VII SA/Wa 509/18
WyrokWSA w Warszawie2018-11-20
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz, Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Joanna Gierak – Podsiadły
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wydać decyzję nakazującą usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, nawet jeśli stan ten jest zależny od stanu innego, powiązanego obiektu, w którym również stwierdzono nieprawidłowości?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma ustawowy obowiązek wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, gdy tylko stwierdzi, że obiekt znajduje się w nieodpowiednim stanie faktycznym. Obowiązek ten aktywizuje się niezależnie od tego, czy stan ten jest zależny od innego, powiązanego obiektu, w którym również stwierdzono nieprawidłowości. W takiej sytuacji organ powinien rozszerzyć zakres postępowania, aby objąć oba obiekty.Stan faktyczny
Spółka S.A. złożyła wniosek o wydanie decyzji nakazującej natychmiastowy zakaz użytkowania garaży nadziemnych lub nakaz rozbiórki, wskazując na zły stan techniczny tych obiektów, który był zależny od stanu garażu podziemnego. Organy nadzoru budowlanego odmówiły wydania takiej decyzji, uznając, że niecelowe jest usuwanie nieprawidłowości garaży nadziemnych bez usunięcia nieprawidłowości garażu podziemnego. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i K.p.a.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Protokolant sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. sprawy ze skargi [...] spółki akcyjnej z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] spółki akcyjnej z siedzibą w [...] kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 509/18 UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] stycznia 2018r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ,po rozpatrzeniu odwołania spółki [...] S.A. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...].10.2017r., odmawiającej wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 66 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zakresie garaży nadziemnych usytuowanych na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] położonych częściowo na płycie stropowej garażu podziemnego przy ul. [...] i [...] w [...] , utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Decyzja ta została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Dnia 19.11.2015r. do PINB [...] wpłynęło pismo spółki [...] S.A. w sprawie ewentualnego wydania decyzji na podstawie art. 66 ust 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 66 ust. 2 ustawy Prawo budowlane ,w przedmiocie natychmiastowego zakazu użytkowania wzniesionych na działkach ew. [...] z obrębu nr [...] garaży nadziemnych, względnie zastosowanie dalej idących środków związanych z orzeczeniem nakazu rozbiórki przedmiotowych budowli. Jednocześnie skarżący zaznaczył, iż w stosunku do garażu nadziemnego w całości wykonana jest decyzja Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...].01.1997r. nakazująca wyłączenie obiektu z eksploatacji. Przy piśmie załączono:
- ekspertyzę techniczną sporządzoną przez mgr. inż. [...], dotycząca oceny stanu technicznego garażu podziemnego pomiędzy budynkami przy ul. [...] w [...];
- ekspertyzę techniczną sporządzoną przez mgr. inż. [...], dotycząca oceny stanu technicznego garaży nadziemnych posadowionych na płycie garażowej pomiędzy budynkami przy ul. [...] w [...].
W dniu 22.01.2016 r. odbyła się kontrola garaży naziemnych na dz. ew. nr [...]. podczas której ustalono, że " Garaże na samochody osobowe wybudowane w 1966 r. na podstawie pozwoleń na budowę i uzyskały pozwolenia na użytkowanie. Garaże zostały wybudowane na płycie stropowej magazynu opału dla mieszczącej się obok kotłowni oraz na gruncie w stosunku 5,0 m na płycie stropowej i 1,5 m. szerokości na gruncie nasypowym. (...) Podczas oględzin i kontroli stwierdzono pęknięcia ścian poprzecznych oraz ścian szczytowych. Konstrukcja garaży ścian jest podzielona na części na płycie magazynu oraz na gruncie w miejscu łączenia występuje - obniżenie posadzki, pęknięcia ścian (zdylatowanie dochodzące do 5 cm) płyty dachowe garażu w miejscu połączenia klawiszują (płyty oparte nad częścią stropu oraz na częścią z gruntem). Przyczyną powstania pęknięć są nierównomierne osiadanie. Stan techniczny garaży nadziemnych jest uzależniony od stanu konstrukcji magazynu podziemnego, który jest w złym stanie technicznym tj. płyta stropowa, słupy. W związku ze złym stanem płyty stropowej magazynu należy uznać, że stan techniczny garaży nadziemnych jest nieodpowiedni. "
Zawiadomieniem z dnia 08.06.2016 r. organ poinformował o wszczęciu na wniosek [...] S.A. postępowania w zakresie stanu technicznego spornych garaży nadziemnych.
W dniu [...].05.2017 r. przeprowadzono rozprawę administracyjną w przedmiotowej sprawie.
Decyzją nr nr [...] z dnia [...].10.2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] odmówił wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 66 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w sprawie garaży nadziemnych usytuowanych na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] usytuowanych częściowo na płycie stropowej garażu podziemnego przy ul. [...] w [...].
Odwołanie od w/w decyzji organu I instancji w ustawowym terminie złożył w imieniu spółki [...] S.A. r. pr. [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w następstwie ponownego rozpoznania sprawy wydał zaskarżoną decyzję.
Zdaniem organu z przedłożonej ekspertyzy technicznej sporządzonej przez mgr. inż. [...], dotyczącej oceny stanu technicznego w/w garaży nadziemnych wynika, iż "stan techniczny garaży nadziemnych jest całkowicie uzależniony od stanu konstrukcji garażu podziemnego i należy je rozpatrywać wspólne. Garaże nadziemne posadowione na płycie stropowej garażu podziemnego, stanowią obciążenie stałe, zwiększając postępujące w czasie ugięcia nadwyrężonej konstrukcji. Stwierdza się, że plac pod garażami został zagrodzony uniemożliwiając wjazd pojazdom. W garażach nie stacjonuje żaden samochód. "
Tym samym organ II instancji stwierdził, że organ powiatowy prawidłowo ocenił, iż skoro z opracowania technicznego wynika, że stan techniczny garaży nadziemnych jest zależny od stanu technicznego garażu podziemnego to niecelowym byłoby wydawanie decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane, bez usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego garażu podziemnego. Stwierdził ponadto, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, na podstawie których została wydana, zaś organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego rozpatrzył przedmiotową sprawę w oparciu o zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy i uzasadnił swoje stanowisko w treści wydanego rozstrzygnięcia administracyjnego. Organ II instancji w ramach przeprowadzonego postępowania odwoławczego nie znalazł podstaw do uchylenia bądź zmiany zaskarżonej decyzji organu I instancji, w związku z czym utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Pismem z dnia 10 stycznia 2018r. [...] Spółka Akcyjna reprezentowana przez r.pr. [...] złożyła skargę na opisaną wyżej decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
zarzuciła naruszenie następujących przepisów:
1. art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 66 ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że przyczyna złego stanu technicznego obiektu garażowego jest istotna z punktu widzenia obowiązku organu nadzoru budowlanego wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości;
2. art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie i niewydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, pomimo ustawowego obowiązku wydania w/w decyzji zawsze wtedy gdy obiekt budowlany znajduje się w nieodpowiednim stanie faktycznym;
3. art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo budowlane poprzez niewydanie merytorycznej decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane stanu technicznego garażu podziemnego "bez usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego garażu podziemnego" w sytuacji gdy przed Organem toczyło jednocześnie postępowanie w sprawie nadzoru budowlanego w zakresie przedmiotowego garażu podziemnego'
4. art. 28 K.p.a. poprzez błędne ustalenie katalogu stron niniejszego postępowania i brak uwzględnienia inwestorów bądź następców prawnych inwestorów jako stron niniejszego postępowania;
5. art. 62 K.p.a. poprzez niepołączenie sprawy dotyczącej garaży podziemnych ([...]) ze sprawą dotyczącą garaży naziemnych ([...]) pomimo, że w sprawie występują te same strony, a ich prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej
6. art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wskazania przyczyn dla których Organ odmówił wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w sytuacji gdy obiekt jest nieodpowiednim stanie technicznym oraz poprzez całkowite pominięcie argumentacji strony zawartej w odwołaniu;
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji a także zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym ewentualnych kosztów zastępstwa procesowego niezbędnych do celowego dochodzenia praw.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przedmiotem kontroli Sądu była w sprawie niniejszej decyzja [...] Wojewódzkiego
Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018r., którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji, odmawiającą wydania decyzji na podstawie art. 66 ust.1 pkt.1 i 3 w zw. z art. 66 ust.2 prawa budowlanego w sprawie garaży nadziemnych na działkach wymienionych w tej decyzji, usytuowanych częściowo na płycie stropowej garażu podziemnego przy ul. [...] i [...] w [...].
Podstawą wydania takiego orzeczenia była ocena organu odwoławczego, że skoro z opracowania technicznego odnoszącego się do analizowanego obiektu wynika, że stan techniczny garaży nadziemnych jest uzależniony od stanu technicznego garażu podziemnego , to niecelowe jest wydanie decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w trybie art. 66 prawa budowlanego, bez wcześniejszego usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego garażu podziemnego.
Stanowisko to , zdaniem Sądu , nie zasługuje na akceptację.
Podkreślić należy, że organy nadzoru budowlanego mają obowiązek sprawdzenia na każdym etapie realizacji inwestycji czy objęte nią obiekty wykonywane są zgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę oraz zgodnie z obowiązującym prawem Kontrola winna tym samym zmierzać także do wyjaśnienia, czy sporny obiekt nie narusza mi.in. warunków techniczno-budowlanych. Stosownie do treści art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego, do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu I instancji należą zadania i kompetencje, o których mowa w art. 50-51. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że organ odwoławczy bezzasadnie uchylił się od merytorycznego rozpoznania sprawy niniejszej czym naruszył dyspozycję art. 7,77 oraz 107 § 3 k.p.a.
Przede wszystkim podkreślić należy, że organ powiatowy , równolegle z niniejszą sprawą prowadził analogiczne postępowanie w odniesieniu do garaży podziemnych położonych częściowo na działkach [...], usytuowanych w [...] , pomiędzy budynkami przy ul. [...].
Mając to na uwadze, oraz argumentację organu przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji , jako pozbawione uzasadnionych podstaw uznać trzeba zaniechanie połączenia obu wskazanych spraw do wspólnego rozpoznania , w oparciu o treść art.62 k.p.a. Poza sporem jest bowiem, że omawiane garaże nadziemne oraz garaże podziemne stanowią obiekty uzależnione od siebie konstrukcyjnie, których stan techniczny oddziałuje na siebie wzajemnie . Celowym i racjonalnym było zatem łączne prowadzenie obu spraw i wydanie decyzji.
Niezależnie od powyższego Sąd podziela zarzuty skargi, że w sprawie niniejszej organy nadzoru budowlanego naruszyły treść art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy Prawo budowlane , odstępując od obowiązku wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych w toku postępowania nieprawidłowości, pomimo , że ciążył na nich ustawowy obowiązek wydania takiej decyzji. Obowiązek ten aktywizuje się bowiem zawsze wtedy, gdy organ stwierdzi, że obiekt budowlany znajduje się w nieodpowiednim stanie faktycznym, co w omawianej sprawie miało bezsprzecznie miejsce.
Warunkiem zastosowania art. 66 jest stwierdzenie przez właściwy organ, że dany obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska. Jako wystarczające należy uznać także ustalenie istnienia potencjalnego zagrożenia, pod warunkiem dokonania jego oceny jako prawdopodobnego i poważnego.
Wobec tego , jako sprzeczne z cytowanym przepisem , trzeba ocenić stanowisko organu, że niecelowe jest usuwanie nieprawidłowości garaży naziemnych, skoro istnieją również nieprawidłowości stanu technicznego garażu podziemnego, które na nie wpływają.
W orzecznictwie i w literaturze prawniczej wskazuje się, że decyzje podejmowane na podstawie art. 66 prawa budowlanego mają charakter związany, co oznacza, że wystąpienie choćby jednej z przesłanek określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-4 obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (por. wyrok NSA z dnia 14 lipca 1998 r., IV SA 1420/96, LEX nr 43224).
Trafnie wskazano zatem w skardze, że skoro organ uznał, iż niecelowe jest wydanie decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości bez usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego garażu podziemnego, to powinien rozszerzyć zakres przedmiotowy prowadzonego przez siebie postępowania , a następnie orzec zarówno w odniesieniu do garażu podziemnego jak i garażu nadziemnego. Stanowisko to zasługuje na akceptację szczególnie z tego powodu , że to garaż nadziemny obciąża garaż podziemny, a ekspertyzy techniczne znajdujące się w aktach sprawy dokumentują, że pilniejsze jest podjęcie decyzji w sprawie garaży nadziemnych.
Na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku w sprawie, pełnomocnik Skarżącej , w odpowiedzi na pytanie Sądu, oświadczył, że nie ma wiedzy , które działki na których wzniesiony jest obiekt będący przedmiotem postępowania , stanowią nieruchomości , co do których Spółce służy prawo użytkowania wieczystego gruntu. Kwestia ta powinna zostać wyjaśniona w toku ponownego rozpoznania sprawy. Organy administracji powinny ustalić zatem jednoznacznie osobę właściciela i zarządcy opisanych wyżej nieruchomości, w celu sprecyzowania adresata wydanej przez siebie decyzji.
Organ uwzględni przedstawione stanowisko ponownie orzekając w sprawie.
Z wymienionych powodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 200 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło