VII SA/Wa 531/14

WyrokWSA w Warszawie2014-06-16

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Krystyna Tomaszewska, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organów nadzoru budowlanego utrzymująca sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego jest zasadna, gdy organy nie uwzględniły wytycznych sądu dotyczących ustalenia stanu faktycznego i oceny odstępstw od projektu budowlanego?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, ponieważ organy nadzoru budowlanego nie wykonały wytycznych sądu zawartych w poprzednim wyroku, nie wyjaśniły istotnych okoliczności sprawy oraz nie ustaliły rzeczywistego przebiegu granic działek i innych rozbieżności. Naruszenie art. 153 p.p.s.a. stanowiło samodzielną podstawę do uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
D. S. zakończył budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i zgłosił to Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego. Organ ten wniósł sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania budynku, wskazując na istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym zmianę lokalizacji budynku i sposobu użytkowania części pomieszczeń. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał sprzeciw w mocy. D. S. zaskarżył decyzję, zarzucając m.in. błędne ustalenia faktyczne i niewykonanie wytycznych sądu z wcześniejszego wyroku.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego; stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. S. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2013r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] znak: [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania D. S., dalej również skarżący, od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], znak: [...] wnoszącej sprzeciw w sprawie przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniem technicznym - zbiornikiem na nieczystości ciekłe, zrealizowanego na nieruchomości obejmującej działki oznaczone nr ewid. [...] i [...], w miejscowości [...], gm. [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 5 listopada 2010 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] wpłynęło zawiadomienie D. S. o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. W toku postępowania ustalono, że inwestycję zrealizowano w oparciu o decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] lipca 1994 r., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz decyzję z dnia [...] kwietnia 1995 r. przenoszącą uprawnienia z powyższej decyzji z dnia [...] lipca 1994 r. na rzecz D. S.. Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł sprzeciw wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania D. S., decyzją z dnia [...] marca 2013 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu powiatowego. W wyniku skargi wniesionej na w/w decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt 1013/11 uchylił zaskarżona decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu pierwszej instancji. Ponownie rozpoznając sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] października 2013 r. nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniem technicznym - zbiornikiem na nieczystości ciekłe. W wyniku odwołania od w/w decyzji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. Nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu powiatowego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując na konieczność uwzględnienia przez organ argumentacji zawartej w wyroku WSA w Warszawie z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1013/11 i następnie w zależności od poczynionych ustaleń wydać i rozstrzygniecia w przedmiocie zawiadomienia o zakończeniu budowy zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] wniósł sprzeciw w sprawie przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zdaniem organu powiatowego inwestor realizując budynek odstąpił w sposób istotny od warunków określonych w projekcie budowlanym. W wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 10 grudnia 2010 r. ustalono, że na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] realizowany jest niepodpiwniczony budynek mieszkalny o dwóch kondygnacjach nadziemnych (parter + poddasze). Budynek o nieregularnym kształcie rzutu dającym wpisać się w prostokąt o wymiarach boków 11,74 m x 10,81 m. Wysokość przedmiotowego budynku od poziomu terenu przy wejściu do budynku do kalenicy wynosi 9,08 m. W miejscu pomieszczenia garderoby została wykonana łazienka. Zmieniono sposób użytkowania pomieszczenia spiżarni oraz części kuchni na rzecz pomieszczenia pokoju. Z informacji uzyskanych z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej odległość budynku mieszkalnego do północnej granicy działki jest zmienna i wynosi od 3,25 m do 3,29 zaś odległość najbardziej wysuniętej części budynku od wschodniej strony granicy jest zmienna i wynosi 2,45 m do 2,50 m. Budynek znajduje się również w zmiennej odległości tj. od 3,80 m do 3,82 m w stosunku do południowej granicy działki. Decyzje z dnia [...] lipca 1994 r. oraz z dnia [...] kwietnia 1995 r., na podstawie których prowadzone były roboty budowlane, uprawniały inwestora do budowy na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] budynku mieszkalnego jednorodzinnego o nieregularnym kształcie rzutu dającym wpisać się w prostokąt o wymiarach boków 11,61 m x 10,71 m zlokalizowanego w odległości 4,00 m od północnej strony granicy działki. Wysokość przedmiotowego budynku od poziomu terenu do kalenicy wynosić miała 9,00 m. Zbiornik na nieczystości ciekłe zaprojektowany w odległości 8,00 m od północnej strony granicy działki. W wyniku porównania stanu faktycznego ze stanem projektowanym wynikającym z w/w decyzji organ powiatowy stwierdził, że roboty budowlane przy budowie przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na terenie obejmującym działki oznaczone numerami ewidencyjnymi [...] i [...] (przed podziałem działka [...]) inwestor prowadził z odstępstwami od warunków i ustaleń wynikających z w/w decyzji z dnia [...] lipca 1994 r. oraz z dnia [...] kwietnia 1995 r. polegającymi na zmianie lokalizacji budynku oraz zamierzonego sposobu użytkowania części budynku. Powyższe odstępstwa powodują zmianę w projekcie zagospodarowania działki oraz zamierzonego sposobu użytkowania części budynku W ocenie organu powiatowego wymienione odstępstwa są istotne, ponieważ wypełniają przesłanki art. 36a ust. 5 pkt. 1 i 6 ustawy - Prawo budowlane, w myśl którego istotnym odstąpieniem od projektu budowlanego jest takie odstąpienie, które dotyczy m.in.: zmian w projekcie zagospodarowania działki lub terenu oraz zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Z uwagi na lokalizację budynku wraz z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż 4 m organ powiatowy stwierdził, iż nastąpiło naruszenie warunków cytowanego powyżej § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2002 r. Nr 75, poz. 690). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ponownie rozpoznając sprawę uznał, że wniesienie sprzeciwu wobec zamiaru przystąpienia do użytkowania budynku było zasadne i decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2013 r. Organ zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że budynek mieszkalny został wykonany z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego. W jego ocenie odstępstwo polegało na zmianie projektu zagospodarowania działki (art. 36a ust. 5 pkt 1 Prawa budowlanego) z uwagi na zmianę lokalizacji obiektu. Porównanie zapisów pierwotnej dokumentacji projektowej (według zatwierdzonego projektu budowlanego inwestor uprawniony był do budowy budynku mieszkalnego w odległości 4,00 m od północnej granicy działki) z ustaleniami dokonanymi przez organ powiatowy na podstawie przedłożonej dokumentacji (budynek mieszkalny zlokalizowany jest w zmiennej odległości od 3,25 m do 3,29 m od północnej granicy działki) wykazało, że podczas realizacji inwestycji uległa zmianie lokalizacja budynku rzędu 0,75 m - 0,71 m (ściana z otworami okiennymi). Powyższe, zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowi odstępstwo o charakterze istotnym - o którym mowa w art. 36a ust. 5 pkt 1 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy nie podzielił natomiast stanowiska Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], iż doszło także do zmiany sposobu użytkowania części obiektu, z uwagi na wykonanie łazienki w miejscu przeznaczonym na garderobę gospodarczą, gdyż taka zmiana nie wpływa na warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. wniósł D. S. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1) prawa materialnego poprzez przyjęcie, że budynek będący przedmiotem postępowania został wykonany w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź innych przepisach, 2) zastosowanie przepisów, które nie obowiązywały w dacie uzyskania zezwolenia na budowę, 3) błędne ustalenia odnośnie usytuowania budynku i wymiarów od granic działki, 4) niewłaściwą ocenę zgromadzonych dowodów oraz nieuwzględnienie okoliczności, iż działka od strony północnej budynku nie jest działką budowlaną. 5) nieuwzględnienie wskazań zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1013/11, w którym wyraźnie wskazywano, że ponowne postępowanie powinno uwzględniać przedstawione przez Sąd rozważania, w szczególności, dotyczące usytuowania budynku, odległości od granic działki. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie podkreślić należy, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j, Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Związanie organu oceną prawną wyrażoną w wyroku sądu może być wyłączone tylko w razie istotnej zmiany (po wydaniu wyroku) stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także po wzruszeniu wyroku w prawem przewidzianym trybie. Zgodnie zaś z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd , który je wydał, ale również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W sprawie organy nadzoru budowlanego ponownie rozpoznały sprawę po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1013/11, którym uchylono decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] oraz utrzymaną w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w [...] z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] wnoszącą sprzeciw w sprawie przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniem technicznym - zbiornikiem na nieczystości ciekłe, zrealizowanych na działce nr ewid. [...] i [...], w miejscowości [...], gm. [...]. W uzasadnieniu Sąd precyzyjnie określił jakie okoliczności powinny być przez organ ponownie ustalone i ocenione ze szczególnym uwzględnieniem wykonanego przez inwestora ocieplenia budynku warstwą 10 cm styropianu, która to okoliczność powinna być przez organy oceniona w aspekcie naruszenia § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.). Z akt postępowania administracyjnego wynika, że organy administracyjne obu instancji nie zastosowały się do wskazań Sądu i nie wyjaśniły istotnych okoliczności sprawy. Podnieść również należy, że decyzje organów stanowią w zasadzie powielenie uchylonych przez Sąd w/w wyrokiem uprzednich decyzji organów i opierają się w znacznej części na tym samym materiale dowodowym. Sąd zauważa wprawdzie, że ponownie zwrócono się do Starostwa Powiatowego w [...] pismem z dnia 21 sierpnia 2013 r. o podanie odległości budynków położonych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...], jednak nadal nie ustalono rzeczywistego przebiegu granic działek. Nie wyjaśniono rozbieżności pomiędzy przebiegiem granic działek z inwentaryzacji budynku, a pomiarami wykonanymi przez organ podczas oględzin działki (załącznik graficzny do protokołu oględzin z dnia 10 grudnia 2010 r.), na które wskazał Sąd w wyroku z dnia 20 października 2011 r. Organy nie wyjaśniły również sprzeczności, co do odległości od osi drogi. W związku z powyższym uznać należy, iż organy administracyjne z naruszeniem art. 153 p.p.s.a. nie wykonały wytycznych Sądu zawartych w wyroku z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1013/11. Naruszenie art. 153 p.p.s.a. stanowi samodzielną podstawę prawną uchylenia zaskarżonej decyzji, co niniejszej sprawie dotyczy także decyzji organu I instancji. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. W punkcie II wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach obejmujących wpis od skargi w kwocie 500 zł Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło