VII SA/Wa 536/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Anna Wdowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2006 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w W. J.S. sprawy ze skargi D. i J.M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę I. skargę oddala, II. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego B.B., Kancelaria Prawnicza ul. [...], [...], kwotę 300 zł (trzysta złotych) oraz kwotę 66 zł (sześćdziesiąt sześć złotych) stanowiącą 22 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, łącznie kwotę 366 zł (trzysta sześćdziesiąt sześć złotych). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. znak [...], po rozpatrzeniu odwołania zainteresowanych małż. M., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy J. nr [...] z dnia [...] lutego 1993 r. dotyczącej pozwolenia małż. S. na budowę studni wraz z przyłączem do budynku mieszkalnego w T. na działce nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że inwestor budowy studni przedstawił jako dowód dysponowania nieruchomością – umowę dzierżawy zawartą z Gminą w dniu 05.11.1991 r., a że zamierzenie inwestycyjne nie mogło być realizowane wyłącznie na działce nr [...], bo budynek mieszkalny znajduje się na działce nr [...], to inwestor w dniu 14.09.1992 r. nabył własność działki nr [...] oraz [...]. Zaś co do drogi gminnej na dz. [...] pod którą przebiega przyłącze, to będąca właścicielem gmina, w sposób dorozumiany wyraziła zgodę. Te ustalenia zdaniem organu odwoławczego, wskazują, że decyzja Wójta z dnia [...].02.1993 r. wydana została zgodnie z art. 29 ust. 5 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Z uwagi na brak mapy sytuacyjnej wysokościowej, będącej załącznikiem do decyzji o pozwoleniu na budowę, zdaniem organu, nie można jednoznacznie określić, czy w sprawie zaistniały okoliczności wskazywane przez zainteresowanych oraz nie można ustalić wystąpienia wady rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu pozwolenia. Co do odstępstw od zatwierdzonego pozwolenia, to jak wskazał organ, zagadnienie to winno być przedmiotem odrębnego postępowania przed właściwym organem nadzoru budowlanego, zaś brak uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym w sprawie pozwolenia stanowić może przesłankę wznowienia postępowania a nie stwierdzenia jego nieważności. Skargę na powyższą decyzję wnieśli właściciele sąsiedniej działki, domagając się jej uchylenia i stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy J. nr [...]. Skarżący zarzucili, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z rażącym naruszeniem prawa oraz była niewykonalna, bowiem studnia jest na innej działce niż dom, a między tymi działkami była część drogi gminnej (dz. [...]). Nadto w toku postępowania organ błędnie stwierdził, że działka [...] była dawniej działką [...]. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podnosząc że materiał dowodowy wskazuje, iż w dniu wydania decyzji Wójta nie istniały ani faktyczne ani prawne przeszkody w jej wykonaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu nadzorczym. Postępowanie nadzorcze jest nadzwyczajnym trybem postępowania. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowo-administracyjnym, organ administracji w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w wadliwej decyzji, lecz orzeka jako organ kasacyjny. W swej decyzji orzeka więc wyłącznie co do nieważności decyzji albo jej niezgodności z prawem, a nie jest władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy (vide wyrok NSA z dnia 6 stycznia 1999 r., sygn. akt IV SA 1030/97). Jest więc to postępowanie o dość wąskim zakresie, mające na celu ustalenie, czy przy wydawaniu decyzji w postępowaniu zwykłym naruszony został art. 156 § 1 kpa, tj. czy zaistniała któraś z przesłanek nieważnościowych enumeratywnie wyliczonych w tym przepisie. W postępowaniu nadzorczym mającym tylko i wyłącznie ustalić, czy organ uchybił przepisowi art. 156 § 1 kpa, nie przeprowadza się postępowania dowodowego ani uzupełniającego materiał sprawy, zaś organ nadzorczy orzeka na podstawie posiadanego materiału, uwzględniając stan faktyczny i prawny sprawy na datę rozstrzygnięcia podlegającego jego kontroli. Kontrolowana decyzja Wójta Gminy J. z dnia [...] lutego 1993 r. wydana została pod rządami ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U 38/74, poz. 229). Zgodnie z art. 29 ust. 5 tej ustawy pozwolenie na budowę mogło być wydane wyłącznie osobie, która wykaże prawo dysponowania nieruchomością. Inwestorzy pismem z dnia 11.02.1993 r. wystąpili o wydanie pozwolenia na budowę studni na działce dzierżawionej nr [...] wraz z przyłączem biegnącym po działce nr [...] (obecnie [...]) stanowiącej wówczas własność gminy, celem doprowadzenia wody do nieruchomości usytuowanej na działce nr [...] w miejscowości [...]. Działkę nr [...] wnioskujący dzierżawili od Gminy na podstawie umowy z dnia 5.11.1991 r., działka nr [...] na której posadowiony jest dom mieszkalny stanowiła własność inwestorów (którzy nabyli ją umową z dnia 14.09.1992 r.), zaś działka nr [...] (gdzie przebiega przyłącze) stanowiła własność organu, który wydał decyzję o pozwoleniu, po czym został zbyta na zasadzie zamiany. Kwestę sporną stanowi wykonanie przyłącza wodociągowego częściowo na nieruchomości o nr [...], należącej do skarżących. Bezspornym jest, że decyzja Wójta Gminy nie udzielała pozwolenia na budowę na działce nr [...]. o tym, że przyłącze biegnie na tej nieruchomości świadczy notatka służbowa z dnia 19.02.1993 r., gdzie w wyniku oględzin inspektor ds. budownictwa Urzędu Gminy stwierdził, iż wykop został przeprowadzony z naruszeniem uzgodnień i przebiega częściowo przez nieruchomość skarżących. Jednakże, jak trafnie wskazał organ wojewódzki, a podtrzymał to organ odwoławczy, kwestia wykonania inwestycji niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę, nie może być przedmiotem badania w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym pozwolenia na budowę i nie może stanowić podstawy do stwierdzenia wadliwości samej decyzji o pozwoleniu. Zgodzić się też należy ze stanowiskiem organu, że postępowanie w kwestii niezgodności powinno być prowadzone przed właściwym organem administracji architektoniczno-budowlanej. Jak już wyżej wskazano postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ograniczone jest wyłącznie do zbadania, czy przy jej wydawaniu nie wystąpiła wadliwość wymieniona w art. 156 kpa. W przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organ art. 156 kpa przy wydawaniu decyzji z dnia [...].02.1993 r., a zatem organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności, wskazując jednocześnie, że odstępstwa przy wykonaniu decyzji o pozwoleniu na budowę winny być przedmiotem odrębnego postępowania przed właściwymi organami. Tym samym skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).