VII SA/Wa 55/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2005 r. sprawy ze skargi E. i P.Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz E. i P. Z. kwotę 800 zł (osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA /Wa55/04 Uzasadnienie Prezydent miasta [...] decyzją z dnia [...] maja 2003r.zatwierdził projekt budowlany i udzielił K. S. pozwolenia na budowę i rozbudowę budynku mieszkalnego położonego w [...] przy ul. J. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż inwestor wykazał się prawem do terenu i złożył wymagane prawem dokumenty, zaś projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego [...]. Odwołanie od tej decyzji wnieśli E. i P.Z. oraz J. G. - właściciele sąsiednich nieruchomości zarzucając, iż przedmiotowa inwestycja narusza przepisy o ochronie uzasadnionych interesów osób trzecich w związku z naruszeniem warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W wyniku rozpoznania tych odwołań - Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r.utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż decyzja organu I instancji wydana została zgodnie z obowiązującym prawem, w związku z czym zarzuty skarżących są niezasadne. Inwestor złożył wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zostały również spełnione warunki wynikające z art.35 ust.1 pkt.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w zakresie zgodności projektowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Projekt budowlany jest kompletny i posiada niezbędne uzgodnienia i opinie: m.in. zgodnie z par.11 ust.2pkt.3 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy wykonania projektu budowlanego/ Dz.U. nr.140,poz.906/ i zgodnie z par.206 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki przedmiotowy projekt posiada opinię techniczną i geotechniczną, decyzję o wyłączeniu z produkcji rolniczej gruntów ornych stanowiących część działki nr [...]a także zgodę Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2002r. na odstępstwo od przepisów w zakresie budowy w odległości 0,70 m od granicy działki sąsiada. Organ wskazał, iż uzupełnił materiał dowodowy w sprawie zgodnie z art.136 kpa poprzez dostarczenie przez inwestora dokumentacji uzgodnionej z rzeczoznawcą d/s zabezpieczeń przeciwpożarowych, w związku z czym przedmiotowa inwestycja spełnia wymogi zawarte w par.213 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, gdyż projektowana ściana od strony sąsiada posiada odporności ogniową 60 min. Ponadto zdaniem organu odwoławczego, w przyjętych rozwiązaniach w zakresie prawa materialnego ustawy Prawo budowlane z 1994r.i warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określających wymogi sytuowania w odniesieniu do granicy działki i do budynków na działkach sąsiednich, nie ma uchybień. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniach organ uznał je za nietrafne, bowiem przedmiotowa inwestycja nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich zawartych w art.5 ust.2 ustawy Prawo budowlane - zapewnia dostęp do drogi publicznej, nie pozbawia możliwości korzystania z wody, kanalizacji, nie pozbawia dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi czego dowodem jest dołączona do akt linijka słońca, nie powoduje hałasu i nie zanieczyszcza powietrza. W skardze do Sądu na powyższą decyzję Wojewody [...], E. i P. Z. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając, iż narusza ona: - przepis art.35 ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w zakresie braku ustaleń czy projekt budowlany jest zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi i art.5 ustawy Prawo budowlane, - przepis art.7 i 77 kpa polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy tj. czy istniejący budynek nadaje się do rozbudowy, - przepis art.107 par.3 kpa przez sporządzenie uzasadnienia nieodpowiadającego dyspozycji tego przepisu. W uzasadnieniu skargi podali, iż z uwagi na wydanie pozwolenia na budowę i rozbudowę z odstępstwami od przepisów techniczno-budowlanych na podstawie art.9 ustawy Prawo budowlane z 1994r. organ ze szczególną starannością powinien dokonać ustaleń w tym zakresie zwłaszcza, że odstępstwa dotyczyły odległości od granicy 0,70m oraz wysokości budynku 12m. Zgodnie z par.13 i par.60 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 12 grudnia 1994r. pomieszczenia budynku sąsiadującego z projektowanym budynkiem powinny mieć zapewnione odpowiednie naświetlenie. Tymczasem pokój mieszkalny skarżących znalazł się w strefie zaciemnienia. Linijka słońca została wykonana nieprawidłowo, ponieważ niezachowano odległości w skali budynku od granic - budynek skarżących jest przedstawiony na szkicu sytuacyjnym w skali 1:100 w odległości 9,5m, a faktycznie jest odległy od granicy 5,5 m poza tym usytuowano go niezgodnie ze stanem rzeczywistym w stosunku do stron świata. Naruszone zostały przepisy przeciwpożarowe. Z projektu wynika, że drzwi wejściowe do budynku zostały usytuowane w odległości 3 m od granicy a powinny być w odległości 4m. W tej sytuacji powinny być wykonane w niestandardowej technice przeciwpożarowej. Projekt nie przewiduje takiego wymogu. Taka sama sytuacja dotyczy 3 okien mansardowych w budynku adoptowanym. Projekt zagospodarowania terenu nie został uzgodniony w zakresie przeciwpożarowym. Skarżący podnieśli, że mimo ich wniosków o przeprowadzenie oględzin, organy nie wyjaśniły, czy istniejący budynek nadaje się do rozbudowy. W aktach sprawy znajduje się co prawda opinia potwierdzająca przydatność do budynku do rozbudowy ale pozostaje ona w sprzeczności ze stanem faktycznym. Inwestor po otrzymaniu ostatecznej decyzji dokonał rozbiórki istniejącego budynku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art.7 i 77 kpa. W postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany jest wnikliwie ocenić, czy jest dopuszczalne zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę z odstępstwem od przepisów określających usytuowanie budynku w stosunku do granicy z działką sąsiednią. W każdym postępowaniu o pozwolenie na budowę organ administracyjny ma obowiązek uwzględnienia art. 5 ust.2 pkt.9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Tym bardziej powinien pamiętać o powyższym obowiązku zwłaszcza, gdy postępowanie dotyczy budowy w odległości 70 cm. od granicy, a właściciel nieruchomości sąsiedniej sprzeciwia się planowanej lokalizacji, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie od początku postępowania administracyjnego. Poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, o którym mowa w art. 5 ust.2 pkt.9 tej ustawy może wiązać się poza możliwością prawidłowej zabudowy lub innego zagospodarowania działki sąsiedniej, także z poszanowaniem prawa do korzystania z tej działki według zasad wynikających z przepisów o treści wykonywania własności lub innego prawa do nieruchomości. Te okoliczności powinny być brane pod uwagę przy wydawaniu decyzji - pozwolenia na budowę i wynikać z uzasadnienia decyzji. W niniejszej sprawie nie można uznać, że wydając pozwolenie na budowę w odległości 70 cm od granicy sąsiedniej nieruchomości należącej do skarżących, budynku mieszkalnego o wysokości około11m, / co wynika z przeliczenia ze skali 1:500, ponieważ w projekcie budowlanym nie podano wysokości budynku, a organy także nie ustaliły tej wysokości /, organy obu instancji dokonały w sposób należyty analizy sytuacji stron w kontekście poszanowania słusznych interesów zarówno inwestora jak i skarżącego. Przede wszystkim w sprawie niewyjaśniono czy usytuowanie budynku w odległości 70 cm od granicy działki stanowiącej własność skarżących nie narusza ich słusznych interesów w zakresie zapewnienia zgodnego z przepisami naświetlenia ich pomieszczeń mieszkalnych a także w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Organ I instancji w zasadzie w ogóle nie uzasadnił swojej decyzji ograniczając się do stwierdzenia, iż inwestor wykazał się prawem do terenu i złożył wymagane prawem dokumenty, zaś projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego [...]. Już tylko z tego powodu organ odwoławczy będąc zobowiązany do ponownego rozpoznania sprawy, powinien szczególnie mieć na uwadze zasadę ogólną wyrażoną w art. 7 k.p.a., Wymagającą uwzględnienia słusznego interesu stron. Organ odwoławczy stwierdził, iż uzyskana została zgoda Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2002r. na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych w zakresie zabudowy w odległości 70 cm od granicy. Twierdzenie to nie jest słuszne. Po pierwsze Minister Infrastruktury pismem z dnia 6 czerwca 2002r./ data wpływu do organu/ nie udzielił takiej zgody, a jedynie w trybie art. 9 ust.2 ustawy Prawo budowlane, z 1994r. upoważnił właściwy organ do udzielenia zgody na odstępstwo, a po drugie, upoważnienie to uprawnia jedynie organ orzekający do udzielenia tego odstępstwa, ale tego odstępstwa nie nakazuje. Organ wydający pozwolenie na budowę dysponując takim upoważnieniem musi rozpoznając sprawę samodzielnie ocenić na podstawie zebranego materiału czy odstępstwo może mieć zastosowanie z uwagi na istnienie warunków określonych w art.9 Prawa budowlanego. Jak wyżej podano, organ I instancji w niniejszej sprawie w ogóle nie wykazał, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek skutkujący udzieleniem odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. W postanowieniu z dnia [...] lutego 2003r. Prezydent [...] udzielając zgodę na odstępstwo od zastosowania dyspozycji par.12 ust.4 pkt.2 rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zezwolił na wykonanie ściany bez otworów w rozbudowywanym na działce inwestora budynku, w odległości 70 cm od granicy z sąsiednią działką przy ul. J. w [...] z uwagi na małą szerokość działki inwestora. Miał na uwadze, zatem tylko interes inwestora całkowicie pomijając ocenę czy takie usytuowanie budynku nie spowoduje pogorszenia warunków użytkowych nieruchomości skarżących. Organ odwoławczy również nie przeprowadził oceny w tym zakresie, mimo, że skarżący w odwołaniu / także w skardze/ zarzucali, że takie usytuowanie planowanego budynku i jego wysokość do 12m, narusza ich uzasadniony interes powodując zacienienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, a brak dojazdu na tył działki inwestora powoduje, że ewentualne akcie gaśnicze musiałyby odbywać się z terenu ich działki. Brak jakiejkolwiek analizy w/w zakresie narusza przepis art.9 ustawy Prawo budowlane z 1994r. a także art.7 i 77 kpa. Co prawda w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, iż przedmiotowa inwestycja nie pozbawia dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych dla ludzi, czego dowodem jest przedstawiona przez inwestora tzw. "linijka słońca" sporządzona przez osobę uprawnioną, ale stwierdzić trzeba, że opracowanie to nie może być dowodem w sprawie. W opracowaniu tym stwierdzono, że projektowana rozbudowa budynku mieszkalnego jest zgodna z par.13 i par.60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie/Dz.U. nr 75 poz.690/. Przy czym, co wynika z zastosowanej skali 1:100 na wykresie układu cienia rzucanego przez projektowany budynek mieszkalny, przyjęto iż odległość tego budynku do budynku skarżących wynosi 11,40m natomiast z projektu zagospodarowania działki będącego integralną częścią projektu budowlanego wynika, że odległość ta wynosi 6,50m. Przy takich rozbieżnościach, bez wyjaśnienia rzeczywistej odległości tych budynków i ustalenia wysokości projektowanego budynku, nie do przyjęcia jest twierdzenie organu odwoławczego, iż w sprawie wykazano, że spełnione zostały warunki par.13 lub par.60 cyt. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002r. W tym zakresie sprawa nie została wyjaśniona. Wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, z dokonanej przez Sąd analizy przedmiotowego projekt budowlanego nie wynika, aby został on uzgodniony pod względem ochrony przeciwpożarowej. Mimo ze organ II instancji powołuje się na dostarczenie przez inwestora dokumentacji projektowej uzgodnionej z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, w aktach sprawy nie ma takiego materiału. Zgodzić się też należy z twierdzeniem skargi, iż wydając przedmiotową decyzję w zakresie rozbudowy już istniejącego budynku na działce inwestora, organ z naruszeniem art.77 kpa nie wyjaśnił, czy ze względu na stan techniczny tego budynku możliwe jest prowadzenie takiej rozbudowy a więc czy w ogóle są podstawy do jej udzielenia. W materiale sprawy nie ma żadnej ekspertyzy sporządzonej przez uprawnioną osobę, która dawałaby podstawę do uznania, że rozbudowa ta jest możliwa. Stwierdzić należy, w realiach tej sprawy, że organy błędnie przyjęły, że jest to dopuszczalne. Świadczy o tym niekwestionowany fakt, iż inwestor rozpoczynając w oparciu o zaskarżoną decyzję roboty budowlane, w pierwszym rzędzie dokonał rozbiórki tego budynku jako całkowicie technicznie zużytego / protokół oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lutego 2004r przez inspektora nadzoru a także sprawa VII SA/Wa 911/04 tut. Sądu, gdzie inwestor przyznał fakt dokonania rozbiórki tego obiektu ze względu na zły stan techniczny/. Ponadto z projektu budowlanego wynika, że w elewacji zachodniej projektowanego budynku przewidziano w odległości 3m od granicy z działką skarżących otwór drzwiowy, co narusza par.12 ust.1 pkt.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie/Dz.U. nr 75 poz.690/. Wskazane wyżej okoliczności powinny zostać przeanalizowane, czego organy orzekające w sprawie nie uczyniły. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 par.1 ust.1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/ w zw. z art.97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1271, nr 240, poz. 2052; z 2003r. nr 124, poz.1153/ orzekł jak w wyroku. Na podstawie art.152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.