VII SA/Wa 439/17

WyrokWSA w Warszawie2018-03-21

Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Karolina Kisielewicz, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu inspekcji sanitarnej o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej jest wiążąca dla organu, jeśli opiera się na orzeczeniu lekarskim wydanym przez uprawnioną jednostkę orzeczniczą, nawet jeśli skarżący kwestionuje jego rzetelność?
Ratio decidendi
Organ inspekcji sanitarnej jest związany orzeczeniem lekarskim wydanym przez uprawnioną jednostkę orzeczniczą w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, pod warunkiem, że zostało ono wydane z zachowaniem przepisów prawa, nie jest sprzeczne z materiałem dowodowym i nie budzi zastrzeżeń co do rozpoznania. Sądy administracyjne nie posiadają specjalistycznej wiedzy medycznej pozwalającej na samodzielną ocenę merytoryczną orzeczeń lekarskich.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H. C. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Postępowanie w sprawie trwało od 2003 roku, obejmowało wielokrotne badania lekarskie, wydawanie orzeczeń i decyzji, a także postępowania sądowe, w tym skargę kasacyjną odrzuconą przez NSA. Skarżący kwestionował rzetelność orzeczeń lekarskich i sposób prowadzenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie asesor WSA Karolina Kisielewicz, sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant ref. staż. Agnieszka Dzięcioł, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2018 r. sprawy ze skargi H. C. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. znak [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm, dalej: k.p.a.), art. 235¹ i art. 235² ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (tekst jednolity Dz.U. 2016 poz. 1666) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 1367), Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] po rozpatrzeniu odwołania Pana [...] od decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].11.2016 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u Pana [...]: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo- nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, pozycja 21 wykazu chorób zawodowych – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy wskazując, że w dniu [...].08.2003 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] wpłynęło zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej u Pana [...]. W związku z powyższym Kierownik Oddziału Terenowego [...] Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemilogicznej w [...] w dniu [...].09.2003 r. wszczął postępowanie w sprawie podejrzenia u Skarżącego choroby zawodowej. W trakcie prowadzonego postępowania zebrano materiał dowodowy, na podstawie którego sporządzono kartę oceny narażenia zawodowego, którą razem z całą dokumentacją zebraną w trakcie dochodzenia epidemiologicznego przesłano w dniu [...].12.2003 r. do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...]. Jednostka orzecznicza I stopnia wydała w dniu [...].03.2004 r. orzeczenie lekarskie NR [...] : braku podstaw do rozpoznania u Pana [...] choroby zawodowej. W uzasadnieniu orzeczenia ustosunkowano się zarówno do czynników szkodliwych podanych w zgłoszeniu podejrzenia choroby zawodowej jak: azbest czy ołów, a także do czynnika nie zgłoszonego, wstępującego na stanowisku pracy Skarżącego, tj. hałasu. Powyższe stanowisko zostało podtrzymane przez Instytut Medycyny Pracy w [...] - jednostkę orzeczniczą II stopnia w orzeczeniu lekarskim nr [...] z dnia [...].07.2004 r. Po otrzymaniu ostatecznego orzeczenia lekarskiego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...].11.2004 r. wydał decyzję nr Nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u Pana [...] choroby zawodowej: przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli, a także obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115). Skarżący w dniu [...].12.2004 r. złożył odwołanie od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].11.2004 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] rozpatrujący odwołanie jako organ II instancji decyzją z dnia [...].01.2005 r. znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wskazując, że organ I instancji przed wydaniem decyzji nie wyegzekwował od jednostki orzeczniczej II stopnia odniesienia się w orzeczeniu lekarskim do wszystkich schorzeń, które były rozpatrywane przez jednostkę orzeczniczą I stopnia, a także iż jednostka orzecznicza II stopnia nie oceniła wpływu podanych w zgłoszeniu choroby zawodowej narażeń na stan zdrowia Skarżącego. Pomimo uchylenia niekorzystnej dla Skarżącego bo wydanej z naruszeniem obowiązujących przepisów decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, Pan [...] w dniu [...].01.2005 r, wniósł skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] stwierdzając, że nie neguje potrzeby uchylenia decyzji organu I instancji ale zakwestionował możliwość przeprowadzenia badań w środowisku pracy, gdyż zakład pracy jak i jego stanowisko zostały zlikwidowane. Ponadto zakwestionował wyniki dochodzenia epidemiologicznego, które zostały ustalone przez organ I instancji, a także orzeczenia lekarskie wydane w toku postępowania oraz sposób diagnozowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 11.04.2007 r. wydał wyrok (sygn. akt. VII SA/Wa 563/06) oddalający skargę. Pan [...] złożył skargę kasacyjną, którą postanowieniem z dnia 06.12.2007 r. (sygn. akt II OSK 1169/07) Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił. W związku z tym postępowanie w sprawie podejrzenia choroby zawodowej u Skarżącego wróciło do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], który po przeprowadzeniu ponownej oceny narażenia zawodowego, a także w związku ze złożeniem przez Skarżącego dodatkowej dokumentacji medycznej dotyczącej narządu słuchu wykonanej na wniosek Sądu Okręgowego w [...][...]Wydział [...], w dniu [...].03.2011 r. wystąpił do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...] o ponowne przeanalizowanie dokumentacji dotyczącej podejrzenia choroby zawodowej u Skarżącego i wydanie orzeczenia lekarskiego. W dniu [...].09.2011 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] wpłynęło orzeczenie lekarskie wydane przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...] nr [...] z dnia [...].09.2011 r. o braku podstaw do rozpoznania u Pana [...] choroby zawodowej - obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz poz. 21 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 105 poz. 869 z póź. zm.). Skarżący po otrzymaniu ww. orzeczenia lekarskiego w dniu [...].10.2011 r. złożył siedzibie Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] wniosek o zawieszenie postępowania. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...].10.2011 r. wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie o ustalenie choroby zawodowej: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego u Pana [...]. W dniu [...].02.2016 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] zawiadomił Pana [...] o ponownym przystąpieniu do procedowania w postępowaniu w przedmiocie podejrzenia choroby zawodowej: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, pozycja 21 wykazu chorób zawodowych. Jednocześnie organ I instancji poinformował Skarżącego o fakcie skierowania go na badania lekarskie w celu uzyskania orzeczenia lekarskiego w przedmiocie ww. choroby zawodowej. W dniu [...].07.2016 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] wpłynęło orzeczenie lekarskie wydane przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...] Nr [...] z dnia [...].07.2016 r. o braku podstaw do rozpoznania u Pana [...] choroby zawodowej - obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz. Po otrzymaniu ostatecznego orzeczenia lekarskiego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] pismem z dnia [...].09.2016 r. zawiadomił strony o zebraniu materiału dowodowego w sprawie choroby zawodowej oraz poinformował o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz możliwości zgłoszenia ewentualnych żądań. Z powyższej możliwości skorzystał Skarżący, który w dniu [...].10.2016 r. w siedzibie Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] zapoznał się z aktami sprawy i jak wynika z protokołu [...], podpisanego przez Skarżącego, nie wniósł uwag co do zgromadzonego materiału. Wobec braku uwag strony co do prowadzonego postępowania, w oparciu o orzeczenie lekarskie Nr [...] z dnia [...].07.2016 r., a także na podstawie przeprowadzonej oceny narażenia zawodowego, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wydał decyzję Nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u Pana [...]: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo- nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, pozycja 21 wykazu chorób zawodowych. Od ww. decyzji Skarżący w dniu [...].11.2016 r. wniósł odwołanie. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym wskazał, że zgodnie z art. 235¹ Kodeksu Pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny może wydać decyzje o stwierdzeniu choroby zawodowej, jeżeli są spełnione dwie przesłanki: u pracownika rozpozna się chorobę wymienioną w obowiązującym wykazie chorób zawodowych oraz lekarze orzecznicy potwierdzą, że ma ona związek przyczynowy z wykonywaną pracą zawodową. Zgodnie z § 8 ust 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. W oparciu o § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych lekarz właściwy do orzekania w sprawie chorób zawodowych, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Organ dalej wskazał, że w analizowanym przypadku, jednostka uprawniona do wydawania powyższego orzeczenia lekarskiego na mocy § 5 ww. rozporządzenia Rady Ministrów tj. [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] wydała orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u Pana [...] - obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz. Podkreślono, że lekarze orzecznicy, jako specjaliści medycyny pracy, posiadają wiedzę i kompetencje do oceny wpływu warunków pracy na zaistniałe schorzenie, a przy rozpoznawaniu chorób zawodowych posiłkują się ściśle określonymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi. Jak wynika z ww. orzeczenia lekarskiego w trakcie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego w Poradni Chorób Zawodowych szczegółowo przeanalizowano dostępną dokumentację i stwierdzono, iż w trakcie postępowania orzeczniczego w 2004 r. tj. 3 lata po zakończeniu pracy zawodowej, wykonana trzykrotnie audiometria tonalna wykazała, że wielkość obustronnego odbiorczego ubytku słuchu u Skarżącego nie osiągnęła takiej wielkości, aby uznać to uszkodzenie słuchu za chorobę zawodową, ponieważ stwierdzony ubytek słuchu nie spełniał wymaganego kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym. W dalszej części orzeczenia wskazano, iż podczas kolejnego postępowania dignostyczno- orzeczniczego w roku 2011 mimo zakończonej 10 lat wcześniej pracy zawodowej wykazano u Skarżącego pogłębienie ubytku słuchu do wielkości UP 73dB, UL 78dB. Według lekarza orzecznika zgodnie z wiedzą medyczną i danymi literaturowymi pohałasowy ubytek słuchu jest trwały i niezmienny. Taka sytuacja nie miała miejsca u Skarżącego gdyż u badanego obserwowano progresję ubytku słuchu po ustaniu pracy zawodowej. Ostatecznie, jak stwierdził lekarz orzecznik, wyniki badania przeprowadzone w trakcie obecnego postępowania potencjałów wywołanych pnia mózgu z dnia [...].05.2016 r. potwierdziły obustronne uszkodzenie słuchu typu ślimakowego. Trzykrotnie wykonane (w dniach [...].05.2016 r., [...].05.2016 r., [...].06.2016 r.) badania audiometryczne wykazały średni ubytek słuchu o wielkości 80dB dla ucha prawego i 76.6dB dla ucha lewego. Analiza porównawcza aktualnie wykonanych audiogramów z badaniem w 2004 r. wykazuje dalsze pogłębienie niedosłuchu, natomiast z badaniem z 2011 r. ujawnia pogłębienie niedosłuchu UP i niewielką poprawę ucha lewego. Obserwowane zmiany wielkości ubytku słuchu nie są związane z narażeniem na hałas w trakcie zatrudnienia. Reasumując lekarz orzecznik stwierdził, że biorąc pod uwagę wyniki oceny narażenia zawodowego oraz powyżej przytoczone wnioski z analizy postępowań diagnostyczno-orzeczniczych należy stwierdzić, że nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuch u Pana [...]. Organ odwoławczy wskazał, że lekarze orzecznicy, jako specjaliści medycyny pracy, posiadają wiedzę i kompetencje do oceny dokumentacji medycznej, w tym wyników badań diagnostycznych oraz wpływu warunków pracy na zaistniałe schorzenie, a przy rozpoznawaniu chorób zawodowych posiłkują się ściśle określonymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi. Przekonanie odwołującego się o wadliwości wydanych w toku postępowania opinii medycznych w sprawie, nie może być podstawą do zakwestionowania rozstrzygnięć, zawartych w orzeczeniu lekarskim wydanym przez ww. jednostkę orzeczniczą, zwłaszcza że lekarz orzecznik wydając orzeczenie lekarskie kieruje się sztuką medyczną, uwzględnia całość doniesień naukowych i wydaje bezstronne orzeczenie, gdyż nie kieruje nim żaden interes co do rozstrzygnięcia (w odróżnieniu od osoby zainteresowanej, która nie zawsze posiada wiedzę specjalistyczną, a często kieruje się wyłącznie subiektywnymi odczuciami). Jak wielokrotnie podkreślano w wyrokach sądów administracyjnych, szczególna rola w postępowaniu dotyczącym chorób zawodowych przypada orzeczeniom lekarskim, wydanym przez uprawnione do orzekania jednostki orzecznicze. W wyroku NSA z dnia 28.06.2012 r. sygn. akt II OSK 803/2012 stwierdzono cyt.: "Orzeczenia jednostek organizacyjnych służby zdrowia w kwestii rozpoznania choroby zawodowej lub braku do tego podstaw są wiążące dla organów inspekcji sanitarnej, jeżeli zostały one wydane z zachowaniem norm określonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych". Organ wydający decyzję jest więc związany treścią orzeczenia lekarskiego, które ocenia stan zdrowia pracownika i określa, czy rozpoznane schorzenia mieszczą się w wykazie chorób zawodowych i mają związek z warunkami pracy. Oznacza to, że organy inspekcji sanitarnej nie mogą wydać decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu, nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym, nie budzi zastrzeżeń co do dokonanego rozstrzygnięcia. Wydane w niniejszej sprawie orzeczenie lekarskie spełnia ww. kryteria. Dodatkowo Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] podkreślił, że nie może odnieść się do treści odwołania wniesionego przez Skarżącego, gdyż zawiera ona subiektywny opis działania różnych Instytucji Państwowych, który według organu odwoławczego nie ma wpływu na merytoryczną ocenę prowadzonego postępowania w sprawie podejrzenia choroby zawodowej u Skarżącego. Podsumowując Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] po zapoznaniu się z całością dokumentacji nadesłanej w sprawie stwierdził, że decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].11.2016 r. została wydana prawidłowo, a całe postępowanie dowodowe było prowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa regulującymi tryb postępowania w sprawach chorób zawodowych z uwzględnieniem zasad wynikających z k.p.a. Skargę na tę decyzję złożył [...]. W obszernej skardze podnosił zarzuty dotyczące nieprawidłowości podczas prowadzonego postępowania administracyjnego. W szczególności miał zastrzeżenia co do dzielenia spraw w zależności od rodzaju choroby zawodowej. Poza tym wskazywał na uprzywilejowaną pozycję lekarzy orzeczników w postępowaniu dotyczącym chorób zawodowych. Podnosił też zastrzeżenia co do rzetelności orzeczeń lekarskich wydawanych w sprawie. Wskazywał, że lekarze a także orzekające w sprawie organy nie wzięły pod uwagę wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, w szczególności informacji o jego stanie zdrowia. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uwzględnienie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, ma miejsce w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.). W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie wady tego rodzaju nie nastąpiły co skutkowało oddaleniem skargi. Zgodnie z art. 235¹ Kodeksu Pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że organ sanitarny, podejmując decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia, jest związany orzeczeniem lekarskim wydanym w sprawie. Analiza dokumentacji lekarsko-medycznej pracownika pod kątem ewentualnej zawodowej etiologii schorzenia należy do kompetencji lekarzy orzeczników. Organy Inspekcji Sanitarnej nie mogą wydać decyzji wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1367 z późn. zm.), nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowymi oraz nie budzi zastrzeżeń co do rozpoznania choroby, co ma miejsce w tym przypadku. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 803/2012 stwierdzono: "Orzeczenia jednostek organizacyjnych służby zdrowia w kwestii rozpoznania choroby zawodowej lub braku do tego podstaw są wiążące dla organów inspekcji sanitarnej, jeżeli zostały one wydane z zachowaniem norm określonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych". Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2016 r. sygn. akt II OSK 1483/14, zarówno państwowy inspektor sanitarny, jak i sądy administracyjne nie posiadają wysoko specjalistycznej wiedzy pozwalającej na samodzielną ocenę konkretnych przypadków lub jednostek chorobowych pod kątem ich zaliczenia do określonej choroby zawodowej. Organ wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej nie jest zatem uprawniony do merytorycznej kontroli orzeczeń lekarskich, ani też dokonywania w tym zakresie własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej. Mając na uwadze powyższe uwarunkowania wskazać należy, że przedmiotem niniejszego postępowania są decyzje organów inspekcji sanitarnej o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u Pana [...]: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo- nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, pozycja 21 wykazu chorób zawodowych. Sądowi z urzędu wiadome jest (na podstawie akt sprawy VII SA/Wa 474/17), że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej astmy oskrzelowej. Z powyższych względów zarzut [...] wskazujący na bezprawny jego zdaniem "podział" spraw, pozostaje bez znaczenia dla oceny legalności decyzji organu odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r. Brak podstaw do stwierdzenia u skarżącego obu wyżej wymienionych chorób zawodowych został bowiem poddany weryfikacji w administracyjnym toku instancji. Obie ostateczne decyzje organu odwoławczego, z dnia [...] grudnia 2015 r. – dotycząca astmy oskrzelowej jak i ta z dnia [...] grudnia 2016 r. – dotycząca ubytku słuchu, podlegają kontroli sądowoadministracyjnej na skutek wniesionych skarg. Przechodząc do oceny prawidłowości decyzji o braku odstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej, należy wskazać, że zgodnie z art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1502 ze zm. – stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji; dalej powoływana również jako "K.p.") za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją ustalono, iż u Skarżącego występuje wada słuchu Jednakże w świetle powołanego przepisu K.p. sam fakt wystąpienia choroby nie jest jednak wystarczającą przesłanką do uznania jej za chorobę zawodową, jeżeli nie pozostaje w związku przyczynowym z warunkami występującymi w środowisku pracy, bądź gdy takiego związku nie można wywieść w wysokim stopniu prawdopodobieństwa (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 1754/13 i z dnia 25 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1660/06. Niepublikowane). Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje właściwy państwowy inspektor sanitarny na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim, wydanym na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Stosownie natomiast do treści § 8 ust. 2 rozporządzenia, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. Działając w zgodzie z powołanymi przepisami rozporządzenia, a także z poszanowaniem obowiązków wynikających dla organu administracji z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., po uchyleniu przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w decyzji z 2004 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...], po przeprowadzeniu ponownej oceny narażenia zawodowego i ponownych badań lekarskich orzekł, iż nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuch u Pana [...]. Jak wynika z orzeczenia lekarskiego z dnia [...] lipca 2016 r. stanowiące podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji w trakcie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego w Poradni Chorób Zawodowych szczegółowo przeanalizowano dostępną dokumentację i stwierdzono, iż w trakcie postępowania orzeczniczego w 2004 r. tj. 3 lata po zakończeniu pracy zawodowej, wykonana trzykrotnie audiometria tonalna wykazała, że wielkość obustronnego odbiorczego ubytku słuchu u Skarżącego nie osiągnęła takiej wielkości, aby uznać to uszkodzenie słuchu za chorobę zawodową, ponieważ stwierdzony ubytek słuchu nie spełniał wymaganego kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym. W dalszej części orzeczenia wskazano, iż podczas kolejnego postępowania dignostyczno- orzeczniczego w roku 2011 mimo zakończonej 10 lat wcześniej pracy zawodowej wykazano u Skarżącego pogłębienie ubytku słuchu do wielkości UP 73dB, UL 78dB. Według lekarza orzecznika zgodnie z wiedzą medyczną i danymi literaturowymi pohałasowy ubytek słuchu jest trwały i niezmienny. Taka sytuacja nie miała miejsca u Skarżącego gdyż u badanego obserwowano progresję ubytku słuchu po ustaniu pracy zawodowej. Ostatecznie, jak stwierdził lekarz orzecznik, wyniki badania przeprowadzone w trakcie obecnego postępowania potencjałów wywołanych pnia mózgu z dnia [...].05.2016 r. potwierdziły obustronne uszkodzenie słuchu typu ślimakowego. Trzykrotnie wykonane (w dniach [...].05.2016 r., [...].05.2016 r., [...].06.2016 r.) badania audiometryczne wykazały średni ubytek słuchu o wielkości 80dB dla ucha prawego i 76.6dB dla ucha lewego. Analiza porównawcza aktualnie wykonanych audiogramów z badaniem w 2004 r. wykazała dalsze pogłębienie niedosłuchu, natomiast z badaniem z 2011 r. ujawnia pogłębienie niedosłuchu UP i niewielką poprawę ucha lewego. W ocenie przeprowadzających badania lekarzy obserwowane u Skarżącego zmiany wielkości ubytku słuchu nie są związane z narażeniem na hałas w trakcie zatrudnienia. Reasumując lekarz orzecznik stwierdził, że biorąc pod uwagę wyniki oceny narażenia zawodowego oraz powyżej przytoczone wnioski z analizy postępowań diagnostyczno-orzeczniczych należy stwierdzić, że nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuch u Pana [...]. Odwołując się do orzecznictwa sądowego przywołanego na wstępie uzasadnienia jeszcze raz podkreślić należy, że wskazane orzeczenie lekarskie ma walor opinii biegłego, o której mowa w art. 84 § 1 K.p.a. Organy Inspekcji Sanitarnej nie miały zatem podstaw do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennej oceny rozpoznanego u skarżącego schorzenia (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2015 r. sygn. akt II OSK 2829/13. Niepublikowany). Dokonana zaś w granicach określonych w art. 80 K.p.a. ocena przedmiotowego orzeczenia, nie dawała podstaw do odmowy przyznania mu wiarygodności i mocy dowodowej. Istotne dla oceny prawidłowości kontrolowanego rozstrzygnięcia jest również to, że orzeczenie lekarskie z 2016 r. jest zbieżne z tymi jakie wydano w 2004 r. i 2011 r. zarówno co do wniosków końcowych jak też uzasadnienia stanowiska. Podkreślić należy również, że badania słuchu Skarżącego były prowadzone na przestrzeni kilkunastu lat i przez różne zespoły lekarskie. Okoliczności te przemawiają za uznaniem rzetelności postepowania w przedmiocie stwierdzenia u [...] choroby zawodowej. Podsumowując, Sąd stwierdza, że kontrola zaskarżonej decyzji nie dała podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia prawa materialnego lub naruszenia prawa procesowego. Brak jest podstaw do uznania, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono wszystkich istotnych kwestii mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Decyzja ta zawiera wszystkie niezbędne elementy, a jej uzasadnienie w stanie faktycznym i prawnym ustalonym w sprawie jest prawidłowe. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło