VII SA/Wa 548/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-05-16
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony w sytuacji, gdy sytuacja finansowa strony nie uległa pogorszeniu od czasu wydania poprzedniego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, a nawet nastąpił wzrost dochodów i oszczędności?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony jedynie w przypadku istotnej zmiany okoliczności sprawy, polegającej na pogorszeniu sytuacji finansowej strony od czasu wydania poprzedniego postanowienia w tym przedmiocie. W sytuacji, gdy dochody i oszczędności strony wzrosły, a nie nastąpiło pogorszenie jej sytuacji materialnej, brak jest podstaw do zmiany postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca S. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wraz ze skargą kasacyjną. Wcześniej, postanowieniem z dnia 15 czerwca 2016 r., referendarz sądowy odmówił jej przyznania prawa pomocy, co zostało utrzymane w mocy postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2016 r. Sąd wyrokiem z dnia 26 stycznia 2017 r. oddalił skargę S. K. na decyzję Ministra Finansów. W nowym wniosku skarżąca przedstawiła swoją aktualną sytuację finansową, wskazując na dochody, majątek i zobowiązania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia z dnia 15 czerwca 2016 r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2016 r. znak [...] w przedmiocie rozłożenia na raty opłaty legalizacyjnej oraz odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 15 czerwca 2016 r.
S. K. wraz ze skargą wniesioną na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2016 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W treści wniosku wskazała, że ma na utrzymaniu męża, który nie pracuje, a także 4 dzieci, prowadzi działalność gospodarczą (zakład pogrzebowy), uzyskując z tego tytułu dochody w wysokości od 4.000 do 5.000 zł miesięcznie. Podkreśliła, że spłaca kredyty. Skarżąca oświadczyła, że posiada dom o powierzchni 350 m2, działkę o powierzchni 1500 m2 (na której prowadzona jest działalność gospodarcza), samochody: [...] oraz [...] (firmowy), a także oszczędności w kwocie 13.000 zł.
Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2016 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Od powyższego postanowienia S. K. złożyła sprzeciw.
Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. K. na decyzję Ministra Finansów z [...] stycznia 2016 r.
W dniu 11 kwietnia 2017 r. S. K. złożyła skargę kasacyjną od ww. wyroku, składając jednocześnie na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Zauważyć przede wszystkim trzeba, że kolejny wniosek S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy traktować jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 15 czerwca 2016 r. w trybie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), który to przepis stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zatem zmienione, musi jednak nastąpić zmiana okoliczności sprawy (stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych), które stanowiły podstawę wcześniejszego orzeczenia. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy może być zatem uwzględniony wówczas, gdy nastąpiło istotne pogorszenie sytuacji materialnej wnioskodawcy.
Z treści wniosku złożonego w dniu 11 kwietnia 2017 r. wynika, że skarżąca utrzymuje męża oraz 4 dzieci, prowadzi działalność gospodarczą (zakład pogrzebowy), uzyskując z tego tytułu dochody w wysokości około 8.000 zł miesięcznie. Skarżąca oświadczyła, że posiada dom o powierzchni 245 m2, samochody: [...],[...], a także karawan i koparkę. Wskazała, że posiada oszczędności w kwocie 60.000 zł. Do zobowiązań i stałych wydatków skarżąca zaliczyła: raty kredytu – 4.500 zł, raty leasingowe na samochód firmowy – 1.847,79 zł, raty leasingowe na zakup koparki – 1.800 zł, koszty utrzymania domu oraz leczenia członków rodziny – ok. 3.000 zł.
Dokonując oceny kolejnego wniosku S. K. stwierdzić trzeba, że skarżąca nie wykazała takich okoliczności, które wskazywałyby, że w okresie pomiędzy złożeniem wniosku, który został rozpoznany postanowieniem z 15 czerwca 2016 r., a wnioskiem złożonym w dniu 11 kwietnia 2017 r., nastąpiło pogorszenie jej sytuacji finansowej. Nie zachodzą więc podstawy do zmiany postanowienia z dnia 15 czerwca 2016 r., którym odmówiono przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Jak wynika ze złożonych w niniejszej sprawie wniosków, wysokość dochodów skarżącej wzrosła w porównaniu z sytuacją przedstawioną w pierwotnym wniosku (poprzednio skarżąca deklarowała dochody w wysokości od 4.000 zł do 5.000 zł, obecnie wskazała, że dochody wynoszą około 8.000 zł). Zwiększyły się ponadto oszczędności skarżącej (z kwoty 13.000 zł do kwoty 60.000 zł). W takiej sytuacji brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że aktualna sytuacja finansowa S. K. nie pozwala jej na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie (zauważyć jednocześnie trzeba, że na obecnym etapie postępowania jedyny koszt to wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł).
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 165 oraz art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło