VII SA/Wa 526/08

WyrokWSA w Warszawie2008-09-12

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Tadeusz Nowak, Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może umorzyć postępowanie administracyjne, gdy strona konsekwentnie dąży do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a organ nie odnosi się do wszystkich zarzutów strony?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., jeśli strona jest zainteresowana merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy i konsekwentnie przy nim obstaje. Brak odniesienia się organu do wszystkich zarzutów strony, w szczególności tych dotyczących odstępstw od projektu budowlanego, stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Z. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie budowy budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów k.p.a., brak dopuszczenia go do udziału w postępowaniu, nieuwzględnienie zgłoszonych dowodów oraz rozbieżności w określeniu budynku i jego niezgodność z pozwoleniem na budowę. Organy nadzoru budowlanego uznały, że budowa jest zgodna z pozwoleniem i planem zagospodarowania, a postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2008 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w ramach nadzoru budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...], działając na podstawie art. 104 i 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej budowy budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania Z. W., uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W ocenie organu, z akt sprawy nie wynikało, aby organ pierwszej instancji przeprowadził ponownie postępowanie wyjaśniające, do czego obligowało go uchylenie poprzedniej decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...], a ponadto nie uwzględnił on faktu, że materiał dowodowy może nie odzwierciedlać aktualnego stanu faktycznego. Zauważył także, iż naruszono prawo strony odwołującej się do czynnego udziału w postępowaniu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, na podstawie art. 104 i 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie administracyjne. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że z ustaleń dokonanych w trakcie wizji lokalnych przeprowadzonych z udziałem stron w dniach: 15 maja 2001 r., 11 września 2001 r. oraz 16 grudnia 2005 r. wynika, że budynek mieszkalny jest realizowany na podstawie ostatecznej decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] kwietnia 1999 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Zdaniem organu, ustalenia te wykazały, że obiekt usytuowano zgodnie z zatwierdzonym planem zagospodarowania działki i jest wznoszony zgodnie z projektem budowlanym. Odnośnie zarzutu realizacji budynku dwurodzinnego zamiast jednorodzinnego organ wyjaśnił, że stosownie do § 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 10, poz. 46 ze zm.) przez zabudowę jednorodzinną należy rozumieć budynek mieszkalny jednorodzinny lub zespół takich budynków, przy czym budynkiem jednorodzinnym jest budynek mieszkalny zawierający nie więcej niż 4 mieszkania. W ocenie organu, budowa domu mieszkalnego dwurodzinnego na terenie zabudowy jednorodzinnej nie jest sprzeczna z ustaleniami planu miejscowego. W odniesieniu do zarzutu wykroczenia inwestycją poza powierzchnię zabudowy działki organ stwierdził, iż powierzchnia przeznaczona na dojazd stanowi integralną część działki i powinna być zaliczona do jej łącznej powierzchni, co spełnia warunek określony dla inwestycji w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] maja 1998 r. W ocenie organu pierwszej instancji, dokonane ustalenia nie wykazały, aby roboty budowlane były prowadzone w sposób zagrażający bezpieczeństwu ludzi i mienia lub odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź aby mogły spowodować zagrożenie dla środowiska, dlatego nie znalazł on podstaw do nałożenia na inwestora obowiązków w trybie ustawy Prawo budowlane. Od powyższej decyzji wniósł odwołanie Z. W. Zarzucił, że nie przeprowadzono stosownego postępowania wyjaśniającego, a okoliczności wskazane w kwestionowanej decyzji oparto na danych, które były podstawą uchylenia poprzedniej decyzji w tym przedmiocie. Zdaniem strony odwołującej się, pozwolenie na budowę odbiega od projektu budowlanego i stanu faktycznego, bowiem nie obejmuje ono basenu w bryle budynku. Ponadto podniesiono, iż odwołujący się nie został powiadomiony o toczącym się postępowaniu administracyjnym - jako strona nie został dopuszczony do udziału w jednej z wizji, a w drugiej z nich uczestniczył tylko częściowo. W ocenie Z. W., ustalenia dokonane podczas wizji są błędne, w szczególności w odniesieniu do komina. Zarzucono, że kwestionowana decyzja oparta jest na ustaleniach poczynionych na podstawie planów budowy, stanowiących załącznik do pozwolenia na budowę. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania Z. W., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ stwierdził, że w toku postępowania odwoławczego zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie kontroli na nieruchomości przy ul. [...] w W., celem zbadania zaawansowania budowy i jej zgodności z decyzją o pozwoleniu na budowę. Zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy, a podniesione w odwołaniu argumenty pozostały bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Stwierdził, że podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 27 lutego 2007 r. ustalono, że realizowany budynek jest zgodny z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Organ wyjaśnił, iż odwołujący się został zawiadomiony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin, w których następnie uczestniczył, lecz odmówił podpisania sporządzonego protokołu, co nie wpływa na skuteczność dokumentu. W ocenie organu odwoławczego, w aktach sprawy brak jest dowodów, potwierdzających zarzut strony w przedmiocie niezgodności budynku z warunkami pozwolenia na budowę i z tego względu nie wystąpiły podstawy do ingerencji organu nadzoru budowlanego. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Z. W., zarzucając naruszenie art. 77 § 1, 78 § 1 i 79 § 2 k.p.a. Zdaniem skarżącego, nie dopuszczono go do udziału w postępowaniu oraz nie uwzględniono zgłoszonych przez niego dowodów. Skarżący wskazał, iż istnieją rozbieżności pomiędzy poszczególnymi protokołami, w których przedmiotowy budynek określany jest jako dom jednorodzinny, lub jako dwurodzinny. W ocenie skarżącego, budowany jest dom z garażami, basenem i zbiornikiem na ścieki w bryle budynku, niezgodnie z pozwoleniem na budowę i warunkami zabudowy. Ponadto zarzucił, że nie uwzględniono okoliczności zabudowania działki w ponad 40 %, a także nie zbadano prawidłowości wybudowania komina, który nie jest częścią budynku, lecz budowlą stykającą się z nim. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Rozpoznając wniesioną skargę sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie lecz z innych przyczyn niż wskazane w skardze. W ocenie sądu decyzja umarzająca postępowanie, które zostało wszczęte z wniosku Z. W. zapadła z naruszeniem art. 105 § 1 k.p.a. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkującego niemożnością załatwienia sprawy przez rozstrzygnięcie co do istoty. Decyzję o umorzeniu postępowania organ administracji państwowej wydaje zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. wówczas, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności, gdy strona zrezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Żadna z powyższych okoliczności, wskazanych w art. 105 §1 k.p.a., nie wystąpiła w niniejszej sprawie, dlatego organ powinien wydać decyzję załatwiającą sprawę co do jej istoty, a nie prowadzić do umorzenia ponieważ jest to niezgodne z prawem uchylenie się organu od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Brak przesłanek do uwzględnienia żądania strony nie daje podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 kpa jeżeli strona jest zainteresowana w otrzymaniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i konsekwentnie przy tym obstaje, co miało miejsce w niniejszym przypadku. Sąd administracyjny podziela stanowisko organów nadzoru budowlanego, że istniejąca w obrocie prawnym decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] kwietnia 1999r, Nr [...] w sprawie pozwolenia na budowę nie może być kontrolowana przez organy nadzoru budowlanego. Jednakże, jak wynika z treści pism Skarżącego zarzuca on inwestorom odstępstwa od projektu budowlanego powstałe w toku prac budowlanych. Wskazuje jednocześnie w jakim zakresie winna nastąpić kontrola obiektu. Do zarzutów skarżącego organ w uzasadnieniu decyzji w ogóle się nie odnosi, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. i to w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie. Wbrew bowiem stanowisku organu odmowa podpisania protokołu z oględzin w których Skarżący nie uczestniczył bez swojej winy była uzasadniona, i tym samym protokół ten nie spełnia wymogów określonych w art. 76 § 1 k.p.a. W związku z naruszeniem art. 105 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r, Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uchylił zaskarżoną decyzję. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu zgodnie z art. 152 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło