VII SA/Wa 534/04

WyrokWSA w Warszawie2005-04-19

Skład orzekający: Anna Żak, Bożena Więch-Baranowska, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania bez wskazania konkretnych czynności dowodowych do przeprowadzenia?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a jednocześnie powinien wskazać fakty i dowody, które należy ponownie rozważyć. W niniejszej sprawie brak było takich wskazań, wobec czego uchylenie decyzji i przekazanie do ponownego rozpoznania było niezasadne.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z marca 2004 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z 1998 r. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego z usługami i garażem podziemnym. Sprawa dotyczyła prawidłowości postępowania nieważnościowego oraz statusu strony w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, , Sędzia WSA Bożena Więch- Baranowska, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński ( spr.), Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Budowlano- Mieszkaniowej " [...]" na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dot. pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] sierpnia 1998 roku, Nr [...] Prezydent Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w [...] przy ul. G. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z usługami i garażem podziemnym, usytuowanego na nieruchomości położonej przy ul. G. w [...] stanowiącej działki gruntu oznaczone nr ew. [...] i nr ew. [...], obręb [...]. Decyzją z dnia [...] grudnia 1998 roku, Nr [...]Wojewoda [...] umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1998 roku stwierdzając, że wnosząca je I. O. "[...]" nie może być uznana za stronę postępowania. Pismem z dnia [...] października 1999 roku Wojewoda [...] powiadomił osoby zainteresowane o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1998 roku. Decyzją z dnia [...] maja 2000 roku, Nr [...] Wojewoda [...] umorzył postępowanie nieważnościowe jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, że wszczęcie postępowania z urzędu było uzasadnione wystąpieniem Rzecznika Praw Obywatelskich o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło jednak wszczęcia postępowania nieważnosciowego w tej sprawie uznając, że decyzja jest zgodna z prawem. Decyzja Prezydenta Miasta [...] o pozwoleniu na budowę dnia [...] sierpnia 1998 roku nie jest dotknięta wadą, która skutkowałaby koniecznością stwierdzenia jej nieważności. Decyzją z dnia [...] września 2000 roku, Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania I. S., E. S. i Prokuratora Okręgowego w [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2000 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu swojej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że z uzasadnienia decyzji nie wynika na czym polega bezprzedmiotowość postępowania. Uznając, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie jest dotknięta wadą, która skutkowałaby koniecznością stwierdzenia jej nieważności Wojewoda [...] winien wydać decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 roku, Nr [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1998 roku, Nr [...]. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, ze inwestycja została już zakończona, a inwestor uzyskał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie. Zrealizowanie inwestycji wyłącza możliwość stwierdzenia nieważności mimo zaistnienia przesłanek z art.l56§l kpa. Decyzją z dnia [...] lutego 2002 roku Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania I. S. oraz Prokuratora Okręgowego w [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 roku i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie decyzją ostateczną jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 roku, Nr [...], którą to decyzją po ponownym rozpoznaniu odwołania Stowarzyszenia [...] od decyzji z dnia [...] sierpnia 1998 roku, Nr [...] Wojewoda [...] umarzył postępowanie odwoławcze. Wyłącza to możliwość wszczęcia i prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1998 roku, gdyż decyzja ta nie posiada waloru decyzji ostatecznej w toku instancji. Zgodnie z treścią art.l57§l kpa do stwierdzenia nieważności decyzji właściwy jest organ wyższego stopnia. W odniesieniu do decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 roku organem wyższego stopnia jest Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. W świetle powyższych ustaleń zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego uznać należy, że działanie organu I instancji było bezprzedmiotowe zaś decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 roku wydana została z naruszeniem art.l57§l kpa. Na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła I. S.. Wyrokiem z dnia 06 listopada 2003 roku, sygn. akt IV SA 3558/02 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję Głównego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2002 roku. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja zawiera poglądy, które nie znajdują oparcia zarówno w przepisach prawa jak i w orzecznictwie. Zaskarżona decyzja wydana została z oczywistym naruszeniem art.7 Kpa, art.77§1 kpa, art.107§3 kpa i art.138§1 pkt.2 kpa w zw. z art.127§1 kpa. Zdaniem Sądu zupełnie nie wiadomo dlaczego decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1998 roku "nie posiada waloru decyzji ostatecznej w administracyjnym toku instancji" i do jakiego postępowania nieważnosciowego czy odwoławczego odnosi się to sformułowanie. Skoro Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 roku, Nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji z dnia [...] kwietnia 1998 roku, Nr [...] to decyzja ta stała się ostateczna. Nadto z przepisów art.156 do 158 kpa nie wynika zakaz wszczęcia i prowadzenia postępowania nieważnosciowego w odniesieniu do decyzji nieostatecznych. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego winien z urzędu zwrócić uwagę na wadliwość poglądu Wojewody [...] wyrażonego w decyzji z dnia [...] kwietnia 2002 roku, Nr [...] polegającego na umorzeniu postępowania odwoławczego z tego powodu, iż na skutek zakończenia inwestycji stało się ono bezprzedmiotowe. Niezależnie od przyczyn z jakich doszło do umorzenia postępowania stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie to nie jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy. Twierdzenie, iż badane w pierwszej kolejności względy formalno - prawne stwarzały bezwzględną konieczność uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 roku i umorzenia postępowania odwoławczego jest zdaniem Sądu nieporozumieniem. Takiego rozstrzygnięcia nie przewiduje art.l38§l kpa. Nie można wykluczyć, że organ administracji nosił się z zamiarem umorzenia postępowania odwoławczego na podstawie art.l38§l pkt.3 kpa. Zgodnie z treścią art.l27§l kpa odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji odwołanie służy stronie. Z wydanej decyzji mogą być niezadowolone różne podmioty w tym te, które otrzymały ją do wiadomości. Przez ten fakt nie stają się jednak one stroną postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy nie ustalił czy I. S. przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu nieważnościowym, a jeżeli tak to z jakiej normy prawa materialnego można wyprowadzić jej interes prawny. Jest zasadą, że członek Spółdzielni może działać tylko poprzez organy Spółdzielni mogące występować na zewnątrz w imieniu swoich członków. Z oświadczenia skarżącej wynika, że w budynku spółdzielczym są wyłącznie tzw. mieszkania własnościowe. Na konieczność poczynienia ustaleń co do posiadania przez skarżącą przymiotu strony Naczelny Sąd Administracyjny wskazał w wyroku z dnia 19 czerwca 2001 roku, sygn. akt IV SA 1142/00. Należy zdaniem Sądu pamiętać, że to z inicjatywy skarżącej wszczęto różne postępowania. Nie wiadomo więc dlaczego organ I instancji stwierdził, że postępowanie nieważnościowe zostało wszczęte z urzędu. Decyzją z dnia [...] marca 2004 roku, Nr [...] po ponownym rozpoznaniu odwołania Prokuratora Okręgowego w [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że pogląd Wojewody [...], iż zrealizowanie budowy powoduje nieodwracalne skutki prawne należy uznać za błędny. Jest to bowiem jedynie skutek faktyczny, a nie prawny. W związku z powyższym Wojewoda [...] winien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające co do faktu istnienia bądź nieistnienia wszystkich przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji określonych w art.156 kpa, gdyż w opinii organu odwoławczego postępowanie w tym zakresie nie zostało przeprowadzone przez organ I instancji. Nadto szczegółowego rozpatrzenia wymagają zarzuty zawarte w odwołaniu Prokuratora Okręgowego w [...], a w szczególności czy przedmiotową inwestycję zlokalizowano zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie wydawania decyzji przez Prezydenta Miasta [...] oraz czy zapewniono właściwe nasłonecznienie sąsiednich budynków. Przypomnienia jednak wymaga, iż zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 07 lipca 1999 roku, sygn. akt IV SA 2246/98 eksponowane przez skarżących okoliczności zaciemnienia działki przez sporną budowę nie mogą być uznane za naruszenie interesu prawnego skarżących, skoro posadowienie obiektu jest dokonane w odległościach przewidzianych w obowiązujących przepisach. Nadto należy wziąć pod uwagę, że wyrokiem z dnia 28 czerwca 2002 roku, sygn. akt IV SA 1963/00 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję SKO w [...] z dnia [...] lipca 2000 roku, Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję SKO w [...] z dnia [...] grudnia 1999 roku o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 1998 roku, Nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego z usługami i garażem podziemnym, usytuowanego na nieruchomości położonej przy ul. G. w [...]. Część zarzutów skarżący podniósł dopiero w odwołaniu. Ich rozpoznanie przez organ odwoławczy prowadziłoby w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do jednoinstancyjności postępowania w zakresie nowych elementów. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła Spółdzielnia Budowlano - Mieszkaniowa "[...]" podnosząc zarzut naruszenia art.6 kpa, art.7 kpa w zw. z art.138§1 i §2 kpa, art.156§2 kpa, art.158§2 kpa oraz art.11 kpa, art.12§1 kpa, art.77§1 kpa, art.107§3 kpa. Zdaniem skarżącej Spółdzielni organ odwoławczy uważa za konieczne uchylenie decyzji organu I instancji do ponownego, a jednocześnie nie wskazuje faktów i dowodów, których ponowne rozważenie i ustalenie jest konieczne dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Nie wskazuje również kierunków w którym postępowanie miałoby się toczyć. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył więc obowiązek wyjaśnienia przesłanek podjętego rozstrzygnięcia. Bezzasadne jest również stwierdzenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż Wojewoda [...] nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego co do faktu istnienia bądź nieistnienia przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji. Postępowanie zostało wszczęte z urzędu, a co za tym idzie organ I instancji musiał uzyskać określone informacje stanowiące podstawę do jego wszczęcia i rozważenia ewentualnej możliwości stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Zdaniem skarżącej Spółdzielni błędna jest również dokonana przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego interpretacja art.l58§2 kpa, a w szczególności pojęcia nieodwracalnych skutków prawnych. Zdaniem Spółdzielni wywołanie nieodwracalnych skutków prawnych zachodzi wówczas gdy wykonanie decyzji spowodowało powstanie takiego stanu faktycznego lub prawnego, że nie jest możliwy powrót do stanu pierwotnego sprzed wydania decyzji. Stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z powołaniem się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje na błędną wykładnię przepisu art.l56§2 kpa. Nieodwracalność skutków prawnych wynika zdaniem Spółdzielni z wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżąca Spółdzielnia stwierdziła również, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze ostateczną decyzją z dnia [...] marca 2004 roku, Nr [...] utrzymało w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Zdaniem skarżącej Spółdzielni Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien rozważyć możliwość zastosowania art.158§2 kpa tj. stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa. Również z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego nie wynika, by Sąd ten postulował konieczność uchylenia decyzji organu I instancji do ponownego rozpoznania. W konsekwencji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył art.99 przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zdaniem Sądu zapadła z naruszeniem art. 138§2 kpa. Zgodnie z treścią wyżej wymienionego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W wypadku gdy przedmiotem zaskarżenia decyzji do sądu administracyjnego jest decyzja kasatoryjna rolą sądu jest dokonanie oceny czy organ wydający decyzję nie przekroczył swoich uprawnień określonych w art.l38§2 kpa. W wyroku z dnia [...] października 1996 roku, sygn. akt I SA/Gd 234/96 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że wydawanie decyzji o charakterze kasatoryjnym dopuszczalne jest zupełnie wyjątkowo, gdyż stanowi wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy i nie jest w tej kwestii dopuszczalna wykładnia rozszerzająca. Konieczność zatem przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów (np. zasięgnięcie opinii biegłego czy przesłuchanie kilku świadków) mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego (art. 136 kpa), wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji. W niniejszej sprawie zdaniem Sądu nie zachodziły przesłanki pozwalające organowi odwoławczemu na uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ocena czy decyzja administracyjna jest dotknięta wadą, która powoduje konieczność stwierdzenia nieważności tej decyzji jest oceną prawną. Bardzo rzadko zachodzi konieczność prowadzenia postępowania dowodowego. W niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego mimo tego, że poleca organowi I instancji przeprowadzić postępowanie wyjaśniające nie wskazuje jednocześnie jakie czynności dowodowe organ ten miałby wykonać. Argumentem przemawiającym za uchyleniem decyzji Wojewody [...] do ponownego rozpoznania nie może być również okoliczność, że szczegółowego rozpatrzenia wymagają zarzuty podniesione przez Prokuratora Okręgowego w [...]. To właśnie rolą organu odwoławczego jest rozpoznanie zarzutów zawartych w odwołaniu. Nie stoi temu na przeszkodzie fakt, iż w odwołaniu zawarte zostały zarzuty, które nie były podnoszone przed organem I instancji. Nie można zgodzić się z poglądem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż prowadziłoby to do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Należy zwrócić uwagę, iż organ odwoławczy winien ocenić czy zarzuty podnoszone w odwołaniu są zarzutami, które można podnieść postępowaniu nieważnościowym czy też są to zarzuty, które mogą być podniesione jedynie w postępowaniu wznowieniowym. Jeżeli materiał dowodowy został w toku postępowania administracyjnego zgromadzony w sposób prawidłowy, odzwierciedlał istniejącą obiektywnie rzeczywistość i z materiału tego wynikało, że naruszony został jakiś przepis prawa, a organ administracji mimo to wydał decyzję ignorując fakt, że przepis ten jest naruszany to wówczas - jeśli naruszenie przepisu ma charakter naruszenia rażącego - stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności takiej decyzji. Jeśli natomiast materiał dowodowy zebrany w toku postępowania administracyjnego nie odzwierciedlał obiektywnie istniejącej rzeczywistości i organ administracji nie wiedząc o tym na podstawie tego materiału ustalił pewien stan faktyczny i błędnie oceniając, że ten ustalony stan faktyczny nie narusza przepisów prawa wydał decyzję administracyjną to ujawnienie po wydaniu decyzji, że narusza ona prawo stanowić może jedynie podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w toku którego decyzja ta została wydana. Wada, którą obarczona jest ta decyzja jest bowiem wadą wtórną wynikającą z błędnie przeprowadzonego postępowania dowodowego. Nie wynika ona z błędnego zastosowania przepisów prawa przez organ administracji lecz z błędnie ustalonego stanu faktycznego, będącego podstawą wydania decyzji. Nie może być również podstawą do uchylenia decyzji organu I instancji do ponownego rozpoznania okoliczność, iż Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję SKO w [...] z dnia [...] lipca 2000 roku, Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję SKO w [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 1998 roku, Nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Nawet gdy decyzja owarunkach zabudowy i zagospodarowania terenu została wyeliminowana z obrotu prawnego to nie jest to postawa do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę tylko podstawa do wznowienia postępowania w oparciu o przepis art.l45§l pkt.8 kpa. W wyroku z dnia 14 sierpnia 2001 roku, sygn. akt I SA (niepublikowane) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie można powoływać się na podstawy wznowienia postępowania. Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji". Należy również zwrócić uwagę na fakt, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie zajął się w ogóle odwołaniem I. S.. Tymczasem z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 06 listopada 2003 roku, sygn. akt IV SA 3558/02 jaki zapadł w niniejszej sprawie jednoznacznie wynika, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego winien dokonać oceny czy I. S., która jest członkiem Spółdzielni Mieszkaniowej może być uznana za stronę postępowania i czy może wnieść ona odwołanie od decyzji Wojewody [...]. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że z dotychczasowego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że członek Spółdzielni Mieszkaniowej może być wyjątkowo uznany za stronę postępowania jeśli wykaże swój własny, konkretny, indywidualny interes prawny, który został lub mógłby zostać naruszony rozstrzygnięciem organu administracji. Jeśli Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uzna, iż I. S. nie przysługuje status strony to winien w stosunku do niej wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego. Odwołanie wniesione przez I. S. nie może jednak pozostać bez jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Nie wystarczy zawarte w uzasadnieniu decyzji stwierdzenie, że decyzja została doręczona do wiadomości podmiotom nie mającym przymiotu strony w postępowaniu. Nie można podzielić stanowiska Głównego Inspektor Nadzoru Budowlanego, iż konieczność uchylenia decyzji Wojewody [...] wynikała z zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia z dnia 06 listopada 2003 roku, sygn. akt IV SA 3558/02. Analiza treści uzasadnienia tego wyroku nie wskazuje by tego typu wskazanie się w nim znajdowało. Odnosząc się do stwierdzeń skarżącej Spółdzielni dotyczących niemożności stwierdzenia nieważności decyzji z powodu wywołania przez decyzję nieodwracalnych skutków prawnych stwierdzić należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sa.du Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że zrealizowanie budynku stanowi jedynie skutek faktyczny, a nie prawny. Zrealizowanie inwestycji nie stoi więc na przeszkodzie stwierdzeniu nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Pogląd Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyrażony w tej materii w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uznać należy zdaniem Sądu za prawidłowy. Ten zarzut skarżącej Spółdzielni nie mógł więc być podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji. Należy jednak przy tym wskazać, iż stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę nie oznacza, że inwestycja zrealizowana została w warunkach samowoli budowlanej. Stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę nie może więc być podstawą do wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego na podstawie art.48 Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.). Z powyższych względów na podstawie art. 145§lpkt.l c i art.152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło