VII SA/Wa 489/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania wykonania zastępczego skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla W. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], działając na podstawie art. 127 i 128 w związku z art. 17 § 1 oraz art. 20 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. – o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), skierował do wykonania zastępczego obowiązek objęty tytułem wykonawczym TYT-3 nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. wydanym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W., dotyczący nakazu nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że powyższą decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. organ nadzoru budowlanego nakazał dokonanie całkowitej rozbiórki części budynku warsztatu samochodowego (składającej się z pomieszczenia przygotowawczego, kabiny lakierniczej, dwóch pomieszczeń socjalnych oraz pomieszczenia biurowego), dobudowanej na działkach nr ewid. [...] i [...] obr. [...] położonych przy ul. [...] w W. Organ zauważył, iż prowadzone w sprawie postępowanie egzekucyjne, pomimo stosowania różnych czynności egzekucyjnych, nie doprowadziło do wykonania nałożonego obowiązku. W toku postępowania postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] nałożono grzywnę w celu przymuszenia na ówczesnych właścicieli nieruchomości D. i L. J. W sytuacji zaistnienia następstwa prawnego wystawiony został w dniu [...] listopada 2008 r. nowy tytuł wykonawczy TYT-3 nr [...] na J. K. Jednocześnie organ wskazał, iż na podstawie art. 28a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane, a dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Dodał, że zgodnie z art. 124 § 2 w/w ustawy, obowiązek uiszczenia nałożonych grzywien nie przechodzi na spadkobierców lub prawonabywców zobowiązanego, więc zasadne jest zastosowanie kolejnego środka gwarantującego najszybsze i skuteczne wykonanie obowiązku w postaci wykonania zastępczego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia J. K., utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z art. 127 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wykonanie zastępcze stosuje się, gdy egzekucja dotyczy obowiązku wykonania czynności, którą można zlecić innej osobie do wykonania za zobowiązanego i na jego koszt. Wskazał, że na podstawie art. 28a w/w ustawy, w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane, a dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Organ zauważył, iż zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych może nastąpić po wystawieniu przez wierzyciela nowego tytułu wykonawczego i skierowaniu go do organu egzekucyjnego wraz z urzędowym dokumentem wykazującym przejście dochodzonego obowiązku na następcę prawnego. Wyjaśnił, że wobec faktu zaistnienia następstwa prawnego w przedmiotowym postępowaniu, organ egzekucyjny zasadnie zastosował środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego, doręczając uprzednio następcy prawnemu zobowiązanych skierowany do niego tytuł wykonawczy. Organ odniósł się do treści art. 121 § 4 cytowanej ustawy, zgodnie z którym jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa. Zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego ocenił jako uzasadnione, wobec uchylania się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku rozbiórki. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wniósł J. K. Skarżący zarzucił, iż wykonanie zastępcze mogłoby prowadzić do wyrządzenia znacznej szkody w mieniu oraz załączył opinię techniczną w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły. Sąd kontrolował postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania wykonania zastępczego obowiązku rozbiórki części budynku warsztatu samochodowego, dobudowanej na działkach nr ew. [...] i [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W. Podstawę prawną orzeczenia o wykonaniu zastępczym stanowił art. 127 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) stanowiący, iż wykonanie zastępcze stosuje się, gdy egzekucja dotyczy obowiązku wykonania czynności, którą można zlecić innej osobie do wykonania za zobowiązanego i na jego koszt. Zgodnie z art. 128 § 1 cytowanej ustawy, w celu zastosowania środka egzekucyjnego określonego w art. 127, organ egzekucyjny doręcza zobowiązanemu: 1) odpis tytułu wykonawczego, 2) postanowienie, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym zostanie w trybie postępowania egzekucyjnego wykonany zastępczo przez inną osobę za zobowiązanego, na jego koszt i niebezpieczeństwo. Wskazać należy – jak słusznie podniesiono w zaskarżonym postanowieniu – że zgodnie z art. 28a w/w ustawy, w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane, a dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych może jednak nastąpić po wystawieniu przez wierzyciela nowego tytułu wykonawczego i skierowaniu go do organu egzekucyjnego wraz z urzędowym dokumentem wykazującym przejście dochodzonego obowiązku na następcę prawnego. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowe postępowanie zostało przeprowadzone w sposób zgodny z prawem. Ze względu na zbycie w dniu [...] maja 2008 r. przez zobowiązanych D. i L. J. nieruchomości objętej nakazem rozbiórki na rzecz skarżącego J. K., organ prawidłowo wystawił nowy tytuł wykonawczy w sprawie, skierowany do skarżącego jako właściciela nieruchomości (tytuł nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r.). Doręczenie tego tytułu skarżącemu wszczęło względem niego postępowanie egzekucyjne. Ponieważ czynności kontrolne dokonane w dniu 2 grudnia 2008 r. na nieruchomości skarżącego wykazały, iż obowiązek wynikający z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] nie został wykonany, organ zasadnie skierował obowiązek do wykonania zastępczego. Należy również nadmienić, iż zastosowanie przez organ egzekucyjny wykonania zastępczego mogło nastąpić niezależnie od nałożenia na skarżącego grzywny w celu przymuszenia. O ile bowiem zgodnie z art. 124 § 2 w/w ustawy, obowiązek uiszczenia nałożonych grzywien nie przechodzi na spadkobierców lub prawonabywców zobowiązanego, a postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] nałożono grzywnę na ówczesnych właścicieli nieruchomości D. i L. J., to na uwadze należy mieć treść art. 121 § 4 ustawy stanowiący, że jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa. Skoro zatem dokonane w niniejszej sprawie czynności egzekucyjne pozostają w mocy, organ nie miał możliwości wydania ponownego orzeczenia w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Ponadto, stosownie do art. 7 § 2 cytowanej ustawy, organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. A zatem, gdyby nawet organ był uprawniony do nałożenia na skarżącego grzywny w celu przymuszenia, mógłby orzec o wykonaniu zastępczym bez uprzedniego wydania postanowienia w przedmiocie nałożenia grzywny. Wykonanie zastępcze jest bowiem tym środkiem egzekucyjnym, który prowadzi do wykonania obowiązku bezpośrednio. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.