VII SA/Wa 477/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2005r znak: [...] na podstawie art. 138§1 pkt 3 kpa w związku z odwołaniami Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej " [...]" oraz [...] Sp z o.o w [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r w której działając na podstawie art. 36a ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane ( DZ.U. Nr 106, poz 1126 z późn zm )- organ wojewódzki zmienił własną ostateczną decyzję z dnia [...] maja 2004r w ten sposób, że zatwierdził zamienny projekt budowlany oraz wydał pozwolenie na budowę zespołu biurowo-apartamentowego- muzealnego na nieruchomości stanowiącej działkę nr ewid [...]z obrębu [...]położonej przy ul. [...] w [...] umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu podał, iż skarżący nie są stroną w postępowaniu odwoławczym bowiem odwołanie dotyczy decyzji wydanej na podstawie art. 36a prawa budowlanego co wyklucza stosowanie art. 155 kpa zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 1998r, sygn.akt. IV S.A. 485/98. Zdaniem organu odwoławczego, decyzja zapadła na podstawie art. 36a prawa budowlanego " w swej istocie jest rozstrzygnięciem nie uwzględniającym poza inwestorem innych stron postępowania". Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że w sytuacji gdy odwołanie wniósł podmiot nie mający legitymacji strony należy postępowanie odwoławcze umorzyć na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 21 sierpnia 1998r sygn.akt. IV S.A./1676/96. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa "[...]" w [...]. Skarżąca wnosi o uznanie Spółdzielni jako strony i rozpoznanie postępowania odwoławczego. Skarżąca podnosi, że " planowana inwestycja w sposób bezpośredni dotyczy Spółdzielni, gdyż wszelkiego rodzaju uciążliwości i zakłócenia odbędą się kosztem członków Spółdzielni zamieszkałych w budynku przy ul. [...] i że to mieszkańcy budynku [...] będą ponosić konsekwencje realizacji danego projektu budowlanego". Projektowany przez inwestora budynek, zdaniem skarżącej Spółdzielni doprowadzi do powstania tzw " studni" pozbawiając mieszkańców budynku [...] naturalnego oświetlenia oraz naświetlenia słonecznego. Skarżąca podtrzymuje swoje zarzuty zgłoszone w skardze z dnia 13 lipca 2004r na decyzję Wojewody [...] dotycząca zatwierdzenia pierwotnego projektu budowlanego i twierdzi, iż inwestor opracował projekt zamienny i wystąpił o wydanie nowego pozwolenia na budowę po to, by uniknąć rozpoznania skargi Spółdzielni z dnia 13 lipca 2004r. W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 ), Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zobowiązany jest dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji biorąc pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia prawa, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Korzystając z możliwości jakie wynikają z wyżej cytowanego art. 134, należało skargę uznać za uzasadnioną. W niniejszej sprawie w ocenie Sądu, doszło do naruszenia przepisu o właściwości rzeczowej organu administracji co skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji na podstawie art. 156 §1 pkt 1 kpa. Zgodnie z art. 82 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane ( DZ.U. z 2003r, Nr 207, poz 2016 ), do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej należą sprawy określone w ustawie i niezastrzeżone do właściwości innych organów. Powyższy art. 82 w ust 2 określa, iż organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji, z zastrzeżeniem ust 3 i 4 jest starosta. W przedmiotowej sprawie, Wojewoda [...] działając jako organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] listopada 2004r na podstawie art. 36 a prawa budowlanego zmienił własną ostateczną decyzję z dnia [...] maja 2004r w ten sposób, że zatwierdził zamienny projekt budowlany oraz wydał pozwolenie na budowę zespołu biurowo- apartamentowo-muzealnego na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...]. Wojewoda [...] orzekł zatem w sprawie należącej do właściwości starosty bowiem jako organ pierwszej instancji mógł orzekać jedynie w sprawach obiektów i robót budowlanych wymienionych w art. 82 ust 3 prawa budowlanego. Wprawdzie art. 83 a prawa budowlanego przewidywał właściwość Wojewody [...] jako organu wyższego stopnia w przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego obiekty budowlane lub roboty budowlane należące do właściwości rzeczowej tego organu i organu niższego stopnia lecz z dniem 31 maja 2004r został on uchylony przez art. 1 pkt 40 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r o zmianie ustawy – Prawo budowlane ( Dz.U. z 2004r nr 93, poz 888 ). Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a organy z urzędu muszą przestrzegać swej właściwości ( art. 19 kpa ). W art. 156 § 1 pkt 1 kpa nie wprowadza się żadnego elementu kwalifikującego naruszenie właściwości, a wobec tego każdy taki przypadek w odniesieniu do wszystkich rodzajów właściwości i niezależnie od jej podstaw jest przesłanką stwierdzenia nieważności. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz 1270 ) orzekł jak w sentencji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy.