VII SA/Wa 50/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Stawecki po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. i R. W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2016 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oraz rozbiórkę budynku postanawia: odmówić dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika – W. K. i R. W. Pismem z dnia [...] października 2017 r. W. K. wniosła o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania, jak również R. W. i M. K. (która jest uczestnikiem postępowania, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII z dnia [...] stycznia 2017 r., k. 1). W wykonaniu zarządzenia z dnia [...] listopada 2017 r. uzupełniono braki formalne ww. pisma – uznano, że wniosek ten został złożony przez W. K. i R. W. ("wnioskodawcy"). W uzasadnieniu wniosku wnioskodawcy przedstawili przebieg postępowania administracyjnego oraz swoje stanowisko w sprawie po wniesieniu skargi. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawczyni W. K. jest matką uczestnika postępowania, M. K., której umową darowizny przekazała nieruchomość przy ul. [...] w W., nr ew. [...], obręb [...]. Nieruchomości tej, i prowadzonej na niej inwestycji, dotyczy skarga, złożona w niniejszej sprawie. Natomiast wnioskodawca R. W. jest mężem skarżącej, ale ani z akt sprawy, ani ze stanowiska wnioskodawców nie wynika by był on współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Ogólną zasadą, wyrażoną w art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., "P.p.s.a."), jest to, że w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Zgodnie z art. 33 § 1 P.p.s.a. osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Warunkiem takiego uczestnictwa jest zatem uprzedni udział w postępowaniu administracyjnym. Z kolei stosownie do mającego w sprawie zastosowanie art. 33 § 2 p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także w pewnym zakresie organizacja społeczna. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym (art. 16 § 2 P.p.s.a.). Pojęcie interesu prawnego nie zostało zdefiniowane w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tego względu należy sięgnąć do art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), dalej "k.p.a.", który uznaje się za przepis ogólny (tzw. lex generalis) modyfikowany jedynie przez przepisy szczególne innych ustaw dotyczących postępowania administracyjnego. W tym kontekście, w doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że interes prawny to prawo jednostki do określonego postępowania zmierzające do wydania decyzji administracyjnej, mające umocowanie w normie prawa materialnego. Interes prawny musi być dodatkowo osobisty, własny, indywidualny i znajdujący uzasadnienie w normie prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych. Tak rozumiany interes prawny odróżnia się przy tym od interesu faktycznego. Z kolei interes faktyczny, który jest pojęciem odmiennym, należy kwalifikować jako stan, w którym obywatel jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej tak jak w przypadku interesu prawnego, ale nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji publicznej (vide: J. Borkowski, Komentarz do art. 28, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 13. wyd., Warszawa 2014, s. 192-198; także: M. Niezgódka-Medek, Komentarz do art. 33 [p.p.s.a.], w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz LEX, wydanie 5., Warszawa 2013, s. 132). Innymi słowy o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. W niniejszej sprawie zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2016 r. Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą M. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem w bryle budynku oraz rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz dwóch budynków gospodarczych na dz. ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W. Jak wynika z dokumentacji, zawartej w aktach administracyjnych sprawy, jedyny inwestorem przedmiotowej inwestycji była M. K., która jednocześnie jest jedynym właścicielem nieruchomości, na której miała być ona wybudowana. M. K. posiada zatem interes prawny, mający wyraz w normie prawa materialnego (art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm., "pr.bud.", a przez to także art. 28 k.p.a.) do występowania w niniejszej sprawie w charakterze uczestnika postępowania, co wynika też z zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII z dnia [...] stycznia 2017 r. Natomiast wnioskodawcy, W. K. i R. W., legitymują się jedynie interesem faktycznym, tj. z pewnością są zainteresowani rozstrzygnięciem sprawy prowadzonej przez Sąd, jednak nie istnieje norma prawna, z której mogliby wywieść interes prawny, osobno dla każdego z nich. Wskazać należy, że W. K.., umową darowizny z dnia [...] maja 2016 r. przekazała swojej córce, M. K., nieruchomość, na której miała być prowadzona inwestycja, a zatem nie posiada już tytułu prawnego do niej. Wnioskodawczyni nie może więc z tego faktu wyprowadzić normy prawnej, która uzasadniałby interes prawny i przemawiała za dopuszczeniem jej do udziału w niniejszej sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Z kolei R. W., mąż M. K., nie jest współwłaścicielem ww. nieruchomości (darowizna została dokonana na rzecz jego żony), a zatem interesu prawnego z tytułu prawa własności tej nieruchomości nie posiadał i nie posiada. Trzeba podkreślić, że zgodnie z art. 33 pkt 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r., Dz. U. z 2017 r. poz. 682 ze zm., do majątku osobistego każdego z małżonków należą m.in. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił. W związku z tym, że umowa darowizny jako obdarowanego wskazywała tylko żonę wnioskodawcy, to jej przedmiot nie wszedł w skład majątku wspólnego małżonków. Skutecznie rozporządzać nim, także na cele budowlane, może jedynie M. K. Nie ulega wątpliwości, że wnioskodawca posiada interes faktyczny w niniejszej sprawie (może być w przyszłości współużytkownikiem tej nieruchomości), nie jest to jednak tożsame z posiadaniem interesu prawnego, jak wskazano wcześniej. Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdza, że wnioskodawcy nie wykazali interesu prawnego uzasadniającego ich udział w postępowaniu toczącym się przed Sądem. Na marginesie należy zauważyć, że rozstrzygnięcie Sądu w przedmiocie złożonych wniosków nie będzie stanowiło przeszkody do występowania wnioskodawczyni, W. K., w charakterze pełnomocnika uczestnika postępowania, M. K., zgodnie z pełnomocnictwem złożonym we wniosku z dnia [...] października 2017 r., uwzględnionym zarządzeniem z dnia [...] listopada 2017 r. Ponadto, nawet ewentualna nieobecność na rozprawie, w razie prawidłowego zawiadomienia stron o jej terminie, nie stanowiłaby przeszkody dla pełnomocnika uczestnika postępowania do wypowiadania się w jego imieniu. W tym stanie rzeczy Sąd – na mocy art. 33 § 2 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji postanowienia.