VII SA/Wa 483/06

WyrokWSA w Warszawie2006-07-18

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Tadeusz Nowak, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana z naruszeniem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczących odległości od drogi, może zostać stwierdzona jako nieważna na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa?
Ratio decidendi
Organy administracyjne prawidłowo stwierdziły nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ została ona wydana z rażącym naruszeniem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Sąd administracyjny sprawuje kontrolę nad działalnością administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a w tym przypadku zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani przepisów postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą z urzędu nieważność decyzji Burmistrza z 1990 r. udzielającej pozwolenia na budowę kiosku spożywczego. Organy uznały, że decyzja z 1990 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisów ustawy o drogach publicznych oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który wymagał zachowania odległości 15m od krawędzi jezdni, podczas gdy pozwolenie wydano z zastrzeżeniem 3,6m od pasa drogowego. Skarżący zarzucał naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa i art. 43 ustawy o drogach publicznych, twierdząc, że odległość była prawidłowa i plan dotyczy zabudowy mieszkaniowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę A. K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2006 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2006 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę skargę oddala Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 2 i art. 158 kpa – stwierdził z urzędu nieważność decyzji Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1990 r. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, iż kontrolowaną decyzją z dnia [...] sierpnia 1990 r., organ udzielił A. K. pozwolenia na budowę budynku kiosku spożywczego na działkach nr [...] i [...] położonych w [...] z zastrzeżeniem, iż przy usytuowaniu budynku należy zachować odległość, 3,6m od pasa drogowego. Z brzmienia art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 z późn. zm.), obowiązującej w dacie wydawania kontrolowanej decyzji, wynika iż na terenie zabudowy miast i wsi obiekty budowlane powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi drogi wojewódzkiej co najmniej 8m. Ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] zatwierdzonego uchwała nr [...] z dnia [...].09.1989 r. Rady Narodowej Miasta i Gminy [...] (Dziennik Urzędowy Województwa [...] z 1989 r., nr 29), przewidywały dla zabudowy dla przedmiotowego terenu odległość minimum 15m od krawędzi jezdni. W oceni organu decyzja Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...].08.1990 r. zapadła z rażącym naruszeniem przepisów ustawy o drogach publicznych oraz zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co wypełnia dyspozycję art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołani A. K. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja zapadła na podstawie ustawy z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229 z późn. zm.) Prawo budowlane, która w art. 3 stanowiła, iż obiekty budowlane mogą być budowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym. Z planu realizacyjnego zagospodarowania przestrzennego terenu budowy kiosku spożywczego wynika, iż odległość pomiędzy osią drogi wojewódzkiej nr [...], a projektowanym kioskiem spożywczym wynosi 10m. Oznacza to, że nie została zachowana odległość 15m od krawędzi jezdni, ustanowiona w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wydanie decyzji z dnia [...] sierpnia 1990 r., sprzecznej z zapisem Planu Przestrzennego Zagospodarowania Gminy [...], stanowi rażące naruszenie obowiązującego w dniu wydania decyzji – aktu prawa miejscowego i w konsekwencji art. 3 Prawa budowlanego z 1974 r. Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ wyjaśnił, iż uzgodnienie dokumentacji projektowej przez Urząd Wojewódzki w [...] dokonane protokołem z dnia [...].08.1990 r. nr [...], nie oznacza konwalidacji naruszenia bezwzględnie obowiązujących zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie organu odwoławczego decydującą cechą pojęcia linia zabudowy dla przedmiotowej sprawy jest jej nieprzekraczalność, co oznacza iż decyzja o pozwoleniu na budowę nie mogła być wydana wbrew zapisowi planu. Nie ma także znaczenia dla oceny legalności decyzji o pozwoleniu na budowę fakt wystąpienia przez A. K. do Rady Miasta i Gminy w [...] o dokonanie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie usytuowania przedmiotowego kiosku spożywczego. Skargę na powyższą decyzję wniósł A. K., domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji ją poprzedzającej. Skarżący zarzuca, iż zaskarżona decyzja narusza art. 156 § 1 pkt 2 kpa i art. 43 ustawy o drogach publicznych z dnia 21.03.1985 r. Zdaniem skarżącego zapis dotyczący lokalizacji kiosku zawarty w decyzji z dnia [...].08.1990 r. był prawidłowy, bowiem sytuował obiekt w odległości 3,6m od granicy pasa drogowego wraz z odległością od krawędzi jezdni do granicy pasa drogowego wynoszącą 4,40m stanowiła wymaganą odległość usytuowania obiektów od drogi wojewódzkiej tj. 8m, określoną w art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Zdaniem skarżącego zapis zawarty w Aktualizacji Planu Przestrzennego Zagospodarowania Gminy [...] z dnia [...].09.1989 r. dotyczący linii zabudowy od drogi, dopuszczający lokalizację zabudowy w odległości 15m od krawędzi jezdni dotyczy wyłącznie zabudowy mieszkaniowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiDz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż skarga jest niezasadna, a zaskarżona decyzja nie narusza prawa zarówno materialnego jak i kodeksu postępowania administracyjnego. Na wstępie należy wyjaśnić, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest nowym, samodzielnym postępowaniem administracyjnym, ograniczającym się do ustalenia, czy kontrolowana decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1 - 7 kpa (vide postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28.05.2002 r., II VKN 356/01, Prok. i Pr. 2003/4/45). Przy czym prowadzący postępowanie nadzorcze organ winien mieć na uwadze stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania kontrolowanej decyzji. W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja dotknięta jest wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Strefę władztwa nad gruntem, przysługującą właścicielowi, w myśl art. 140 kc wyznaczają: przepisy prawa, zasady współżycia społecznego oraz przeznaczenie własności przysługujące danemu podmiotowi. W tak oznaczonych ramach właściciel może korzystać z gruntu, rozporządzać nim, a także dokonywać jego zabudowy. Granice władztwa nad gruntem z zakresie jego zabudowy, w sprawie niniejszej określały przepisy ustawy z dnia 24.10.1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), przepisy ustawy z dnia 12.07.1984 r. o planowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1989 r., Nr 17, poz. 99 ze zm.), a także ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z powyższymi uregulowaniami (art. 3 Prawa budowlanego, art. 33 ustawy o planowaniu przestrzennym) obiekty budowlane mogły być budowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym, a podstawą rozstrzygnięć w zakresie projektowania i budowy muszą być ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W sprawie niniejszej bezspornym jest, iż Plan Przestrzennego Zagospodarowania Gminy [...] zatwierdzony Uchwałą Nr [...] rady Narodowej Miasta i Gminy [...] z dnia [...].09.1989 r. (ogłoszony w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...], poz. [...] z 1989 r.) zakładał dla terenu oznaczonego symbolem "[...]", objętego decyzją o pozwoleniu na budowę, "odległość linii zabudowy od krawędzi jezdni min. 15m". Warunek ten, wbrew twierdzeniom skarżącego dotyczy wszelkiej zabudowy, zarówno mieszkalnej jak i usługowej. Analiza wyciągu z planu prowadzi do wniosku, iż taka sama odległość linii zabudowy została w prawie miejscowym określona także dla innych terenów położonych wzdłuż drogi wojewódzkiej. Prawidłowo więc organ odwoławczy przyjął, iż decyzja Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...].08.1990 r. zatwierdziła projekt budowlany sprzeczny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co w konsekwencji prowadzi do uzasadnionego wniosku o rażącym naruszeniu art. 3 Prawa budowlanego z 1974 r. Odnosząc się do ostatecznego zarzutu skargi, o błędnym przyjęciu, iż kontrolowana decyzja narusza art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, to należy podkreślić, iż decyzja organu odwoławczego podlegająca kontroli Sądu, nie wskazuje jako podstawy dla stwierdzenia nieważności rażącego naruszenia cytowanej wyżej normy prawnej, a więc rozważania Sądu w tej kwestii stają się zbędne. Z tych wszystkich względów należało orzec jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło