VII SA/Wa 508/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2008r. sprawy ze skargi K. A. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz K. A. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego C. Ż. Kancelaria Radcy Prawnego ul. [...] [...] W.: tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 (trzysta pięć) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych i kwotę 55 (pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem 22% podatku od towarów i usług. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] wydaną [...] stycznia 2008r. na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych i art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] z dnia [...] grudnia 2007r. ustalającą podleganie K. A. obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej od dnia 1 stycznia 1999r. do nadal. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w jego ocenie organ I instancji prawidłowo ustalił okres podlegania obowiązkowi ubezpieczenia, gdyż K. A. od 1 maja 1992r. i nadal prowadzi działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji działalności. Organ podał, że decydującą dla ustalenia okresu objęcia ubezpieczeniem jest data wpisu działalności do ewidencji działalności gospodarczej albo rejestru przedsiębiorstw, bowiem wpis ten wskazuje na datę rozpoczęcia działalności zaś zakończenie prowadzenia następuje z datą wykreślenia działalności z ewidencji lub z rejestru przedsiębiorstw. Organ podniósł również, że przepisy regulujące prowadzenie działalności gospodarczej nie przewidywały "zawieszenia" działalności bez jej wykreślenia z ewidencji lub rejestru, Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł K. A. podnosząc, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza miała charakter sezonowy, a od 2007r. i nadal nie prowadził działalności w ogóle. W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002r Nr 153 poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2008r., utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wydaną dnia [...] grudnia 20007r. ustalającą, iż skarżący podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej od dnia 1 stycznia 1999r. do nadal. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem prawa, w szczególności przepisów art. 7 i 77 kpa. Zgodnie z art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa organ administracyjny ma obowiązek podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wskazać należy, że tylko realizując powyższe zasady organ prowadzący postępowanie administracyjne może trafnie ocenić istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawidłowo rozstrzygnąć o prawach strony. W rozpoznawanej sprawie organy uznały, że skarżący prowadził działalność gospodarczą w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do nadal. W okresie objętym decyzjami organów w kwestii dotyczącej objęciem osób prowadzących działalność pozarolniczą ubezpieczeniem zdrowotnym obowiązywały kolejno: art. 8 pkt 1 lit. c i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153 ze zm.), art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 ze zm.) oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c i art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 ze zm.). Wprowadzały one podobne unormowania dotyczące obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego i osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych, tj. stosownie do art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) od dnia rozpoczęcia do zaprzestania wykonywania takiej działalności. Okres ten należy liczyć według przepisów dotyczących działalności gospodarczej, a więc od uzyskania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej do jego wykreślenia. Jednakże, jak to stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku wydanym dnia 25 października 2006 r. w sprawie II GSK 179/06 należy mieć na uwadze, że "zgłoszenie i wpis do ewidencji działalności gospodarczej stanowi tylko podstawę rozpoczęcia działalności gospodarczej w rozumieniu jej legalizacji i nie jest zdarzeniem ani czynnością utożsamianą z podjęciem takiej działalności. Z tego powodu wpisowi nadawano zawsze charakter deklaratoryjny, a nie - konstytutywny. Nie kreował on również bytu prawnego przedsiębiorcy. Określanie przez samego przedsiębiorcę daty rozpoczęcia działalności gospodarczej wpisywanej do ewidencji powodowało istnienie domniemania faktycznego, że z tą datą działalność gospodarcza została podjęta i była prowadzona, aż do czasu jej wykreślenia z ewidencji. Domniemanie faktyczne ma znaczenie dowodowe i może być obalone. W takiej sytuacji ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która wywodzi z niego skutki prawne. Nie chodzi więc o niedopuszczalności korygowania czasookresu prowadzenia działalności wynikającego z wpisu do ewidencji, lecz o powiązanie takiej czynności z wynikami postępowania dowodowego". Tak więc dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy koniecznym jest przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem wszystkich wyjaśnień skarżącego odnośnie okresu prowadzenia działalności gospodarczej, ocenić je i ustalenia te zawrzeć w uzasadnieniu rozstrzygnięcia stosownie do wymogów art. 107 § 3 kpa. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.