VII SA/Wa 52/13
WyrokWSA w Warszawie2013-06-14
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Joanna Gierak-Podsiadły, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie budynku, którego decyzja o pozwoleniu została wydana w oparciu o decyzję nakładającą obowiązek wykonania prac budowlanych, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie, ponieważ decyzja o pozwoleniu została wydana w oparciu o decyzję nakładającą obowiązek wykonania prac budowlanych na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Wyeliminowanie tej decyzji stanowiło przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. W związku z tym, organ odwoławczy zasadnie uchylił decyzję o pozwoleniu na użytkowanie i odmówił jego udzielenia, ponieważ nie można stwierdzić zdatności obiektu do użytkowania bez rozstrzygnięcia kwestii legalizacji obiektu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego, który był obiektem samowoli budowlanej. Wcześniejsze decyzje nakładały obowiązek wykonania prac budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie została wydana, jednak następnie uchylono decyzję nakładającą obowiązek wykonania prac. Organ odwoławczy wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie, uchylił decyzję o pozwoleniu i odmówił jego udzielenia, co zostało zaskarżone do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi D. S., S. F. S., K. S. i S. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r. znak [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie skargę oddala
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2012 r.,
po rozpatrzeniu odwołania D. S., K. S., S. S.,
S. F. S. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję [...]
Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2012 r., nr
[...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż [...] WINB
decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 151 § 1
pkt 2 k.p.a. uchylił własną decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] oraz
decyzję PINB [...] z dnia [...] marca 2010 r., nr [...],
udzielającą państwu S. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego -
obiekt E (dawnej chlewni) zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] i [...] przy ul.
[...] we wsi [...], gm. [...] i jednocześnie odmówił udzielenia
pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu.
Po rozpatrzeniu odwołania D. S., K. S., S. S.,
S. F. S. organ odwoławczy wskazał, iż w sprawie bezspornym
jest wykonanie przez państwa S. przedmiotowego budynku w latach 1990- 1993
w warunkach samowoli budowlanej.
W związku z zaistniałą samowolą budowlaną PINB [...] w
celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z przepisami decyzją z dnia [...]
października 2009 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z
1974 r. nakazał D. i S. S. oraz K. i S.
F. S. zamurowanie w zakreślonym terminie otworu okiennego
znajdującego się w ścianie elewacji wschodniej oraz otworu drzwiowego
znajdującego się w elewacji południowej budynku, usytuowanych w odległości
mniejszej niż 4 m od granicy działki, cegłą pełną lub luksferami.
Decyzja powyższa została utrzymana w mocy decyzją [...]
WINB z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...].
W związku z wykonaniem przez inwestorów obowiązku wynikającego z decyzji
organu powiatowego z dnia [...] października 2009 r., PINB [...]
decyzją z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 42 ust. 2 i 3
Prawa budowlanego z 1974 r., udzielił pozwolenia na użytkowanie budynku
gospodarczego - obiektu E usytuowanego na działce nr ewid. [...] i [...] przy ul.
[...] we wsi [...], gm. [...].
Następnie [...] WINB decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...]
utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie organu powiatowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 czerwca
2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 441/10, uchylił decyzję [...] WINB z dnia
[...] stycznia 2010 r., nr [...].
Następnie [...] WINB decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...],
uchylił decyzję organu powiatowego z dnia [...] października 2009 r., nr [...],
i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji wydanej na podstawie art. 40
Prawa budowlanego z 1974r [...] WINB postanowieniem z dnia [...] lipca 2012
r., nr [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., wznowił z urzędu postępowanie
administracyjne zakończone własną decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...].
Organ odwoławczy wskazał, iż decyzja o pozwoleniu na użytkowanie z dnia
[...] marca 2010 r, nr [...] została wydana na podstawie art. 42 ustawy Prawo
budowlane z 1974 r. Uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w trybie art. 42
ustawy następuje po stwierdzeniu przez organ wykonania nakazu zmian i przeróbek
nałożonych na podstawie art. 40 tejże ustawy. W tym też postępowaniu na podstawie
art. 40 organ nakłada obowiązek wykonania czynności w zakresie zmian i przeróbek,
które zmierzają, do poprawienia stanu technicznego obiektu budowlanego.
Organ odwoławczy wskazał na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z
dnia 28 października 1999 r., IV SA 1620/97, w którym zaprezentowano pogląd, iż z
brzmienia art. 42 ust. 3 wynika, że podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie
obiektu budowlanego w stosunku do którego wydano nakaz dokonania zmian lub
przeróbek jest wyłącznie stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu
Organ II instancji wskazał, iż postępowanie toczące się na podstawie
art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. zostało zakończone wydaniem decyzji
PINB [...] z dnia [...] października 2009r o nałożeniu
obowiązku wykonania określonych robót budowlanych.
Następnie [...] WINB decyzją z dnia [...] lutego 2011, nr [...], uchylił
ww. decyzję PINB [...] i przekazał sprawę do ponownego
rozpoznania wskazując, że organ powiatowy winien dokonać oceny czy zachodzą
przesłanki wynikające z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., obligujące organ do
wydania nakazu rozbiórki obiektu, a dopiero po ich wykluczeniu organ powinien
zbadać, czy istnieją podstawy do wydania decyzji na podstawie art. 40 Prawa
budowlanego z 1974 r.
Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji PINB [...] z dnia [...] października 2009r o nałożeniu obowiązku na podstawie art.
40 Prawa budowlanego z 1974r spowodowało zaistnienie przesłanki z art. 145 § 1
pkt 8 k.p.a. i wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną
[...] WINB z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...].
Organ odwoławczy wskazał, iż decyzja [...] WINB z dnia
[...] czerwca 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję PINB [...]
z dnia [...] marca 2010 r., wydaną na podstawie art. 42 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego
z 1974 r. udzielającą pozwolenia na użytkowanie została wydana w oparciu o
uchyloną decyzję organu powiatowego z dnia [...] października 2009 r. nakazującą
D. i S. S. oraz K. i S. F. S. na
podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. zamurowanie otworu
okiennego znajdującego się w ścianie elewacji wschodniej oraz otworu drzwiowego
znajdującego się w elewacji południowej budynku, usytuowanych w odległości
mniejszej niż 4 m od granicy działki, cegłą pełną lub luksferami w celu
doprowadzenia budynku gospodarczego - obiekt E (dawnej chlewni) na działce nr
ewid. [...] przy ul. [...]we wsi [...], gm. [...], do stanu zgodnego z
przepisami.
[...] WINB był zobligowany do uchylenia w całości decyzji PINB
[...] z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], udzielającej
pozwolenie na użytkowanie budynku gospodarczego - obiekt E (dawnej chlewni)
zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] we wsi [...], gm.
[...] i odmówienia udzielenia pozwolenia na użytkowanie ww. obiektu.
Ze względu na wyeliminowanie z obrotu prawnego przez [...]
WINB decyzji PINB [...] z dnia [...].10.2009 r. przed
właściwym przeprowadzeniem postępowania administracyjnego co do istnienia
przesłanek z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. nie można stwierdzić zdatności
obiektu budowlanego do użytkowania i udzielić pozwolenia na jego użytkowanie.
Odnosząc się do argumentów Skarżących organ odwoławczy wskazał, że
przedmiotem prowadzonego postępowania nie jest badanie przez organ odwoławczy
czy doszło do spełnienia warunków legalizacji przedmiotowego obiektu.
O tym przesądzi organ powiatowy po przeprowadzeniu postępowania
legalizacyjnego w świetle przepisów Prawa budowlanego z dnia 1974 r. w
rozstrzygnięciu wydanym w sprawie legalizacji budynku gospodarczego - obiekt E
zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] i [...] przy ulicy [...] we wsi [...]
Gm. [...].
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli
D. S., K. S., S. S., S. F. S..
Skarżący wskazali, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru
Budowlanego oraz decyzja organu I instancji jest sprzeczna ze stanowiskiem
zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Warszawie z dnia 9
lutego 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1636/10, w którym Sąd stwierdził, że przed
wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora
Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2009 r.
organ odwoławczy winien dokonać oceny czy nie zachodzą przesłanki wynikające z
art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. obligujące do wydania nakazu rozbiórki, a
dopiero po wykluczeniu tych przesłanek organ powinien zbadać czy istnieją
podstawy do wydania decyzji mającej swoją podstawę w art. 40 nakładającej
obowiązek wykonania zmian i przeróbek.
Zdaniem skarżących [...] WINB nie zastosował się do oceny prawnej
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i bez wyjaśnienia we
własnym zakresie czy w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki określone w
art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. uzasadniające wydanie nakazu rozbiórki uchylił
decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]z dnia [...] października 2009r, nr [...]. wydaną na podstawie art. 40
Prawa budowlanego z 1974r i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia
organowi pierwszej instancji.
Następnie wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie i uchylił w
ramach tego postępowania decyzje pozwalające na użytkowanie przedmiotowego
budynku.
Zdaniem skarżących [...] WINB " miał podstawę do wznowienia
postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. z uwagi na uchylenie decyzji
Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia
[...] października 2009r, nr [...], ale nie miał podstaw do merytorycznego
rozstrzygnięcia sprawy, gdyż przesłanka pozwalająca na stwierdzenie, że
przedmiotowy budynek nie nadaje się do użytkowania tzn. sprawdzenia czy
zachodzą przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 37 Prawa budowlanego
nie została jeszcze ustalona w drodze trwającego postępowania organu pierwszej
instancji."
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów
postępowania.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego,
podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne
sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a
więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia
obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.),
zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej
sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną
podstawą prawną.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego
Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r. utrzymująca w mocy
decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]
września 2012 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.
W ocenie sądu [...] WINB zasadnie wznowił postępowanie w sprawie
zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...]
udzielającą skarżącym pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego - obiekt
E (dawnej chlewni).
Decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z
dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję PINB
[...] z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], wydaną na
podstawie art. 42 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego z 1974r była przedmiotem kontroli
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 9
lutego 2011r, sygn.akt. VII SA/Wa 1635/10 oddalił skargę [...]Sp z o.o. Oddział
w [...].
W uzasadnieniu prawomocnego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w
Warszawie wskazał, że " podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu
budowlanego w stosunku do którego wydano nakaz dokonania zmian lub przeróbek
jest wyłącznie stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu. Postępowanie
toczące się na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r zostało
zakończone wydaniem decyzji z dnia [...] października 2009r o nałożeniu obowiązku i
na dzień wydania decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r przez
[...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja ta
pozostawała nadal w obrocie prawnym, a nałożony obowiązek został wykonany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 czerwca 2010 r w
sprawie VII SA/Wa 441/10 uchylił bowiem jedynie zaskarżoną decyzję
[...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia
201 Or, nr [...] ( ). Dopiero w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego
decyzji nr [...] z dnia [...] października 2009r o nałożeniu obowiązku na podstawie
art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r zaistniałaby przesłanka z art. 145 § 1 pkt 8
K.p.a. uzasadniająca wznowienie postępowania zakończonego decyzją nr [...]
[...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca
2010 r. Z mocy art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. wznawia się bowiem postępowanie w
sprawie zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o
inną decyzję, która następnie została uchylona lub zmieniona".
Decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2011r [...] WINB uchylił decyzję PINB
[...] z dnia [...] października 2009 r., nr [...] o nałożeniu
obowiązku na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r i przekazał
sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji nr [...] z dnia [...] października 2009r o
nałożeniu obowiązku na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r
spowodowało więc powstanie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. uzasadniającej
wznowienie postępowania zakończonego decyzją [...] Wojewódzkiego
Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 201 Or, nr [...] udzielającą
pozwolenia na użytkowanie.
Zarzut skarżących kwestionujący prawidłowość decyzji [...]
Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r, Nr
[...] nie podlega badaniu w niniejszym postępowaniu.
Zgodzić należy się ze skarżącymi, iż w wyroku z dnia 1 czerwca 2010 r., sygn. akt
VII SA/Wa 441/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając zaskarżoną decyzję
[...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia
2010 r, nr [...] w przedmiocie nakazu zamurowania otworów w celu doprowadzenia
obiektu do stanu zgodnego z przepisami nakazał organowi odwoławczemu dokonać
oceny sprawy w kontekście przesłanek uregulowanych w art. 37 Prawa budowlanego
z 1974r.
Organ odwoławczy orzekając ponownie decyzją z dnia [...] lutego 2011 r, Nr [...]
uchylił decyzję PINB [...] z dnia [...] października 2009 r., nr
[...] o nałożeniu obowiązku na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z
1974r i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej
instancji.
Decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia
[...] lutego 2011 r, Nr [...] nie została przez skarżących zaskarżona i pozostaje w
obrocie prawnym, a sprawa zbadania przesłanek wynikających z art. 37 Prawa
budowlanego z 1974r została przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi
pierwszej instancji.
Zaskarżona decyzja zapadła po wznowieniu postępowania i odpowiada treści art.
151 § 1 pkt 2 k.p.a. na podstawie którego została wydana.
Zgodnie z art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. - organ administracji publicznej, o którym mowa w
art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje
decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do
jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową
decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
W mniejszej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
prawidłowo uchylił własną ostateczną decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...]
oraz poprzedzającą ją decyzję PINB [...] z dnia [...] marca
2010 r., nr [...], udzielającą państwu S.pozwolenia na użytkowanie budynku
gospodarczego i jednocześnie odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie
przedmiotowego obiektu.
Podstawy do uchylenia decyzji dotychczasowej udzielającej pozwolenia na
użytkowanie istniały gdyż decyzja ta została wydana w oparciu o decyzję
nakładającą obowiązek na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r,
która została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego.
Ze względu na wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji PINB [...] z dnia [...] października 2009 r., nr [...] o nałożeniu obowiązku na
podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r i przekazaniu sprawy
samowolnej budowy budynku gospodarczego do ponownego rozpatrzenia przez
organ pierwszej instancji nie można stwierdzić zdatności obiektu budowlanego do
użytkowania i udzielić pozwolenia na jego użytkowanie.
O tym, czy obiekt nadaje się do użytkowania przesądzi organ powiatowy po
przeprowadzeniu postępowania legalizacyjnego w świetle przepisów Prawa
budowlanego z 1974r z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w wyroku
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2010 r.,
sygn. akt VII SA/Wa 441/10/.
W tej sytuacji nietrafny jest zarzut z którego wynika, iż wznowione postępowanie
powinno zostać zawieszone do czasu rozpatrzenia sprawy przez Powiatowego
Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie zbadania istnienia przesłanek
określonych w art. 37 Prawa budowlanego z 1974r.
Prawidłowe rozstrzygnięcie organu odwoławczego i bezzasadność zgłoszonych
zarzutów skargi powodują jej oddalenie stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30
sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr
153, poz 1270 ze zm).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło