VII SA/Wa 443/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2010 r. sprawy ze skargi H. H. i M. H. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 443/10 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania H. i M. H. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2009r. odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie zakończonej własną decyzją z dnia [...] lipca 2009r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] maja 2009r. nr [...] nakazującą H. i M. H. rozbiórkę samowolnie dobudowanego budynku gospodarczego o wymiarach 5,5mx3,5 m na działce nr [...] obręb Z. w K. do istniejącej wiaty na działce nr [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne: Decyzją z dnia [...].05.2009r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał H. i M. H. rozbiórkę samowolnie dobudowanego budynku gospodarczego o wymiarach 5,5 m x 3,5 m na działce nr [...] obręb Z. w K. do istniejącej wiaty na działce nr [...]. Decyzją z dnia [...] lipca 2009r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] maja 2009re. Pismem z dnia [...] sierpnia 2009r. H. i M. H. złożyli wniosek dotyczący wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną [...] WINB. [...] WINB decyzją z dnia [...].11.2009 nr [...] odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej własną decyzją z dnia [...].07.2009r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] maja 2009r. nr [...] nakazującą H. i M. H. rozbiórkę samowolnie dobudowanego budynku gospodarczego o wymiarach 5,5 m x 3,5 m na działce nr [...] obręb Z. w K. do istniejącej wiaty na działce nr [...]. H. i M. H. wnieśli odwołanie od w/w decyzji. W toku postępowania odwoławczego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem postępowania 1 administracyjnego, który umożliwia wzruszenie ostatecznej decyzji, objętej na mocy art. 16 §1 kpa zasadą trwałości decyzji ostatecznych Z powyższych względów wznowienie postępowania wymaga spełnienia szczególnych wymogów formalnych. Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez stronę, czy oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia enumeratywnie wymienione w art. 145§1 kpa oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminu wymienionego w art. 148 kpa. Jednocześnie organ zauważył, że zgodnie z treścią art. 148 §1 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie 1 miesiąca od dnia, w który strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie został zachowany termin określony w art. 148 kpa. Jak słusznie zauważył [...] WINB w uzasadnieniu rozpatrywanej decyzji wniosek o wznowienie postępowania złożony został przez H. i M. H. do PINB w K. w dniu [...].08.2009r. natomiast okoliczności, które miałyby stanowić podstawę do wznowienia postępowania znane były wnioskodawcom od [...].06.2009r. tj. od dnia sporządzenia aktu notarialnego, na który powołują się wnioskodawcy, w którym dokonano zmiany właściciela działki nr [...], na którym znajduje się sporny budynek. W świetle powyższych ustaleń organ uznał, że wniosek H. i M. H. z dnia [...] sierpnia 2009r. o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 148§1 kpa. Odnosząc się do zarzutu skarżących, że fakt sporządzenia aktu notarialnego z dnia [...].06.2009r., którym zmieniony został właściciel nieruchomości, na której posadowiony jest sporny budynek winien być podstawą wznowienia postępowania w sprawie obowiązku rozbiórki nałożonego na H. i M. H. organ zauważył, iż jest on nie zasadny. Jak bowiem zostało wyżej wskazane przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji zobowiązany jest do zbadania nie tylko przesłanek wznowienia zawartych w art. 145§1 kpa lecz także przesłanki zachowania terminu do wniesienia wniosku o wznowienie określonego w art. 148kpa. Ponadto skarżący nie skorzystali z przysługującego im prawa przedstawienia dodatkowego dokumentu w toczącym się przed [...] WINB postępowaniu odwoławczym jakim był powoływany akt notarialny. W świetle powyższego organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji zasadnie odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] lipca 2009r. gdyż w świetle art. 148§1 kpa nie został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Pozostałe zarzuty zawarte w odwołaniu pozostają również bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. H. i M. H. złożyli skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 stycznia 2010r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 7 i 77§1 kpa poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego i nie rozważenie podnoszonych przez skarżących okoliczności, iż termin określony w art. 148§1 kpa winien być liczony nie od daty zawarcia umowy darowizny tj. od dnia [...].06.2009r. ale od daty powzięcia przez skarżących wiadomości, że decyzja PINB w K. z dnia [...] maja 2009r. stała się ostateczna. Gdyby termin do złożenia wniosku liczyć od daty zawarcia umowy darowizny to termin określony w art. 148 upłynąłby 9 lipca 2009r. czyli przed dniem doręczenia skarżącym decyzji [...] WINB z dnia [...].07.2009r. Zatem termin ten zakończyłby się przed powzięciem wiadomości o tym, że decyzja z dnia [...].05.2009r. stała się ostateczna. Skarżący nie mogli składać wniosku o wznowienie postępowania w sprawie rozstrzygniętej decyzją nieostateczną albowiem prowadziłoby to w istocie do konkurencji pomiędzy odwołaniem a wznowieniem postępowania a to byłoby sprzeczne z zasadą dwuinstancyjności postępowania W ocenie skarżących GINB, wbrew art. 77§1 kpa, nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego albowiem nie rozważył podniesionej w odwołaniu istotnej okoliczności, iż do [...].07.2009r. skarżący nie wiedzieli czy decyzja PINB stała się ostateczna w związku z czym nie mogli składać wniosku o wznowienie postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 145§1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) sąd uchyla rozstrzygnięcie jedynie w sytuacji gdy stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, b) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; Zaskarżonym rozstrzygnięciem organ odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją [...] WINB z dnia [...] lipca 2009r. uznając, iż wniosek skarżących o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 148§1 kpa. Na wstępie należy podkreślić, że trafne są rozważania organu co do tego, że postępowanie o wznowienie postępowania jest jednym z nadzwyczajnych postępowań. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte, co najmniej jedną z kwalifikowanych wadliwości procesowych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 i 145a § 1 kpa. Jednocześnie art. 148§1 wskazuje, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. A zatem obowiązkiem organu, do którego wpływa wniosek o wznowienie postępowania jest zbadanie w pierwszej kolejności czy wniosek ten został złożony w ustawowym terminie oraz czy wnoszący go podmiot powołuje się na przesłanki określone w art. 145§1 lub 145a kpa. Pozytywna weryfikacja wniosku pod względem w/w przesłanek powinna skutkować wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149§2 kpa a dalej przeprowadzeniem przez organ postępowania, co do przyczyn wznowienia i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Natomiast jeżeli wznowienie postępowania jest z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych niedopuszczalne albo gdy strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem terminu - organ - w oparciu o art. 149§3 kpa wydaje decyzję o odmowie wznowienia postępowania. Należy przy tym podkreślić, że w orzecznictwie utrwalił się pogląd co do tego, że wydanie decyzji po wznowieniu postępowania mimo upływu omawianego terminu skutkuje nieważnością tego rozstrzygnięcia (tak m.in. WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 14.01.2009r. II SA/Bd 856/08, LEX nr 558449, w którym Sąd ten stwierdził, że wznowienie postępowania z obejściem przepisów art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. uzasadniałoby stwierdzenie nieważności wydanego w tym przedmiocie postanowienia jako rażąco naruszającego prawo (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). W niniejszej sprawie niewadliwe są ustalenia organów obu instancji co do tego, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie terminu określonego w art. 148 kpa, a w konsekwencji organ prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego. Nie ulega wątpliwości w niniejszej sprawie, że H. i M. H. złożyli wniosek o wznowienie postępowania dnia [...] sierpnia 2009r. wskazując, jako podstawę prawną żądania art. 145§1 pkt. 5 kpa i a zatem, że wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne i dowody istniejące w dniu wydania decyzji a nieznane organowi i istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Jednocześnie dołączyli do wniosku "nowy dowód" w postaci aktu notarialnego zawarcia umowy "sprzedaży, darowizny i oświadczenie o ustanowieniu służebności gruntowej" nieruchomości stanowiącej działkę o nr [...] z dnia [...] czerwca 2009r. Stronami tej umowy - jak wynika z jej treści byli: H. i M. H. oraz W. S.. Nie ulega zatem wątpliwości, że w tej dacie tj. [...] czerwca 2009r. skarżący wiedzieli o "nowym dowodzie" nieznanym w czasie wydawania decyzji. Bez znaczenia przy tym pozostaje czy skarżący w tej dacie mieli świadomość znaczenia tego dowodu (tak m.in. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 22 stycznia 2009 r. IV SA/GI 502/08 LEX nr 481525) Sąd nie podzielił także zarzutów skarżących zawartych w skardze co do tego, że termin 1-miesięczny zaczął biec od dnia, w którym skarżący dowiedzieli się o tym, że decyzja z dnia [...] lipca 2009r. stała się ostateczna. Rację mają wprawdzie skarżący, że wznowić można jedynie postępowanie zakończone ostateczną decyzją a w konsekwencji, że przed tą datą nie mogli skutecznie składać wniosku o uruchomienie tego postępowania nadzwyczajnego jednakże okoliczność ta pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Do strony należy bowiem wybór środka prawnego (procesowego) dla ochrony swoich praw. Bez znaczenia zatem pozostaje także fakt, że w/w termin jednomiesięczny upłynął przed datą powzięcia przez skarżących informacji o wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, która została im doręczona [...].07.2009r. Przepis art. 148§1 kpa ma charakter bezwzględnie obowiązujący a jego wykładnia co do określenia od jakiej daty należy liczyć początek biegu terminu nie może budzić wątpliwości. Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.