VII SA/Wa 460/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2014 r. sprawy ze skargi U. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia zakładu planującego działalność produkcyjną wyrobów cukierniczych skargę oddala Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. decyzją nr [...] wydaną dnia [...] stycznia 2014 r. na podstawie art. 138 § pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że w dniu [...] listopada 2013 r. organ powiatowy przeprowadził wizytację pracowni cukierniczej przy ul. J. w W. w związku z wnioskiem o zatwierdzenie zakładu w zakresie produkcji wyrobów cukierniczych (ciast, ciastek, muffinów) na bazie surowców, produktów i wyrobów gotowych. Podczas kontroli sporządzono protokół w którym zapisano, iż: - pracownia cukiernicza o powierzchni 12m2 wydzielona jest z części mieszkalnej domu jednorodzinnego piętrowego, stanowi jedno pomieszczenie, które będzie wykorzystywane jednocześnie jako pomieszczenie magazynowe, produkcyjne (wypiek ciast), deserownię, magazyn wyrobu gotowego, ekspedycję. - do budynku mieszkalnego i pracowni cukierniczej prowadzi jedno wspólne wejście z zewnątrz, które jest jednocześnie wejściem dla mieszkańców, pracowników, dostaw surowców oraz ekspedycji gotowego produktu. - pracownia połączona jest drzwiami przesuwnymi z pomieszczeniem należącym do innego właściciela (dom jednorodzinny bliźniak) - jedynym źródłem światła dziennego w pracowni jest przeszklone okno balkonowe wychodzące bezpośrednio do ogrodu. - w obiekcie zapewniono zlewozmywak jednokomorowy, umywalkę do mycia rąk, piekarnik elektryczny, lodówkę na wyroby gotowe, lodówkę na półprodukty, lodówkę na jaja, kuchenkę elektryczną dwupalnikową. nad którą zainstalowano okap, blaty robocze, szafki na półprodukty i szafę na opakowania. -bezpośrednio przy wejściu do pracowni od strony części mieszkalnej zapewniono pomieszczenie WC wyposażone w umywalkę do mycia rąk i kabinę prysznicową z wyciąganą wylewką jako ujęcie wody do celów porządkowych. -odzież ochronna przechowywana jest na wieszaku zamontowanym na drzwiach wejściowych od strony pracowni - brak warunków do przebierania się pracowników - w pomieszczeniu pracowni zapewniono wentylację wyłącznie poprzez okap kuchenny - wnioskodawca jest właścicielem domu i wraz z rodziną korzysta prywatnie z pozostałej części lokalu. Obecna podczas wizytacji U. K., właścicielka pracowni, podpisała protokół i nie zgłosiła do niego uwag ani zastrzeżeń. Mając na uwadze bezpieczeństwo zdrowotne konsumentów, PPIS [...] w dn. [...].12.2014 r. wydał decyzję znak [...], w której odmówił zatwierdzenia ww. zakładu do produkcji wyrobów cukierniczych. Odwołanie od tej decyzji złożyła U. K., podnosząc, że pracownia stanowi zakład przydomowy o niewielkiej wydajności, w którym pracują tylko domownicy w niepełnym wymiarze czasu. U. K. podkreślała, że otrzymała pozytywny wynika badania wody w zakładzie oraz, że chce wykonywać jedynie domowe wypieki na małą skalę, dbając o czystość i bezpieczeństwo bakteriologiczne w ww. pracowni. Po zapoznaniu się z treścią odwołania oraz stanowiskiem PPIS w [...], treścią protokołu z kontroli sanitarnej z dn. [...].11.2013 r., nr [...] i całością dokumentacji dotyczącej zakładu Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. stwierdził, iż: zgodnie z art. 62 ust. 1 pkt. 2 Ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia z dn. 25.08.2006r. (j.t.: Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914.) " Właściwy ze względu na siedzibę zakładu państwowy powiatowy inspektor sanitarny: wydaje decyzje w sprawie zatwierdzenia, warunkowego zatwierdzenia, przedłużenia warunkowego zatwierdzenia, zawieszenia lub cofania zatwierdzenia zakładów określonych w art. 61 oraz odmowy wpisu do rejestru zakładów, jeżeli zachodzą przesłanki określone w art. 31 ust. 2 rozporządzenia nr 8822/2004;", który stanowi, że " (...) Właściwy organ zatwierdza zakład do celów określonej działalności jedynie wtedy, gdy podmiot prowadzący przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe wykazał, że spełnia odpowiednie wymagania prawa paszowego i żywnościowego. " Organ podkreślił, iż z protokołu z kontroli sanitarnej przeprowadzonej w dn. [...].08.2013 r. wynika, że pracownia, w której planuje się magazynowanie oraz wytwarzanie wyrobów cukierniczych na bazie surowców (m. in. jaj), półproduktów i wyrobów gotowych ma niewystarczającą powierzchnię na tak szeroki zakres produkcji. Wspólne wejście z zewnątrz dla budynku mieszkalnego i pracowni jak również połączenie pracowni z innym domem mieszkalnym może stanowić zagrożenie krzyżowaniem się brudnej i czystej drogi technologicznej oraz przenikania zanieczyszczeń z zewnątrz zakładu. W pomieszczeniu stwierdzono ponadto niewystarczające źródło światła dziennego, niewystarczającą wentylację oraz brak warunków do przebierania się pracowników. Opisany powyżej stan faktyczny narusza obowiązujące przepisy prawa żywnościowego, m. in. Rozdz. II, piet. 1, Zał. Nr II do rozporządzenia nr 852/2004, wg którego "W pomieszczeniach, gdzie przygotowuje się, poddaje obróbce lub przetwarza środki spożywcze, projekt i wystrój muszą umożliwiać dobrą praktykę higieniczną żywności, a vi' tym ochronę przed zanieczyszczeniem podczas wykonywania czynności", jak również Rozdz. IX, pkl. 3, Zał. Nr II ww. rozporządzenia, który mówi, że "Na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji, żywność musi być chroniona przed zanieczyszczeniem, które może spowodować, iż stanie się niezdatna do spożycia przez ludzi, szkodliwa dla zdrowia lub zanieczyszczona''. W związku z powyższym, podmiot prowadzący przedsiębiorstwo nie wykazał w tym przypadku, iż spełnia odpowiednie wymagania prawa żywnościowego, co doprowadziło do uzyskania w dniu [...].12.2014 r. decyzji odmawiającej zatwierdzenia pracowni. Podniósł, że decyzja została wydana na podstawie dokumentów rozpatrzonych przez PPIS w [...] w tym protokołu kontroli nr [...], który którym mowa został sporządzony prawidłowo i w pełni odpowiada warunkom określonym w kpa dla tego dokumentu. Ma on cechy dokumentu w rozumieniu art. 76 § 1 kpa, Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 13 lutego 2009 r. (sygn. II GSIC 760/08) stwierdził: "Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny, czy nawet niemożliwy do odtworzenia. Z tej przyczyny podpisanie go bez zastrzeżeń przez kontrolowanego stanowi istotny dowód w sprawie ". Odnosząc się do argumentów przedstawionych w odwołaniu organ zaznaczył, że fakt, iż firma zatrudnia tylko 2 pracowników, którzy jednocześnie zamieszkują dom, w którym usytuowany jest zakład, nie ma znaczenia. Przepisy prawa żywnościowego muszą być egzekwowane w każdym przypadku zatwierdzania zakładu, nawet jeżeli, byłby to zakład o niewielkiej produkcji. Pojęcie wielkości planowanej produkcji również podlega ocenie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, który uznał, że produkcja ciast, ciastek, muffinów i wyrobów cukierniczych od surowca jest zbyt rozległa, w oparciu o warunki panujące w zakładzie. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydaje decyzje mając na względzie zapewnienie ochrony zdrowa konsumenta, co przy przytoczonym opisie zakładu oraz wyszczególnionych przepisach prawa, stanowi podstawowy argument, co do zasadności nałożenia przedmiotowej decyzji. Jak wynika z ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263) "Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami zdrowotnymi żywności, żywienia i przedmiotów użytku - w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych". W tej sytuacji biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy oraz fakty stwierdzone podczas kontroli organu w dniu [...] listopada 2013 r. organ odwoławczy uznał, iż kontrolowana decyzja jest uzasadniona i zgodna z prawem. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła U. K.. Wnosząc o uchylenie decyzji skarżąca podniosła, że w jej ocenie postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób niewłaściwy, uzasadnienie decyzji jest niejasne, niekonkretne, a wysnute przez organ wnioski nie wynikają jednoznacznie z przytoczonych przepisów. W odpowiedzi na skargę Państwowy Inspektor Sanitarny w W. wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawując wymiar sprawiedliwości kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o czym stanowi art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Badają zatem, czy poddany kontroli akt zgodny jest z przepisami prawa materialnego oraz czy postępowanie, w którym go wydano odpowiada regulacjom procesowym. Ustalenie naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania j administracyjnego bądź też stwierdzenie innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje sąd do uchylenia kwestionowanej decyzji (postanowienia) w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit, a-c p.p.s.a. Sąd orzeka przy tym w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami, wnioskami skargi, jak też powołaną w niej podstawą prawną, na co wskazuje p.p.s.a. Dokonując kontroli skarżonego rozstrzygnięcia w wyżej określonych granicach Sąd uznał, że jest ono zgodne z prawem, dlatego też skarga podlegała oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] grudnia 2013 r. odmawiającą zatwierdzenia zakładu produkcji wyrobów cukierniczych. Decyzje organów zostały podjęte na podstawie art. 1 pkt 6 i art. 4 ust. 1 pkt 3a Ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 z późn. zra.), art. 59 ust. 1, art. 61, art. 62 ust. 1 pkt 2 i art. 63 ust. 1 Ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (tj. Dz. U. z 2010 r., nr 136, poz. 914 z późn zm.), art. 31 ust. 2 lit. b) i c) Rozporządzenia (WE) nr 882/2004 - Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi stanu zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. U. UE L 165 z dnia 30.04.2004 r.), Rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. U. UE.L 139 z dnia 30 kwietnia 2004 r.). Zgodnie z powyższymi przepisami organ kontroli sanitarnej przeprowadził wymaganą prawem wizytację zakładu (w dniu [...] listopada 2013r.) w trakcie której stwierdził, iż: - pracownia cukiernicza o powierzchni ok. 12m2 wydzielona jest z części mieszkalnej domu jednorodzinnego piętrowego, stanowi jedno pomieszczenie, które będzie wykorzystane jednocześnie jako pomieszczenie magazynowe, produkcyjne (wypiek ciast) deserownię, magazyn wyrobu gotowego, ekspedycję - do budynku mieszkalnego i pracowni cukierniczej prowadzi jedno wspólne wejście z zewnątrz, które jest jednocześnie wejściem dla mieszkańców, pracowników, dostaw surowców oraz ekspedycji gotowego produktu. - pracownia połączona jest przesuwnymi drzwiami z pomieszczeniem należącym do innego właściciela (dom jednorodzinny bliźniak). Ponadto jedynym źródłem światła dziennego w pomieszczeniu pracowni jest przeszklone okno balkonowe wychodzące bezpośrednio do ogrodu - w obiekcie zapewniono: zlewozmywak jednokomorowy, umywalkę, do mycia rąk, piekarnik elektryczny, lodówkę na wyroby gotowe, lodówkę na półprodukty, lodówkę na jaja, kuchenkę elektryczną dwupalnikową nad którą zainstalowano okap kuchenny, blaty robocze, szafki na półprodukty i szafę na opakowania - bezpośrednio przy wejściu do pomieszczenia pracowni od strony części mieszkalnej zapewniono pomieszczenie WC wyposażone w umywalkę do mycia rąk, kabinę prysznicową z wyciąganą wylewką jako ujęcie wody do celów porządkowych - odzież ochronna przechowywana jest na wieszaku zamontowanym na drzwiach wejściowych od strony pracowni -brak warunków do przebierania się pracowników - obiekt podłączony jest do własnego ujęcia wody oraz szamba. Nie okazano wyników mikrobiologicznego 1 badania wody - w pomieszczeniu pracowni cukierniczej zapewniono wentylację wyłącznie poprzez okap kuchenny - wnioskodawca jest właścicielem domu i wraz z rodziną korzysta prywatnie z pozostałej części lokalu. Wobec powyższych ustaleń organ prawidłowo uznał, iż pracownia w której planowane jest wytworzenie wyrobów cukierniczych oraz ich magazynowanie nie spełnia wymogów określonych przepisami art. 31 ust. 2 lit. C Rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzony w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zachowania zwierząt i dobrostanu zwierząt. W wyniku kontroli przeprowadzonej w obecności wnioskującej o zatwierdzenie zakładu, organ uznał, iż powierzchnia pracowni (ok 12 m2) jest niewystarczająca dla prowadzenia zakładu w planowanym zakresie, wspólne wejście z zewnątrz dla pracowni budynku i budynku mieszkalnego i połączenie pracowni z sąsiednim domem mieszkalnym drzwiami przesuwnymi może stanowić zagrożenie krzyżowaniem się dróg technologicznych i przenikaniem zanieczyszczeń z zewnątrz. Poza tym stwierdzono niewystarczającą wentylację i brak warunków do przebierania się pracowników. A wobec tego organ słusznie uznał, że taki stan narusza obowiązujące przepisy Rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Rozdział II pkt 1 i Rozdział IX pkt 3 Załącznika II). Przy czym należy podkreślić, iż żaden z przepisów prawa nie zwalnia z zachowania któregokolwiek z wymagań koniecznych dla zapewnienia higieny zakładu małego o niewielkiej produkcji czy też zatrudniającego jedynie domowników. Odnosząc się do zarzutów skargi należy podkreślić w pierwszej kolejności, iż kontrolowana decyzja została poprzedzona wizytacją w zakładzie skarżącej przeprowadzoną z jej udziałem. Stan faktyczny oceniony następnie przez organ został przedstawiony w sporządzonym protokole podpisanym bez zastrzeżeń przez skarżącą. Niezasadnym jest również zarzut skargi, iż w przedstawionym (wraz z wnioskiem) organowi projekcie uwzględniono i wskazano miejsce do przebierania się pracowników zakładu. W ocenie Sądu projekt takiego pomieszczenia nie przewidywał – co potwierdził również na rozprawie w dniu 8 października 2014 r. pełnomocnik skarżącej i autor projektu podając, że nie przewidziano osobnego pomieszczenia dla przebierania się pracowników, gdyż miejsce takie ma być w łazience położonej w sąsiedztwie pomieszczenia zakładu. W tym miejscu należy podnieść, że przepisy aktów które stanowiły podstawę orzekania organu mają na celu przede wszystkim zapewnienie bezpieczeństwa żywności w zakładach branży spożywczej i tym samym zagwarantowanie odpowiedniego poziomu ochrony konsumentów, zaś kontrola przestrzegania tych przepisów spoczywa na wyspecjalizowanych organach inspekcji sanitarnej. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.