VII SA/Wa 488/06
WyrokWSA w Warszawie2006-07-04
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem prawa w wyniku wznowionego postępowania, może odstąpić od uchylenia tej decyzji, jeśli w wyniku wznowionego postępowania należałoby podjąć decyzję odpowiadającą w swej istocie decyzji dotychczasowej?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, stwierdzając wydanie decyzji z naruszeniem prawa w wyniku wznowionego postępowania, może odstąpić od jej uchylenia, jeśli w wyniku wznowionego postępowania należałoby podjąć decyzję odpowiadającą w swej istocie decyzji dotychczasowej. W takim przypadku organ ogranicza się do stwierdzenia naruszenia prawa i wskazania okoliczności, z powodu których decyzji nie uchylił, zgodnie z art. 151 § 2 kpa.Stan faktyczny
Skarżący J. S. wniósł skargę na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty stwierdzającą wydanie decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę z naruszeniem prawa, ale odstępującą od jej uchylenia. Skarżący zarzucił, że decyzja została wydana na podstawie nielegalnego postanowienia Wójta i że możliwe było inne zagospodarowanie terenu. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę po wznowieniu postępowania, w którym ustalono, że skarżący, jako właściciel nieruchomości w strefie ochrony bezpośredniej ujęcia wody, był stroną postępowania, ale nie brał w nim udziału bez własnej winy.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę J. S.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2006 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i odmowy jej uchylenia skargę oddala
Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] na podstawie art.138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. nr 98 z 2000r., poz.1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...].12.2005r. J. S. od decyzji z dnia [...].11.2005r. znak [...] Starosty [...] stwierdzającej, że własna decyzja nr [...] z dnia [...].07.2005r. znak [...] zmieniająca decyzję znak [...] z dnia [...].12.2000r. o pozwoleniu na budowę sieci wodociągowej z przyłączami Stacji Uzdatniania Wody z zasilaniem energetycznym (na działce nr [...]), kanalizacji sanitarnej grawitacyjnej z przykanalikami, przepompowni ścieków i rurociągów tłoczących oraz sieci deszczowej w msc. [...], gm. [...], w części dot. zmiany usytuowania budynku Stacji Uzdatniania Wody zgodnie z zamiennym projektem zagospodarowania terenu została wydana z naruszeniem prawa i odstąpił od jej uchylenia z powodu okoliczności, o których mowa w art.146 §2 kpa, a mianowicie w wyniku wznowionego postępowania należałoby podjąć decyzję odpowiadającą w swej istocie decyzji dotychczasowej, postanowił utrzymać w mocy decyzję z dnia [...].11.2005r. znak [...] Starosty [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, co następuje:
Postanowieniem nr [...] z dnia [...].10.2005r. znak [...] Wojewoda [...] wznowił, na wniosek J. S. z dnia [...].08.2005r., postępowanie zakończone decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...].07.2005r. znak [...] Starosty [...] zmieniającą własną decyzję znak [...] z dnia [...].12.2000r. o pozwoleniu na budowę sieci wodociągowej z przyłączami Stacji Uzdatniania Wody z zasilaniem energetycznym (na działce nr [...]), kanalizacji sanitarnej grawitacyjnej z przykanalikami, przepompowni ścieków i rurociągów tłoczących oraz sieci deszczowej w msc. [...], gm. [...], w części dot. zmiany usytuowania budynku Stacji Uzdatniania Wody zgodnie z zamiennym projektem zagospodarowania terenu i wyznaczył Starostę [...] jako organ właściwy do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Starosta [...] po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją z dnia [...].11.2005r. znak [...] stwierdził, że własna decyzja Nr [...] z dnia [...].07.2005r. została wydana z naruszeniem prawa i odstąpił od jej uchylenia z powodu okoliczności, o których mowa w art.146 §2 Kpa, a mianowicie w wyniku wznowionego postępowania należałoby podjąć decyzję odpowiadającą w swej istocie decyzji dotychczasowej.
J. S. złożył odwołanie od ww. decyzji do Wojewody [...].
Starosta [...] po rozpatrzeniu zarzutów zawartych w odwołaniu nie znalazł podstaw do zastosowania art.132 Kpa i zgodnie z art.133 Kpa, przy piśmie z dnia [...].01.2006r. znak [...] przekazał odwołanie wraz z aktami sprawy do Wojewody [...] celem rozpoznania.
Organ II instancji podniósł, że wznowienie postępowania administracyjnego postanowieniem nr [...] z dnia [...].10.2005r. znak [...] Wojewody [...] nadało bieg sprawie i nastąpiło w oparciu o art.145 §1 pkt4 kpa, wobec tego, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Zgodnie z przepisem art.151 §2 Kpa "W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art.146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji".
Organ odwoławczy podzielił pogląd organu I instancji, iż J. S. jest stroną w postępowaniu albowiem część działki nr ew. [...] w miejscowości [...] stanowiąca jego własność znajduje się w 10-metrowej strefie ochrony bezpośredniej od obszaru przeznaczonego pod ujęcie wody.
Zgodnie z obowiązującymi zmianami w miejscowym ogólnym planie zagospodarowania przestrzennego gminy [...] - etap I, zatwierdzonymi uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] czerwca 1999r. /publ. Dz.Urz.Woj. [...] z 1999r. Nr [...], poz. [...] Rozdział XIV - [...] Wieś §52 dla wyznaczonego obszaru oznaczonego na rysunkach symbolem WZ z podstawowym przeznaczeniem gruntów pod ujęcie wody ustala się 10,0 metrową strefę ochrony bezpośredniej.
Przepis art.28 ust.2 Prawa budowlanego precyzuje "Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu". Przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu - art.3 pkt20 Prawa budowlanego.
J. S. zatem bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu.
Zdaniem organu II instancji prawidłowo organ I instancji odstąpił od uchylenia własnej decyzji z powodu okoliczności wymienionych w art. 146 § 2 kpa.
Odmowa uchylenia może nastąpić tylko wówczas, gdy nowa decyzja odpowiadałaby w swej istocie decyzji dotychczasowej, a więc tylko w przypadku, gdy organ w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy miałby rozstrzygać sprawę tak jak została rozstrzygnięta decyzją ostateczną.
Organ II instancji wskazał, że inwestor do wniosku o zmianę pozwolenia na budowę dołączył projekt budowlany, wypis i wyrys ze zmian w miejscowym ogólnym planie zagospodarowania przestrzennego gminy [...] - etap I, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz uzgodnienia i opinie wymagane przepisami szczególnymi. Zatem inwestor spełnił warunki wymagane w procedurze zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę stosownie do treści art.36a ust.1 Prawa budowlanego, a organ I instancji spełnił obowiązki określone art.35 ust.1 przedmiotowej ustawy.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ odwoławczy podniósł, że w gminie [...] obowiązują ww. zmiany w miejscowym ogólnym planie zagospodarowania przestrzennego gminy - etap I, zatwierdzone uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] czerwca 1999r. Działka nr ew. [...] w msc. [...] została przeznaczona pod ujęcie wody i oznaczona na rysunkach symbolem WZ. Nie ustalono linii zabudowy od drogi gminnej. Zarządca drogi gminnej - Wójt Gminy [...], zgodnie z właściwością, zajął stanowisko w przedmiotowej sprawie stosownie do uregulowania zawartego w przepisie szczególnym, tj. ustawy o drogach publicznych. Ocena prawna dotycząca zagadnienia zmiany linii zabudowy została wyrażona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] jako organu kompetentnego do rozpoznania sprawy. Decyzją z dnia [...].10.2005r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...].06.2005r. znak [...] Wójta Gminy [...] o wyrażeniu zgody na zmniejszenie linii zabudowy dla budynku Stacji Uzdatniania Wody na działce nr [...] na odległość 3,0m od krawędzi drogi gminnej ozn. nr [...] w msc. [...].
Organ II instancji podkreślił, że Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164, poz.1588) nie ma zastosowania w przedmiotowej sytuacji, bowiem dla terenu ujęcia wody /działka nr [...] w msc. [...] obowiązują zmiany w miejscowym ogólnym planie zagospodarowania przestrzennego gminy [...]- etap I. Wyżej wymienione zmiany do planu nie dotyczą drogi gminnej /brak planu dla tego terenu/, dlatego też uregulowanie prawne znajduje się w ustawie o drogach publicznych, tj. przepisie szczególnym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem.
Skarżący wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdziło niedopuszczalność jego odwołania od postanowienia Wójta gminy [...] z dnia [...].06.2005 r., będącego podstawą prawną do wydania decyzji Starosty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 lutego 2006 r. w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 2124/05 uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Zdaniem skarżącego decyzja Starosty nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. została wydana na podstawie "nielegalnego postanowienia Wójta gminy [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. w sprawie zmiany linii zabudowy", zatem decyzja Starosty z 2005 r. została wydana z naruszeniem prawa.
Zdaniem skarżącego nie można odwoływać się do art. 146 § 2 kpa, argumentując, że w wyniku wznowienia postępowania może zapaść decyzja odpowiadająca w istocie decyzji dotychczasowej. Takie stanowisko byłoby akceptacją działań nielegalnych i przyzwoleniem na ponowne złamanie prawa.
Ponadto skarżący wskazał, że nie jest prawdą, że nie było możliwe inne zagospodarowanie działki niż to wynika z zaskarżonej decyzji. Według projektanta pierwotnego projektu realizacyjnego stacji uzdatniania wody, (w którym to projekcie budynek stacji nie przekraczał linii zabudowy), nie ma żadnych podstaw prawnych ani innych powodów (wynikających z technologii uzdatniania wody), aby zmienić pierwotną lokalizację budynku stacji uzdatniania wody i naruszyć istniejącą linię zabudowy.
W odpowiedz Ina skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądowa kontrola administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Zdaniem Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa.
Przedmiotowe postępowanie prowadzone było w trybie nadzwyczajnym, tj. po wznowieniu postępowania.
Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną składa się z dwóch etapów. Pierwszy po badaniu formalnych podstaw wznowienia kończy postanowienie w przedmiocie wznowienia. W toku drugiej fazy postępowania, zgodnie z przepisem art. 149 § 2 kpa, organy przeprowadziły postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Wskazać należy, że w świetle argumentacji zawartej w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r. nr [...] prawidłowo doszło do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. Starosty [...].
We wniosku z dnia [...] sierpnia 2005 r. J. S. zasadnie wskazał, że mimo przysługującego mu przymiotu strony postępowanie zakończone w/w decyzją Starosty było prowadzone bez jego winy bez jego udziału.
Zgodnie z dyspozycją art. 146 § 2 kpa nie uchyla się decyzji jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Starosty [...] doszło do przewidzianej prawem – art. 36a Praw budowlanego, wcześniejszej decyzji pozwolenia na budowę wydanej przez ten organ w dniu [...] grudnia 2000 r.
Inwestor Gmina [...] wystąpiła o zmianę ww. decyzji pozwolenia na budowę w zakresie zmiany projektu zagospodarowania terenu – zmiany usytuowania budynku stacji uzdatniania wody. Usytuowanie budynku w odległości 3m od krawędzi drogi gminnej nr ewid. [...] zostało dopuszczone w związku z postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. Wójta Gminy [...].
Rozpoznając sprawę po wznowieniu postępowania organy zasadnie uznały, że w wyniku wznowionego postępowania należałoby podjąć decyzję odpowiadającą dotychczasowej. W obrocie prawnym nadal pozostawało rozstrzygniecie w przedmiocie ustalenia linii zabudowy z dnia [...] czerwca 2005 r. Wójta Gminy [...].
Wskazać należy, że kontrola decyzji w trybie wznowienia postępowania obracać się musi w tych samych ramach jak decyzja dotychczasowa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 1998 r. sygn. akt I SA 73/98).
Rzeczą organów było ustalenie zatem, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 149 § 2 kpa).
Zdaniem Sądu rozstrzygnięcia i uzasadnienia zawarte w decyzjach obu instancji pozwalają na stwierdzenie, że organy orzekały zgodnie z prawem. Prawidłowo przyjęto, że wadliwość procesowa decyzji ostatecznej nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego.
Podkreślenia wymaga, że wszelkie zarzuty odnoszące się do wad materialnoprawnych decyzji muszą być oceniane jako bezprzedmiotowe w sprawie o wznowienie postępowania. Do eliminowania bowiem z obrotu prawnego decyzji dotkniętych wadami materialnoprawnymi powołana jest odrębna instytucja – instytucja stwierdzenia nieważności, której przesłanki określone zostały w art. 156 § 1 kpa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2001 r., sygn. akt IV SA 2436/98).
Zdaniem Sądu byt prawny postanowienia Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. jaki powstał po wydaniu zaskarżonej decyzji pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie.
Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło