VII SA/Wa 476/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-03-13

Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy działania Rzecznika Praw Obywatelskich, podejmowane w związku z wnioskami obywateli, podlegają kontroli sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Działania Rzecznika Praw Obywatelskich, podejmowane na podstawie ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich w związku z kierowanymi do niego wnioskami, nie należą do aktów podlegających kontroli sądu administracyjnego. Sądy administracyjne sprawują kontrolę jedynie nad ściśle określonym katalogiem działań i aktów administracji publicznej, a czynności RPO nie mieszczą się w tym katalogu.
Stan faktyczny
T. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na działania Rzecznika Praw Obywatelskich, zarzucając mu lekceważenie i naruszanie prawa. Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o odrzucenie skargi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę T. S. na działanie Rzecznika Praw Obywatelskich.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. S. na działanie Rzecznika Praw Obywatelskich postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia 2 lutego 2012 r. T. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "lekceważenie prawa i rażące jego naruszanie przez Rzecznika Praw Obywatelskich". W odpowiedzi na skargę Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o jej odrzucenie, z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. Art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.) określa kognicję sądów administracyjnych, wskazując katalog aktów prawnych i czynności z zakresu administracji publicznej, które mogą być przedmiotem skargi. Stosownie do treści tego przepisu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Rozpoznając przedmiotową sprawę, Sąd uznał, iż należy podzielić pogląd wyrażony w odpowiedzi na skargę, o braku kognicji sądu administracyjnego w tej sprawie. Należy mieć na względzie, że rozpoznawanie wniosków kierowanych do Rzecznika Praw Obywatelskich, nie następuje w formie rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a. Rzecznik Praw Obywatelskich jest konstytucyjnym organem ochrony prawa, którego zadaniem jest stanie na straży praw i wolności człowieka i obywatela. Podstawy prawne działania Rzecznika Praw Obywatelskich określa Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 208 - 212 oraz ustawa z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz. U. z 2001 r. Nr 14, poz. 147). Czynności, które Rzecznik Praw Obywatelskich może podjąć po zapoznaniu się z każdym skierowanym do niego wnioskiem określa art. 11 ustawy, zgodnie z którym Rzecznik Praw Obywatelskich może: (a) podjąć sprawę, (b) poinformować wnioskodawcę o przysługujących mu środkach działania, (c) przekazać sprawę innemu organowi według właściwości lub (d) sprawy nie podjąć - zawiadamiając o tym wnioskodawcę i osobę, której sprawa dotyczy. Podejmując sprawę do zbadania, Rzecznik Praw Obywatelskich dysponuje środkami określonymi w art. 12-16 ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich, w tym może m.in. zwrócić się o zbadanie sprawy do właściwych organów, a w szczególności organów nadzoru. Zgodnie natomiast z art. 14 pkt 1 ustawy, po zbadaniu sprawy Rzecznik Praw Obywatelskich może poprzestać na wyjaśnieniu wnioskodawcy, że nie stwierdził naruszenia jego wolności lub praw człowieka i obywatela. Działania podejmowane przez Rzecznika Praw Obywatelskich na podstawie przepisów wskazanej ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich, w związku z kierowanymi do niego wnioskami, których przykładowy katalog wskazano powyżej, nie należą do aktów podlegających kontroli sądu administracyjnego. Przedmiot skargi w niniejszej sprawie, jako nieobjętej zakresem właściwości sądu administracyjnego określonej w przywołanych wyżej przepisach, nie podlega rozpoznaniu przez Sąd, a to oznacza, że skargę należało odrzucić. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło