VII SA/Wa 447/21
WyrokWSA w Warszawie2021-05-28
Skład orzekający: Tomasz Janeczko, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Elżbieta Granatowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej może zostać wydana bez dokładnego określenia parametrów technicznych inwestycji i oceny jej wpływu na środowisko, w szczególności czy inwestycja ta kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie mogą być bezwzględnie związane wnioskiem inwestora co do charakteru i parametrów planowanego przedsięwzięcia, zwłaszcza gdy istnieją wątpliwości co do wpływu inwestycji na środowisko i zdrowie ludzi. Niezbędne jest dokładne określenie parametrów technicznych inwestycji, w tym mocy promieniowania anten, z uwzględnieniem rzeczywistych danych katalogowych, a nie tylko deklarowanych przez inwestora. Brak takiego ustalenia prowadzi do naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, skutkując koniecznością uchylenia decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, nieprawidłowe ustalenie parametrów technicznych inwestycji oraz brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy obu instancji uznały, że inwestycja nie wymaga decyzji środowiskowej, opierając się na danych przedstawionych przez inwestora.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od SKO na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Asesor WSA Elżbieta Granatowska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 maja 2021 r. sprawy ze skarg Ochotniczej Straży Pożarnej w J. i A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżących Ochotniczej Straży Pożarnej w J. i A. J. kwotę po 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] ( dalej: "Kolegium", "SKO"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej: "k.p.a.") w związku z art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity Dz. U. z 2018r. poz. 570), po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez A J oraz Ochotniczą Straż Pożarną w [...] (dalej jako: "skarżący"), od decyzji Wójta Gminy [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] września 2020 r., nr [...], znak [...], w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej [...] telefonii komórkowej sieci ([...]) wraz z konieczną infrastrukturą (m.in. wewnętrzną linią zasilającą), przewidzianą do realizacji na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości [...], gmina [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. znak [...], Wójt Gminy [...] odmówił ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej [...] telefonii komórkowej sieci ([...]) wraz z konieczną infrastrukturą (m.in. wewnętrzną linią zasilającą) przewidzianą do realizacji na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości [...] , gmina [...]
W wyniku wniesionego odwołania powyższa decyzja została uchylona w całości przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] marca 2019 r. znak: [...], zaś sprawę przekazano do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Kolegium w uzasadnieniu swojej decyzji wskazało na uchybienia procesowe, a także brak przekonującego uzasadnienia decyzji organu I instancji.
W dniu [...] czerwca 2019 r. organ I instancji wydał decyzję, znak: [...] , ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej [...] telefonii komórkowej sieci ([...]) wraz z konieczną infrastrukturą (m.in. wewnętrzną linią zasilającą) przewidzianą do realizacji na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości [...], gmina [...].
Odwołanie od powyższej decyzji, złożyli skarżący. W wyniku wniesionego odwołania SKO w [...] decyzją z dnia [...] września 2019 r., znak sprawy: [...], uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ wskazał, że przyczyną ponownego uchylenia decyzji były istotne błędy proceduralne, w tym pominięcie wszystkich stron postępowania przy doręczaniu decyzji administracyjnej, jak również wadliwie przeprowadzone postępowanie dowodowe, tj. brak odniesienia się przez organ I instancji do przedłożonej przez strony opinii eksperckiej.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania przetargowego na opracowanie opinii dotyczącej kwalifikacji przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej na działce nr [...] obręb [...], gmina [...] wybrał do jej opracowania mgr. inż Ł C, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] (dalej jako: "ekspertyza organu"). Jednocześnie organ I instancji umożliwił inwestorowi wypowiedzenie się co do złożonej ekspertyzy strony. Inwestor skorzystał z uprawnienia i ustosunkował się do ekspertyzy strony pismem z dnia [...] października 2019 r. W toku postępowania odwołujący skierowali do organu I instancji pismo z dnia [...] listopada 2019 r., w którym podnieśli brak odwołania się inwestora do przedłożonej ekspertyzy strony oraz wyrazili sprzeciw wobec inwestycji, postulując konieczność przeprowadzenia, w trybie art. 78 k.p.a., dowodu na okoliczność kwalifikacji projektowanej stacji telefonii komórkowej. Wobec wniosków ekspertyzy organu prowadząc postępowanie organ I instancji wezwał strony do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, w tym przede wszystkim do przedłożonej ekspertyzy organu. Z powyższego uprawnienia skorzystali odwołujący, którzy pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. zawarli swoje uwagi do opinii. Odwołujący wskazali, iż opracowujący ekspertyzę organu nie jest biegłym w rozumieniu art. 84 k.p.a. Jednocześnie odwołujący wskazali, że opinia jest błędna ze względu na przyjęcie wartości równoważnej mocy promieniowania izotropowego EIPR na podstawie danych Inwestora, a nie danych zawartych w kartach katalogowych. Przyjęcie, w ocenie odwołujących zaniżanych danych spowodowało błędne wyliczenia dotyczące oddziaływania inwestycji i tym samym wadliwie kwalifikuje inwestycję jako niewymagającą uzyskania uprzednio decyzji środowiskowej. Do przedłożonych przez odwołujących uwag pismem z dnia [...] grudnia 2019 r., odniósł się autor ekspertyzy organu, wskazując, iż parametry przedsięwzięcia zostały ustalone na podstawie wniosku, co w świetle postępowania w przedmiocie wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego jest postępowaniem właściwym. Następnie pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. odwołujący ustosunkowali się do pisma autora ekspertyzy organu i podtrzymali argument o zaniżeniu przez inwestora we wniosku mocy planowanego przedsięwzięcia.
Organ I instancji zawiadomieniem z dnia [...] lutego 2020 r. powiadomił o toczącym się postępowaniu właścicieli działki o nr ewidencyjnym [...], co miało na celu wypełnienie wskazań SKO w zakresie pełnego określenia kręgu stron postępowania w sprawie. Organ I instancji pouczył stronę, że ma możliwość zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz ma prawo składnia wniosków i zastrzeżeń.
W dniu [...] sierpnia 2020 r., po opracowaniu projektu decyzji i otrzymaniu uzgodnień od organów współdziałających organ I instancji powiadomił o zakończeniu postępowania administracyjnego prowadzonego w niniejszej sprawie. Na powyższe zawiadomienie odwołujący wnieśli pismo z dnia [...] września 2020 r., w którym podtrzymali swoje negatywne stanowisko wobec przedsięwzięcia. Jednocześnie P Z, działający w imieniu Ochotniczej Straży Pożarnej w [...] podniósł, iż organ I instancji w dniu [...] września 2020 r. nie udostępnił mu dokumentacji dotyczącej sprawy.
Po zakończeniu postępowania w sprawie Wójt Gminy [...], decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] września 2020 r., dokonał ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej [...] telefonii komórkowej sieci ([...]) wraz z konieczną infrastrukturą (m.in. wewnętrzną linią zasilającą) przewidzianą do realizacji na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości [...] , gmina [...].
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że po przeprowadzeniu postępowania dowodowego dokonał analizy warunków zagospodarowania terenu w ramach których ustalił, że planowana inwestycja stanowi cel publiczny w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dla terenu objętego wnioskiem nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania terenu, zaś warunki i zasady zagospodarowania ternu opisane we wniosku wynikające z wymogów technicznych są zgodne z przepisami odrębnymi i tym samym należało wydać decyzję ustalającą. Organ I instancji odnosząc się do przepisów odrębnych, wskazał, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i tym samym dla wydania przedmiotowej decyzji nie było konieczne uprzednie uzyskanie decyzji środowiskowej. Organ powołał się na dokonane uzgodnienia (w tym milczące zgody organów współdziałających) i ustalił, iż żaden przepis szczególny nie stoi na przeszkodzie do wydania przedmiotowej decyzji. Organ I instancji załączył również do decyzji załącznik graficzny oraz analizę funkcji oraz zabudowy i zagospodarowania terenu.
Od powyższej decyzji tożsame odwołania złożyli A J oraz Ochotnicza Straż Pożarna w [...], którzy zakwestionowali zasadność zaskarżonej decyzji.
SKO, skarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, SKO wskazało, że w jego ocenie, niezależnie od przyjętego poglądu co do obowiązku sumowania mocy poszczególnych anten czy też braku takiego obowiązku, konieczność analizy miejsc dostępnych dla ludzi i tak wynosi 70 m od środka elektrycznego anten. Powyższa odległość została zaś przeanalizowana w klasyfikacji przedsięwzięcia załączonej do wniosku, jak również w ekspertyzie organu i oba te dokumenty w sposób spójny wykazały brak miejsc dostępnych dla ludzi w rozumieniu § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W konsekwencji, w ocenie SKO uchybienie w zakresie braku dokonania obwieszczeń, w sytuacji tradycyjnego zawiadomienia stron, w tym przede wszystkim tych, których działki znajdują się w ww. promieniu działania anten, nie może skutkować uchyleniem decyzji.
Organ wskazał, iż w aktach brak jest postanowienia o powołaniu biegłego w osobie Ł C. W konsekwencji pomimo braku biegłego w sensie procesowym wyznaczonego na podstawie przepisów k.p.a., nadal w sprawie jako dowód z dokumentu należało dopuścić i ocenić ekspertyzę organu. SKO wskazało, iż wbrew twierdzeniom odwołujących zawartych w pismach procesowych została ona sporządzona przez fachowy podmiot, o czym świadczy treść oświadczenia z art. 74a ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska, oraz ocenach oddziaływania na środowisko, a podmiot je sporządzający skoro uprawniony jest do dokonywania ocen środowiskowych, to tym samym uprawniony jest do dokonywania wstępnej kwalifikacji przedsięwzięcia na potrzeby postępowania lokalizacyjnego.
Uzasadniając podstawy materialno-prawne swego rozstrzygnięcia, SKO wyjaśniło, że w niniejszej sprawie stanowią ją przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 293 ze zm., dalej jako: "u.p.z.p.").
W świetle przepisów u.p.z.p., ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy prawo telekomunikacyjne, inwestycja celu publicznego to m.in. działanie z zakresu budowy i utrzymania infrastruktury telekomunikacyjnej służącej zapewnieniu usług telekomunikacyjnych dostępnych dla ogółu użytkowników. Do działań takich należy budowa i utrzymanie stacji bazowej telefonii komórkowej, a zatem jest ona inwestycją celu publicznego, do której mają zastosowanie przepisy art. 50 – 58 u.p.z.p.
Kolegium wyjaśniło, że w rozpatrywanej sprawie, bezsporne jest, że dla terenu objętego planowaną inwestycją celu publicznego, brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że inwestor zobowiązany jest do uzyskania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
SKO wyjaśniło, że stosownie do przepisów u.p.z.p., organ rozstrzygający w przedmiocie ustalenia lokalizacji celu publicznego jest związany wnioskiem inwestora co do charakteru i parametrów planowanego zamierzenia, dlatego też opisane w nim zamierzenie powinien poddać ocenie z punktu widzenia właściwych przepisów prawa, a nie oceniać je na podstawie hipotetycznych właściwości lub parametrów możliwych do uzyskania w związku z eksploatacją przedsięwzięcia.
O związaniu wnioskiem inwestora dotyczy, o czym stanowi art. 52 ust. 2 pkt 2 lit c) u.p.z.p., określenia charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji i musi być oceniane przez pryzmat planowanej inwestycji, na tym etapie postępowania inwestycyjnego. Gdyby bowiem wnioskodawca nie był zobowiązany do określenia charakterystycznych parametrów inwestycji, a te miałyby zostać ustalone przez organ, to powyższe uprawnienie winno wyraźnie wynikać z przepisów prawa. Skoro zatem ocenie podlegać ma wniosek inwestora, to właśnie ten wniosek, przyjęte w nim założenia podlegają merytorycznej analizie organu.
Organ wskazał, iż nie może oceniać celowości i zasadności projektowanej inwestycji, podważać przyjętych parametrów, co do których odwołujący mają wątpliwości, nawet jeśli te zostały poparte ekspertyzą strony.
Organ zaznaczył, że decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego, stanowi jedynie pierwszą fazę procesu inwestycyjnego i ogólną informację o tym, czy planowana przez inwestora zabudowa jest na tym terenie możliwa i tym samym jest swego rodzaju promesą uzyskania korzystnych rozstrzygnięć lub akceptacji inwestycji przez organy budowlane. Organ prowadzący postępowanie w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego nie może wkraczać w kompetencje organów administracji architektoniczno-budowlanej. To te organy, na kolejnym etapie procesu inwestycyjnego, będą właściwe do weryfikacji szczegółowych ustaleń dotyczących realizacji planowanej inwestycji. Decyzja lokalizacyjna ma zatem charakter wstępny i w istocie teoretyczny, na podstawie której ocenia się możliwość dokonania inwestycji w kształcie proponowanym przez inwestora. Ten etap odróżnić należy od kolejnych etapów inwestycji o charakterze techniczno-projektowym i następczym instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych emitujących pola elektromagnetyczne.
Dopiero te etapy kontroli, opierają się na badaniu rzeczywistego oddziaływania stacji bazowej telefonii komórkowej, dla którego obowiązujące normy określa obecnie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r. poz. 2448). Rozporządzenie to wyznacza bezwzględnie obowiązujący normatyw - dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych i dopiero one mają charakter "techniczny" w tym znaczeniu, że w przypadku gdyby była wymagana decyzja środowiskowa, to na etapie jej wydawania, a gdyby nie była wymagana, to na etapie pozwolenia na budowę, organ administracji w oparciu o zgromadzoną dokumentację, w tym w szczególności projekt budowlany, dokonuje sprawdzenia, czy planowana inwestycja nie będzie emitowała pola elektromagnetycznego na poziomie przekraczającym obowiązujące normy.
Wówczas to, bada się nie tylko moc wypromieniowywaną przez anteny, ale także kwestie nakładania się pół, kumulacji czy odbicia promieniowania.
Organ wskazał także, że zgodnie z art. 122a ust. 1 Prawo ochrony środowiska, prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są stacjami elektroenergetycznymi lub napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi o napięciu znamionowym nie niższym niż 110 kV, lub instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku:
bezpośrednio przed rozpoczęciem użytkowania instalacji lub urządzenia;
każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany spowodowanej zmianami w wyposażeniu instalacji lub urządzenia, o ile zmiany te mogą mieć wpływ na zmianę poziomów pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie;
każdorazowo w przypadku zmiany istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości skutkującej zmianami w występowaniu miejsc dostępnych dla ludności w otoczeniu instalacji lub urządzenia - na pisemny wniosek właściciela lub zarządcy nieruchomości, na której nastąpiła ta zmiana.
Powyższe regulacje uzupełnione o przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia oraz Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku, pozwalają zdaniem organu, jednoznacznie przyjąć, iż eksploatacja oraz przyjęte wstępne parametry podlegają dalszej kontroli, co powoduje, iż na etapie wniosku o lokalizację inwestycji celu publicznego tylko te parametry (deklarowane) podlegają merytorycznej analizie.
Przechodząc dalej do oceny merytorycznej decyzji, Kolegium wskazało, że właściwy organ w postępowaniu związanym z wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego - stosownie do treści art. 53 ust. 3 u.p.z.p., dokonuje analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych oraz stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji.
Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie analiza opracowana przez organ I instancji w toku postępowania wykazała możliwość realizacji planowanej inwestycji. Kolegium wskazało, że organ I instancji ustalił w szczególności, że zamierzenie inwestycyjne nie należy do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 2.3 litera a decyzji), zatem inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcie.
W ocenie SKO, ekspertyza organu jest rzetelna, w sposób jasny i przekonujący dowodzi wniosków w niej zawartych. Tym samym podstawowy argument dyskwalifikujący środki dowodowe organu, a sprowadzający się do zaniżenia mocy wyjściowych w zakresie obliczeń równoważnej mocy promieniowania izotropowego EIPR i nieposłużeniem się do obliczeń wartościami z kart katalogowych anten sektorowych nie zostały uznane przez SKO za zasadne.
SKO podkreśliło, że opisane wyżej zasady, nakładają na organ obowiązek rozpatrzenia wniosku inwestora w zakresie przez niego opisanym.
Tym samym podstawowy argument dyskwalifikujący środki dowodowe organu, a sprowadzający się do zaniżenia mocy wyjściowych w zakresie obliczeń równoważnej mocy promieniowania izotropowego EIPR i nieposłużeniem się do obliczeń wartościami z kart katalogowych anten sektorowych, nie mogą zostać uznane za zasadne.
W konsekwencji, zdaniem SKO błąd ten i opieranie się nie na danych inwestora lecz danych katalogowych podważa wartość dowodową ekspertyzy strony, dla potrzeb niniejszego postępowania. Obie ekspertyzy jako dowody z dokumentów nie mogą być nawet ze sobą porównywane, albowiem oparte zostały na odmiennych danych wyjściowych i tym samym pomimo postulowanej tożsamości oceny danego przedsięwzięcia dotyczą w istocie dwóch różnych przedsięwzięć.
Jednocześnie, jak zaznaczyło Kolegium przywołując stosowne orzecznictwo, problematyka kwalifikacji przedsięwzięć stacji bazowych telefonii komórkowej rodzi daleko idące kontrowersje w judykaturze. Prezentowane są z jednej strony poglądy dopuszczające i wymagające sumowania oddziaływania poszczególnych anten sektorowych (również z innymi przedsięwzięciami), czy wymagające badania maksymalnych możliwości technicznych urządzeń, a z drugiej strony poglądy całkowicie przeciwne - w których sądy opowiadają się za literalną wykładnią przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (obowiązujące w brzmieniu Dz. U. z 2016 r. poz 71, dalej jako: "rozporządzenie", na podstawie § 4 obecnie obowiązującego rozporządzenia).
Jak wskazało Kolegium, organ I instancji w swojej decyzji nie wypowiada się w powyższym zakresie wyraźnie, za którym poglądem opowiada się w sprawie. Powiela w rozstrzygnięciu zapatrywanie wyrażone w Kwalifikacji przedsięwzięcia.
Zdaniem SKO, brak jednak zajęcia stanowiska w sprawie, czy też przyjęcie poglądu mniej restrykcyjnego, nie wpływa w żadnym stopniu na wadliwość decyzji wydanej w niniejszym postępowaniu, albowiem niezależnie czy rozważeniu w zakresie niektórych anten podlegać będzie odległość 20 m czy 40 m, a w zakresie pozostałych odległość 70m od środka elektrycznego anten w osi głównej wiązki promieniowania danej anteny nadal przedsięwzięcie nie kwalifikuje się do wydania decyzji środowiskowej.
SKO zaznaczyło, że w postępowaniu lokalizacyjnym ocenia się zgodność inwestycji z przepisami odrębnymi, a także analizuje konieczność uzyskania decyzji środowiskowej, samo rozważanie zapisów rozporządzenia, w tym przede wszystkim § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia i ich analiza oraz wyciągnięte wnioski o braku podlegania pod obowiązek wydania decyzji środowiskowej są, zdaniem organu, wystarczające dla przyjęcia poprawności merytorycznej zaskarżonej decyzji. Biorąc pod uwagę charakter miejsca inwestycji, przyjmując nawet najbardziej niekorzystny wariant, budynki występujące na terenie analizowanym musiałyby być posadowione na wysokości ok 46 m n.p.m., zaś najwyższe budynki jakie występuje w analizowanym obszarze osiągają wysokość 12 m. W konsekwencji, aprobując dokonane analizy zawarte w ekspertyzie organu, SKO uznało, iż prawidłowo ustalono brak obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej i w tym zakresie zarzuty materialnoprawne art. 71 i 72 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - należało odrzucić.
Z uwagi na fakt, iż powyższy argument o obowiązku dokonania analizy środowiskowej zawarty w odwołaniach i pismach skarżących oparty o ekspertyzę strony, w ocenie SKO nie jest prawidłowy, organ I instancji, zdaniem SKO, w sposób dogłębny przeanalizował powyższe zagadnienie korzystając w tym zakresie z wiadomości specjalnych, przyjmując za wiążące parametry przedsięwzięcia prezentowane we wniosku odrzucił również zarzuty dotyczące niepełnego rozważenia materiału dowodowego (art. 77, 80 i 81 k.p.a.) Z przyczyn podanych powyżej, w ocenie SKO, ekspertyza strony nie mogła stanowić podstawy do merytorycznych ustaleń.
SKO stwierdził, iż inwestycja nie koliduje z istniejącym w sąsiedztwie zagospodarowaniem terenu, w zakresie miejsc dostępnych dla ludności, zważywszy na zagrodowy charakter zabudowy. Planowana inwestycja znajduje się poza strefami wymagającymi szczególnej ochrony konserwatorskiej i archeologicznej (pkt 2.4 decyzji). Przedmiotowa inwestycja uzyskała wymagane prawem uzgodnienia, w sposób wyraźny lub poprzez milczącą zgodę organów współdziałających tj. [...] Zarządem Dróg Wojewódzkich, (uzgodniono pozytywnie), Starostą [...] (milcząca zgoda), Szefostwem Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych (uzgodniono pozytywnie) oraz Państwowym Gospodarstwem Wody Polskie (milcząca zgoda). Teren objęty wnioskiem nie jest położony w zasięgu obszarów chronionych na podstawie przepisów o ochronie przyrody, (lit a -analizy zgodności z przepisami odrębnymi).
Zdaniem SKO planowana inwestycja jest zgodna, z przepisami odrębnymi, a stosownie do treści art. 56 ustawy, organ nie może w takiej sytuacji odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego. W powyższym zakresie organ w całości zaaprobował wnioski zawarte w decyzji w zakresie zgodności z przepisami odrębnymi i przyjął je za swoje z zastrzeżeniem konieczności przy analizie promieniowania uwzględnienia skumulowanego oddziaływania wszystkich anten. Analiza zgodności z przepisami odrębnymi została, w ocenie organu, dokonana w sposób pełny oraz rzetelny.
Zdaniem SKO zaskarżona decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie narusza przepisów odrębnych oraz przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a postępowanie przeprowadzono z zachowaniem wymaganych przepisów procedury określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 50 ust. 4 ustawy projekt sporządziła osoba z uprawnieniami urbanistycznymi - mgr inż. arch. T M. W projekcie decyzji została wykonana analiza warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych, a także stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji, o czym stanowi art. 53 ust. 3 pkt 1 ustawy.
Jednocześnie w decyzji uwzględniono typ anten, ich moce, ilość anten na poszczególnych azymutach, na jakiej wysokości mają być zamontowane wskazując na maksymalną równoważną moc promieniowania izotropowego.
Jak wskazało SKO, zaskarżona decyzja, stosownie do treści art. 54 ustawy określa rodzaj inwestycji; warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a w szczególności w zakresie: warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, ochrony środowiska oraz ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków, obsługi w zakresie komunikacji i infrastruktury technicznej, wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich.
W odniesieniu do pozostałych zarzutów, SKO stwierdziło, iż skoro decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi w zakresie nakazów oraz zakazów w nich ustanowionych, to nie można jej zarzucać naruszenia samych ogólnych zasad na podstawie których dane unormowanie bazuje, w tym przede wszystkim zasady przezorności unormowanej w ustawie Prawo ochrony środowiska. Zgodność z przepisami odrębnymi powoduje również, iż nie można zarzucać decyzji naruszenia zasad praworządności, zaś sam sprzeciw wobec rozstrzygnięcia nie powoduje naruszenia zasady zaufania do organów państwa.
Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodzili się skarżący, wnosząc tożsame skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie:
Art. 2, 6 ust 1 lit a, 9 ust 2, ust 3 Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzona w Aarhus dnia 25 czerwca 1998 r w związku z 91 ust 1, 2,3 Konstytucji RP w powiązaniu z art. § 2 ust 1 pkt 7 lit a-d oraz § 3 ust 1 pkt 8 lit a-g Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko;
Art. 8 § 1, 11, 77 § 1, 80, 107 § 1, 107 § 3 k.p.a.; poprzez wskazanie w decyzji, iż organ prawidłowo dokonał kwalifikacji 4 oddzielnych przedsięwzięć w zakresie badania mocy EIRP, która stanowi sumę 3 anten w każdym sektorze;
Art. 72 ust 1 pkt. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. 2008 nr 199 poz. 1227) w powiązaniu z przepisami § 2 ust 1 pkt 7 w związku z § 3 ust 8 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko poprzez przyjęcie, iż przedmiotem kwalifikacji są 3 niezależne przedsięwzięcia, pomimo że EIRP anten na każdym sektorze stanowi sumę oraz dokumentacja nie uwzględnienia maksymalnych mocy oraz tiltów anten. Ponadto organ I instancji doprowadził do akceptacji zakazanego przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości zjawiska tzw. "salami slicing";
Nie podanie mocy wyjściowej pojedynczego nadajnika TX z uwzględnieniem tolerancji tej mocy określonej przez producenta;
Nieokreślenie danych producenta i typu anten oraz nadajników radiolinii, ich zysku antenowego, częstotliwości pracy oraz ich mocy wyjściowe;
Niedokonanie wyliczeń mocy EIRP w oparciu o budżet mocy w poszczególnych sektorach projektowanej stacji z uwzględnieniem tolerancji produkcyjnej podanych parametrów;
Art. 7 k.p.a., w decyzjach obydwu instancji nie podejmowanie należnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nie uwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli;
Art. 77 k.p.a., organ i SKO nie rozpatrzyły materiału dowodowego przedstawionego przez skarżących, w tym opinii eksperckiej mgr inż. M K;
Art. 107 k.p.a. w zw. z § 2.1.7. Rozporządzenia RM z 9 listopada 2010 r. i w zw. z art. 72.1.16 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska – organ I instancji i SKO nie wykazali faktów oraz przyczyn, z powodu których opinii eksperckiej strony odmówili wiarygodności i mocy dowodowej;
Powyższe zarzuty, znalazły rozwinięcie w uzasadnieniu skargi.
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Z uwagi na to, że zarówno A J, jak też Ochotnicza Straż Pożarna w [...], wnieśli tożsame skargi dotyczące tej samej decyzji, Sąd postanowieniem z dnia 28 maja 2021 r. na podstawie art. 111 § 1 p.p.s.a., zarządził połączenie sprawy ze skargi OSP w [...] o sygn. akt VII SA/Wa 447/21 oraz ze skargi A J o sygn. akt VII SA/Wa 448/21 do ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzenia dalej pod sygn. akt VII SA/Wa 447/21.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powyższe kryteria, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie jej zarzuty okazały się zasadne i były powodem uchylenia zarówno tej decyzji, jak też decyzji organu I instancji.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja SKO z dnia [...] stycznia 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2020 r., nr [...] , znak [...], w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej [...] telefonii komórkowej sieci ([...]) wraz z konieczną infrastrukturą (m.in. wewnętrzną linią zasilającą), przewidzianą do realizacji na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości [...], gmina [...].
Materialnoprawną podstawę decyzji organu, stanowił art. 1 ust. 2, art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 50 ust. 1, 4, art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 52 ust. 1, art. 53, art. 54 i art. 56 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2020r. poz. 293 z późn. zm., dalej: "u.p.z.p.").
Przypomnieć zatem należy, że art. 1 ust. 2 u.p.z.p. określa elementy, jakie powinno się uwzględniać planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Stosownie do treści art. 4 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Zgodnie z treścią art. 50 ust. 1 i 4 u.p.z.p., inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku - w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Warunek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 4, stosuje się odpowiednio ( ust. 1). Sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego powierza się osobie, o której mowa w art. 5, albo osobie wpisanej na listę izby samorządu zawodowego architektów posiadającej uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej albo uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności architektonicznej ( ust. 4).
W myśl art. 52 ust 1 u.p.z.p., ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego następuje na wniosek inwestora.
Art. 54 u.p.z.p., określa jakie elementy zawierać powinna decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Zgodnie z treścią art. 56 u.p.z.p., nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi. Przepis art. 1 ust. 2 nie może stanowić wyłącznej podstawy odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Inwestycja celu publicznego, została zdefiniowana w art. 2 pkt 5 u.p.z.p., jako działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), oraz metropolitalnym (obejmującym obszar metropolitalny) bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2020 poz. 65).
Wśród celów wymienionych w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawodawca w pkt 1 wskazał wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowę, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji.
Pojęcie łączności publicznej, zostało natomiast zdefiniowane w art. 4 pkt 18 ww. ustawy, jako infrastruktura telekomunikacyjna służąca zapewnieniu publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów prawa telekomunikacyjnego.
Usługą taką, zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt. 31 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2019 r., poz. 2460 z późn. zm.) jest usługa telekomunikacyjna dostępna dla ogółu użytkowników.
Zdaniem Sądu, w świetle powyższych przepisów u.p.z.p., ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz prawa telekomunikacyjnego, inwestycja celu publicznego to m.in. działanie z zakresu budowy i utrzymania infrastruktury telekomunikacyjnej służącej zapewnieniu usług telekomunikacyjnych dostępnych dla ogółu użytkowników.
Niewątpliwie do działań takich należy budowa i utrzymanie stacji bazowej telefonii komórkowej.
Bezspornym jest w rozpatrywanej sprawie, że dla terenu objętego planowaną inwestycją, brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co oznacza, że inwestor zobowiązany jest do uzyskania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego powinien odpowiadać wymogom określonym w art. 52 ust. 2 u.p.z.p., a zatem powinien zawierać:
1) określenie granic terenu objętego wnioskiem, przedstawionych na kopii mapy zasadniczej lub, w przypadku jej braku, na kopii mapy katastralnej, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmujących teren, którego wniosek dotyczy, i obszaru, na który ta inwestycja będzie oddziaływać, w skali 1:500 lub 1:1000, a w stosunku do inwestycji liniowych również w skali 1:2000;
2) charakterystykę inwestycji, obejmującą:
a) określenie zapotrzebowania na wodę, energię oraz sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków, a także innych potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej, a w razie potrzeby również sposobu unieszkodliwiania odpadów,
b) określenie planowanego sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym przeznaczenia i gabarytów projektowanych obiektów budowlanych oraz powierzchni terenu podlegającej przekształceniu, przedstawione w formie opisowej i graficznej,
c) określenie charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji oraz dane charakteryzujące jej wpływ na środowisko.
Zdaniem Sądu warunek określony w art. 52 ust. 2 pkt 2 lit. c, ) u.p.z.p., nie został przez inwestora spełniony.
Ocenę inwestycji w kontekście powyższego przepisu, warto poprzedzić trafną uwagą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wyrażoną w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 476/18, (LEX nr 2598705).
Wskazano w nim, że decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego, jest szczególnym rodzajem decyzji o warunkach zabudowy. Skoro organ lokalizacyjny musi badać, czy istnieje wymóg dołączenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ze względu na środowiskową kwalifikację przedsięwzięcia, to oznacza, że przedłożone przez inwestora dane muszą być wystarczające dla dokonania takiej oceny. Rolą organu jest w konsekwencji zapewnienie, by decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego wydana została na podstawie takich informacji, pochodzących od inwestora, które są pełne i kompletne, umożliwiając prawidłową ocenę inwestycji w kontekście jej środowiskowej kwalifikacji i wpływu na środowisko. Nie można tego zdaniem Sadu odnieść do wniosku inwestora i przedstawionych przez niego danych dotyczących parametrów spornej inwestycji.
Z powyższych względów, a także z uwagi na przepisy, które znajdą zastosowanie w sprawie, nie można podzielić argumentacji Kolegium, że organ rozstrzygający w przedmiocie ustalenia lokalizacji celu publicznego, jest bezwzględnie związany wnioskiem inwestora co do charakteru i parametrów planowanego przedsięwzięcia.
Podkreślić także należy, że w rozpoznawanej sprawie, konieczność dokonania przez organ rzetelnej analizy wniosku inwestora w zakresie charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji oraz danych charakteryzujących jej wpływ na środowisko, uzasadniona była dodatkowo wyrażanym przez mieszkańców miejscowości [...], sprzeciwem wobec planowanej inwestycji podyktowanym obawami przed jej szkodliwym oddziaływaniem.
Zasadniczą zatem kwestią wymagającą wyjaśnienia oraz będącą istotą sporu w rozpoznawanej sprawie, jest właściwa kwalifikacja spornej inwestycji i ustalenie czy zalicza się ona do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie oddziaływać na środowisko i zdrowie ludzi.
Wracając do wspomnianej wcześniej kwestii przepisów, jakie znajdą zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, należy wyjaśnić, że są to przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 71 z późn zm., dalej: "Rozporządzenie z 2010 r.").
Zastosowanie tych przepisów, wynika z przepisu intertemporalnego § 4 obowiązującego obecnie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839, dalej: "Rozporządzenie z 2019 r.").
Zgodnie z § 4 Rozporządzenia z 2019 r., do przedsięwzięć, w przypadku których przed dniem wejścia w życie rozporządzenia wszczęto i nie zakończono przynajmniej jednego z postępowań w sprawie decyzji, zgłoszeń lub uchwał, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1-1b ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (obecnie tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 2147 z późn. zm., dalej: "u.u.i.ś."), stosuje się przepisy dotychczasowe.
Wskazać należy, że Rozporządzenie z 2010 r., w świetle którego kwalifikowano inwestycję pod kątem wymagań decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zostało uchylone [...] października 2019 r.
W dacie wydania zaskarżonej decyzji Kolegium ([...] grudnia 2020 r.), obowiązywało już Rozporządzenie z 2019 r. ( weszło w życie [...] września 2019 r.).
W rozpoznawanej sprawie, wniosek złożony został przez inwestora w 2008 roku, zaś przed dniem wejścia w życie Rozporządzenia z 2019 r., SKO w [...] decyzją z dnia [...] marca 2019 r. uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z [...] sierpnia 2018 r.
Przed datą wejścia w życie Rozporządzenia z 2019 r., postepowanie w sprawie decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, nie zostało zatem zakończone.
Postępowanie, którego dotyczy rozpatrywana skarga, to postępowanie dotyczące lokalizacji celu publicznego, określone w art. 72 ust. 1 pkt 3 u.u.i.ś.
Jakkolwiek przepis ten wspomina wyłącznie o decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z dnia 6 kwietnia 2020 r., sygn. akt II SA/Ke 212/20, LEX nr 2977791, choć decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego nie została wymieniona w art. 72 ust. 1 u.u.i.ś., który określa, przed uzyskaniem jakich decyzji następuje wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niewątpliwie należy ją ocenić jako decyzję wymagającą wcześniejszego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (o ile przepisy szczególne wskazują na taką konieczność).
Kończąc ten wątek, stwierdzić zatem należy, że postepowanie dotyczące spornej inwestycji, jest jednym z postępowań w sprawie decyzji wymienionych w § 4 Rozporządzeniu z 2019 r., a to z kolei oznacza, że w niniejszej sprawie mocą przepisu przejściowego należy stosować przepisy Rozporządzenia z 2010 r.
Rodzi to określone konsekwencje, zarówno w zakresie oceny inwestycji, jak też orzecznictwa ukształtowanego na gruncie przepisów Rozporządzenia z 2010 r., które w rozpoznawanej sprawie będzie miało zastosowanie.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (obowiązujące w dacie złożenia wniosku przez inwestora) zawierało katalog przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko.
Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 7 tego rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:
a) 2 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) 5 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) 20 000 W - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna;
W myśl § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:
a) 15 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 5 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) 100 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 20 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) 500 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 40 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) 1 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
e) 2 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
f) 5 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
g) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna;
Co istotne w § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. określono, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1; przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy.
Z powyższych przepisów, należy zatem zdaniem Sądu wnioskować, że do parametrów technicznych stacji bazowej telefonii komórkowej decydujących o wpływie na środowisko należą:
1) rodzaj anteny - instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne;
2) liczba anten;
3) moc promieniowania poszczególnych anten;
4) emisja pola elektromagnetycznego przez poszczególne anteny;
5) odległość instalacji od miejsc dostępnych dla ludzi, a zatem konkretne umiejscowienie inwestycji na terenie objętym wnioskiem,
6) występowanie na obiekcie realizowanej lub zrealizowanej instalacji radiokomunikacyjnej, radionawigacyjnej lub radiolokacyjnej.
Dopiero określenie tych poszczególnych parametrów technicznych inwestycji i ustalenie okoliczności jej lokalizacji (np. wobec miejsc dostępnych dla ludzi) pozwoli na dokonanie kwalifikacji inwestycji i jej charakteru (por. wyroki NSA: z 12 czerwca 2014 r., sygn. II OSK 104/13; z 16 czerwca 2015 r., sygn. II OSK 2706/13; z 29 września 2015 r., sygn. II OSK 139/14 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: "CBOSA").
Zatem dla prawidłowej oceny, czy dana inwestycja może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, niezbędne jest dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych anten jak i całego przedsięwzięcia. (por. wyroki NSA: z 16 czerwca 2015 r., sygn. II OSK 2706/13; z 29 września 2015 r., sygn. II OSK 139/14 - dostępne w CBOSA). Na organach administracji spoczywa także obowiązek ustalenia, czy wokół planowanego przedsięwzięcia, w granicach określonych przez odległości i kierunki zależne od wielkości zweryfikowanych parametrów, znajdują się miejsca dostępne dla ludności.
Sprawy, analizę przedsięwzięcia należy zdaniem Sądu przeprowadzić z uwzględnieniem potencjalnych wartości, jakie dane anteny mogą emitować do środowiska, a nie wartości deklarowanych przez inwestora. Sąd orzekający w sprawie, w pełni akceptuje w tym zakresie pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 212/18, zgodnie z którym, kwestia oddziaływania pola elektromagnetycznego wymaga uwzględnienia maksymalnego możliwego emitowania takiego pola z urządzenia, maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania, ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego zagospodarowania.
Nie można zatem zdaniem Sądu, podzielić argumentacji Kolegium, zgodnie z którą badanie rzeczywistego oddziaływania stacji bazowej telefonii komórkowej, odbywać się powinno dopiero na etapie wydawania decyzji przez organy administracji architektoniczno – budowlanej.
Wskazać też należy, że jak wynika z Opinii Eksperckiej mgr inż. M. K przedłożonej przez skarżących, zadeklarowane przez inwestora dane emisyjne projektowanej stacji ( wartość mocy EIRP), zostały znacznie zaniżone w odniesieniu do wartości katalogowych, co miało wpływ na to, że wg przedłożonej przez inwestora kwalifikacji, stacja bazowa nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko i zdrowie ludzi, zatem nie wymaga decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych zgody na realizację.
SKO, odnosząc się do wydanych w sprawie opinii ( opinii organu wydanej przez Ł. C oraz opinii M. K) wskazało, że obie ekspertyzy jako dowody z dokumentów nie mogą być nawet ze sobą porównywane, albowiem oparte zostały na odmiennych danych wyjściowych i tym samym pomimo postulowanej tożsamości oceny danego przedsięwzięcia, dotyczą w istocie dwóch różnych przedsięwzięć. Zdaniem Kolegium, obie opinie oparte są na odmiennych założeniach, odpowiednio obowiązku uwzględnienia kumulowania oddziaływania i braku takiego obowiązku. Zgadzając się z taką oceną organu Sąd podkreśla, że jak już wyżej wyjaśniono, dla pełnej oceny przedsięwzięcia należy przyjąć rzeczywiste dane katalogowe anten i maksymalne natężenie emitowanego pola elektromagnetycznego.
Zatem założenia, na których oparta została opinia organu, uwzględniająca dane zadeklarowane przez inwestora a nie rzeczywiste dane, nie mogła być podstawą wydania decyzji. Opierała się bowiem na danych, które można określić jako pełną i kompletną informację umożliwiającą prawidłową ocenę inwestycji w kontekście jej środowiskowej kwalifikacji i wpływu na środowisko.
W tym kontekście, zgodzić się należy ze skarżącymi, ze doszło do naruszenia art. 7, 8 § 1, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. oraz art. 72 ust 1 pkt. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. 2008 nr 199 poz. 1227) w powiązaniu z przepisami § 2 ust 1 pkt 7 w związku z § 3 ust 8 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
W świetle powyższego sporządzona dokumentacja jest niekompletna i winna zostać uzupełniona o:
1) Przedłożenie oryginalnych kart katalogowych anten.
2) Przedłożenie dokumentacji określającej maksymalną moc EIRP na każdym kierunku emisji (sektorze) z uwzględnieniem maksymalnych tiltów zarówno elektrycznych jak i mechanicznych określonych na podstawie danych technicznych anten oraz uchwytów je mocujących z uwzględnieniem dopuszczalnej zabudowy w odległościach wskazanych w przepisach rozporządzenia.
3) Podanie mocy wyjściowej pojedynczego nadajnika TX z uwzględnieniem tolerancji tej mocy określonej przez producenta.
4) Dokonanie wyliczeń mocy EIRP w oparciu o budżet mocy w poszczególnych sektorach projektowanej stacji z uwzględnieniem tolerancji produkcyjnej podanych parametrów.
Ponadto przy określeniu charakterystyki przedsięwzięcia, należy uwzględnić przepisy Rozporządzenia z 2010 r. oraz dotyczące ich orzecznictwo.
Biorąc pod uwagę powyższe, należało zdaniem Sądu uchylić obie decyzje. Konieczne jest bowiem sprecyzowanie przez organ pierwszej instancji w decyzji charakterystyki inwestycji z podaniem danych, które pozwolą ocenić, czy projektowana stacja bazowa kwalifikuje się czy nie, do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Ponownie przeprowadzając postepowanie, Wójt gminy [...], powinien ustalić łącznie z jakich konkretnych anten i jakiej równoważnej mocy promieniowanej izotropowo składać się będzie projektowana stacja bazowa oraz na jakich azymutach i przy jakim nachyleniu lub maksymalnym nachyleniu pojedyncze anteny sektorowe zostaną zainstalowane (te dane należy następnie wpisać do decyzji), dokładnie określić i zweryfikować stan zagospodarowania i zabudowy poszczególnych działek na obszarach przebiegu osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych, ustalić czy miejsca dostępne dla ludności ( art. 124 ust. 2 Prawo ochrony środowiska) znajdą się w osiach głównych promieniowania pojedynczych anten sektorowych w odległościach określonych w Rozporządzeniu z 2010 roku stosownie do do równoważnej mocy promieniowanej izotropowo pojedynczych anten, ustalić jednoznacznie z powołaniem na przepisy oraz wskazane wyżej ustalenia czy sporna inwestycja zalicza się do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło