ powołując się na treść art. 73 § 2 kpa wskazał, że Wspólnota Mieszkaniowa [...] nie była stroną w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku, jak też przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Ponadto, organ wskazał, że kopie dokumentacji o wydanie których strona wnosi, zostały przekazane inwestorowi budynku – Z. G., zatem Wspólnota Mieszkaniowa winna zwrócić się o ich wydanie do inwestora. Wojewoda Mazowiecki postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007r ( nr [...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 144 kpa, po rozpoznaniu zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy w całości podzielił argumentację przedstawioną przez organ I instancji. W skardze na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2007r. Wspólnota Mieszkaniowa [...] w S. wniosła o jej uchylenie i nakazanie wydania kopii wskazanej dokumentacji podnosząc, że na podstawie tej dokumentacji w 2003r. wydano – J. i A. L., jako członkom Wspólnoty Mieszkaniowej, właścicielom lokali nr [...] -pozwolenia na zmianę przeznaczenia lokalu mieszkalnego na biurowy oraz zabudowę tarasu, zajęcie części wspólnej nieruchomości, a w związku z tym samowolne zwiększenie powierzchni lokali o ponad 80 m . Jak podniosła skarżąca, J. i A. L. złożyli pisemne oświadczenie, że dokumentacja na podstawie której dokonano rozbudowy została zagubiona, a jedyny egzemplarz znajduje się w Urzędzie Miasta S. Inwestorzy rozbudowy nie złożyli do książki obiektu, prowadzonej dla całej nieruchomości, przedmiotowej dokumentacji, jak również uchylają się z wystąpieniem do odpowiednich organów o wydanie uwierzytelnionych kopii dokumentacji powykonawczej, dołączonej do wniosku o dopuszczenie do użytkowania. Skarżąca podkreśliła, że od dwóch lat nie może uzyskać kopii żadnej dokumentacji, na podstawie której J. i A. L. uzyskali zgodę na powiększenie swoich lokali kosztem części wspólnych nieruchomości. W ramach spornej rozbudowy i powiększenia wejścia na zaplecze lokalu użytkowego nr [...], usunięta została część wspólnej instalacji elektrycznej wraz ze skrzynkami przeznaczonymi na zainstalowanie liczników energii"', elektrycznej dla lokali mieszkalnych. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane cała dokumentacja budynku powinna być przechowywana u właściciela lub zarządcy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271). Przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2007r utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta S., mocą którego organ ten odmówił Wspólnocie Mieszkaniowej [...] w S. wydania uwierzytelnionych kserokopii projektu budowlanego instalacji elektrycznej w budynku mieszkalno -usługowym oraz decyzji i kserokopii projektowo - inwentaryzacyjnej dotyczącej zmiany przeznaczenia lokalu mieszkalnego na biurowy i zabudowy tarasu przez J. i A. L. w budynku przy ul. [...] w S. W art. 73 § 1 i 2 kpa ustawodawca sformułował zakres prawa strony do przeglądania akt, sporządzania z nich notatek i odpisów, żądania uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów - w każdym stadium postępowania - o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Zgodnie z art. 74 § 2 kpa odmowa umożliwienia stronie dokonania powyższych czynności następuje w formie postanowienia na które służy zażalenie. Treść wyżej przytoczonych przepisów wskazuje, że zarówno uprawnienie do przeglądania akt oraz sporządzania z nich notatek i odpisów, jak i uwierzytelniania sporządzonych odpisów bądź żądania ich wydania z akt sprawy, przysługuje pod określonymi tam warunkami, wyłącznie podmiotowi posiadającemu interes prawny do występowania w sprawie w rozumieniu art. 28 kpa. ( vide wyrok NSA z dnia 11 maja 1999r. IV SA 1023/98, LEX nr 47267 ). Użyte przez ustawodawcę sformułowanie "w każdym stadium postępowania" oznacza, iż strona może wykonywać prawo wglądu do akt od jego wszczęcia, aż - w zasadzie - do zakończenia. W tym miejscu podnieść należy, że w piśmiennictwie wyrażono stanowisko, które skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, iż strona powinna mieć prawo wglądu do akt sprawy również po zakończeniu postępowania, jednakże kwestię tą należy traktować jako postulat zmierzający do zapewnienia ochrony jej interesów w szczególnych przypadkach, a nie jako uprawnienie procesowe... (vide Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz B. Adamiak, J. Borkowski,. wyd. CH Beck str. 384). Mając powyższe na uwadze oraz okoliczności niniejszej sprawy, podnieść należy, że rozstrzygając o żądaniu skarżącej, organ administracyjny miał obowiązek zbadania w pierwszej kolejności, czy istnieje przepis prawa materialnego, powszechnie obowiązującego, stanowiący podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku tego podmiotu. Podnoszona przez organy okoliczność, iż Wspólnota Mieszkaniowa nie była stroną w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku, zatem nie ma również przymiotu strony w niniejszym postępowaniu, jest całkowicie chybiona, oczywiste jest bowiem, że w dacie wydawania tej decyzji Wspólnota Mieszkaniowa jeszcze nie istniała. Natomiast fakt, iż Wspólnota Mieszkaniowa nie była stroną w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lokali [...] po ich rozbudowie przez pp. L., nie przesądza - wbrew stanowisku organów - o braku interesu prawnego do występowania w charakterze strony w rozstrzyganej sprawie, ponieważ przymiot strony przysługuje niezależnie od tego, czy dany podmiot brał, czy też nie brał udziału w postępowaniu. Organy winny mieć na uwadze, że stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa administracyjnego materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej ( vide zdanie pierwsze, teza pierwsza wyroku NSA z 14 kwietnia 2000r., III SA 1876/99 -LEX nr 47938). Jak wynika z akt sprawy, skarżąca zarówno w zażaleniu jak i skardze wskazywała - powołując się na przepisy ustawy Prawo budowlane - że cała dokumentacja budynku powinna być przechowywana u właściciela lub zarządcy budynku. W tym miejscu podkreślić należy, ze zgodnie z treścią art. 63 ustawy Prawo budowlanego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego obowiązany jest przechowywać przez okres istnienia obiektu dokumenty, o których mowa w art. 60 ww. ustawy, oraz opracowania projektowe i dokumenty techniczne robót budowlanych wykonywanych w obiekcie w toku jego użytkowania, przy czym niespełnienie tego obowiązku podlega karze grzywny na podstawie art. 93 pkt 9 ww. ustawy. W skardze wskazano, że organem reprezentującym Wspólnotę Mieszkaniową jest jednoosobowy Zarząd, który przedstawił swe umocowanie, jak również potwierdził fakt, że zarządza całym budynkiem. Do Zarządu Wspólnoty organ nadzoru budowlanego przesyła pisma grożące sankcjami karnymi za braki w dokumentacji, znajdującej się w prowadzonej przez Zarząd książce obiektu. Ponadto wskazać trzeba, że zarówno w orzecznictwie jak i doktrynie prezentowany jest pogląd, iż jednym ze źródeł interesu prawnego o którym stanowi art. 28 kpa mogą być również normy prawa cywilnego ( vide teza druga wyroku NSA z 30 czerwca 1999r., IV SA 629/97 - LEX nr 47855). W wyroku z dnia 27 grudnia 2000r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w sprawie utrzymania obiektu budowlanego przymiot strony wynika z przepisów Prawa budowlanego i przepisów o własności lokali (sygn. akt II SA/Gd 1443/98, niepubl.). Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie A. K., występująca jako jednoosobowy Zarząd Wspólnoty oświadczyła, że przed Sądem Cywilnym toczy się obecnie postępowanie o płatności z tytułu użytkowania zaanektowanej do lokalu J. i A. L. części wspólnej nieruchomości oraz o ustalenie powierzchni odpowiadającej liczbie głosów na zebraniu Wspólnoty Mieszkaniowej przy podejmowaniu uchwał. Dodać trzeba, że nawet w przypadku oceny, iż wnioskodawca nie ma przymiotu strony, bądź że jej żądanie udostępnienia dokumentów zakończonej sprawy administracyjnej nie ma charakteru żądania procesowego, opjartego na przepisie art. 74 § 2 k.p.a., organ winien rozważyć rozstrzygnięcie sprawy w trybie dostępu do zasobów archiwalnych lub do informacji publicznej. Wobec powyższego, stwierdzić należało, że organy z naruszeniem art. 7, 77, 107 § 3kpa nie przeprowadziły stosownego postępowania z uwzględnieniem wszystkich okoliczności niniejszej sprawy, przesądzając w sposób nieuprawniony, że skarżąca nie posiada przymiotu strony, tylko na tej podstawie, że nie brała ona udziału w toczących się wcześniej postępowaniach. Zatem, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, rzeczą organów będzie przeprowadzenie postępowania w celu powtórnego merytorycznego jej rozstrzygnięcia, z uwzględnieniem przytoczonej przez Sąd argumentacji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt I i II sentencji.