VII SA/Wa 47/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-02

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej i nie zastosowała się do wezwania sądu o uzupełnienie braków formalnych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, a nadto nie zastosowała się do wezwania sądu o uzupełnienie braków formalnych wniosku. Ciężar wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a złożone przez niego oświadczenie było niewystarczające do oceny jego możliwości finansowych.
Stan faktyczny
R. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wnioskodawca wskazał swoje dochody i wydatki, jednak sąd uznał te informacje za niewystarczające. Zarządzeniem z dnia 25 stycznia 2016 r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku, jednak wnioskodawca nie zastosował się do tego wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono R. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów związanych z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu postanawia: odmówić R. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika. Skarżący w formularzu PPF wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z renty w wysokości 911,97 zł., wskazał, że posiada dom o pow. 110 m2, działkę rolną o pow. 1 700 m2 oraz motocykl o wartości około 10 000 zł. Wskazał następujące zobowiązania stałe i wydatki – alimenty 800 zł., media 300 zł., rehabilitacja 100 zł. po opłaceniu zobowiązań, kredytów i rehabilitacji na życie wnioskodawcy zostaje około 450 zł. Z uwagi na okoliczność, iż powyższe oświadczenie było niewystarczające do oceny faktycznych możliwości finansowych strony, na mocy zarządzenia z dnia 25 stycznia br. wnioskodawca został zobowiązany do nadesłania dodatkowych wyjaśnień w sprawie tj. do: - właściwego uzasadnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie okoliczności wskazujących na trudną sytuację materialną, - wyszczególnienia w przybliżeniu kosztów ponoszonych w związku z utrzymaniem mieszkania (opłaty stałe, prąd, gaz, podatki, telefon, woda, ścieki, ubezpieczenie, inne); i utrzymania własnego (żywność, ubrania, leki, wydatki szkolne/ studenckie itp.), - wskazania koszów utrzymania samochodu i motocykla, - wskazania czy wnioskodawca otrzymuje z tytułu posiadania nieruchomości rolnej świadczenia/dotacje z ARiMR w ramach programów Unii Europejskiej, jeśli tak, należy podać w jakiej wysokości otrzymywane są dotacje, - nadesłania kopii dokumentów PIT wnioskodawcy i wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, które się rozliczały z urzędem skarbowym, z rozliczeniem podatku za rok 2015, a w przypadku nierozliczenia się z za rok 2015 należy nadesłać rozliczenie za 2014 rok, - nadesłania kopii orzeczenia ustalającego obowiązek płacenia alimentów i ich wysokość, - wskazania czy wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną, jeżeli tak należało nadesłać kopię orzeczenia ustalającego niepełnosprawność, - wskazania czy wnioskodawca otrzymuje pomoc od rodziny, ew. osób trzecich, jeżeli tak należało wskazać na czym ona polega, - wskazania czy wnioskodawca otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, jeśli tak, należało nadesłać kserokopie ostatnich decyzji przyznających pomoc, - nadesłanie kopii wyciągu bankowego wnioskodawcy i wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym za trzy ostatnie miesiące. Na wykonanie ww. zarządzenia zakreślono termin 7 dni pod rygorem rozpatrzenia wniosku tylko w oparciu o zgromadzone materiały. Wnioskodawca nie odpowiedział na ww. wezwanie. W niniejszej sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu adwokata z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie wykazał, aby jego sytuacja materialna była tak trudna, aby kwalifikowała do przyznania prawa pomocy. Na powyższe rozstrzygniecie miało przeze wszystkim wpływ niewykonanie zarządzenia z dnia 25 stycznia 2016 r. i nie ustosunkowanie się do zawartych w nim pytań. Złożone przez stronę oświadczenie jest niewystarczające dla ustalenia faktycznych możliwości finansowych strony, a na wezwanie Sądu wnioskodawca nie przedstawił żądanych informacji. Należy zaznaczyć, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar przedstawienia okoliczności i wskazania faktów uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Informacje posiadane przez Sąd są niepełne - brak jest przede wszystkim dokumentów źródłowych jak dokument świadczący o wysokości uzyskiwanej renty, czy kopi dokumentu PIT, wyciągu z rachunku bankowego. Wnioskodawca nie wyjaśnił także jakie posiada pojazdy mechaniczne – z formularza PPF wynika, że posiada motocykl, natomiast z akt sprawy wynika, że dodatkowo posiada też samochód fiat doblo. Należy również zauważyć, że wnioskodawca wskazał większe wydatki niż dochody, przy czym w wydatkach nie uwzględnił w ogóle bieżących wydatków życiowych (np. żywność). Okoliczności te znacznie osłabiają wiarygodność złożonego wniosku. Z tych względów odmówiono przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło