VII SA/Wa 473/13

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 kwietnia 2013 r. po rozpoznaniu wniosku J. G. i W. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. G. i W. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie postanawia: postanawia: 1). przyznać J. G. i W. G. prawo pomocy poprzez zwolnienie od części wpisu sądowego od skargi w wysokości 300,00 złotych, 2). w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Wnioskodawcy J.G. i W. G. zwrócili się do Sądu o przyznanie prawa pomocy nadsyłając do Sądu w dniu 28 marca 2013 r. wypełnione formularze PPF i wnosząc w nich o zwolnienie od kosztów sądowych. Z nadesłanych formularzy wynika, że wnioskodawcy są małżeństwem, prowadzącym wspólnie gospodarstwo domowe. Z tego też względu, postanowiono złożone wnioski rozpatrzyć wspólnie. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a ) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. Oceniając dane przedstawione w formularzach uznano, że wnioskodawcy wykazali , że nie są w stanie ponieść w całości kosztów sądowych. Z formularzy wniosków o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur o łącznej wysokości 3.371,00 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawcy zakreślili w formularzu, że posiadają dom mieszkalny o pow. 116 m ². W uzasadnieniu wniosku podkreślili, że uzyskiwane dochody wystarczają jedynie na pokrycie kosztów związanych z własnym utrzymaniem i utrzymaniem domu. Podali, że opłaty stałe związane z utrzymaniem domu wynoszą około 1.300,00 złotych. Nadto dodali, że ponoszą duże wydatki na wizyty lekarskie i lekarstwa. Wnioskodawcy nadmienili także, że w części ich domu zamieszkuje ich córka oraz syn, którzy prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Zaznaczyli, że sami ponoszą koszty utrzymania domu. Dokonując analizy sytuacji finansowej skarżących i ich zdolności płatniczych należało uznać, że wnioskodawcy nie są w stanie bez uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu jednorazowo uiścić wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 500,00 złotych. Stwierdzono, że byłby to wydatek wykraczający poza ich rzeczywiste możliwości finansowe. W związku z powyższym, przyznano wnioskodawcom prawo pomocy poprzez zwolnienie od części wpisu sądowego od skargi w wysokości 300,00 złotych. Jednocześnie uznano, że brak jest brak podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawcy nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Zauważyć należy, że wnioskodawcy uzyskują miesięcznie dochód w wysokości 3.371,00 złotych brutto miesięcznie. Sytuacja taka pozwala na sukcesywne czynienie oszczędności na pokrycie choćby części kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Należy bowiem podkreślić, że wszczynając spór przed Sądem, skarżący powinni mieć na uwadze, że prowadzenie postępowania sądowego wiązać się będzie z koniecznością ponoszenia niezbędnych kosztów. Winni oni zatem poczynić odpowiednie starania w celu zabezpieczenia środków finansowych niezbędnych do pokrycia choćby części kosztów postępowania sądowego. Wskutek powyższego stwierdzono, że wnioskodawcy uzyskując dochód miesięczny we wskazanej wyżej wysokości powinni partycypować w kosztach sądowych. Oceniono, że będą w stanie samodzielnie ponieść koszty pozostałej części wpisu sądowego w wysokości 200,00 złotych i ewentualne późniejsze koszty postępowania. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.