VII SA/Wa 450/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.O. i H.O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] zapadła w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia [...] S.G. i wspólnicy spółka jawna pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr [...] w miejscowości [...] powiat [...]. W skardze J.O. i H.O. zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazali, że realizacja zamierzenia budowlanego doprowadzi do trwałej zmiany otoczenia tej inwestycji, która może przybrać znaczne rozmiary, a w takiej sytuacji powrót do stanu poprzedniego zmienionej w sposób istotny i trwały rzeczywistości będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012 r. poz. 270, ze zm., dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu rozpoznawany wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie oparł się zarówno na ocenie wniosku skarżących, jak i materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, w aspekcie wystąpienia bądź też niewystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, to jest niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej. W rozpoznawanej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. W przypadku decyzji o "pozwoleniu na budowę" ustawodawca nie przewidział automatyzmu wstrzymania wykonalności decyzji. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 1 p.p.s.a. nie oznacza, iż Sąd jest zobligowany w każdym przypadku - niezależnie od okoliczności sprawy - uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 294 i n.). Warunkiem rozpatrzenia przez Sąd merytorycznie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu będzie więc jego właściwe uzasadnienie, tj. wykazanie przez wnioskującego, iż w sprawie zachodzą dwie przesłanki wynikające z art. 61 § 3 p.p.s.a. (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/2004 niepubl.). Sąd zauważa, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia jest zamknięty. Oznacza to, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Zaś kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowości zastosowania przez organ przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, Sąd dokona dopiero po przeprowadzeniu rozprawy. Wydając zatem postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji, jak i o odmowie wstrzymania, sąd winien odnieść się tylko do wykazania czy zachodzi jedna z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Niebezpieczeństwo wystąpienia negatywnych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczy przede wszystkim inwestora, a jedynie w niektórych przypadkach może odnieść się także do innych podmiotów. Należy bowiem zaznaczyć, że kontynuowanie prowadzonych przez inwestora prac budowlanych, zanim Sąd rozstrzygnie wszelkie sprawy dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę, odbywa się na wyłączne ryzyko inwestora, a niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie może spowodować konieczność poniesienia ewentualnych kosztów związanych z rozbiórką wznoszonych obiektów budowlanych (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1368/08). Powyższe nie oznacza, że negatywnymi konsekwencjami wstrzymania bądź odmowy wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę nie mogą być dotknięci także inni uczestnicy postępowania. Oceniając wniosek dotyczący wstrzymania wykonania pozwolenia na budowę, Sąd winien mieć na uwadze, że konsekwencje wstrzymania bądź braku wstrzymania zaskarżonego aktu mogą dotykać w takim samym stopniu inwestora, jak i pozostałe strony tego postępowania. Z treści art. 35 a ust. 1 Prawa budowlanego wynika, że postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę może stanowić dużą dolegliwość przede wszystkim dla inwestora, nierzadko mogącą spowodować większą szkodę niż szkoda, jaka może wyniknąć z kontynuowania robót budowlanych prowadzonych w oparciu o zaskarżoną decyzję. Oznacza to, że inwestor mając świadomość zaskarżenia decyzji i możliwości jej uchylenia, sam winien ocenić ryzyko związane z rozpoczęciem procesu inwestycyjnego. Inwestora mogą dotknąć skutki realizacji decyzji o pozwoleniu na budowę w postaci poniesienia znacznych kosztów lub trudnych do odwrócenia skutków, od niego to jednak wyłącznie zależy, czy rozpocznie realizację robót przed rozpatrzeniem skargi. Analizując wniosek skarżących Sąd doszedł do wniosku, że nie został on uzasadniony w sposób pozwalający na jego uwzględnienie. Realizacja każdego zamierzenia budowlanego prowadzi do trwałej zmiany otoczenia inwestycji, a ewentualny powrót do stanu poprzedniego zmienionej inwestycją rzeczywistości będzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. Wskazać trzeba, że sam fakt istnienia niekorzystnego dla strony skarżącej rozstrzygnięcia, nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto Sąd, będąc właściwy do rozpoznania skargi, nie może działać mając na uwadze wyłącznie interesy jednej ze stron, albowiem mogłoby to rodzić zarzut braku bezstronności. Prowadzenie przez inwestora prac budowlanych, zanim Sąd rozstrzygnie wniesioną skargę na decyzję o pozwoleniu na budowę, odbywa się na wyłączne ryzyko inwestora, który powinien być świadomy, że niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie wiązać się będzie z wszczęciem odpowiedniej procedury. Należy jeszcze raz podkreślić, że rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi - nie bada legalności zaskarżonego aktu. Kieruje się jedynie przesłankami z art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście podniesionej przez skarżących argumentacji i okoliczności sprawy. Z tych też powodów brak jest podstaw do przyjęcia, że w sprawie uprawdopodobnione zostały okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania objętej wnioskiem decyzji na podstawie art. 61 § 3 powoływanej ustawy. Z tego względu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.