VII SA/Wa 49/12
WyrokWSA w Warszawie2012-10-24
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Tadeusz Nowak, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nałożeniu kary za nielegalne użytkowanie obiektu budowlanego, wydane na podstawie art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, narusza przepisy k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Stwierdzono, że organ administracji prawidłowo zastosował art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, wymierzając karę za nielegalne użytkowanie obiektu budowlanego, co jest obowiązkiem ustawowym niezależnym od winy. Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i uzasadnienia uznano za nietrafne, gdyż organy odniosły się do istotnych kwestii i materiału dowodowego.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na S. T. karę 10.000 zł z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego przed zawiadomieniem o zakończeniu budowy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. S. T. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i uzasadnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2012 r. sprawy ze skargi S. T. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania skargę oddala
VII SA/Wa 49/12
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia
[...] sierpnia 2011 r., znak: [...], na podstawie art. 57 ust. 7 ustawy z
dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623
ze zm., zwana dalej Prawem budowlanym) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca
1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. nr 98,
poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.) nałożył na S. T. karę w
wysokości 10.000 zł z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego
położonego na działce nr ewid. [...] w miejscowości [...] w gminie [...].
W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że obiekt budowlany
realizowany jest na podstawie decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] maja
2008 r. zezwalającej na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego.
Organ I instancji wskazał, że obiekt ten był użytkowany przez Inwestora przed
złożeniem zawiadomienia o zakończeniu budowy w organie nadzoru budowlanego
poprzez dostosowanie pomieszczeń części piwnicznej do funkcji mieszkalnej. Fakt
użytkowania przedmiotowego budynku potwierdziła kontrola organu nadzoru
budowlanego przeprowadzona w dniu 27 lipca 2011 r. A PINB w [...] potwierdził
powyższe, wykonaną dokumentacją fotograficzną w ilości 23 zdjęć.
Po rozpatrzeniu zażalenia S. T., [...] Wojewódzki
Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...]/11, na
podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone ww. postanowienie
Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził w
uzasadnieniu, że nielegalne użytkowanie przedmiotowego budynku zostało
potwierdzone między innymi wynikami kontroli PINB w [...], a sposób naliczenia
i wysokość orzeczonej kary nie budzi wątpliwości organu.
Skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru
Budowlanego wniósł S. T.
Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu - obrazę następujących
przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77 § 1 i
107 § 3 k.p.a., wskutek braku wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji II
instancji materiału dowodowego i tym samym braku dokładnego wyjaśnienia stanu
faktycznego sprawy.
VII SA/Wa 49/12
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej
oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonego
postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie, jak i
postanowienie organu I instancji nie narusza prawa, a stosownie do treści art. 1 § 2
ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z
2002 r. nr 153, poz. 1269) tylko w takim zakresie jest możliwa jego sądowa kontrola.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia
przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu -
art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z przepisem art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia
samowolnego przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego.
Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w
art.59f ust. 1 Prawa budowlanego, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu
podwyższeniu.
Stosownie do brzmienia art. 59f Prawa budowlanego powyższa kara stanowi
iloczyn: stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i
współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w), przy czym stawka opłaty (s) wynosi
500 zł.
W związku z powyższym: k = 2,0 (współczynnik kategorii obiektu budowlanego),
w = 1,0 (współczynnik wielkości obiektu budowlanego), s = 500zł x 10 (stawka opłaty
500 zł podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu zgodnie z art. 57 ust. 7 Prawa
budowlanego), co daje kwotę 10 000 zł. (2,0 x 1,0 x 500 zł x 10 = 10. 000 zł).
Ratio legis regulacji przyjętej w przytoczonych wyżej przepisach ustawowych
stanowi dążenie do wyeliminowania, a przynajmniej maksymalnego ograniczenia,
zjawiska tzw. samowoli użytkowej czy w innych przypadkach samowoli budowlanej.
Do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane
pozwolenie na budowę, można przystąpić, po zawiadomieniu właściwego organu o
zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji.
VII SA/Wa 49/12
Stwierdzenie przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z
naruszeniem przepisów art. 54 i 55, obliguje właściwy organ do wymierzenia kary z
tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego.
Do tego rodzaju rozstrzygnięcia organ administracji publicznej jest zobligowany
ustawowo i to wydaje się ,że jest dla skarżącego oczywiste.
Dla wymierzenia kary przewidzianej w tym przepisie nie ma znaczenia kwestia
winy lub jej braku, lecz sam fakt zaistnienia zdarzenia, ponieważ jedyną przesłanką jej
wymierzenia jest fakt stwierdzenia nielegalnego użytkowania obiektu. Ustawodawca
czyni adresatami tej regulacji wszystkich, którzy wybudowali obiekty budowlane i
przystąpili do użytkowania bez wymaganego pozwolenia lub bez spełnienia określonych
wymagań ustawowych.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 ,10, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. zdaniem
Sądu zarzut ten jest nietrafny. Również zarzut naruszenia art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
ustawy nie jest trafny. Nie można uznać za naruszenie zasad sporządzania
postanowienia I instancji, jeżeli jego uzasadnienie powołując się na wyniki oględzin i
ustaleń organu, opiera na nich rozstrzygnięcie. Natomiast w postanowieniu II instancji,
które rozstrzyga sprawę wywołaną zażaleniem konkretnej strony, organ wprawdzie
enigmatycznie ale wyjaśnia te kwestie które podnoszone są w zażaleniu. Organ odniósł
się do najistotniejszych kwestii, dlatego zdaniem Sądu, obowiązek rozpoznania
zażalenia i sporządzenia uzasadnienia postanowienia został wykonany, wprawdzie
lakonicznie, ale przez odniesienie się do zarzutów, nie można zarzucić, że organ
administracji nie działał w tym zakresie prawidłowo.
Reasumując Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia ww. przepisów Kodeksu
postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik
sprawy.
W ocenie Sądu przyjęta przez ustawodawcę metoda zapobiegania i likwidowania
samowoli jest wprawdzie surowa i nacechowana automatyzmem, ale nie wykracza poza
granice wyznaczone normami konstytucyjnymi. Kara grzywny nie pozbawia właściciela
uprawnień do korzystania z obiektu ani nie wyklucza możliwości ubiegania się o
pozwolenie na użytkowanie.
Z przytoczonych wyżej względów należało uznać, że zaskarżone postanowienie
nie narusza prawa, a przez to skarga na nie podlegała oddaleniu na podstawie art. 151
ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami
administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło